bài 32 ankin hóa học 11 văn nga thư viện giáo án điện tử

- Khác với anken, ankin không có phản ứng trùng hợp mà có trường hợp tương đối đặc biệt là axetilen khi có nhiệt độ và dùng xúc tác thích hợp thì sẽ cộng hợp với nhau tạo sản phẩm [r]

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH ĐĂK LĂK

TRƯỜNG THPT

THIẾT KẾ KẾ HOẠCH DẠY HỌC

MÔN HÓA HỌC LỚP 11 – CƠ BẢN

Giáo viên hướng dẫn: Sinh viên thưc hiện:

Bài dạy: Bài 43: ANKIN (chương trình nâng cao)

Tuần: 27 Tiết PPCT: 58 Ngày soạn: 28/5/2016 Ngày dạy: Lớp dạy:

I Mục tiêu bài học.

1 Kiến thức:

 Hiểu:

- Tính chất hóa học của ankin

- Sự giống và khác nhau về tính chất hóa học giữa ankin và anken

 Giống: phản ứng cộng H2, Br2, HX, phản ứng OXH

 Khác: ankin có phản ứng thế nguyên tử H linh động của ank-1-in

2 Kĩ năng:

- Quan sát thí nghiệm, dự đoán về tính chất hóa học

- Viết được các phương trình hóa học biểu diễn tính chất hóa học của axetilen

- Biết cách phân biệt ank-1-in với anken, ank-1-in với ankadien , ank-1-in với các ankin khác có LK3 ở giữa mạch bằng phương pháp hóa học

* TRỌNG TÂM : Tính chất hóa học của ankin

II Chuẩn bị:

- Tiến hành thí nghiệm trước ở phòng thí nghiệm

- Chuẩn bị dụng cụ hóa chất thí nghiệm:

1 Ống nghiệm 2

2 Ống nhỏ giọt 1

3 Nút cao su kèm ống dẫn 1

4 Lọ đựng hóa chất nhỏ 3

5 Bình tia đựng nước cất 1

1 Dd AgNO3 5ml

2 Dd NH3 20ml

3 CaC2 (đất đèn) 2g

4 Nước cất 1 bình

6 Kẹp gỗ 1

III Phương pháp:

- Đàm thoại gợi mở

- Trực quan

- Thuyết trình

- Học sinh làm việc độc lập với sgk

IV Thiết kế các hoạt động dạy học

1 Ổn định tình hình lớp : 1’

2 Kiểm tra bài cũ: kết hợp vào bài giảng

3. Giảng bài mới

Thời

1’ Hoạt động 1: vào bài:

Chúng ta vừa đi qua cấu trúc phân

tử của ankin, với cấu trúc như vậy

thì ankin có những tính chất hóa

học đặc trưng gì? Chúng ta cùng

vào phần tính chất hoa học của

ankin

5’ Hoạt động 2:cho vấn đề

- Ta xét hợp chất đầu tiên của

dãy ankin là axetilen

- Ankin : Gồm 1 liên kết  và 2

liên kết  Vậy các em hãy cho biết đặc điểm này của ankin có giống với loại hidrocacbon nào đã học ?

- Theo em ankin có tính chất

như anken không? Nếu có thì

đó là tính chât nào?

- Vẽ cấu tạo của anken và ankin

rồi đưa ra câu hỏi: Dựa vào cấu tạo cho cô biết điểm khác nhau giữa anken và ankin?

- Nguyên tử H đính vào C

II Tính chất hóa học:

CTCT: H C C H

- Không no nên dễ cộng

- Phản ứng OXH

- Thế H đầu mạch

mang liên kết 3 linh động hơn

so với H đính vào liên kết đôi

và đơn nên dễ thay thế bằng kim loại nên ta có phản ứng thế H (đây là điểm khác biệt của ankin với anken)

- Ta đi vào từng phản ứng của

ankin đầu tiên là phản ứng cộng

Hoạt động 2.1: phản ứng cộng

- Axetilen hay ankin là

hidrocacbon không no mà không no thì phải cộng thêm cho no

- Ta thấy được ankin có 2 liên

kết  còn anken chỉ có 1 liên kết  nên ankin khi cộng với tác nhân để đứt gãy từng liên kết thì ta có 2 tỉ lệ mol 1:1 và 1:2 Muốn có tỉ lệ 1:1 phải tiến hành phản ứng trong các điều kiện xác định sau:

 Cộng hidro: với xúc tác là

Pb/PbCO3

 Cộng brom: ở nhiệt độ

-20C0

 Với xúc tác là HgCl2 ở nhiệt

độ 150-200C

- Các em có thể về nghiên cứu

thêm ở SGK cô sẽ nêu thêm một số lưu ý để các em có thể làm bài tập thuận tiện hơn

- Khác với các phản ứng trên

phản ứng cộng nước chỉ có tỉ

lệ 1:1 cô mời 1 em lên viết phương trình phản ứng axetilen cộng nước

- Sản phẩm bạn vừa viết chỉ là

sản phẩm trung gian do nó có

1 Phản ứng cộng.

a Hidro: (SGK)

 Chú ý:

- TQ: CnH2n-2+H2 Pb/PbCO3 CnH2n (anken n2)

CnH2n-2+2H2 Ni,t

0

CnH2n+2 (ankan n1)

- Vận dụng:

liên kết giữa OH và C khơng

no nên khơng bền và sẽ tạo

thành andehit hay xeton

- 1 em hãy đọc tên sản phẩm

cuối

- Khác với anken, ankin khơng

cĩ phản ứng trùng hợp mà cĩ

trường hợp tương đối đặc biệt

là axetilen khi cĩ nhiệt độ và

dùng xúc tác thích hợp thì sẽ

cộng hợp với nhau tạo sản

phẩm mới

- Đime hĩa là cộng hợp 2 phân

tử axetilen, cịn trime là cộng

hợp 3 phân tử axetilen

- Phản ứng này cĩ thể được ứng

dụng trong thực tiễn để tổng

hợp cao su hay điều chế bezen

ta nĩi sau ở phần ứng dụng

Hoạt động 2.2: thế bằng ion kim

loại:

- Tiến hành thí nghiệm: sục

axetilen vào dung dịch

AgNO3/NH3

- Em hãy nhận xét hiện tượng,

dự đốn sản phẩm và giải

thích

- Các em đã học phản ứng thế ở

bài ankan rồi cơ mời 1 em lên

viết các phương trình chứng

minh cho các hiện tượng

- Theo các em các ankin khơng

phải là ank-1-in thì cĩ phản

ứng trên hay khơng?

- Vậy phản ứng trên được dùng

để làm gì?

Hoạt động 2.3: phản ứng OXH

 nH2(PƯ) =2n ankin(PƯ) (trường hợp xúc tác Ni,t o )

 VH2(PƯ) =2Vankin(PƯ) (vì ở thể khí)

 mhh trước PƯ=mhh sauPƯ(bảo tồn K/Lượng)

 V hh giảm =VH2(PƯ)(n hh giảm =nH2(PƯ))

b Brom: (SGK)

 Chú ý:

- TQ: CnH2n-2+Br2 -20

0 C

CnH2n-2Br2

CnH2n-2+2Br2 CnH2n-2Br4

- Làm mất màu nước bromnhận biết ankin

- n Br2 pư =2n ankin pư

c Hidro clorua: (SGK)

d Nước:

80 0 C

H OH (acetaldehyde)

(không bền)

-Cũng như anken ,ankin tham gia

phản ứng oxi hóa hoàn toàn và

không hoàn toàn

-Yêu cầu học sinh viết PTPƯ TQ ,

nhận xét số mol CO2 và H2O

e Đime và trime hóa:

- Đime hóa:

vinyl axetilen

+ CH CH xt, t0CH C CH = CH2

CH CH

- Trime hóa:

6000C

Bezen 3CH CH

2 Phản ứng thế bằng ion kim loại

- Thí nghiệm : Sục axetilen vào dung dịch AgNO3/ NH3

- Hiện tượng:

 Trước khi sục khí: tủa đen tan hết

 Sau khi sục khí: tạo tủa vàng nhạt

- Phương trình chứng minh:

AgNO3+ 3NH3+ H2O Ag(NH3)2OH + NH4NO3

phức chất tan trong nước

Ag(NH3)2OH

ethyne kết tủa màu vàng nhạt

 Chú ý:

- TQ:

Ag(NH3)2OH

RC CH + R C C Ag + H2O + 2NH3

kết tủa màu vàng nhạt

- Dùng để nhận biết ank-1-in với các anken và ankin khác

3 Phản ứng OXH

a.Phản ứng oxi hóa hoàn toàn

0

t

3n-1

Lưu ý : nankin  nCO2  nH O2

b.Phản ứng oxi hóa không hoàn toàn

Tương tự anken ,ankin làm mất màu dung dịch KMnO4

2

+2KOH+2H O

V Củng cố:

- Dặn học sinh học bài ,làm bài tập 6/sgk

- Xem tiếp nội dung ở tiết tiếp theo của bài