Bµi míi Thời cổ đại, khi nhà nước được hình thành, loài người bước vào xã hội văn minh.Trong buổi bình minh của lịch sử các dân tộc phương Đông và phươngTây đã sáng tạo nên nhiều thành t[r]
Trang 1Tuần 1: Ngày soạn: 15 Tháng 08 Năm 2010 Tiết 1: Sơ về môn lịch sử
I Mục tiêu bài học:
1.Kiến thức
- Giúp HS hiểu lịch sử là môn khoa học có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với mỗi con )*+ Học lịch sử là cần thiết
2 T
- /)' đầu bồi 1)2 cho HS ý thức về tính chính xác và sự ham thích
trong học tập bộ môn
3.Về kĩ năng:
- /)' đầu giúp HS có kĩ năng liên hệ thực tế và quan sát
- SGK, Tranh ảnh và bản đồ treo ")*
- Sách báo có liên quan đến nội sung bài học
III Lên lớp:
1 ổn định tổ chức lớp:
2 Kiểm tra bài cũ:
3 Bài mới:
CH: Có phải ngay từ khi mới xuất hiện
nay không?
- Không, mà nó trải qua một quá trình
hình thành và phát triển biến đổi, nghĩa
là có một quá khứ , quá khứ đó chính là
lịch sử
CH: Lịch sử là gì ?
CH: Có gì khác nhau giữa lịch sử một
con )* và lịch sử xã hội loài )*K
CH: Nhìn vào lớp học ở hình 1, em thấy
Em có hiểu vì sao có sự khác nhau đó?
- Đây là phòng học ở "$)* làng thời
6) không có bàn giế học trò phẩi ngồi
1)' đất chỉ có một thầy giáo già ….còn
lớp học ngày nay với đầy đủ tiện nghi …
1 lịch sử là gì?
- Là những gì diễn ra trong quá khứ
- Lịch sử mà chúng ta học là lịch sử về xã hội loài )* - là toàn bộ những hoạt động của con )* từ khi xuất hiện đến ngày nay
Trang 2CH: Theo em chúng ta có cần biết những
thay đổi đó không? Tại sao lại có những
thay đổi đó ?
- Chúng ta cần phải biết những thay đổi
đó để biết và qúy trọng Có )Z tiến bộ
đó là nhờ sự phát triển về kinh tế về khoa
học kĩ thuật …
CH: Theo em học lịch sử để làm gì?
CH: Theo emchúng ta cần biết lịch sử để
làm gì?
CH:Tại sao các em biết )Z cuộc sống
của ông bà cha mẹ ta ngày 6)K
- Do )Z nghe kể lại Lịch sử gọi đó là
") liệu truyền miệng
CH: Quan sát H2 em biết đây là cái gì ?
Tại sao em biết?
- Đây là bia tiến sĩ Nhờ chữ khắc trên
bia Lịch sử gọi đây là ") liệu hiện vật
CH: Ngoài ra chúng ta còn biết lịch sử
qua ") liệu nào nữa?
GV sơ kết bài giảng: Để dựng lại lịch sử ,
phải có những bằng chứng cụ thể mà
chúng ta phải có tìm hiểu )Z Đó là ")
sách mách có chứng”, tức là phải có ")
liệu cụ thể mới đảm bảo độ tin cậy của
lịch sử
=> Lịch sử là một môn khoa học
2 Học lịch sử để làm gì?
- Học lịch sử để hiểu )Z cội nguồn của tổ tiên, ông cha, làng xóm,cội nguồn của dân tộc mình
- Học lịch sử để biết những gì mà loài ng)* làm nên trong quá khứ để xây dựng xã hội văn minh ngày nay
3 Dựa vào đâu để biết và dựng lại lịch sử?
- Dựa vào ") liệu truyền miệng
- Dựa vào ") liệu hiện vật
- Dựa vào ") liệu chữ viết
IV.Củng cố - Dặn dò:
Trang 3Tuần 2: Ngày soạn: 22 Tháng 08 Năm 2010
Tiết 2: Cách tính thời gian trong lịch sử
I Mục tiêu bài học:
1 Về kiến thức:
làm cho HS hiểu :
- Tầm quan trọng của việc tính thời gian trong lịch sử
- Thế nào là âm lịch, 1)a lịch và công lịch
- Biết cách đọc, ghi và tính năm, tháng theo công lịch
2 T
Giúp cho học sinh biết quí trọng thời gian và bồi 1)2 ý thức về tính chính xác, khoa học
3 Kỹ năng:
- Bồi 1)2 cách ghi và tính năm, tính khoảng cách giữa các thế kỷ với hiện tại
- Tranh ảnh theo sgk, lịch treo ")*
III Lên lớp:
1 ổn định tổ chức lớp:
2 Kiểm tra bài cũ:
a Lịch sử là gì? Lịch sử giúp em hiểu biết những gì?
b Dựa vào đâu để biết và dựng lại lịch sử?
3 Bài mới:
CH: Xem lại H1và 2 của bài 1, em
có thể nhận biết )Z "$)* làng
hay tấm bia đá )Z dựng lên cách
đây bao lâu không?
CH: Vậy chúng ta có cần biết thời
gian dựng một tấm bia Tiến sĩ nào
đó không?
- Có, vì để biết )Z các tiến sĩ đậu
vào năm nào, ai đậu "$)' ai đậu
sau
CH: Có cần thiết phải xác định thời
gian trong lịch sử không?
1 Tại sao phải xác định thời gian?
- Lịch sử loài )* bao gồm muôn vàn sự kiện sảy ra vào thời gian khác nhau
- Muốn hiểu và dựng lại lịch sử, phải xắp xếp các sự kiện đó lại theo thứ tự thời gian
- Việc xác định thời gian là thực sự cần thiết
- Là nguyên tắc cơ bản quan trọng trong việc tìm hiểu và học tập lịch sử
Trang 4CH: Dựa vào đâu và bằng cách nào,
con )* sáng tạo ra )Z cách
tính thời gian?
CH: Dựa vào đâu )* 6) làm ra
lịch?
CH: Hãy xem trên bảng ghi “những
ngày kỉ niệm và kịch sử” có những
đơn vị thời gian nào và có những
loại lịch nào?
- Ngày, tháng, năm, âm lịch, 1)a
lịch
CH: Theo các em thế giới có cần
một thứ lịch chung hay không?
2
- Dựa vào sự quan sát và tính toán, )* 6) đã tính )Z thời gian mọc, lặn, di chuyển của Mặt Trời, Mặt Trăng và làm ra lịch
- O)* 6) đã phân thời gian theo ngày tháng, năm, và sau đó chia thành giờ, phút
3 Thế giới có cần một thứ lịch chung hay không?
-Thế giới cần một thứ lịch chung để tiện cho
- Các dân tộc sử dụng công lịch
- Công lịch lấy năm chúa Rê-xu ra đời làm năm
đầu tiên ?$)' năm đó là năm "$)' công nguyên
IV Củng cố:
- )' dẫn học sinh làm bài tập 1 (sgk)
- Về nhà học bài làm bài tập
- Chuẩn bị bài mới
TCN CN
Trang 5Tuần3: Ngày soạn: 29 Tháng 08 Năm 2010 Phần một: lịch sử thế giới
Tiết 3: xã hội nguyên thuỷ
I Mục tiêu bài học:
1.Kiến thức:
Giúp HS và nắm )Z những điểm chính sau
- Nguồn gốc loài )* và các mốc lớn của quá trính chuyển biến từ )* tối cổ thành )* hiện đại
- Đời sống vật chất và tổ chức xã hội của )* nguyên thuỷ
- Vì sao xã hội nguyên thuỷ tan rã
2 T
- HS ý thức đúng đắn về vai trò của lao động sản xuất trong sự phát triển của loài )*
3 Kĩ năng:
- Rèn luyện kĩ năng quan sát trang ảnh
- Tranh công cụ, đồ sản xuất
III Lên lớp:
1 Kiểm tra bài cũ:
2 Bài mới:
trình lịch sử đã thay đổi ra sao Bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu:
CH; Loài &)Z cổ xuất hiện khi nào, và ở
đâu?
CH: Quá trình )* &)Z cổ trở thành
CH: Quan sát h5 em hãy mô tả hình dáng
của )* tố cổ?
nào?
1,Con
- `)Z cổ xuất hiện cách đây hàng chục triệu năm Họ sống ở khu rừng rậm
- Do quá trình tìm kiếm thức ăn )*
&)Z cổ đã trở thành )* tối cổ
- O)* tối cổ sống thành bầy gồm vài chục )*>
- Sống lang thang bằng nghề săn bắn và
- ở trong hang hoặc nhà mái lá
Trang 6CH: Cuộc sống của )* tối cổ có gì tiến
bộ hơn so với )* &)ZK
CH: Em có nhận xét gì về cuộc sống của
)* tối cổ?
GV vậy )* tinh khôn xuất hiện khi
nào cuộc sống của họ ra sao …
CH: O)* tinh khôn có nguồn gốc từ
đâu?
CH:Xem hình 5 em thấy )* tinh khôn
- O)* tinh khôn có cấu tạo giống )*
ngày nay: 6)a cổ nhỏ hơn, bàn tay nhỏ
khéo léo, các ngón tay linh hoạt, hộp sọ
nhỏ hơn và thể tích não phát
triển1.450cm2 trán cao, mặt phẳng,cơ thể
gọn linh hoạt…
Cho HS quan sát h6, 7
CH:Xã hội nguyên thuỷ có những tiến bộ
gì trong sản xuất?
- Đã có tổ chức, có )* đứng đầu, biết chế tạo công cụ lao động, biết sử dụng và lấy lửa bằng cách cọ sát đá
=> Đời sống bấp bênh ăn lông ở lỗ
2 ? tinh khôn sống thế nào?
- Trải qua hàng triệu năm )* tối cổ trở thành )* tinh khôn
- O)* tinh khôn biết tổ chức thành thị tộc là những nhóm )* gồm vài chục gia đình, có quan hệ dòng họ, gần giũ với nhau, thậm chí do cùng một bà mẹ đẻ ra…sống quây quần bên nhau cùng làm
ăn sinh sống
- Đời sống con )* trong thị tộc cao hơn, đầy đủ hơn: họ biết trồng trọt, chăn nuôi, làm đồ trang sức…
3 Vì sao xã hội nguyên thuỷ tan rã?
- Họ biết chế tạo ra công cụ lao động: bằng đá > bằng kim loại > diện tích đất gieo trồng tăng, đóng thuyền, làm
nhà > có sản phẩm 1) thừa
- Xã hội có sự phân hoá giàu nghèo, xuất hiện giai cấp
=> Xã hội nguyên thuỷ tan rã
Iv Củng cố - dặn dò:
- Lập bảng so sánh đời sống của )* tối cổ và đời sống của )* tinh
khôn
Trang 7Tuần4: Ngày soạn: 05 tháng 09 Năm 2010
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức:
Giúp HS nắm )Z:
- Sau khi xã hội nguyên thuỷ tan rã, xã hội có giai cấp vá nha )' ra đời
Cập, M)2 Hà, ấn Độ, Trung Quốc từ cuối thiên niên kỉ IV đầu thiên niên kỉ III
"$)' công nguyên
- Nền tảng kinh tế thể chế nhà )' ở các quốc gia này
2
- Xã hội cổ đại phát triển cao hơn xã hội nguyên thuỷ, )' đầu ý thức về
sự bất bình đẳng, sự phân chia giai cấp trong xã hội và về nhà )' chuyên chế
- M)Z đồ các quốc gia cổ đại
III Lên lớp:
1 ổn định tổ chức lớp:
2 Kiểm tra bài cũ :
b, Vì sao xã hội nguyên thuỷ tan rã?
3 Bài mới:
Công cụ bằng kim loại ra đời thúc đẩy sản xuất phát triển, xã hội nguyên
nào ra đời từ bao giờ bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu trong bài học hôm nay?
ra đời ở đâu? Từ khi nào?
CH: Vì sao các quốc gia này lại ra đời ở
CH: Các ngành kinh tế chủ yếu của họ
là gì?
CH: Để phát triển nông nghiệp họ đã
làm gì?
CH: Các biện pháp đó mang lại kết quả
1, Các quốc gia cổ đại hình thành ở đâu, từ bao giờ.?
từ thiên niên kỉ thứ IV đền đầu thiên niên kỉ thứ III TCN
- Đất ven sông màu mỡ, dễ trồng trọt
- Nông nghiệp trở thành nghề chính
- Họ đã biết đắp đê ngăn lũ đào hồ chứa
)'> làm thuỷ lợi
Trang 8gì trong nông nghiệp?
Cho HS xem hình 8 em có suy nghĩ gì
về bức tranh này ?
CH: Kể tên các quốc gia cổ đại đầu
tiên?
gồm những tầng lớp nào?
CH: ?$)' sự bóc lột đó thái độ của nô
Cho HS đọc phần chữ nhỏ
CH: Qua hai điều luật trên, theo em,
thế nào?
- Tuy quá trình hình thành và phát triển
của các nhà )' không giống nhau
xhuyên chế
CH: Em cho biết chế độ quân chủ
chuyên chế là gì?
CH: Bộ máy hành chính )Z sắp xếp
=> Năng xuất lúa ổn định , ngày càng nhiều
xã hội xuất hiện kẻ giầu, )* nghèo xã hội có giai cấp hình thành
2, Xã hội cổ đại những tầng lớp nào?
- Bao gồm : Nông dân công xã, qúy tộc và nô lệ
+ Nông dân công xã chiếm đại đa số trong
+ Nô lệ chủ yếu phục vụ trong các gia đình của vua và qúy tộc
+ Vua và qúy tộc nắm mọi quyền hành trong xã hội sống chủ yếu bằng sự bóc lột nông dân và nô lệ
- Nô lệ và dân nghèo nhiều lần nổi dậy + Năm 2300TCN một vụ bạo động nổ ra ở La-gát ( LH )
+ Năm 1750 TCN nô lệ ở Ai Cập đã nổi dậy )' nha đốt cháy cung điện…
3 Nhà
Đông.
- Vua nắm mọi quyền hành và theo chế độ cha truyền con nối
- Cách gọi )* đứng đầu
+ Trung Quốc vua gọi là: Thiên tử + Ai Cập là Pha-ra-ôn
+ M)2 Hà là En-si
- Bộ máy hánh chính đơn giản do qúy tộc nắm quyền
IV Củng cố - Dặn dò
Trang 9Tuần5: Ngày soạn: 12 tháng 09 Năm 2010
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức
Giúp HS hiểu:
- Điều kiện tự nhiên của vùng Địa Trung Hải không thuận tiện cho sự phát triển nông nghiệp
- Những đặc điểm về nền tảng kinh tế, cơ cấu xã hội và thểchế nhà )' ở
Hi Lạp và Rô ma cổ đại
2 Về
- Giúp HS có ý thức hơn về sự bất bình đẳng trong xã hội
3 Kĩ năng
- /)' đầu tập liên hệ điều kiện tự nhiên với sự phát triển kinh tế
- Bản đồ thế giới cổ đại
III Lên lớp
1 ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
3 Bài mới
Sự xuất hiện của nhà )' không chỉ xãy ra ở những nơi có điều kiện thiên bài "$)' Hôm nay chúng ta sẽ thấy nhà )' còn xuất hiện ở cả những vùng khó chúng ta cùng tìm hiểu trong bài học hôm nay
đại
CH:Các quốc gia cổ đại bao gồm những
)' nào?
CH: Nêu vị trí của hai quốc gia này?
Thời gian ra đời?
CH:Điều kiện tự nhiên có những thuận
lợi và khó khăn gì cho sự phát triển kinh
tế?
1 Sự hình thành các quốc gia cổ đại
- Gồm các )' Hi- Lạp và Rô-Ma
- Vị trí: Hải thuộc hai bán đảo Ban căng và Italia
- Ra đời vào khoảnh thiên niên kỉ thứ I TCN
- Điều kiện tự nhiên không thuận lợi cho trồng lúa Dân ) phải trồng thêm Ôliu , nho…lúa mì phải nhập ") )' ngoài
Trang 10CH: Các ngành kinh tế chính của Hi- Lạp
và Rô- Ma?
CH: Xã hội gồm những giai cấp nào?
CH: Vì sao ở đây chỉ có hai giai cấp?
CH: Em thấy thân phận của chủ nô và nô
CH: Chế độ chiếm hữu nô lệ là gì?
CH: Chế độ chính trị có gì khác so với ở
- Có nhiều cảng thuận lợi cho sự đi lại của tầu thuyền
- Nền tảng kinh tế là thủ công nghiệp và
2 Xã hội cổ đại Hi- Lạp, Rô- Ma gồm những giai cấp nào?
- Các giai cấp : Chủ nô và nô lệ
- Kinh tế chủ yếu là thủ công nghiệp và lò( chủ nô) họ nuôi nô lệ làm việc
- Chủ nô sống xung )' nắm mọi quyền hành… nô lệ làm việc cực nhọc không có
- Nô lệ đã nhiều lần đứng dậy đấu tranh
Điển hình là cuộc đấu tranh của Xpac-ta-cut
3 Chế độ chiếm hữu nô lệ
- Là chế độ mà trong đó có hai giai cấp chính: chủ nô và nô lệ
- Chủ nô vừa là )* cai quản đất )' vừa
là )* chiếm hữu nô lệ
- O)* dân tự do có quyền cùng qúy tộc bầu ra những )* cai quản đất )'
IV Củng cố -dặn dò
- )' dẫn HS học bài cũ đọc "$)' bài mới
Trang 11Tuần6: Ngày soạn: 19 tháng 09 Năm 2010 Tiết 6: văn hoá cổ đại
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức
- Qua mấy nghìn năm tồn tại, thời cổ đại đã để lại cho loài )* một di sản văn hoá đồ sộ, qúy giá
cổ đại đều sáng tạo nên những thành tựu văn hoá đa dạng, phong phú, bao gồm chữ viết, chữ số, lịch, văn học, khoa học, nghên thuật…
2
- Tự hào về những thành tựu văn minh của loài )* thời cổ đại
- /)' đầu giáo dục ý thức về việc tìm hiểu các thành tựu văn hoá cổ đại
3 Kĩ năng
- Tập mô tả mọt công trình kiến trúc hay nghệ thuật lớn thời cổ đại qua trang ảnh
Tranh ảnh một số công trình văn hoá tiêu biểu
Một số bài thơ văn thời cổ đại
III Lên lớp
1 ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Thế nào là xã hội chiếm hữu nô lệ
3 Bài mới
Thời cổ đại, khi nhà )' )Z hình thành, loài )* )' vào xã hội văn
đã sáng tạo nên nhiều thành tựu văn hoá rực rỡ mà ngày nay chúng ta đang )Z
CH: Hãy nêu những thành tựu văn
thời cổ đại?
- Thiên văn và lịch
- Chữ viết và số
- O)* Ai Cập viết trên giấy
Pa-pi-rút
- O)* M)2 Hà viết trên đất xét
rồi nung khô
- O)* Trung Quốc viết trên thẻ tre
1 Các dân tộc
đại đã có những thành tựu văn hoá gì?
- Thiên văn và lịch: Do quan sát theo dõi bầu trời họ có kiến thức về thiên văn và làm ra lịch
Đông dùng chữ ")Z hình …Ngoài ra
họ còn sáng tạo ra chữ số Riêng ấn Độ
Trang 12- Toán học
- Kiến trúc, điêu khắc?
GV giới thiệu các công trình kiến trúc
CH: O)* Hilạp và Rôma đã có
những thành tựu văn hoá gì?
GV: O)* Hilạp và Rôma cổ đại đã
để lại những thành tựu khoa học lớn,
làm cơ sở cho việc xây dựng các
ngành khoa học cơ bản mà chúng ta
đang học ngày nay
- Toán học: O)* Ai Cập cổ đại nghĩ ra phép đếm đến 10, tính )Z số pi=3,16 O)* M)2 Hà giỏi về số học
- Kiến trúc, điêu khắc:Kim tự tháp ( Ai Cập) thành Ba-bi-lon nM)2 Hà)
2 ? Hi lạp và Rôma đã có những
đóng góp gì về vân hoá?
- Biết làm ra lịch 1)a và có những hiểu biết về thiên văn
- Họ sáng tạo ra chữ cái a,b,c …
số học, hình học, thiên văn học, vật lí, triết học…
- Văn học: có những bộ sử thi nổi tiếng;I-li-at, Ô-đi-xê của Hô-me…
- Kiến trúc và điêu khắc + Đền Pác-tê- nông ở A- ten, Đấu
"$)* Cô-li-dê ở Rôma…
+ ?)Z lực sĩ ném đĩa, ")Z thần Vệ nữ ơ Mi lô…
IV Củng cố- Dặn dò
? ý nghĩa của việc sáng tạo ra chữ viết ?
Về nhà hcọ bài cũ đọc lại các bài đã học để tiết sau ôn tập và kiểm tra 15 phút
Trang 13Tuần 7: Ngày soạn: 26 tháng 09 Năm 2010 Tiết 7: Ôn tập
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức
- HS nắm )Z sự xuất hiện của con )* trên Trái Đất, giữa )* tối cổ
- Biết )Z tên, tầng lớp chính các loại nhà )' của các quốc gia cổ đại
2
- HS thấy rõ vai trò của lao động trong sự tiến hoá của loài )*
- Trân trọng đối với di sản văn hoá
3 Kĩ năng
- Rèn luyện kĩ năng phân tích so sánh
II Lên lớp
1 ổn định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài cũ
? Nêu những thành tựu văn hoá cổ đại
3 Bài mới
Các em vừa học song phần lịch sử thế giới, về xã hội nguyên thuỷ, về các quốc gia cổ đại Để nắm chắc phần lịch sử thế giới này hôm nay thầy cùng các
em sẽ ôn tập
CH: Loài &)Z cổ xuất hiện khi nào?
CH: Dấu vết của )* &)Z cổ )Z
phát hiện ở đâu? Có niên đại cách đây
bao lâu?
CH: Nhờ vào đâu )* tổi cổ trở
thành )* tinh khôn?
Lập bảng so sánh giữa )* tối cổ và
)* tinh khôn
SH tìm )Z 3 sự khác nhau
1 Những dấu vết của
&P phát hiện ở đâu?
- Cách đây hàng chục triệu năm
- Những hài cốt của )* tối cổ có niên đại cách đây 3-4 triệu năm )Z
châu Phi, đảo Giava, gần Bắc Kinh Trung Quốc
- O)* tối cổ trở thành )* tinh khôn nhờ lao động sản xuất
2.Những điểm khác nhau giữa tối cổ và
nguyên thuỷ
HS lập bảng so sánh