Bài 30. Tổng kết

Đến thế kỉ VII nhà Đường thống trị nước ta, chúng xiết chặt hơn chế độ cai trị tàn bạo, thẳng tay bóc lột và đàn áp nhân dân ta. Dưới ách thống trị của nhà Đường trong suốt 3 thế kỉ, nhâ[r]

Trang 1

HỌC KÌ II CHƯƠNG III THỜI KỲ BẮC THUỘC & ĐẤU TRANH GIÀNH ĐỘC LÂP Tiết 19 BÀI 17: CUỘC KHỞI NGHĨA HAI BÀ TRƯNG NĂM 40

I.Mục tiêu

1 Kiến thức:

- Sau thất bại của An Dương Vương ,đất nước ta bị phong kiến phương bắc thống trị ( Thời kỳ bắc thuộc).Sự thống trị tàn bạo của phong kiến phương bắc là nguyên nhân chính dẫn đến cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng

- Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng được toàn dân ủng hộ , thắng lợi nhanh chóng, đát nước dành được độc lập

2 Tư tưởng:

- Giáo dục cho Hs ý thức căm thù quân xâm lược ,ý thức tự hào ,tự tôn dân tộc

- Giáo dục cho Hs lòng biết ơn Hai Bà Trưng & tự hào về truyền thống phụ nữ Việt Nam

3 Kĩ năng:

- Rèn luyện cho hs biết tìm nguyên nhân & mục đích của sự kiện LS

- Bước đầu rèn luyện kĩ năng biết vẽ & đọc lược đồ LS

II Phương tiện dạy học

- Giáo viên:

+ Giáo án( word, powpoint ), sách giáo khoa, máy tính, máy chiếu

+ Lược đồ “Khởi nghĩa Hai Bà Trưng”, Bản đồ Nam Việt và Âu Lạc thế kỉIII TCN Tranh dân gian về Hai Bà Trưng Bản đồ Âu Lạc thế kỉ I – III

- Học sinh: sách giáo khoa, vở ghi, tài liệu sưu tầm.

GV sử dụng máy chiếu giới thiệu Bản đồ Nam

Việt và Âu Lạc thế kỉ III TCN Khái quát cho

hs rõ 2 nước là láng giềng

Gv: Gọi Hs đọc mục 1 Sgk& hỏi: Sau cuộc k/c

của An Dương Vương chống Triệu Đà thất bại,

nước ta bước vào tình trạng gì?

Hs: Dân tộc ta bước vào tình trạng hơn 1000

năm bắc thuộc

? Sau khi nhà Hán đánh bại nhà Triệu, chúng

đã thực hiện c/s gì ở nước ta?

Hs:Năm 111 TCN nhà Hán thay nhà Triệu

1/ Nước Âu Lạc từ thế kỷ II TCN đến thế kỷ I có gì thay đổi:

- Năm 179 TCN, Triệu Đà sát nhập Âu lạc vào Nam Việt, biến

Âu Lạc thành 2 quận của TQ là Giao Chỉ & Cửu Chân

-Năm 111TCN, nhà Hán thống trị Âu Lạc ,chia Âu Lạc thành 3

Trang 2

thống trị Âu Lạc.

Gv: Nhà Hán gộp Âu lạc với 6 quận của TQ

nhằm mục đích gì?

Hs: Nhằm xoá bỏ hẳn Âu lạc cũ, xem Âu Lạc

là 1 vùng đất của TQ ở phía Nam

Gv: H/dẫn hs thảo luận c/sthống trị của nhà

Hán đối với nhân dân ta?

? Nhà Hán đưa người Hán sang Châu Giao

sinh sống lâu dài nhằm mục đích gì?

Hs: Nhằm bắt người Việt phải theo phong

tục,tập quán của người Hán để thực hiện mưu

đồ biến người Việt thành người Hán

? Trong hoàn cảnh đó nhân dân Giao chỉ phải

làm gì?

Gv chuyển mục

Hoạt động2:

Gv: Yêu cầu Hs đọc mục 2 Sgk & hỏi:Vì sao

cuộc khởi nghĩa Hai Bà TRưng bùng nổ?

Hs : Dựa vào Sgk trả lời ,Gv bổ sung.

?: Em biết gì về Hai Bà Trưng?

GV chiếu Bản đồ Khởi nghĩa Hai Bà Trưng

? Cuộc khởi nghĩa diễn ra như thế nào?

Hs: Dựa vào bản đồ tường thuật.

Gv: Việc khắp nơi kéo quân về tụ nghĩa nói

lên đIều gì?(Liên hệ câu nói của Lê Văn Hưu)

Hs: ách thống trị tàn bạo của nhà Hán khiến

nhân dân ta căm giận & nổi dậy khởi nghĩa

? Kết quả cuộc k/n ra sao?

Gv:H/d hs thảo luận nguyên nhân thắng lợi &

ý nghĩa của cuộc k/n?

quận:Giao Chỉ, Cửu Chân & Nhật Nam

2/ Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng bùng nổ:

a/ Nguyên nhân:

- Do chính sách áp bức bóc lột tàn bạo của nhà Hán

-Thi Sách chồng của Trưng Trắc bị Thái thú Tô Định giết hại

b./Diễn biến:

-Mùa xuân năm 40 (Tháng 3 dương lịch) hai Bà Trưng đã dựng cờ khởi nghĩa ở Hát Môn (Hà Tây)

-Nghĩa quân làm chủ Mê Linh, nhanh chóng tiến xuống Cổ Loa & Luy Lâu

-Học bài theo câu hỏi cuối bài.Tìm đọc LSVN bằng tranh tập 6

-Làm bài tập (SBT) & 1số bài tập nâng cao gv h/dẫn

Trang 3

-Tìm hiểu bài mới, suy nghĩ & trả lời những câu hỏi SGK.Sưu tầm tranh ảnh về Hai Bà Trưng.

Duyệt của tổ chuyên môn

Trang 4

Tiết 20 BÀI 18: TRƯNG VƯƠNG & CUỘC KHÁNG CHIẾN

CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC HÁN.

I Mục tiêu:

1 kiến thức:

- Giúp Hs nắm được : Sau khi cuộc K/n thắng lợi ,Hai bà Trưng đã tiến hành côngcuộc xây dựng đất nước ,giữ gìn độc lập dân tộc vừa mới giành được, đó là những việc làm thiết thực đưa lại quyền lợi cho nhân dân, tạo nên sức mạnh để tiến hành cuộc K/c chống quân xâm lược Hán

-Hs cần thấy rõ ý chí kiên cường, bất khuất của nhân dân ta chống quân xâm lược Hán

2.Tư tưởng:

-Hs cần hiểu rõ tinh thần bất khuất của dân tộc ta

-Mãi ghi nhớ công lao của các vị anh hùng dân tộc thời Hai Bà Trưng

3 Kĩ năng:

-Rèn luyện kĩ năng đọc lược đồ lịch sử

-Hs bước đầu làm quen với kể chuyện lịch sử

II Phương tiện dạy học:

- Giáo viên:

+ Bản đồ, tranh ảnh, chuyện kể SBT, SGV Đọc 1 số tài liệu liên quan đến bài học

III Tiến trình lên lớp:

1 Ổn định lớp:

2 Kiểm tra bài cũ:

- Đất nước Âu Lạc dưới thời thuộc Hán có gì thay đổi?

-Trình bày nguyên nhân, diễn biến, kết quả cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng?

3 Bài mới:

Hoạt động của GV&HS Nội dung bài học:

Hoạt động 1:

Gv: Gọi hs đọc mục 1 Sgk, sau đó đặt câu

hỏi hs trả lời: Sau khi đánh đuổi quân

Đông Hán, Hai Bà Trưng đã làm để giữ

vững nền độc lập?

Hs: dựa vào sgk trả lời.

? Việc suy tôn Trưng Trắc lên làm vua có

ý nghiã gì?

Hs:Suy nghĩ trả lời.

? Những việc làm của Trưng Trắc có ý

nghĩa & tác dụng như thế nào?

1/ Hai Bà Trưng đã làm gì sau khi giành được độc lập:

- Trưng Trắc được suy tôn làm vua,lấy hiệu là Trưng Vương, đóng đô ở

Trang 5

(Thảo luận).

-Hs: Đem lại quyền lợi thiết thực cho

nhân dân,nâng cao ý chí đấu tranh bảo vệ

độc lập

? Vua Hán đã làm gì khi được tin Hai Bà

Trưng khởi nghĩa?

Hs: Được tin Hai Bà Trưng k/n & giành lại

độc lập ,Vua Hán rất tức giận,đã hạ lệnh

cho các quận Miền Nam chuẩn bị lực lực

lượng tiến sang đàn áp

Gv:Giải thích thêm&chuyển mục:

Gv: Chiếu lược đồ k/c chống quân xâm

lược Hán hình 44 Sgk để trình bày

Yêu cầu hs đọc mục 2 sgk & hỏi: Năm 42

quân Đông Hán đã tấn công vào nước ta

như thế nào?

Hs:Trả lời ,gv chỉ lược đồ minh hoạ.

Gv: Giải thích thêm :Hợp Phố (Quảng

Châu-TQ ngày nay) Hợp Phố nằm trong

Châu Giao

? Tại sao Mã Viện lại được chọn làm chỉ

huy đạo quân xâm lược?

Hắn là 1 tên hung bạo, xảo quyệt, có

nhiều kinh nghiệm đàn áp các cuộc k/n &

được vua Hán phong là phục ba tướng

quân

? Em có nhận xét gì về lực lượng của Nhà

Đông Hán?

Hs:Quân mạnh,tướng hung bạo.

? Sau khi chiếm được Hợp Phố quân Mã

Viện tiến vào nước ta như thế nào?

Gv: Sử dụng lược đồ để trình bày.

? Trình bày cuộc chiến đấu anh dũng của

nghĩa quân Hai Bà

Gv: Gọi Hs đọc đoạn viết về Lãng Bac &

hỏi:Vì sao Mã Viện sau này nhớ về Lãng

Bạc lại kinh hoàng?

Gv:Giải thích thêm về sự hy sinh anh dũng

của Hai Bà.Giới thiệu đền thờ Hai Bà

cho dân Xoá bỏ chế độ lao dịch &binh pháp cũ

2/ Cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Hán (42-43) đã diễn ra như thế nào?

a.Diễn biến, kết quả:

-Năm 42, Mã Viện chỉ huy đạoquân xâm lược gồm: 2 vạn quântinh nhuệ, 2000 xe, thuyền & nhiềudân phu tấn công ta ở Hợp Phố.-Nhân dân Hợp Phố đã anh dũngchống lại

-Sau khi chiếm Hợp Phố, Mã Viện

đã chia quân thành 2 đạo thuỷ & bộtiến vào Giao chỉ

- Hai bà Trưng kéo quân từ MêLinh về Lãng Bạc nghênh chiến rấtquyết liệt, thế của giặc mạnh ta phảilùi về giữ ở Cổ Loa & Mê Linh.-Mã Viện đuổi theo, ta phải lùi vềCấm Khê (Ba Vì -Hà Tây) n/q kiênquyết chống trả

-Tháng 3 năm 43 ( 6/2 âm lịch) Hai

Bà Trưng đã hy sinh ở Cấm Khê

Trang 6

? Cuộc khởi nghĩa của Hai bà Trưng có ý

nghĩa như thế nào?

(Thảo luận).

? Hiện nay ở địa phương ta có công trình

văn hoá nào mang tên Hai Bà ,

hàng năm nhà trường có những hoạt động

gì để kĩ niệm về cuộc khởi nghĩa Hai Bà

4 Củng cố :

- Yêu cầu hs trình bày diễn biến của cuộc k/c chống quân xâm lược Hán(42-43)

- Nhân dân ta lập 200 đền thờ Hai bà Trưng ở khắp toàn quốc nói đã lên điều gì?

5 Dặn dò:

-Học bài cũ

- Làm bài tập (sbt) & gv h/d 1số bài tập nâng cao

- Tìm hiểu bài mới, suy nghĩ & trả lời những câu hỏi sgk

Trang 7

Tiết 21.BÀI 19: TỪ SAU TRƯNG VƯƠNG ĐẾN TRƯỚC LÝ NAM ĐẾ

(GIỮA THẾ KỶ I- GIỮA THẾ KỶ VI) I.Mục tiêu:

1 Kiến thức: Giúp Hs hiểu được:

- Từ sau thất bại của cuộc k/c thời Trưng Vương phong kién TQ đã thi hành nhiều biện pháp hiểm độc nhằm biến nước ta thành 1 bộ phận của TQ, bắt dân ta sống theo lối Hán, luật Hán, chính sách đồng hoá của chúng được thực hiện triệt để trênmọi phương diện

-Với chính sách cai trị, bóc lột tàn bạo của các triều đại pk TQ nhằm biến nước tathành thuộc địa của TQ xoá bỏ sự tồn tại của dân tộc ta

+ Bài soạn, lược đồ Âu Lạc TK I- III, số tài liệu liên quan đến bài học

III Tiến trình dạy học

-Trình bày bằng lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Hán của nhân dân ta (42-43)?

3 Bài mới:

Hoạt động của GV &HS Nội dung bài học

Gv: Chiếu lược đồ Âu Lạc để trình bày cho

hs rõ những vùng đất của Châu Giao

Gọi Hs đọc mục 1 sgk & hỏi: Thế kỷ I

Châu Giao gồm những vùng đất nào?

Hs: Thế kỷ I Châu Giao gồm 9 quận

(6 quận của TQ & 3 quận của Âu Lạc)

? Đầu thế kỷ III ,chính sách cai trị của TQ

đối với nước ta có gì thay đổi?

1/Chế độ cai trị của các triều đại phong kiến phương Bắc đối với nước ta từ thế kỷ I đén thế kỷ VI:

-Thế kỷ I, sau khi đàn áp K/n Hai

Bà Trưng, nhà Hán vẫn giữ nguyênChâu Giao

- Thế kỷ III,nhà Ngô tách ChâuGiao thành Quảng Châu (TQ) &Giao Châu (Âu Lạc cũ)

-Nhà Hán trực tiếp nắm tới các

Trang 8

? Từ sau cuộc k/n Hai Bà Trưng, nhà Hán

có sự thay đổi gì trong c/s cai trị?

Hs: Nhà Hán trực tiếp nắm quyền tới cấp

huyện, huyện lệnh là người Hán

? Em có nhận xét gì về sự thay đổi này?

Hs: Muốn thắt chặt hơn bộ máy cai trị đối

với nhân dân ta?

? Tại sao người Hán đặc biệt chú trọng

đánh vào thuế muối & thuế sắt? (Thảo

luận).

Hs: Thuế muối chúng sẽ bóc lột nhiều hơn.

Sắt là kim loại có giá trị cao, vừa sx công

cụ sx, vừa sx ra vũ khí chiến đấu

? Em có nhận xét gì về c/s bóc lột của bọn

đô hộ?

Hs: Bọn đô hộ rất tham lam, độc ác tìm

mọi cách bóc lột & đàn áp nhân dân ta

? Ngoài đàn áp bóc lột bằng thuế

má chúng còn thực hiện những c/s gì?

Hs: Trả lời Gv tóm tắt & ghi bảng.

? Vì sao Nhà Hán tiếp tục thi hành chủ

trươcg đưa người Hán sang ở nước ta?

-Hs: Vì Nhà Hán chưa thực hiện được chủ

trương đồng hoá nhân dân ta

Gv: gọi hs đọc mục 2 Sgk & hỏi:

Vì sao nhà hán nắm độc quyền về sắt?

Hs: Công cụ sắt mang lại hiệu quả lao động

cao, kinh tế phát triển, vũ khí sắt có hiệu

quả chiến đấu cao-> nhà Hán kìm hãm làm

cho nền kinh tế không phát triển, dể bề

vũ khí bảo vệ quốc gia

? Nền kinh tế nước ta trong thời kỳ này

phát triển ra sao?

Hs:Trình bày.

? Vì sao với chế độ thống trị hà khắc của

huỵện, Huyện lệnh là người Hán

-Nhân dân ta phả đóng nhều thứthuế , nhất là thuế muối & sắt

-Nhân dân ta phải đi lao dịch ( bắtthợ khéo tay) & cống nộp của ngonvật lạ

-Chúng đưa người Hán sang GiaoChâu sinh sống Đồng hoá dân tabằng cách: Bắt dân ta học chỡHán , theo phong tục Hán

2/ Tình hình kinh tế nước ta từ thế kỷ I- thế kỷ VI có gì thay đổi:

-Nghề sắt phát triển, mặc dù nhàHán nắm độc quyền về sắt

Trang 9

PK phương bắc mà nền kinh tế nước ta vẫn

phát triển về mọi mặt?

Gv: Khái quát lại.

-Biết trồng nhiều loại cây ăn

quảvới kỹ thuật cao, sáng tạo.

+ Thủ công nghiệp: Rèn sắt , làm

gốm, thêm gốm tráng men, dệt vảilụa

-Thương nghiệp : việc trao đổi,

buôn bán khá phát triển Sự ra đờicủa chợ làng, các trung tâm lớn:Luy Lâu, Long Biên Có cả sự traođổi với nước ngoài

- Học bài cũ, hoàn thành các bài tập

Tiết 22.BÀI 20:TỪ SAU TRƯƠNG VƯƠNG ĐẾN TRƯỚC LÝ NAM ĐẾ

Trang 10

(GIỮA TK I - GIỮA TK VI ) (TIẾP THEO)

I Mục tiêu bài học:

1 Kiến thức:

- Cùng với sự phát triển kinh tế của Giao Châu từ thế kỉ I - thế kỉ VI ( tuy chậmchạp ) , xã hội cũng có những chuyển biến sâu sắc

- Do c/s áp bức ,bóc lột của bọn đô hộ, đa số nông dân ngày càng nghèo đi, 1 số

ít trở thành nông dân nô lệ & nô tỳ

- Trong cuộc đấu tranh chống sự đồng hoá của phong kiến phương bắc, tổ tiên đãkiên trì bảo vệ tiếng Việt, phong tục, tập quán & văn hoá Việt

- Hs làm quen với phương pháp phân tích, nhận thức lịch sử thông qua biểu đồ

II, Phương dạy học:

- Giáo viên:

+ Phóng to sơ đồ phân hoá xã hội, tranh ảnh Đọc các tài liệu,những mẫu

chuyện liên quan đến bài học

- Trình bày những biểu hiện về sự phát triển kinh tế nước ta (TK I- TK VI)?

3 Bài mới:

Hoạt động của GV & HS: Nội dung bài học:

Gv: Chiếu sơ đồ phân hoá xã hội trang 55

sgk để hs theo dõi & đặt câu hỏi: Quan sát

sơ đồ em có nhận xét gì về sự chuyển biến

xh nước ta?

Hs trả lời: -Thời Văn Lang- Âu Lạc

-Thời đô hộ

Gv:Khái quát lại

Gv: gọi hs đọc sgk đoạn cuối trang 55 &

hỏi:chính quyền đô hộ phương bắc đã thực

hiện c/s văn hoá thâm độc như thế nào để

cai trị dân ta?

3/ Những biến chuyển trong xã hội

& văn hoá nước ta ở các TKI- TK VI:

-Từ thế kỷI – thế kỷ VI người Hánthâu tóm quyền lực vào tay mình,trực tiếp nắm đến các huyện=> Xãhội bị đô hộ

- Chính quyền đô hộ mở 1số trường

Trang 11

Hs Trả lời , Gv tóm tắt & ghi bảng.

Gv: Cho hs nhắc lại nội dung từng đạo.

Phân tích thêm để giáo dục HS

? Theo em , việc chính quyền đô hộ mở

trường học ở nước ta nhằm mục đích gì?

Hs: Nhằm đồng hoá nhân dân ta.

? Vì sao người Việt vẫn giữ được phong

tục, tập quán & tiếng nói của tổ tiên?

Hs: - Chỉ có1 số ít tầng lớp trên mới có

tiền cho con ăn học, còn nhân dân lao

động nghèo khổ không có điều kiện

- Do các phong tục tập quán & tiếng

nói của tổ tiên được hình thành lâu đời,

vững chắc , nó trở thành bản sắc riêng của

dân tộc Việt, có sức sống bất diệt

Hoạt đông 2:

Gv: Gọi hs đọc mục 4 sgk & hỏi: Nguyên

nhân nào dẫn đến cuộc khởi nghĩa Bà

Triệu?

Hs Trả lời.

? Lời tâu của Tiết Tổng nói lên ý gì?

Hs: Nói rằng nhân dân ta rất căm thù quân

đô hộ, không cam chịu áp bức, bóc lột sẵn

sàng đứng lên chống lại chúng, không dễ

? Em có suy nghĩ gì về câu nói của Bà

Triệu được dẫn trong Sgk?

Hs: Bà Triệu có ý chí đấu tranh rất kiên

cường để giành lạiđộc lập dân tộc, không

chịu làm nô lệ cho nhà Ngô, bà nguyện hy

sinh hạnh phúc cá nhân cho độc lập dân

tộc

? Cuộc khởi nghĩa Bà Triệu bùng nổ như

thế nào?

Hs: Trả lời ,gv tóm tắt & ghi bảng.

Gv: Trích dẫn câu nói của nhà Ngô: “Năm

248 toàn thể Giao Châu chấn động”

học dạy chữ Hán ở các quận

-Đồng thời chúng đưa Nho giáo Đạogiáo, phật giáo & những luật lệ,phong tục của người Hán vào nước

b Diễn biến:

- Năm 248 cuộc khởi nghĩa bùng nổ

ở Phú Điền ( Hậu Lộc- Thanh Hoá)

- Bà Triệu lãnh đạo nghĩa quân đánhphá quân Ngô

- Bà Triệu hy sinh ở Núi Tùng

Trang 12

? Vì sao cuộc khởi nghĩa của bà Triệu bị

thất bại?(thảo luận)

Hs: Do lực lượng quá chênh lệch, nhà Ngô

mạnh, nhiều mưu kế hiểm độc

? Cuộc k/n có ý nghĩa như thế nào

Hs: Tiêu biểu cho ý chí quyết tâm giành

độc lập

Gv: Qua câu ca dao, em thấy thái độ của

nhân dân ta đối với cuộc k/n Bà Triệu như

thế nào?

-Hs: Nói lên niềm tự hào của nhân dân ta

về bà Triệu & lịch sử ghi nhớ công lao to

lớn của Bà Triệu

( Thanh Hoá)

c Kết quả: Cuộc khởi nghĩa thất bại.

d ý nghĩa: Cuộc khởi nghĩa tiêu

biểu cho ý chí quyết tâm giành lạiđộc lập của dân tộc ta

4 Củng cố:

- Những nét mới về văn hoá nước ta trong thế kỷ I-VI là gì?

- Gv hướng dẫn hs làm bài tâp trắc nghiệm để củng cố bài học

5 Hướng dẫn, dặn dò:

- Học bài cũ theo câu hỏi SGK

- Ôn toàn bộ chương III để tiết sau làm bài tập lịch sử chương III

Tiết 23 BÀI 21 KHỞI NGHĨA LÍ BÍ NƯỚC VẠN XUÂN

Trang 13

- Tuy diễn ra trong thời gian ngắn nhưng nghĩa quân đã chiếm được hầu hết cácquận, huyện Giao Châu, quân Lương 2 lần đem quân sang chiếm nhưng đề thấtbại.

- Lí Bí xưng đế & lập nước Vạn Xuân có ý nghĩa to lớn đối với lịch sử dân tộc

+ Lược đồ k/n Lí Bí, tư liệu , tranh ảnh có liên quan, bài soạn, LSVN bằngtranh T8

Gv nói về việc Tiêu Diễn cướp ngôi của

nhà Tề lập ra nhà Lương vào năm 502

Gv gọi hs đọc mục 1 sgk & hỏi: Đầu thế kỉ

VI ách đô hộ của nhà Lương đối với nước

ta như thế nào?

Hs: Chia lại nước ta thành 6 châu

? Tổ chức bộ máy nhà nước của nhà

Lương ở nước ta có gì thay đổi?

Hs: Trả lời, gv tóm tắt & ghi bảng.

Gv: Giải thích chế độ : sĩ tộc.

Gv: gọi hs đọc đoạn chữ nghiêng sgk &

hỏi: Em nghĩ gì về thái độ của nhà Lương

1/ Nhà Lương siết chặt ách đô hộ như thế nào?

- Đầu thế kỉVI nhà Lương đô hộGiao Châu

+ Chúng chia lại các quận & đặt tênmới

+ Chúng tổ chức sắp đặt quan lại cai

Trang 14

đối với dân tộc ta? (Tinh Thiều)

Hs: Nhà Lương khinh rẽ dân ta, thực hiện

sự phân biệt đối xử trắng trợn

? Em biết gì về Tiêu Tư ?

Hs: Tiêu Tư nổi tiếng tham lam, gian ác,

tàn bạo mất lòng dân , hắn đặt ra nhiều thứ

GV chiếu lược đồ Khởi nghĩa Lý Bí

? Cuộc k/n diễn ra như thế nào?

Hs: Trình bày dựa vào lược đồ k/n Lí Bí.

? Sau khi n/q chiếm các quận, huỵên quân

Lương phản ứng như thế nào? Kết quả

cuộc k/n?

? Em có nhận xét gì về tinh thần chiến đấu

của n/q?

Hs:N/q chiến đấu kiên cường, quyết liệt.

Thảo luận do nguyên nhân nào cuộc khởi

nghĩa giành được thắng lợi?

Hs: Vạn Xuân có nghĩa vạn mùa xuân,

mong muốn nước ta trường tồn như vạn

mùa xuân

? Tổ chức nhà nước như thế nào? Nhận

trị theo chủ trương tôn thất

+ Chúng đặt ra hằng trăm thứ thuế,trong đó có nhiều thứ thuế rất vô lí

2/ Khởi nghĩa Lí Bí- Nước vạn Xuân thành lập?

- Tháng 4-542 nhà Lương kéo quân

từ Quảng Châu sang đàn áp N/q kéolên phía bắc đánh bại quân Lương,giải phóng thêm Hoàng Châu (QuảngNinh)

- Đầu năm 543 nhà Lương kéo quânsang lần thứ 2, ta chủ động đánh bạichúng ở Hợp Phố

*Kết quả: K/n Lí Bí thắng lợi

b Nước Vạn Xuân thành lập:

- Mùa xuân 544 Lí Bí lên ngôi hoàng

đế, lấy niên hiệu Lí Nam Đế

- Đặt tên nước là Vạn Xuân lấy nênhiệu Thiên Đức Đóng đô ở cửa sông

Tô Lịch (Hà Nội)

- Lí Nam Đế thành lập triều đình với

2 ban: văn - võ Triệu Túc giúp vuacai quản mọi việc

Trang 15

Gv:Phân tích HS hiểu đây là nhà nước

phong kiến trung ương tập quyền sơ khai

-Hs dựa vào các câu hỏi cuối bài để học bài cũ

- Vẽ & điền các kí hiệu thích hợp vào lược đồ thể hiện diễn biến cuộc k/n của LíBí?

- Làm bài tập ( SBT), tìm hiểu bài mới: Khởi nghĩa Lí Bí (tiếp theo) suy nghĩ &trả lời các câu hỏi sgk

Tiết 24 BÀI 22: KHỞI NGHĨA LÍ BÍ NƯỚC VẠN XUÂN

Trang 16

-Đến thời Hậu lý Nam Đế nhà Tuỳ huy động 1 lực lượng lớn sang xâm lược, cuộckháng chiến của nhà Tiền Lý bị thất bại, nước Vạn Xuân rơi vào ách đô hộ củaphong kiến Phương bắc.

2 Tư tưởng:

- Giáo dục HS ý chí kiên cường, bất khuất của nhân dân ta trong đấu tranh chốnggiặc ngoại xâm, bảo vệ tổ quốc

3 Kĩ năng:

-HS biết nhận thức rõ nguyên nhân của sự kiện

-Tiếp tục rèn luyện cho các em kĩ năng sử dụng cơ bản về đọc bản đồ lịch sử

II Phương tiện dạy học

- Giáo viên:

+ Lược đồ k/n Lí Bí, tư liệu , tranh ảnh có liên quan, bài soạn, LSVN bằngtranh T8

III Tiến trình dạy học

1.Ổn định lớp:

2.Kiểm tra bài cũ:

-Trình bày cuộc khởi nghĩa Lý Bí bằng bản đồ?

3 Bài mới:

Hoạt động của GV & HS: Nội dung bài học:

Gv: Chiếu lược đồ và trình bày.

Gv: Có thể hỏi & cho hs tường thuật dựa trên

bản đồ

? Sau 2 lần thất bại thái độ của nhà Lương như

thế nào?

Hs:Tháng 5/545 nhà Lương cử Dương Phiêu

làm thứ sử Giao Châu & tướng trần Bá Tiên chỉ

huy 1 đạo quân theo 2 đường thuỷ bộ vào Vận

Xuân

(Đường thuỷ theo hướng Vịnh bắc bộ tiến vào

cửa sông Bạch Đằng, đường bộ men theo ven

biển rồi xuống sông Thương vào phái đông

bắc)

3 Chống quân Lương xâm lược:

- Tháng 5/545, nhà Lương cửDương Phiêu làm thứ sử Giaochâu, cùng tướng Trần bá Tiênchỉ huy 1 đạo quân tấn côngvạn Xuân

Trang 17

? Trước tình hình đó LNĐ đã làm gì?

Hs:Trình bày trên bản đồ.

Gv:Tường thuật lại.

? Theo em sự thất bại của LNĐ có phải là sự

sụp đổ của nước Vạn Xuân không?Tại sao?

Hs: Không phải, vì cuộc đâú tranh của nhân

dân ta vẫn còn tiếp tục dưới sự lãnh đạo của

Hs: Dựa vào SGK trả lời.

? TQP đánh quân Lương như thế nào?

Hs: Dựa vào SGK trả lời.

Thảo luận nguyên nhân tháng lợi của cuộc K/c

do TQP lãnh đạo?

Các nhóm trình bày, gv bổ sung

Gv: Gọi Hs đọc mục 5 SGK & hỏi: sau khi

đánh bại quân Lương Triệu Quang Phục đã làm

gì?

Hs:Trả lời.

Gv: Năm 571 Lý Phật Tử từ phía nam kéo về

cướp ngôi.Năm 589 nhà Tuỳ lên thay, quân

Tuỳ xâm lược Vạn Xuân

? Vì sao quân Tuỳ lại yêu cầu Lý Phật Tử sang

chầu? Vì sao LPT không đi?

Hs: Nhà Tuỳ muốn bắt ông, nhân đó lập lại chế

độ thống trị ở nước ta.Vì ông đề phòng âm mưu

nham hiểm của kẻ thù & tích cực chuẩn bị

kháng chiến

? LPT chuẩn bị kháng chiến như thế nào?

Hs:Trả lời Gv tổng kết toàn bài.

- LNĐ kéo quân đến vùng LụcĐầu (Hải Dương) đón đánhđịch

- Đầu 546 quân Lương chiếmthành Gia Ninh

- Quân Lương đánh úp hồ ĐiễnTriệt, LNĐ chạy về độngKhuất Lão(Phú Thọ)

- Năm 548 LNĐ mất

4.Triệu Quang Phục đánh bại quân Lương như thế nào?

- Triệu Quang Phục chọn DạTrạch làm căn cứ kháng chiến

- Ông dùng chiến thuật du kích

để đánh quân Lương

- Năm 550 cuộc kháng chiếnthắng lợi

5 Nước Vạn Xuân độc lập đã kết thúc như thế nào?

-Triệu Quang Phục lên ngôivua(Triệu Việt Vương), tổ chứclại chính quyền(550-570)

- Lý Phật Tử cướp ngôi 602) gọi là Hậu Lý nam Đế

(571 Năm 603 quân Tuỳ tấn côngVạn Xuân,LPT bị vây hãm ởthành Cổ Loa & bị bắt giải vềTQ

4.Củng cố bài học:

Trang 18

-Vì sao nhà Lương ,rồi nhà Tuỳ lại tiến hành xâm lược nước ta?

-Vì sao nhân dân ta chiến đấu rất kiên cường chống quân Lương, Tuỳ nhưng cuộckháng chiến vẫn bị thất bại?

-Hs:làm bài tập trắc nghiệm (bảng phụ)

-GvH/d hs làm bài tập ở nhà

5.Dặn dò, hướng dẫn:

- Bài cũ:Học bài theo nội dung câu hỏi SGK

-Hoàn thành các bài tập SBT, 1 số bài tập nâng cao GV hướng dẫn

Tiết 25 Bài 23.

Trang 19

NHỮNG CUỘC KHỞI NGHĨA LỚN TRONG CÁC THẾ KỈ VII- IX

I/ Mục tiêu bài học:

1 K.thức:

Từ thế kỉ VII nước ta bị thế lực PK nhà Đường thống trị Nhà Đường chia lại cáckhu vực hành chính, sắp đặt lại bộ máy cai trị để xiết chặt hơn chính sách đô hộ vàđồng hoá, tăng cường bóc lột và dễ dàng đàn áp các cuộc nổi dậy

- Trong suốt 3 thế kỉ nhà Đường thống trị, nhân dân ta đã nhiều lần nổi dậy, tiêubiểu nhất là cuộc khởi nghĩa của Mai Thúc Loan và Phùng Hưng

2 Kỹ năng: Biết phân tích và đánh giá công lao của những nhân vật lịch sử, tiếp

tục rèn kỹ năng đọc và vẽ bản đồ lịch sử

3 Thái độ: Bồi dưỡng tinh thần chiến đấu vì đọc lập của Tổ Quốc Biết ơn tổ tiên

đã chiến đấu quên mình vì dân tộc, vì đất nước

II.Chuẩn bị :

1 GV: Lược đồ nước ta thời nhà Đường thế kỉ VII- IX Bản đồ khởi nghĩa Mai

Thúc Loan và Phùng Hưng

2 HS: Vẽ lược đồ H 48, 49 Nắm vững kênh chữ, tập điền kí hiệu bản đồ.

III/ Tiến trình dạy học :

1 Ổn định tổ chức :

2 Kiểm tra bài cũ

? Cuộc kháng chiến chống quân Lương xâm lược đã diễn ra như thế nào?

- Kiểm tra việc vẽ lược đồ của HS

* Đáp án:

- Triệu Quang Phục chọn Dạ Trạch làm căn cứ kháng chiến Cuộc khángchiến giằng co kéo dài đến năm 550 nhà Lương có loạn Trần Bá Tiên vềnước Triệu Quang Phục chớp cơ hội phản công Kháng chién thắng lợi

3 Bài mới.

Đến thế kỉ VII nhà Đường thống trị nước ta, chúng xiết chặt hơn chế độ caitrị tàn bạo, thẳng tay bóc lột và đàn áp nhân dân ta Dưới ách thống trị của nhàĐường trong suốt 3 thế kỉ, nhân dân ta ko ngừng nổi dậy đấu tranh chống bọn đô

hộ, đáng chú ý nhất là 2 cuộc khởi nghĩa của Mai Thúc Loan và Phùng Hưng Đây

là những cuộc nổi dậy lớn, tiếp tục khẳng định ý chí độc lập và chủ quyền đất nướccủa nhân dân ta Đó chính là nội dung bài học hôm nay

GV giảng theo SGK - chỉ bản đồ

1/ Dưới ách đô hộ của nhà Đường nước ta có gì thay đổi.

- Năm 618 nhà Đường thànhlập và đô hộ nước ta.NhàĐường đổi Giao Châut hành

An Nam đô hộ phủ, chia nước

Trang 20

? Vì sao nhà Đường chú ý sửa sang con đường

từ Tống Bình sang TQ và đến các quận huyện.?

HS: Nhà Đường coi An Nam đô hộ phủ là 1

trong trấn, để có thể đàn áp nhanh chóng các

cuộc nổi dậy của nhân dân ta, bảo vệ chính

quyền đô hộ, nhà Đường cho xây dựng, đắp luỹ,

tăng cường uân chiếm đóng, sửa đường

? Em có nhận xét gì về tình hình nước ta dưới

ách thống trị của nhà Đường?

HS: Siết chặt ách đô hộ tàn bạo, cai trị trực tiếp

đến huyện, đồng thời củng cố thành, làm đường

giao thông

…để có thể mau chóng đàn áp những cuộc nổi

dậy của nhân dân ta )

? Gọi HS đọc : “ Ngoài thuế… nộp cống”

? Nhà Đường bóc lột nhân dân ta ntn

- GV mở rộng: Nhân dân ta phải đóng nhiều

thứ thuế, cống nạp các thứ quý hiếm vàng bạc,

ngọc trai, đồi mồi…đối mặt với bao nguy hiểm

cả tính mạng Chúng thống trị vơ vét đến tận

cùng tài nguyên của đất nước ta Việc phải gánh

quả vải từ nước ta đến Trường An là một công

việc đầy gian khổ

? Theo em, chính sách bóc lột của nhà Đường

có gì khác so với các thời trước

HS: Chia lại khu vực hành chính, đặt tên mới,

nắm quyền trực tiếp đến huyện, bóc lột dân ta

GV trình bày: Bấy giờ là mùa vải, bon thống trị

bắt nhân dân ta cống nạp và đi phu để gánh vải

sang cống cho nhà Đường Một ngày đầu hè oi

ả, Mai Thúc Loan cùng đoàn phu gánh vải đi

cống nạp, đường xa, nắng gắt, càng mệt mỏi

ta thành 12 châu, các châuhuyên do người TrungQuốc caitrị

- Trụ sở của phủ đặt ở TốngBình (HN)

- Chúng tiến hành sửa đườnggiao thông thuỷ bộ, dựng thêmthành, đắp thêm luỹ để dễ bềcai trị

- Chính sách bóc lột: Đặt ranhiều thứ thuế, bắt nhân dânphải cống nạp các thứ quý,nhất là quả vải

2/ Khởi nghĩa Mai Thúc Loan (722).

Trang 21

lònh người càng oán giận quân đô hộ, Mâi Thúc

Loan hô hào mọi người ko đi nữa mà trở về

chuẩn bị khởi nghĩa chống bọn đô hộ, mọi

người đồng lòng nghe theo…

? Vì sao Mai Thúc Loan kêu gọi mọi người

khởi nghĩa

HS: Do chính sách thống trị tàn bạo của nhà

Đường với nhân dân ta , đẩy họ đến chỗ sẵn

sàng nổi dậy khi có thời cơ…)

GV trình bày những nét chính của cuộc khởi

nghĩa trên lược đồ

GVKL: Do sự bóc lột tàn bạo của nhà Đường,

dưới sự lãnh đạo của MTL, nhân dân nổi dậy

đấu tranh Tuy cuộc khởi nghĩa thất bại song thể

hiện tinh thần đấu tranh kiên cường bất khuất

của nhân dân ta, phấn đấu ko mệt mỏi để giành

độc lập cho DT

* Hoạt động 3:

GV giới thiệu qua về Phùng Hưng theo SGK…

mến phục

GV mở rộng: Năm 776 vua Đường cử cao

Chính Bình sang làm đô hộ An Nam, đây là

viên quan khét tiếng bạo ngược, tham lam và

tàn ác, đánh thuế rất nặng nề để vơ vét tiền bạc

của nhân dân ta…

? Vì sao khởi nghĩa được mọi người hưởng ứng

HS: Chính sách bóc lột của nhà Đường, nhân

dân oán hận bọn đô hộ

? Cuộc khởi nghĩa đem lại kết quả ntn

* Nguyên nhân: Do chính sáchthống trị của nhà Đường

* Diễn biến:

- Ta: Năm 722 khởi nghĩabùng nổ, nghĩa quân nhanhchóng chiếm được Hoan Châu,nhân dân ái Châu, Diễm Châuhưởng ứng, Mai Thúc Loanxây dựng căn cứ ở Sa Nam( Nghệ An) và xưng đế gọi làMai Hắc Đế Mai Hắc Đế liênkết với nhân dân khắp GiaoChâu và Chăm Pa tấn côngthành Tống Bình và giànhthắng lợi

- Giặc: Sau đó nhà Đường cử

- Phùng Hưng kéo quân về baovây phủ Tống Bình, chiếmđược thành

- Phùng Hưng mất, con trai làPhùng An nối nghiệp cha

- Năm 791 nhà Đường sangđàn áp, Phùng Hưng ra hàng

* Kết quả: giành quyền làm

Trang 22

- GV cho HS quan sát H 50 -> liên hệ.

- GVKL: Dưới sự lãnh đạo của Phùng Hưng,

nhân dân giành được quyền làm chủ đất nước

gần 9 năm, lịch sử gọi đó là “nền tự chủ mong

manh”

- GVCC bài: Từ thế kỷ VII nhà Đường thống trị

nước ta, chúng chia lại khu vực hành chính, sắp

đặt bộ máy cai trị, nhân dân nhiều lần nổi dậy,

tiêu biểu là cuộc khởi nghĩa MTL và Phùng

Hưng…

chủ trong 9 năm

4 Củng cố, kiểm tra đánh giá:

? Chính sách của nhà Đường tàn bạo như tế nào?

? Vì sao nhân dân ta biết ơn Mai Thúc Loan và Phùng Hưng?

BT: Chính sách bóc lột của nhà đường có gì khác trước:

Học bài theo câu hỏi SGK Đọc trước bài mới Chuẩn bị câu hỏi;Nước Chăm Pa

ra đồi trong hoàn cảnh nào/

Tiết 26 Bài 24.

Trang 23

- Những thành tựu nổi bật về kinh tế và văn hoá của Chăm Pa từ thế kỷ II ->X.

2 Kỹ năng: Tiếp tục rèn luyện kỹ năng đọc bản đồ lịch sử, kỹ năng đánh giá, phân

tích

3 Thái độ: HS nhận thức sâu sắc rằng, người Chăm Pa là một thành viên của đại

gia đình các dân tộc Việt Nam

II/ Chuẩn bị:

1- Giáo viên:

+ Lược đồ Giao Châu và Chăm Pa giữa thế kỷ VI-X, sưu tầm tranh ảnh vềđền tháp Chăm

2- Học sinh: sách giáo khoa, vở ghi, tài liệu sưu tầm Lược đồ, xác định quận Nhật

Nam và huyện Tượng Lâm

III/ Tiến trình dạy và học :

- Trụ sở của phủ đặt ở thành Tống Bình Chúng tiến hành sửa đường giao thôngthuỷ bộ từ Tống Bình sang Trung Quốc và đến các quận huyện Dựng thêmthành dắp thêm luỹ để dễ bề bóc lột

3 Bài mới.

Đến cuối thế kỷ II nhà Hán suy yếu ko thể kiểm soát các vùng đất phụ thuộc nhất làđất xa ở Giao Châu, nhân dân huyện Tượng Lâm, huyện xa nhất của quận NhậtNam đã lợi dụng được cơ hội đó, nổi dậy lật đổ ách thống trị của nhà Hán, lập ranước Lâm ấp, sau đổi thành Chăm Pa, nhân dân Chăm Pa vẫn khéo tay, cần cù đãxây dựng được quốc gia khá hùng mạnh Họ đã để lại cho đời sau nhiều thànhquách, đền tháp và tượng rất độc đáo Quan hệ giữa nhân dân Chăm Pa với các cưdân khác ở Giao Châu rất mật thiết trong đời sống và tinh thần Vậy nước Chăm Pahình thành ntn? Và p.triển ra sao…C.ta tìm hiểu bài học hôm nay

Định dạng
Số trang	46
Dung lượng	76,99 KB