Định hướng năng lực: Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học; Năng lực giải quyết vấn đề thông qua môn học; Năng lực vận dung kiến thức hóa học vào cuộc sống... rỗng và rút ra nhận xét về đặc[r]
Trang 1GVHD: Mai Kim Cương Giáo sinh: Nguyễn Chí Linh Tuần 25
Tiết 50
Bài 39 BENZEN CTPT : C6H6 PTK: 78 Ngày soạn: 19/02/2017Ngày dạy: ./02/2017
I MỤC TIÊU:
1 Kiến thức: Biết được:
- Công thức phân tử, công thức cấu tạo, đặc điểm cấu tạo của benzen
- Tính chất vật lí: Trạng thái, màu sắc, tính tan trong nước và trong các dung môi
- Tính chất hóa học: Phản ứng thế trong dung dịch, phản ứng cháy, khó tham gia phản ứng cộng
- Ứng dụng: Làm nguyên liệu quan trọng trong công nghiệp
2 Kĩ năng:
- Quan sát thí nghiệm, hình ảnh, mô hình rút ra được nhận xét về cấu tạo và tính chất benzen
- Viết các PTHH dạng công thức phân tử và CTCT thu gọn
- Tính khối lượng benzen phản ứng.
3 Thái độ: - Cẩn thận, chính xác trong học tập.
4 Trọng tâm:
- Cấu tạo và tính chất hóa học của benzen Học sinh cần biết do phân tử benzen có chứa
3 liên kết đôi xen kẽ với 3 liên kết đơn nên benzen tham gia phản ứng cháy, phản ứng thế
và khó tham gia phản ứng cộng
5 Năng lực cần hướng tới:
* Năng lực chung:
- Nhóm năng lực làm chủ và phát triển bản thân: Năng lực tự giải quyết vấn đề, năng lực tư duy
- Nhóm năng lực về quan hệ xã hội: Năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác
- Nhóm năng lực công cụ: Năng lực sử dụng ngôn ngữ
* Năng lực riêng:
- Năng lực thực hành thí nghiệm, năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học, năng lực tính toán
II CHUẨN BỊ:
1 Đồ dùng dạy học:
a Giáo viên: Mô hình phân tử benzen dạng rỗng (đặc).
Tranh ảnh liên quan đến bài học
b Học sinh: Tìm hiểu nội dung bài học trước khi lên lớp.
2 Phương pháp: - Trực quan, hỏi đáp, làm việc nhóm, làm việc với SGK.
III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC:
1 Ổn định lớp:
2 Vào bài mới:
* Giới thiệu bài: Benzen là hidrocacbon có cấu tạo khác với metan, etilen và axetilen vậy benzen có cấu tạo và tính chất như thế nào ta qua bài Benzen
Trang 2Hoạt động 1 Tính chất vật lí
Định hướng năng lực: Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học; Năng lực thực hành hóa học;
Năng lực giải quyết vấn đề thông qua môn học Năng lực quan sát thí nghiệm.
- GV giới thiệu: công thức
phân tử, phân tử khối của
axetilen
- GV: Cho HS quan sát ống
nghiệm đựng benzen Nhận
xét trạng thái và màu sắc
- GV: Yêu cầu HS đọc thí
nghiệm trong SGK
- GV: Giới thiệu và làm thí
nghiệm Yêu cầu HS quan sát
tính tan trong nước và trong
dầu ăn
- GV: Yêu cầu HS tham khảo
thông tin trong SGK cho biết
tính chất vật lý của benzen
- GV: Hệ thống
* Chuyển ý: Phân tử benzen
có đặc điểm cấu tạo như thế
nào, có gì khác so với các
hidrocacbon đã học Để hiểu
rõ hơn ta sang phần II.
- HS: Nghe giảng
- HS: Quan sát
- HS: Benzen là chất lỏng, không màu
- HS: Quan sát
- HS: Benzen không tan trong nước, tan trong dầu ăn
- HS: Là chất lỏng không màu, không tan trong nước, nhẹ hơn nước Hòa tan được nhiều chất vô cơ và hữu cơ
- HS: Ghi bài
I TÍNH CHẤT VẬT LÍ
- Là chất lỏng không màu, không tan trong nước, nhẹ hơn nước
- Hòa tan được nhiều chất vô cơ
và hữu cơ: Như dầu ăn, nến, cao
su, iot,
- Benzen độc
Hoạt động 2 Cấu tạo phân tử
Định hướng năng lực: Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học; Năng lực giải quyết vấn đề thông qua môn học; Năng lực vận dung kiến thức hóa học vào cuộc sống
- GV: Dựa vào thông tin SGK
yêu cầu HS cho biết trong
phân tử benzen có bao nhiêu
loại nguyên tử khác loại Đó
là nguyên tử nào?
- GV: Yêu cầu HS nhắc lại
trong phân tử hợp chất hữu cơ
cacbon, hidro có hóa trị là bao
nhiêu
- GV: Yêu cầu HS quan sát
mô hình phân tử benzen dạng
- HS: Có 6 nguyên tử
C, và 6 nguyên tử Hidro
- HS: Trong phân tử hợp chất hữu cơ Cacbon có hóa trị IV, Hidro có hóa trị I
- HS: Trong phân tử
II CẤU TẠO PHÂN TỬ:
- Công thức cấu tạo
H C C C
C
H
H H H
CH CH
CH
Trong phân tử benzen: Sáu nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng sáu cạnh đều Có 3 liên kết đôi xen kẽ 3 liên kết đơn
Trang 3rỗng và rút ra nhận xét về đặc
điểm cấu tạo của benzen
- GV: Yêu cầu HS viết công
thức cấu tạo của axetien?
- GV: Yêu cầu HS nhận xét
CTCT của benzen có gì khác
so với metan, etilen và
axetilen
- GV chốt
* Chuyển ý: Với đặc điểm cấu
tạo như trên thì benzen có
những tính chất hóa học nào
ta sang phần III.
benzen: Sáu nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng sáu cạnh đều
- HS: Viết công thức cấu tạo
- HS: Trong phân tử benzen: Sáu nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng sáu cạnh đều Có 3 liên kết đôi xen
kẽ 3 liên kết đơn
- HS: Ghi bài
Hoạt động 3: Tính chất hoá học
Định hướng năng lực: Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học; Năng lực thực hành hóa học;
Năng lực giải quyết vấn đề thông qua môn học
- GV: Yêu cầu HS dự đoán
benzen có cháy được không?
Nếu cháy thì sản phẩm là gì?
- GV: Cũng như nhiều
hidrocacbon khác, benzen dễ
cháy tạo ra khí cacbonic, hơi
nước đồng thời sinh ra muội
than
- GV: Yêu cầu HS viết phương
trình phản ứng
- GV thông báo: Sự khác nhau
trên do phân tử benzen có cấu
tạo đặc biệt
- GV thông báo: Benzen
không có phản ứng cộng với
Brom trong dung dịch (không
làm mất màu dung dịch Brom
như Etilen và axetilen) Vậy
benzen có những tính chất hóa
học gì?
- GV: Hướng dẫn HS quan sát
hình 4.15 trong SGK Yêu cầu
HS nêu tính chất và viết
PTPƯ
- HS: Thảo luận đưa ra
ý kiến
- HS: Ghi bài
- HS: Viết PTHH
C 6 H 6 + 15
2 O2
o
t
6CO2 +
3H 2 O
- HS: Quan sát
- HS: Màu đỏ nâu của
III TÍNH CHẤT HOÁ HỌC:
1 Benzen có cháy không:
- Benzen dễ cháy tạo ra khí
cacbonic, hơi nước
C 6 H 6 + 15
2 O2
o
t
6CO2 + 3H2O
- Khi benzen cháy trong không
khí ngoài CO2 và hơi nước còn có muội than
2 Benzen có phản ứng thế với Brom không?
H C C C
C H
H H H
H
Br Br
H C C C
C Br
H H H
H
H Br
Fe
Viết gọn:
C 6 H 6 + Br 2 ⃗Fe , t0
C 6 H 5 Br
Brombenzen
Trang 4- GV: Giải thích sự có mặt
của bột sắt trong phản ứng
- GV thông báo: Trong phản
ứng trên nguyên tử Hidro
trong phân tử benzen được
thay thế bởi nguyên tử brom
-GV thông báo: Benzen
không phản ứng cộng với
brom trong dung dịch, nhưng
trong điều kiện thích hợp
benzen cũng có phản ứng
cộng với một số chất như H2
- GV: Yêu cầu HS rút ra kết
luận từ tính chất hóa học của
benzen
- GV chốt
Brom mất đi và có khí thoát ra
- HS: Viết PTPƯ
- HS: Nghe giảng
- HS: Nghe giảng
- HS: Do phân tử benzen có cấu tạo vòng
6 cạnh đều trong dó có
ba liên kết đôi C = C xen kẽ với ba liên kết đơn C – C đặc biệt nên benzen vừa có khả nảng cộng, vừa có khả năng thế (tính thơm)
- HS: Ghi bài
3 Benzen có phản ứng cộng không?
- Trong điều kiện thích hợp benzen cũng có phản ứng cộng với một số chất như H2
C6H6 + 3H2 ⃗Ni ,t0
C6H12 Xiclohexan
- Do phân tử benzen có cấu tạo đặc biệt nên benzen vừa có phản ứng thế vừa có phản ứng cộng
- Tuy nhiên, phản ứng cộng của benzen khó xảy ra hơn so với etilen
và axetilen
Hoạt động 4: Ứng dụng
Định hướng năng lực: Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học; Năng lực giải quyết vấn đề
thông qua môn học.
- GV: Yêu cầu HS tham khảo
thông tin trong SGK và cho
biết benzen có những ứng
dụng gì trong đời sống?
- HS: Đọc SGK và trả
4 Củng cố: Định hướng năng lực: Năng lực sử dụng ngôn ngữ hóa học; Năng lực tính
toán; Năng lực giải quyết vấn đề thông qua môn học.
Cho HS làm bài tập:
Bài tập 1 Nêu tính chất vật lý và đặc điểm cấu tạo của benzen.
Bài tập 2 Từ đặc điểm cấu tạo benzen có những tính chất hóa học nào? Tính chất
hóa học của benzen có gì khác so với etilen và axetilen?
Bài tập 3
Bài tập 4
5 Nhận xét và dặn dò:
Trang 5a Nhận xét: - Nhận xét thái độ học tập của học sinh.
- Đánh giá khả năng tiếp thu bài của học sinh.
b Dặn dò:
Dặn các em làm bài tập về nhà: 1, 2, 3, 4 /125 Chuẩn bị bài tiếp theo IV RÚT KINH NGHIỆM: