Những công ty từng một lần được sở hữu những vị trí chiến lược tưởng chừng không thể tấn công được cũng đang bị quay cuồng trước các cuộc tấn công từ nhiều hướng mà không thể dự đoán đượ
Trang 1Lật ngược tình thế - 7 chiến lược biến các
rủi ro thành đột phá tăng trưởng –phần2
Hàng ngày, Financial Times đều đưa tin về những người thành đạt cũng như thất bại trong giới kinh doanh: những người liều lĩnh và chiến thắng hay những người thận trọng rồi thất bại
Do đó, theo như báo cáo trong nghiên cứu gần đây do Jeremy C Stein của đại học Harvard và một nhóm thuộc Viện Nghiên Cứu
Trang 2Kinh Tế Quốc Gia thực hiện, thì tính bất ổn của thu nhập
(EBITDA) đối với một vật dụng dùng điện trung bình gần như
tăng gấp đôi qua một thập niên Hầu hết rủi ro gia tăng của các vật dụng đều bắt nguồn từ những thay đổi mang tính quy tắc Đối với những nhóm ngành công nghiệp khác, tuy nguyên nhân
không giống như vậy nhưng sự gia tăng mức độ rủi ro luôn là mối
lo bao trùm
Sự gia tăng rủi ro chiến lược còn dẫn tới việc gia tăng con số sụt giảm giá trị thị trường Từ năm 1993 đến năm 1998, 10% trong tổng số 1000 công ty được tạp chí Fortune xếp hạng đã đánh mất 25% giá trị thị trường chỉ trong một tháng Còn từ năm 1998 đến năm 2003, cũng chỉ trong một tháng, con số 10% đã sụt giảm tới 55%
Và trong vòng mười hai năm trở lại đây, 170 trên tổng số 500 công ty được tạp chí Fortune xếp hạng đã mất 25% hoặc nhiều hơn giá trị của chúng chỉ trong vòng một năm Hơn nữa, bây giờ
Trang 3mất nhiều thời gian hơn so với một thập niên trước đây để một công ty có thể khôi phục lại giá trị mà nó đã đánh mất
Bài học ở đây là: Rủi ro chiến lược trở thành một trong những nguồn lớn nhất làm mất giá trị trong nền kinh tế, và có thể nó cũng chính là nguyên nhân lớn nhất Hàm ý rằng các công ty tư nhân cũng phải chịu sự xáo trộn này
Những công ty từng một lần được sở hữu những vị trí chiến lược tưởng chừng không thể tấn công được cũng đang bị quay cuồng trước các cuộc tấn công từ nhiều hướng mà không thể dự đoán được Đâu đó, đôi khi ngay cả bạn cũng có thể cảm thấy rằng công ty của mình sắp phải đối diện với khoảnh khắc Gettysburg của chính nó
Điều này giải thích tại sao có ngày càng nhiều lãnh đạo công ty xem việc quản lý rủi ro chiến lược là một môn học quyết định
trong thập niên đầu của thế kỷ hai mốt một môn học mà tất cả các nhà quản lý thuộc mọi cấp độ về tổ chức, từ quản lý công xưởng, văn phòng cho đến đội ngũ quản lý cấp cao đều phải nắm
Trang 4vững và áp dụng vào công việc hằng ngày Có một nhà quản lý
mà chúng tôi biết hơi quá đà khi phát biểu một cách đơn giản rằng: “Chiến lược là quản lý rủi ro.”
Nhưng điều đáng tiếc là những cách nghĩ tương tự như thế về quản lý rủi ro không thể giúp bạn đối phó với những mức độ rủi ro được gia tăng ngày nay
Phương pháp quản lý rủi ro truyền thống tập trung vào ba loại rủi
ro vẫn thường được biết đến, đó là: rủi ro từ thảm họa (hỏa
hoạn, lũ lụt, động đất), rủi ro về tài chính (các khoản nợ xấu, tỉ giá hối đoái hay lãi suất biến động) và rủi ro do vận hành (máy tính bị hỏng, chuỗi cung ứng bị gián đoạn, một nhân viên trộm cắp)
Hầu hết các công ty đều có những nhà quản lý rủi ro chuyên giải quyết các loại rủi ro này Họ làm việc với các công ty bảo hiểm, các chuyên gia an ninh và tài chính, cũng như những chuyên gia khác nhằm hạn chế các mức độ rủi ro và phát triển những chiến
Trang 5lược phòng bị nhằm giảm tới mức tối thiểu các khoản lỗ tiềm
ẩn
Những loại rủi ro này cực kỳ quan trọng, nhưng một loại rủi ro khác thậm chí còn nguy hiểm hơn mà công ty của bạn có thể gặp phải, đó chính là rủi ro chiến lược Rủi ro chiến lược thường
nhắm tới một hoặc nhiều yếu tố chủ chốt trong việc thiết kế mô hình kinh doanh của bạn Trong một vài trường hợp, nó phá vỡ mối quan hệ giữa bạn với các khách hàng
Hay trong những trường hợp khác, nó làm suy yếu mục đích giá trị duy nhất vốn là cơ sở cho hoạt động kinh doanh của bạn Còn trong một vài trường hợp khác thì nó lại rút hết những khoản lợi nhuận mà bạn đang thu được Đôi khi, chính nó phá hủy việc kiểm soát chiến lược vốn giúp bạn tránh được sự cạnh tranh
Và trong tình huống xấu nhất, một rủi ro chiến lược nghiệm trọng
có thể đe dọa tất cả những cột trụ này của công ty bạn Tất nhiên
Trang 6là không phải tất cả các công ty đều đối mặt với mọi dạng của rủi
ro chiến lược, nhưng mỗi công ty thì sẽ phải gặp một vài dạng
Và trên thực tế, rủi ro chiến lược chứa đựng gần như toàn bộ rủi
ro mà hầu hết các công ty đều đối mặt
Có bảy loại rủi ro chiến lược chính mà công ty bạn có thể phòng tránh Trong khi công ty bạn có thể gặp phải những rủi ro khác, chẳng hạn như các rủi ro nguyên tắc hoặc địa chính trị, thì bảy loại này đã bao trùm toàn bộ các rủi ro có thể đe dọa tới hầu hết những kế hoạch của các công ty
1 Sáng kiến lớn của bạn thất bại
Hãy xem xét lại một dự án lớn gần đây mà bạn lãnh đạo hay
tham gia vào (như dự án nghiên cứu và phát triển, quảng cáo sản phẩm mới, mở rộng thị trường, một thương vụ mua lại, một dự án công nghệ thông tin) Ngay khi bắt đầu, cơ hội thành công là bao nhiêu? Và tỉ lệ thành công thực tế của tất cả các dự án của công
ty bạn trong năm đến mười năm trở lại đây là bao nhiêu?
Trang 7
Nếu bạn đánh giá một cách trung thực, thì khả năng thành công thực sự ban đầu của hầu hết các dự án quan trọng là dưới 20% nghĩa là rủi ro thất bại hơn 80% Có thể thay đổi được tỉ lệ này không? Bằng cách nào?
Các công ty khác đã thực hiện những chuyển đổi cụ thể gì nhằm thay đổi hoàn toàn được tỉ lệ này theo hướng có lợi cho họ? Liệu trong những hướng chuyển đổi đó bạn có thể áp dụng để thay đổi đột ngột được tỉ lệ này cho dự án tiếp theo, hoặc thậm chí là cho toàn bộ danh mục vốn đầu tư các dự án của mình hay không?
2 Mất khách hàng
Công ty của bạn đã từng bị khách
hàng làm cho bất ngờ chưa khi mà
đột nhiên họ thay đổi sở thích, thói
Trang 8quen và cả thị hiếu nữa khiến bạn không tài nào dự đoán được? Khi điều này xảy ra, doanh thu chủ yếu để công ty bạn hoạt động
có thể vơi đi nhanh chóng Nhưng cũng có nhiều công ty đã tìm
ra được những cách cụ thể để đối phó lại rủi ro từ khách hàng
Bằng cách nào mà họ nắm bắt được suy nghĩ của khách hàng hay lường trước được những điều bất ngờ trước khi chúng xảy ra? Họ đã tạo ra những phát triển đột phá nào? Và liệu rằng bạn
có thể áp dụng các phương pháp của họ một cách thành công hay không?
3 Ngành kinh doanh của bạn đứng giữa ngã ba đường
chuyển đổi cả một ngành kinh doanh thì có đến 80% các công ty đang hoạt động không thể đứng vững được trước sự chuyển đổi
ấy
Trang 9
Nhưng vẫn có một bộ phận nhỏ các công ty không chỉ vượt qua được rủi ro từ chuyển đổi mà còn biến chúng thành cơ hội để phát triển mạnh mẽ và một số ít các công ty đã thực hiện điều này thành công không chỉ một lần Vậy những người sống sót này sẽ truyền lại cho chúng ta những bài học gì?
4 M ột đối thủ dường như không thể đánh bại xuất hiện
nhất, như một Wal-Mart hoặc một Microsoft, sẵn sàng chiếm lĩnh thị trường của bạn Khi điều đó xảy ra, vẫn có công ty tồn tại
được và thậm chí còn phát triển nhanh hơn trong khi những công
ty khác gần như bị phá sản?
Vậy ai đã làm được điều đó, và bằng cách nào? Và làm thế nào
mà những chuyển đổi của họ có thể giúp bạn cạnh tranh tốt hơn, cho dù bạn không phải chạm trán với một địch thủ hình như
không thể đánh bại được?
Trang 10
5 Thương hiệu của bạn mất đi sức mạnh
Một thương hiệu nổi tiếng được ví như một pháo đài bảo vệ giá trị Tuy nhiên, 40% các thương hiệu dẫn đầu đều đã trải qua sự sụt giảm giá trị đáng kể trong năm năm trở lại đây Trong hầu hết các trường hợp, nguyên nhân dẫn đến sự sụt giảm đó là do
những nhà quản lý suy nghĩ quá hạn hẹp về thương hiệu của mình, bỏ qua sự tương tác giữa thương hiệu, sản phẩm và kế hoạch kinh doanh, những điều luôn xác định được sức mạnh cho thương hiệu
Làm thế nào bạn có thể sớm phát hiện ra rủi ro thương hiệu? Rồi làm thế nào bạn có thể lật ngược được sự suy tàn của thương hiệu để tạo ra một kỷ nguyên mới phát triển? Và làm thế nào mà các khoản đầu tư của bạn vào toàn bộ kế hoạch kinh doanh có thể giúp gia tăng hoặc làm suy yếu giá trị thương hiệu của bạn?