NÕu tríc «ng tõng tr©n träng tµi s¾c cña nµng bao nhiªu th× giê «ng cµng ®au xãt cho s¾c tµi bÞ sØ nhôc, bëi vËy ®©y chÝnh lµ tiÕng kªu cøu cña nhµ th¬ bªnh vùc quyÒn sèng cho ng êi phô[r]
Trang 1Phân tích đoan thơ sau : “Nỗi mình thêm tức nỗi nhà
… Nét buồn nh cúc , điệu gầy nh mai”
A- Mở bài:
- Truyện Kiều của Nguyễn Du là một bản cáo trạng bằng thơ lên án x hội xấu xa tàn bạo mà còn biểuã
hiện nỗi đau khổ của những con ngời bị áp bức
- Nàng Kiều nhân vật chính là hiện thân của những con ng ời bị chà đạp Nỗi đau khổ đầu tiên của Kiều
phải chịu là sắc tài bị vùi dập thảm th ơng Nhà thơ Nguyễn Du đ hoá thân vào nhân vật để hiểu tâm trạngã
nàng lúc đó:
( Trích dẫn )
B- Thân Bài: *Tâm trạng của nàng Kiều:
- Đau đớn, tủi nhục, ê chề, nớc mắt đầm đìa.
- Câm lặng, thụ động nh một cái máy vì tự nguyện bán mình.
+ Nêu ngắn gọn những sự việc trớc đó.
Phải bán mình cho MGS bởi gia đình nàng gặp tai hoạ bất ngờ, thằng bán tơ đ vu oan cho gia đình nàng.ã
Cha và em bị bắt, bị đánh đập d man, tài sản của gia đình bị vơ vét sạch Là đứa con trong gia đình khôngã
còn con đờng nào khác, Kiều đành hi sinh mối tình đầu, chấp nhận mình làm vợ lẽ MGS để có tiền cứu cha
và em Đoạn thơ này đ miêu tả cụ thể tâm trạng của nàng lúc đó.ã
+ Phân tích cụ thể đoạn thơ:
Mở đầu đoạn thơ, nhà thơ đ ghi lại cụ thể tâm trạng của nàng: ã “Nỗi mình thêm tức nỗi nhà” đó là nỗi đau
uất hận cao độ bởi cảnh ngộ gia đình nàng bị chia li tan tác, cha và em bị đánh đập d man, không chỉ vậyã
còn có nỗi niềm riêng của nàng Cái “nỗi mình” mà thơ nhắc là tình yêu của nàng dành cho Kim Trọng Mối
tình đầu trong sáng đang toả sắc lên hơng Giờ đây vì cảnh ngộ gia đình nàng phải chia li Hai nỗi niềm
chồng chất đè nặng lên tâm t nàng, khiến cho nàng càng đau xót.
- Bởi vậy từ trong phòng b ớc ra , giáp mặt với MGS trong lễ “vấn danh” mỗi bớc đi của nàng chứa đầy tâm
trạng “thềm hoa một bớc lệ hoa mấy hàng” với cách miêu tả có tính chất ớc lệ: thềm hoa, lệ hoa, câu thơ
vừa có giá trị gợi hình, vừa có giá trị gợi cảm Trớc mắt ngời đọc hiện ra khuôn mặt thấm đầy nớc mắt,
những giọt nớc mắt tủi phận, vừa thơng cho mình, vừa thơng cho cha và em, vừa căm tức cuộc đời ngang
trái đ đổ ập tai hoạ xuống gia đình nàng.ã
- Không những vậy tâm trạng nàng lúc này còn là sự e ngại, ng ợng ngùng : “ngại ngùng dín gió e sơng –
nhìn hoa bóng thẹn trông gơng mặt dày”.
Là một thiếu nữ sinh ra và lớn lên trong gia đình gia giáo, sống trong cảnh “êm đềm trớng rủ màn che”.
Thế mà giờ sắc tài của nàng phải chấp nhận để cho ngời ta xem xét, vạch vòi, thử, ép Nàng vô cùng tủi hổ,
e thẹn Nhìn hoa mà thẹn với hoa, nhìn thấy gơng mà nh cảm thấy da mặt mình dày lên Điều đó thể hiện
nàng đ ý thức rất rõ về nhân phẩm của mình nhã ng vì cảnh ngộ gia đình, sự sống của cha và em, nàng
đành chấp nhận, hình ảnh nàng lúc này giống cái bóng lặng câm nhoè dần trớc ánh sáng của đồng tiền:
“Mối càng vén tóc bắt tay” Sắc đẹp “nghiêng nớc nghiêng thành”, vẻ tơi tắn nh hoa Hải Đờng mơn mởn giờ
nh món hàng cho mụ mối vén tóc bắt tay, co kéo, chào mời, nâng lên hạ xuống Bởi vậy tâm trạng nàng:
“Nét buồn nh cúc điệu gầy nh mai” Với bút pháp so sánh và hình ảnh ớc lệ, nhng ngời đọc vẫn nhận rõ tâm
trạng nàng lúc này, đó là nỗi buồn, tủi hận xót xa Hình ảnh nàng chỉ là bông hoa cúc úa tàn, chỉ là cành mai
gầy giữa gông b o của cuộc đời.ã
C- Kết bài : Thông qua việc miêu tả tam trạng nàng Kiều, đoạn thơ đ phản ánh một hiện thực lớn của lịch sử lúc đó, những ng ã
-ời phụ nữ trong x hội phong kiến đ trở thành một thứ hàng hoá Những tên nhã ã kẻ bán tơ vu oan, tên qua xử kiện bất chấp công lí, tên buôn ngời vô lơng tâm, và sức mạnh của đồng tiền đ gây ra bất hạnh ấy cho ngã ời phụ nữ Nhà thơ
đ ã lên án, phê phán những kẻ tàn bạo đó, đồng thời biểu hiện niềm xót đau với nàng kiều Nhà thơ đ cùng ã cảm thông chia sẻ Nếu trớc ông từng trân trọng tài sắc của nàng bao nhiêu thì giờ ông càng đau xót cho sắc tài bị sỉ nhục, bởi vậy đây chính là tiếng kêu cứu của nhà thơ bênh vực quyền sống cho ng ời phụ nữ Đoạn thơ cũng nh toàn tác phẩm vừa mang giá trị hiện thực, vừa mang giá trị nhân đạo sâu sắc