bài học môn ngữ văn thứ hai 27042020 thcs trần quốc tuấn

- Lời nói: Trên mây: + chơi với bình minh vàng, vầng trăng bạc. a) Lời mời gọi của những người trên mây, trong sóng:.. Lời từ chối của em bé:.[r]

MÂY VÀ SÓNG

I TÌM HIỂU CHUNG: ( HS không phải chép)

1) Tác giả: SGK/87

- Ra-bin-đra - nát Ta-go (1861 - 1941) là

nhà thơ hiện đại lớn nhất của Ấn Độ

- Nhà văn đầu tiên của Châu Á nhận giải

Nôben văn học(1913) với tập “Thơ dâng”

- Thơ ông thể hiện chất trữ tình triết lí

nồng đượm, chủ nghĩa nhân văn sâu sắc.

2)Tác phẩm: SGK/88

Mây và sóng được viết bằng tiếng

Ben-gan, in trong tập Si-su (Trẻ thơ)

xuất bản năm 1909, sau đó chính

Ta-go dịch ra tiếng Anh, in trong tập

Trăng non (1915)

Văn bản: MÂY VÀ SÓNG

- Trong vòng 6 năm, ông mất 5

người thân.Vì vậy tình cảm gia

đình trở thành đề tài quan trọng

trong sự nghiệp sáng tác của ông.

- Thơ ông thể hiện tinh thần dân

tộc, dân chủ sâu sắc, nhân văn cao

cả; chất trữ tình thắm thiết, triết lí

thâm trầm.

(R Ta-go)

Đền Taj Mahal ở Ấn Độ

ĐẤT NƯỚC ẤN ĐỘ

Mây và Sóng

Mẹ ơi , trên mây có người gọi con:

“Bọn tớ chơi từ khi thức dậy đến lúc chiều tà.

Bọn tớ chơi với bình minh vàng, bọn tớ chơi

với vầng trăng bạc”.

Con hỏi : “Nhưng làm thế nào mình lên đó được ?”

Họ đáp :“Hãy đến nơi tận cùng trái đất, đưa tay

lên trời, cậu sẽ được nhấc bổng lên tận tầng mây”.

“Mẹ mình đang đợi ở nhà” - con bảo - “Làm sao có thể

rời mẹ mà đến được”

Thế là họ mỉm cười bay đi.

Nhưng con biết có trò chơi thú vị hơn mẹ ạ.

Con là mây và mẹ sẽ là trăng.

Hai bàn tay con ôm lấy mẹ, và mái nhà ta sẽ là bầu trời

xanh thẳm

Trong sóng có người gọi con:

“Bọn tớ ca hát từ sáng sớm cho đến hoàng hôn Bọn

tớ ngao du nơi này nơi nọ mà không biết từng đến nơi nao”.

Con hỏi : “Nhưng làm thế nào mình ra ngoài đó được ?”

Họ nói : “Hãy đến rìa biển cả, nhắm nghiền mắt lại, cậu sẽ được làn sóng nâng đi”.

Con bảo: “Buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở nhà, làm sao có thể rời mẹ mà đi được?”

Thế là họ mỉm cười, nhảy múa lướt qua.

Nhưng con biết trò chơi khác hay hơn.

Con là sóng và mẹ sẽ là bến bờ kì lạ, Con lăn, lăn, lăn mãi rồi sẽ cười vang vỡ tan vào lòng mẹ.

Và không ai trên thế gian này biết mẹ con ta ở chốn nào.

Clouds and waves

We play from the time we wake till the day ends

We play with the golden dawn, we play with the silver moon

I ask, "But, how am I to get up to you?" They answer, "Come to the

edge of the earth, lift up your hands to the sky, and you will be

taken up into the clouds."

"My mother is waiting for me at home," I say "How can I leave her

and come?"

Then they smile and float away

But I know a nicer game than that, mother

I shall be the cloud and you the moon

I shall cover you with both my hands, and our house-top will be the

blue sky

The folk who live in the waves call out to me

"We sing from morning till night; on and on we travel and know

not where we pass."

I ask, "But, how am I to join you?" They tell me, "Come to the edge

of the shore and stand with your eyes tight shut, and you will be

carried out upon the waves."

I say, "My mother always wants me at home in the evening how

can I leave her and go?"

Then they smile, dance and pass by

But I know a better game than that

I will be the waves and you will be a strange shore

I shall roll on and on and on, and break upon your lap with

laughter

And no one in the world will know where we both are

Được chính Ta-go dịch sang tiếng Anh,

in trong tập “Trăng

non” (1915).

MÂY VÀ SÓNG

- Thể thơ: Tự do (thơ văn xuôi)

Mỗi phần có cấu trúc giống nhau, gồm 3 nội dung:

+ Lời mời mọc của những người trên mây, trong sóng

+ Lời từ chối của em bé + Trò chơi của em bé với mẹ

3 Bố cục: 2 phần

Văn bản: MÂY VÀ SÓNG

Phần 1: Từ đầu…-> “ bầu trời xanh thẳm”: Câu

chuyện về những người ở trên mây và trò chơi thứ

nhất của em bé.

Phần 2: Còn lại: Câu chuyện về những người ở

trong sóng và trò chơi thứ hai của em bé.

II ĐỌC - HIỂU VĂN BẢN:

1 Lời mời gọi của những người trên mây, trong sóng và lời từ chối của em bé:

- Lời nói: Trên mây: + chơi với bình minh vàng, vầng trăng bạc + chơi từ khi thức dậy -> chiều tà.

Trong sóng:

+ ca hát từ sáng sớm -> hoàng hôn.

+ ngao du nơi này nơi nọ.

Vẽ ra một thế giới hấp dẫn, thơ mộng giữa vũ trụ bao la, rực rỡ sắc màu và du dương tiếng hát

- Cách đến với họ: - Đến nơi tận cùng trái đất, đưa tay lên trời

- Đến rìa biển cả, nhắm nghiền mắt lại

Rất đơn giản, dễ dàng và thú vị

=> Lời mời gọi hấp dẫn, khơi gợi sự tò mò, thích khám phá của trẻ thơ

a) Lời mời gọi của những người trên mây, trong sóng:

- Mẹ mình đang đợi ở nhà

làm sao có thể rời mẹ mà đến được?

- Buổi chiều mẹ luôn muốn mình ở

nhà,

làm sao có thể rời mẹ mà đi được?

Khẳng định không

thể rời xa mẹ được

Lời từ chối rất dễ thương, hồn nhiên, pha chút tiếc nuối

Þ Ca ngợi sức mạnh tình mẫu tử: lòng mẹ yêu con và con yêu mẹ đã giúp

em bé vượt lên những ham muốn vui chơi của bản thân.

→ Giá trị nhân văn sâu sắc

b Lời từ chối của em bé:

2 Trò chơi của em bé:

+ Con là mây

+ Mái nhà là bầu trời xanh thẳm

+ Hai bàn tay con ôm lấy mẹ

+ Con là sóng

+ Mẹ là bến bờ kì lạ

+ Con lăn, lăn, lăn mãi rồi sẽ cười vang

vỡ tan vào lòng mẹ.

- Trò chơi hấp dẫn, em được hoà nhập vào thế giới tự nhiên trong cuộc vui chơi

ấm áp tình mẫu tử.

-> Lặp từ, hình ảnh so sánh.

- Trò chơi kì thú có thiên nhiên lung linh, có vũ trụ rộng lớn, có mẹ diễn ra

trong mái nhà thân yêu của chính mình.

=> Một em bé rất thông minh, giàu trí tưởng tượng, khát khao khám phá thế giới và rất yêu mẹ.

3 Ý nghĩa triết lý của bài thơ:

- Cuộc sống con người thường gặp những cám dỗ Muốn khước từ

những cám dỗ đó, con người cần có chỗ dựa vững chắc như tình mẫu tử.

- Hạnh phúc không phải là cái gì xa xôi bí ẩn, hay do ai ban phát mà do chính mình tạo ra.

- Bài thơ còn cho thấy quan hệ giữa tình yêu và sáng tạo.

Ca ngợi tình mẹ con thiêng liêng,

cao đẹp

Có lẽ cuộc đời mỗi con người là một cuộc hành trình dài Từ những bước chập chững đầu đời cho đến cả mai sau hình bóng mẹ vẫn hằng dõi theo ta mãi

Câu chuyện của em bé đã kéo chúng ta trở lại trong cái ngày xưa hồn nhiên bằng những trò chơi bên mẹ Mẹ được ví như mặt trăng, biển cả Đó là thiên nhiên lớn lao, là vũ trụ vĩnh hằng vô cùng vô tận Còn con là mây, sóng bay cao, lan xa để mãi hát lên những lời tụng ca về mẹ Mẹ là người mãi ở trong tim mỗi chúng ta.

III TỔNG KẾT: Ghi nhớ sgk/89

1 Nghệ thuật:

- Hình thức lời thoại lồng trong lời kể.

- Hình ảnh thiên nhiên giàu ý nghĩa tượng trưng.

- Cấu trúc tương ứng, có sự lặp lại và phát triển góp phần khẳng định chủ đề

2 Nội dung:

Bài thơ ca ngợi tình mẫu tử thiêng liêng, bất diệt; đồng thời gửi gắm những

triết lí đậm tính nhân văn của nhà thơ.

TIẾT 121 Văn bản: MÂY VÀ SÓNG

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI

- Nắm nội dung, nghệ thuật của bài.

- Sưu tầm những câu thơ, câu hát viết về tình mẫu tử.

- Con dù lớn vẫn là con của mẹ,

Đi hết đời, lòng mẹ vẫn theo con (Chế Lan Viên)

- Ta đi trọn kiếp con người Cũng không đi hết mấy lời mẹ ru ( Nguyễn Duy)