Một số biện pháp kích thích hứng thú học tập và phát triển tư duy cho học sinh trong dạy học chương oxi-không khí môn Hóa học 8

Nghiên cứu, đề xuất một số biện pháp nhằm kích thích hứng thú học tập và phát triển tư duy cho học sinh trong dạy học hóa học chương oxi – không khí lớp 8, khơi dậy niềm đam mê của các em học sinh với bộ môn Hóa học. Từ đó, kết quả học tập của các em cũng như chất lượng bộ môn ngày càng được nâng cao hơn.

th c, nhu câu cân hiêu biêt, v n d ng ki n th c vê môt linh v c, môt bô mônứ ̀ ̀ ̉ ́ ậ ụ ế ứ ̀ ̣ ̃ ự ̣ ̣  khoa hoc nao đo, giup ng̣ ̀ ́ ́ ươi hoc co thê v̀ ̣ ́ ̉ ượt qua moi kho khăn đê đat đ̣ ́ ̉ ̣ ượ  cmuc đich nhanh nhât.̣ ́ ́

 Lí lu n d y h c đã ch  ra r ng: “ậ ạ ọ ỉ ằ D y h c ph i có tác d ng thúc đ y s ạ ọ ả ụ ẩ ự  phát tri n trí tu  c a ng ể ệ ủ ườ ọ ”. M t m t trí tu  c a h c sinh ch  có th i h c ộ ặ ệ ủ ọ ỉ ể phát tri n t t trong quá trình d y h c khi th y giáo phát huy t t vai trò c aể ố ạ ọ ầ ố ủ  

ngườ ổi t  ch c, đi u khi n. B i m t s  g i ý khéo léo có tính ch t g i mứ ề ể ở ộ ự ợ ấ ợ ở 

c a giáo viên s  có tác d ng kích thích tính t  l c và t  duy sáng t o c a h củ ẽ ụ ự ự ư ạ ủ ọ  sinh, lôi kéo h  ch  đ ng tham gia vào quá trình d y h c m t cách tích c c, tọ ủ ộ ạ ọ ộ ự ự giác. M t khác đ i v i h c sinh  đ  phát tri n trí tu  c a mình không có cáchặ ố ớ ọ ể ể ệ ủ  nào khác là ph i t  mình hành đ ng, hành đ ng m t cách tích c c và t  giác.ả ự ộ ộ ộ ự ự  

J. Piaget đã k t lu n: ế ậ “Ng ườ i ta không h c đ ọ ượ c gì h t n u không ph i tr i ế ế ả ả   qua s  chi m lĩnh b ng ho t đ ng, r ng h c sinh ph i phát minh l i khoa ự ế ằ ạ ộ ằ ọ ả ạ  

h c, thay vì nh c l i nh ng công th c b ng l i c a nó” ọ ắ ạ ữ ứ ằ ờ ủ

Th c ti n ch ng t  r ng: thi u h ng thú h c t p làm cho tinh th n m tự ễ ứ ỏ ằ ế ứ ọ ậ ầ ệ  

m i, làm gi m kh  năng t  duy, gi m kh  năng lĩnh h i tri th c và đây làỏ ả ả ư ả ả ộ ứ  nguyên nhân tr c ti p d n đ n s  y u kém trong h c t p. Vi vây, môt trongự ế ẫ ế ự ế ọ ậ ̀ ̣ ̣  

nh ng yêu câu s  pham quan trong cua ngữ ̀ ư ̣ ̣ ̉ ươi giao viên la phai hinh thanh và ́ ̀ ̉ ̀ ̀ ̀ kích thích h ng thu hoc tâp bô môn cho hoc sinh nhăm nâng cao năng l c nh nứ ́ ̣ ̣ ̣ ̣ ̀ ự ậ  

th c c a h c sinh, nâng cao chât lứ ủ ọ ́ ượng day hoc.̣ ̣

Hóa h c là m t b  môn khoa h c th c nghi m, vi c tăng n i dung thíọ ộ ộ ọ ự ệ ệ ộ  nghi m bi u bi n, bài th c hành và bài t p th c nghi m trong d y h c hóaệ ể ễ ự ậ ự ệ ạ ọ  

h c không nh ng t o đi u ki n thu n l i cho h c sinh lĩnh h i h  th ng ki nọ ữ ạ ề ệ ậ ợ ọ ộ ệ ố ế  

th c, rèn luy n kĩ năng th c hành, phát tri n t  duy, mà còn giúp h c sinh hìnhứ ệ ự ể ư ọ  thành th  gi i quan khoa h c đúng đ n. ế ớ ọ ắ

Tuy nhiên, vi c d y và h c b  môn Hóa h c hi n nay   các trệ ạ ọ ộ ọ ệ ở ường phổ thông cũng còn khá nhi u h n ch  nh  ch  y u v n thiên v  lí thuy t, ch aề ạ ế ư ủ ế ẫ ề ế ư  cung c p cho h c sinh các ki n th c có tính  ng d ng th c t  nhi u, hay vi cấ ọ ế ứ ứ ụ ự ế ề ệ  thí nghi m hóa h c ch a đệ ọ ư ược th  hi n trong nhi u gi  lên l p, h c sinh ítể ệ ề ờ ớ ọ  

đượ ực t  làm thí nghi m Chính nh ng đi u này đã làm cho h c sinh ch aệ ữ ề ọ ư  

th c s  có h ng thú h c t p b  môn Hóa h c, d n đ n ch t lự ự ứ ọ ậ ộ ọ ẫ ế ấ ượng b  mônộ  

ch a cao. ư

T  các lí do trên tôi đã quy t đ nh nghiên c u đ  tài : ừ ế ị ứ ề

"M t s  bi n pháp kích thích h ng thú h c t p và phát tri n t  duy cho ộ ố ệ ứ ọ ậ ể ư  

h c sinh trong d y h c ch ọ ạ ọ ươ ng oxi – không khí môn Hóa h c 8" ọ

II. M c đích (m c tiêu) nghiên c uụ ụ ứ

Nghiên c u, đ  xu t m t s  bi n pháp nh m kích thích h ng thú h c t pứ ề ấ ộ ố ệ ằ ứ ọ ậ  

và phát tri n t  duy cho h c sinh trong d y h c hóa h c chể ư ọ ạ ọ ọ ương oxi – không khí l p 8,  kh i d y ni m đam mê c a các em h c sinh v i b  môn Hóa h c.ớ ơ ậ ề ủ ọ ớ ộ ọ  

T  đó, k t qu  h c t p c a các em cũng nh  ch t lừ ế ả ọ ậ ủ ư ấ ượng b  môn ngày càngộ  

ACômenky xem t o h ng thú là m t trong nh ng con đạ ứ ộ ữ ường ch  y uủ ế  

“làm cho h c t p trong nhà tr ọ ậ ườ ng tr  thành ngu n vui” ở ồ  N u h c sinh đế ọ ượ  c

đ c l p quan sát, so sánh, khái quát hóa các hi n tộ ậ ệ ượng thì các em hi u sâuể  

s c và h ng thú b c l  rõ r t. Có h ng thú thì m i có tính tích c c, tính sángắ ứ ộ ộ ệ ứ ớ ự  

t o.  ạ

2. T  duy và s  phát tri n t  duy trong d y h c.ư ự ể ư ạ ọ

Theo tác giả Nguy nễ  Xuân Trư ngờ  (ĐHSP Hà N i)ộ  thì “Tư duy là hành 

đ ng trí ộ  tuệ nhằm thu th p ậ  và xử lí thông tin về thế gi i ớ  quanh ta và thế gi i ớ   trong ta. Chúng ta tư duy để hiểu, làm chủ tự nhiên, xã h i ộ  và chính mình”. 

D y h c ngày nay suy cho cùng là d y cách h c, cách t  duy cho h cạ ọ ạ ọ ư ọ  sinh, ki n th c lâu ngày có th  quên, đi u còn l i trong m i ngế ứ ể ề ạ ỗ ười là năng l cự  

t  duy. Nh  v y, nhà v t lí n i ti ng ư ư ậ ậ ổ ế N.I.sue đã nói: “Giáo d c – đó là cái ụ  

đ ượ c gi  l i khi mà t t c  nh ng đi u h c thu c đã quên đi” ữ ạ ấ ả ữ ề ọ ộ  Câu này kh ngẳ  

đ nh vai trò đ c bi t quan tr ng c a vi c phát tri n t  duy cũng nh  m i quanị ặ ệ ọ ủ ệ ể ư ư ố  

h  m t thi t c a nó v i gi ng d y.ệ ậ ế ủ ớ ả ạ

Vì v y, v n đ  phát tri n t  duy cho h c sinh c n ph i đậ ấ ề ể ư ọ ầ ả ược coi tr ngọ  trong quá trình d y h c. N u không có kh  năng t  duy thì h c sinh không thạ ọ ế ả ư ọ ể 

hi u bi t, không th  c i t o t  nhiên, xã h i và b n thân.ể ế ể ả ạ ự ộ ả

II. Th c tr ng v n đự ạ ấ ề 

1 Thu n l iậ ợ

  ­  Phòng giáo d c và đào t o huy n Krông Ana đã thành l p các c mụ ạ ệ ậ ụ  chuyên môn, trong đó có c m t  chuyên môn Hóa h c là n i đ  các giáo viênụ ổ ọ ơ ể  trong t  Hóa trao đ i kinh nghi m, giao l u, h c h i l n nhau.ổ ổ ệ ư ọ ỏ ẫ

­ Ban giám hi u trệ ường THCS Lê Văn Tám r t quan tâm đ n vi c d y vàấ ế ệ ạ  

h c c a b  môn, hàng năm đã có s  h  tr  v  hóa ch t, thi t b  d y h cọ ủ ộ ự ỗ ợ ề ấ ế ị ạ ọ  

nh m nâng cao ch t lằ ấ ượng d y h c c a b  môn.ạ ọ ủ ộ

­ Trong quá trình gi ng d y môn Hóa, giáo viên đ u c  g ng thay đ iả ạ ề ố ắ ổ  

phương pháp gi ng d y c a mình theo hả ạ ủ ướng phát huy tính tích c c c a h cự ủ ọ  sinh thông qua các phương pháp nh : phư ương pháp tr c quan, phự ương pháp 

gi i quy t v n đ , phả ế ấ ề ương pháp v n đáp, phấ ương pháp liên h  th c t  trongệ ự ế  bài gi ng….ả

­ Giáo viên đã có s  d ng các đ  dùng và phử ụ ồ ương ti n d y h c nh  thíệ ạ ọ ư  nghi m, mô hình, tranh  nh…. và t ng bệ ả ừ ướ ức  ng d ng công ngh  thông tinụ ệ  trong d y h c hóa h c.ạ ọ ọ

­ H c sinh có chú ý nghe gi ng, t p trung quan sát thí nghi m, gi i thíchọ ả ậ ệ ả  

m t s  hi n tộ ố ệ ượng trong cu c s ng và suy nghĩ tr  l i các câu h i do giáoộ ố ả ờ ỏ  viên đ t ra.ặ

­ H c sinh tích c c th o lu n nhóm và đã đem l i hi u qu  trong quáọ ự ả ậ ạ ệ ả  trình lĩnh h i ki n th c.ộ ế ứ

2. Khó khăn 

Hi n nay   Trệ ở ường THCS Lê Văn Tám, k t qu  d y h c môn hóa h cế ả ạ ọ ọ  tuy đã có ti n b  so v i nh ng năm h c trế ộ ớ ữ ọ ước, song v n k t qu  còn ch aẫ ế ả ư  cao, m t s  h c sinh ch a ch a yêu thích môn hóa h c, do vi c gi ng d y ộ ố ọ ư ư ọ ệ ả ạ ở 

trường còn m c ph i m t s  t n t i:ắ ả ộ ố ồ ạ

­ Do h c sinh m i bọ ớ ước đ u làm quen v i b  môn Hóa h c, cho nên khầ ớ ộ ọ ả năng v n d ng ki n th c đ  lí gi i các tậ ụ ế ứ ể ả ượng liên quan đ n hóa h c đ i v iế ọ ố ớ  

h c sinh còn khó khăn.ọ  H c sinh còn lúng túng khi ph i gi i quy t nh ng câuọ ả ả ế ữ  

h i và bài t p t ng h p, đ c bi t là nh ng v n đ  th c ti n, do đó các emỏ ậ ổ ợ ặ ệ ữ ấ ề ự ễ  

ch a th c s  yêu thích môn h c.ư ự ự ọ

­  Đ iố  với môn hoá học, phương pháp nhận thức khoa học  đặc  trưng  là thí nghi m hóa h cệ ọ  thì chưa được thể hi nệ  trong nhiều giờ lên lớp do thi uế  

d ng c , hóa ch t, đ  dùng d y h c ,ụ ụ ấ ồ ạ ọ   rất  ít  giờ  h c màọ   h c sinh đọ ược  tự làm thí nghi m.ệ  

­ Trong quá trình d y h c, khi c n s  d ng t  li u d y h c thì ch  y uạ ọ ầ ử ụ ư ệ ạ ọ ủ ế  giáo viên tìm trên m ng internet, các đ  dùng có s n. Tuy nhiên, s  t  li uạ ồ ẵ ố ư ệ  

d y ch a phong phú, ch t lạ ư ấ ượng ch a cao.ư

­ C  th , bài ki m tra đ nh kì sau khi h c xong chụ ể ể ị ọ ương oxi – không khí các năm 2016 – 2017 và 2017 – 2018 v i k t qu  nh  sau:ớ ế ả ư

Năm h cọ T ng s  h c sinhổ ố ọ S  h c sinh đ tố ọ ạ  

đi m trên trungể  bình

T  l  h c sinh đ tỉ ệ ọ ạ  

đi m trên trungể  bình

Qua s  li u kh o sát có th  th y, ch a nhi u em th c s  yêu thích mônố ệ ả ể ấ ư ề ự ự  

h c. Do đó, đ  kh c ph c các nhọ ể ắ ụ ược đi m trên và đ  nâng cao kh  năng v nể ể ả ậ  

d ng lí thuy t vào th c ti n, đ  t o ni m yêu thích h c môn Hóa h c thì vi cụ ế ự ễ ể ạ ề ọ ọ ệ  kích thích h ng thú h c t p và phát tri n t  duy cho h c sinh trong quá trìnhứ ọ ậ ể ư ọ  

gi ng d y là r t c n thi t.ả ạ ấ ầ ế

Đ nh hị ướng đ i m i phổ ớ ương pháp d y h c   THCS,  Lu t giáo d c 2005ạ ọ ở ậ ụ  

đã ch  rõ ỉ “Ph ươ ng pháp giáo d c ph  thông ph i phát huy tính tích c c, t ụ ổ ả ự ự  

giác ch  đ ng sáng t o c a h c sinh; phù h p v i đ c đi m c a t ng l p ủ ộ ạ ủ ọ ợ ớ ặ ể ủ ừ ớ  

h c, môn h c; b i d ọ ọ ồ ưỡ ng ph ươ ng pháp t  h c, rèn luy n kĩ năng v n d ng ự ọ ệ ậ ụ  

ki n th c vào th c ti n, tác đ ng đ n tình c m, đem l i ni m vui h ng thú ế ứ ự ễ ộ ế ả ạ ề ứ  

h c t p cho h c sinh”.  ọ ậ ọ

III. Các gi i pháp đã ti n hành đ  gi i quy t v n đ ả ế ể ả ế ấ ề

Trong ho t đ ng d y h c nói chung và ho t đ ng d y h c hóa h c nóiạ ộ ạ ọ ạ ộ ạ ọ ọ  riêng, h ng thú h c t p có vai trò đ c bi t quan tr ng, nó là đ ng l c thúc đ yứ ọ ậ ặ ệ ọ ộ ự ẩ  

h c sinh tìm tòi, hi u bi t và v n d ng ki n th c m t cách linh đ ng. Sau đâyọ ể ế ậ ụ ế ứ ộ ộ  tôi xin đ  xu t m t s  bi n pháp kích thích h ng thú h c t p và phát tri n tề ấ ộ ố ệ ứ ọ ậ ể ư duy c a h c sinh trong d y h c chủ ọ ạ ọ ương oxi – không khí môn hóa h c 8.ọ    

1. Làm cho h c sinh th y đọ ấ ượ ầc t m quan tr ng và l i ích c a v n đọ ợ ủ ấ ề 

đ t ra.ặ

Trong quá trình d y h c, giáo viên gi i thi u v  t m quan tr ng và  ngạ ọ ớ ệ ề ầ ọ ứ  

d ng c a các ch t, các h p ch t. Đ ng th i cung c p các thông tin quan tr ngụ ủ ấ ợ ấ ồ ờ ấ ọ  

v   tính   đ c,   nh   hề ộ ả ưởng   c a   các   ch t   đ n   s c   kh e   con   ngủ ấ ế ứ ỏ ười   và   môi 

trường… T  đó kh i d y trí tò mò, thúc đ y các em tìm hi u v n đ  đừ ơ ậ ẩ ể ấ ề ượ  c

Trong đ i s ng: Oxi c n thi t cho quá trình hô h p c a sinh v t trên tráiờ ố ầ ế ấ ủ ậ  

đ t. Không có oxi chúng ta không th  t n t i và phát tri n. Oxi còn tham giaấ ể ồ ạ ể  vào các quá trình khác nh : s  cháy, s  g , s  th i r a xác đ ng th c v t và cóư ự ự ỉ ự ố ữ ộ ự ậ  vai trò quan tr ng trong công nghi p luy n kim.ọ ệ ệ  

Bài 27: Đi u ch  khí oxi – Ph n  ng phân h yề ế ả ứ ủ

Nh  chúng ta đã bi t, oxi đóng vai trò r t to l n trong hóa h c cũng như ế ấ ớ ọ ư trong đ i s ng và s n xu t c a con ngờ ố ả ấ ủ ười. Không có oxi chúng ta không thể 

t n t i và phát tri n đồ ạ ể ược.  Vì v y vi c đi u ch  đậ ệ ề ế ược oxi tinh khi t là m tế ộ  

vi c làm c n thi t và quan tr ng mà chúng ta ph i làm.ệ ầ ế ọ ả

Bài 28: Không khí – S  cháyự

Th cự   nghi m cho th y n u 2 tu n không ăn con ngệ ấ ế ầ ườ ẽi s  ch t, 5 ngàyế  không u ng nố ước con ngườ ẽi s  ch t, nh ng n u ch  5 phút không có khôngế ư ế ỉ  khí thì s  s ng không th  duy trì. Đ ng v t, cây xanh và các tác nhân t  conự ố ể ộ ậ ừ  

ngườ ại t o nên m t h  cân b ng sinh thái. Khi   tr ng thái cân b ng, b u khíộ ệ ằ ở ạ ằ ầ  

quy n trong su t, đ ng v t hô h p bình thể ố ộ ậ ấ ường và kh e m nh, cây xanhỏ ạ  quang h p và tái t o oxi. Nh ng n u không khí b  ô nhi m, hàm lợ ạ ư ế ị ễ ượng oxi không đ m b o mà lả ả ượng khí đ c tăng lên làm m t tính cân b ng c a h  sinhộ ấ ằ ủ ệ  thái. Vì v y, vi c xác đ nh đậ ệ ị ược thành ph n không khí cũng nh  có bi n phápầ ư ệ  

b o v  không khí trong lành, tránh ô nhi m là v n đ  chung c a toàn c u.ả ệ ễ ấ ề ủ ầTrong cu c s ng thộ ố ường ngày, s  cháy r t quan tr ng. Nó giúp con ngự ấ ọ ườ  i

có th  n u ăn, ch  t o d ng c , đ  dùng…Tuy nhiên cũng có nh ng s  cháyể ấ ế ạ ụ ụ ồ ữ ự  gây nên h u qu  h t s c n ng n  nh  cháy nhà, cháy r ng…Do đó, chúng taậ ả ế ứ ặ ề ư ừ  

ph i n m rõ đả ắ ược đi u ki n phát sinh cũng nh  các bi n pháp d p t t sề ệ ư ệ ậ ắ ự cháy đ  mang h i l i ích t t nh t cho con ngể ạ ợ ố ấ ười

M i khi áp d ng ph ỗ ụ ươ ng pháp “   làm cho h c sinh th y đ ọ ấ ượ ầ c t m quan  

tr ng và l i ích c a v n đ  đ t ra”, tôi nh n th y các em chăm chú l ng nghe ọ ợ ủ ấ ề ặ ậ ấ ắ  

v i thái đ  mong mu n tìm hi u ki n th c, m t s  em bày t  s  quan tâm đ n ớ ộ ố ể ế ứ ộ ố ỏ ự ế  

v n đ  đ t ra b ng các câu h i liên quan đ n th c ti n mà các em nh n ra, ẫ ề ặ ằ ỏ ế ự ễ ậ  

đi u này làm cho tôi và các h c sinh khác đ u c m th y có h ng thú khi ti p ề ọ ề ả ấ ứ ế  

c n bài h c.  ậ ọ

2. S  d ng các t  li u l ch s  hóa h cử ụ ư ệ ị ử ọ

D a vào các câu chuy n l ch s  hóa h c, giáo viên chuy n t i h c sinhự ệ ị ử ọ ể ớ ọ  các thông tin v  s  tìm ra các nguyên t , các ch t, hay các t m gề ự ố ấ ấ ương v  sề ự ham mê nghiên c u khoa h c c a các nhà khoa h c  Các câu chuy n s  làmứ ọ ủ ọ ệ ẽ  cho các ki n th c đ n v i h c sinh m t cách h ng thú, d  hi u h n.ế ứ ế ớ ọ ộ ứ ễ ể ơ

Ví d  khi h c bài 24: Tính ch t c a oxi, giáo viên có th  đ a l ch s  tìm ra ụ ọ ấ ủ ể ư ị ử   khí oxi vào bài d y đ  giúp h c sinh hi u rõ h n v  nguyên t  oxi, giúp gi i ạ ể ọ ể ơ ề ố ả   đáp m t s  th c m c c a các em mà x a nay không ai nói t i  nh  tìm ra oxi ộ ố ắ ắ ủ ư ớ ư   khi nào, ai là ng ườ i tìm ra

+ Người Pháp thì  ng h  cho Lavoadiêủ ộ

+ Người Anh thì  ng h  cho Pritxliủ ộ

+ Người Th y Đi n cho r ng chính Sile phát hi n ra Oxi đ u tiên. ụ ể ằ ệ ầ

Cu c tranh lu n v  quy n tác gi  khám phá ra Oxi đã kéo dài 200 nămộ ậ ề ề ả  

m i t m yên. Cu i cùng thì l ch s  ghi nh n đ ng tác gi  tìm ra Oxi là Pritxliớ ạ ố ị ử ậ ồ ả  

và Sile. Còn tên chính th c c a khí này là “Oxygenium” do nhà hóa h c Phápứ ủ ọ  Lavoadiê đ t xu t phát t  2 ch  Hy L p “Oxus”: axit và “genao”: sinh ra.ặ ấ ừ ữ ạ

Sau khi đ ượ c nghe câu chuy n v  l ch s  tìm ra oxi ph n l n các em đ u ệ ề ị ử ầ ớ ề  

r t vui v  và hào h ng v i bài h c vì nh  có câu chuy n mà mình đã bi t ấ ẻ ứ ớ ọ ờ ệ ế  

đ ượ c ý nghĩa tên c a nguyên t  oxi ủ ố

3. Phương pháp tr c quan: S  d ng các hình  nh, thí nghi m hóa h c.ự ử ụ ả ệ ọ

Các hình  nh, thí nghi m hóa h c có ý nghĩa to l n trong d y h c hóaả ệ ọ ớ ạ ọ  

h c, nó giúp cho h c sinh phát tri n năng l c nh n th c m t cách toàn di n tọ ọ ể ự ậ ứ ộ ệ ừ 

c m giác đ n hi n tả ế ệ ượng t  duy. Thí nghi m giúp h c sinh d  hi u bài vàư ệ ọ ễ ể  

hi u sâu s c, làm cho các em sáng t  m i liên h  phát sinh gi a các s  v t,ể ắ ỏ ố ệ ữ ự ậ  

gi i thích đả ược b n ch t c a các quá trình x y ra trong t  nhiên, trong s nả ấ ủ ả ự ả  

xu t và trong đ i s ng. Chúng đấ ờ ố ược coi là chi c c u n i gi a lí thuy t vàế ầ ố ữ ế  

th c ti n, gi a h c và hành trong quá trình d y – h c môn Hóa h c.ự ễ ữ ọ ạ ọ ọ

Các thí nghi m hóa h c còn có th  đệ ọ ể ược v n d ng trong các bài t p thíậ ụ ậ  nghi m: nh n bi t, đi u ch ,  s  giúp h c sinh hi u sâu h n các khái ni mệ ậ ế ề ế ẽ ọ ể ơ ệ  

đã h c. H c sinh có th  h c thu c lòng các đ nh nghĩa, đ nh lu t, các tínhọ ọ ể ọ ộ ị ị ậ  

ch t… nh ng n u không gi i bài t p thì các em v n ch a th  n m v ng vàấ ư ế ả ậ ẫ ư ể ắ ữ  

v n d ng nh ng gì đã h c và đã thu c.ậ ụ ữ ọ ộ

Ví d  trong ch ụ ươ ng oxi – không khí, giáo viên có th  s  d ng m t s  hình ể ử ụ ộ ố  

hi n t ệ ượ ng c a các thí nghi m, đ ủ ệ ượ ự c t  tay làm m t thí nghi m nào đó có l ộ ệ ẽ  

là đi u mà h c sinh thích nh t   môn Hóa h c. Nó làm cho các em th y mình ề ọ ấ ở ọ ấ   chính là ch  th  c a ho t đ ng h c, mình đ ủ ể ủ ạ ộ ọ ượ c th y cô tin t ầ ưở ng giao nhi m ệ  

v  làm thí nghi m cho các b n xem theo tôi đây là nhân t  quy t đ nh vi c ụ ệ ạ ố ế ị ệ  

h c sinh có h ng thú v i môn h c không ọ ứ ớ ọ

Bài 24: Tính ch t c a oxiấ ủ

Hình 1: mô hình công th c phân t  c a oxi và oxi d ng l ng ứ ử ủ ạ ỏ

Thí nghi m: S t cháy trong Oxiệ ắ

M c đích:ụ   nh m ch ng minh Oxi là phi kim ho t đ ng m nh, ph nằ ứ ạ ộ ạ ả  

ng tr c ti p v i t t c  các kim lo i tr  Au, Pt

  Cách ti n hành: ế Cu n dây s t nh  thành hình lò xo, m t đ u qu n vàoộ ắ ỏ ộ ầ ấ  

m t m u than nh  đ  làm m i (có th  dùng 1/5 que diêm). Đ t cháy m u thanộ ẩ ỏ ể ồ ể ố ẩ  

r i nhúng vào l  đ ng Oxi. Dây s t cháy sáng t o thành nh ng h t Feồ ọ ự ắ ạ ữ ạ 3O4 màu nâu, sau thí nghi m đ u dây có m t c c s t nh  hình c u.ệ ầ ộ ụ ắ ỏ ầ

  Ph n  ng:ả ứ  3Fe  +  2O2 t o  Fe3O4

Nh ng đi u chú ý đ  thí nghi m thành công: ữ ề ể ệ

­ Cho vào l  m t ít nọ ộ ước ho c cát đ  l  kh i b  n t khi s t và oxit s tặ ể ọ ỏ ị ứ ắ ắ  nóng ch y r t xu ng.ả ớ ố

­ M u than không quá l n đ  h n ch  s  tiêu hao nhi u Oxi trong bình.ẩ ớ ể ạ ế ự ề

Sau khi h ướ ng d n và l u ý kĩ, giáo viên có th  c  1 em h c sinh lên làm  ẫ ư ể ử ọ thí nghi m cho c  l p quan sát ệ ả ớ

Thí nghi m: L u hu nh cháy trong Oxiệ ư ỳ

  Ph n  ng:  ả ứ S  +  O2 t o   SO2

Hình 2: Hình  nh đ t l u hu nh trong oxi ả ố ư ỳ

Nh ng đi u chú ý đ  thí nghi m thành công: ữ ề ể ệ

  ­ Không l y nhi u hóa ch t s  nguy hi mấ ề ấ ẽ ể

  ­ Không cho khí SO2 bay ra ngoài

Sau khi h ướ ng d n và l u ý kĩ, giáo viên có th  c  1 em h c sinh lên làm  ẫ ư ể ử ọ thí nghi m cho c  l p quan sát ệ ả ớ

Bài 25: S  oxi hóa – Ph n  ng hóa h p ­  ng d ng c a oxiự ả ứ ợ Ứ ụ ủ

Khi h c ph n  ng d ng c a oxi, thay vì m i h c sinh t  nghiên c u hình ọ ầ ứ ụ ủ ỗ ọ ự ứ  

nh trong sách giáo khoa, giáo viên có th  chi u hình  nh trên b ng đ  HS

t p trung quan sát và th o lu n, đi u này s  giúp ti t h c tr  nên sinh đ ng, ậ ả ậ ề ẽ ế ọ ở ộ   sôi n i h n ổ ơ

Hình 3:  ng d ng c a oxi Ứ ụ ủ

Hình 4: Bi u đ  th  hi n t  l   ng d ng c a oxi trong các ngành   Vi t Nam ể ồ ể ệ ỉ ệ ứ ụ ủ ở ệ

Bài 26: Oxit

       CuO      Fe2O3        CaO

Hình 5: Hình  nh m t s  oxit d ng b t ả ộ ố ạ ộ

Bài 27: Đi u ch  khí oxi – Ph n  ng phân h yề ế ả ứ ủ

Trong ph n đi u ch  khí oxi, giáo viên gi i thi u v  ngu n t o ra oxi  ầ ề ế ớ ệ ề ồ ạ trong t  nhiên ự

       Hình 7: Ngu n t o ra khí oxi trong t  nhiên ồ ạ ự

Trước   khi   làm   thí   nghi m   đi u   ch   oxi   t   KMnOệ ề ế ừ 4  trong   phòng   thí nghi m, giáo viên có th  chi u cho h c sinh xem  hình  nh sau, phân tích cáchệ ể ế ọ ả  

b  trí d ng c  thí nghi m r i m i ti n hành làm thí nghi m cho h c sinh quanố ụ ụ ệ ồ ớ ế ệ ọ  sát

Hình 6: S  đ  đi u ch  khí oxi trong phòng thí nghi m  và thu khí b ng cách ơ ồ ề ế ệ ằ  

đ y n ẩ ướ c.

Ti n hành thí nghi m: Đi u ch  oxi t  KMnOế ệ ề ế ừ 4

M c đích:ụ  nh m thu đằ ược khí oxi b ng cách đun nóng nh ng h p ch tằ ữ ợ ấ  giàu oxi và d  b  phân h y   nhi t đ  cao.ễ ị ủ ở ệ ộ

Cách ti n hành: ế Cho m t lộ ượng nh  kalipenmanganat( KMnOỏ 4) vào  ngố  nghi m, dùng k p g  c p  ng nghi m r i đun nóng trên ngon l a đèn c n.ệ ẹ ỗ ặ ố ệ ồ ử ồ  

Đ a que đóm cháy d  còn tàn đ  vào mi ng  ng nghi m, que đóm s  bùngư ở ỏ ệ ố ệ ẽ  cháy

 Ph n  ng:ả ứ  2 KMnO4 to  K2MnO4 + MnO2 + O2