BỒI DƯỠNG THEO TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP GIÁO VIÊN THCS HẠNG II

Lý do chọn khóa học Trong điều kiện đất nước có nhiều đổi mới cùng với sự chuyển mình nhanh chóng của nền kinh tế, khối lượng kiến thức, kỹ năng cần thiết cho người giáo viên cũng có nhi

BÀI THU HOẠCH

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HUẾ

BỒI DƯỠNG THEO TIÊU CHUẨN CHỨC DANH NGHỀ NGHIỆP GIÁO VIÊN THCS HẠNG II

Người thực hiện : Nguyễn Văn A

Ngày sinh :25/ 08/ 1979

Trường THCS An Bình

huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương

Bình Dương 3/2021

MỤC LỤC

1 Lý do chọn khóa học 2

2 Lý do chọn chủ đề 3

3 Các nhiệm vụ đặt ra cho bài thu hoạch 3

Phần 1 Kết quả thu nhận được khi tham gia khóa bồi dưỡng 4

1 Giới thiệu tổng quan về các chuyên đề học tập 4

2 Kết quả thu hoạch qua chuyên đề “Giáo viên với công tác tư vấn học sinh trong trường THCS” 6

2.1 Vị trí và đặc điểm tâm lý lứa tuổi học sinh THCS 6

2.2 Hoạt động học tập và sự phát triển trí tuệ của lứa tuổi học sinh THCS 6

2.2.1 Hoạt động học tập trong trường THCS 7

2.2.2 Phát triển trí tuệ của học sinh THCS 7

2.2.3 Giao tiếp với trẻ lứa tuổi học sinh 8

2.3 Tư vấn học đường cho học sinh THCS 8

2.3.1 Vai trò của tư vấn học đường 8

2.3.2 Mục tiêu của tư vấn học đường 9

2.3.3 Nội dung tư vấn học đường 9

2.2.4 Phương pháp tư vấn học đường: 10

Phần 2 Công tác tư vấn học đường tại trường Trung học cơ sở An Bình huyện Phú Giáo tỉnh Bình Dương 10

1 Giới thiệu chung về trường THCS An Bình huyện Phú Giáo tỉnh Bình Dương 10 2 Thực trạng hoạt động tư vấn học đường 12

Phần 3: Kiến nghị giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tư vấn học đường tại trường THCS An Bình huyện Phú Giáo tỉnh Bình Dương 13

KẾT LUẬN 13

4 Tài Liệu Tham Khảo 15

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn khóa học

Trong điều kiện đất nước có nhiều đổi mới cùng với sự chuyển mình nhanh chóng của nền kinh tế, khối lượng kiến thức, kỹ năng cần thiết cho người giáo viên cũng có nhiều điểm mới từ quản lý nhà nước về hành chính, các đường lối, chính sách giáo dục đến các kiến thức, kỹ năng nghề nghiệp sư phạm

Xuất phát từ đặc trưng của nhà trường hiện đại, các chuyên gia giáo dục cho rằng, việc phát triển năng lực nghề nghiệp cho giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp tiếp cận chuẩn trong khu vực và quốc tế là hướng đi phù hợp xu thế, hướng tới đáp ứng yêu cầu của đổi mới giáo dục ở Việt Nam hiện nay Người giáo viên hiện nay không chỉ là người dạy học trên lớp, và làm nhiệm vụ cung cấp thông tin và truyền thụ kiến thức, mà người giáo viên phải trở thành người tổ chức, hướng dẫn quá trình học tập của người học

Xuất phát từ đặc trưng của nhà trường hiện đại, yêu cầu về phẩm chất và năng lực của người giáo viên, là chuyển mục tiêu và nội dung đào tạo từ chủ yếu cung cấp tri thức sang đào tạo năng lực, chuyển phương thức tổ chức đào tạo theo định hướng tức là hình thành và phát triển kiến thức, kỹ năng và năng lực sư phạm, phẩm chất, nhân cách nghề của người giáo viên theo nguyên lý hoạt động, thông qua việc nghiên cứu và giải quyết các tình huống sư phạm, phát triển năng lực nghề nghiệp của giáo viên theo chu trình: đào tạo - bồi dưỡng thường xuyên

Căn cứ thông tư số: 22/2015/TTLT-BGDĐT-BNV thông tư liên tịch quy định mã số, tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên trung học cơ sở công lập quy định tại điều 5, mục 2, khoản d: Ngoài các yêu cầu về trình độ chuyên môn, chứng chỉ nghiệp vụ sư phạm, trình độ ngoại ngữ, tin học… phải có chứng chỉ bồi dưỡng giáo viên trung học cơ sở hạng II

Ngoài những yêu cầu trên, việc tham gia lớp bồi dưỡng này cũng góp phần cung cấp, cập nhật kiến thức và các kỹ năng nghề nghiệp, nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, phát triển năng lực nghề nghiệp nhằm đáp ứng tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên THCS hạng II

Là một giáo viên của nhà trường hiện đại, tôi thấy cần bồi dưỡng phương pháp giảng dạy cho giáo viên bằng những việc làm thiết thực, cụ thể Giáo dục phát triển năng lực người học đòi hỏi người giáo viên phải hướng dẫn người học cách học, đưa học sinh vào thế giới hiện thực thông qua các hoạt động học tập Vì vậy tôi đã đăng ký khóa bồi dưỡng chức danh nghề nghiệp giáo viên THCS hạng II để

bổ sung thêm kiến thức lý luận về hành chính nhà nước; nắm vững và vận dụng tốt đường lối, chính sách, pháp luật của nhà nước, đặc biệt trong lĩnh vực giáo dục nói chung và giáo dục cấp THCS nói riêng vào thực tiễn công tác dạy học và giáo dục học sinh Từ đó thực hiện nhiệm vụ có tính chuyên nghiệp (quán xuyến, thành thạo

và chuẩn mực) theo vị trí chức danh nghề nghiệp giáo viên THCS hạng II làm nòng cốt cho việc nâng cao chất lượng dạy học và giáo dục trong các trường THCS

2 Lý do chọn chủ đề

Học sinh trung học cơ sở thường ở độ tuổi từ 11 – 15 tuổi, đây cũng là lứa tuổi học sinh đang có nhiều chuyển biến về tâm sinh lý Hiện nay, do không được

sự quan tâm động viên của thầy giáo, cô giáo và các bậc phụ huynh, nhiều em học sinh ở lứa tuổi này có các hiện tượng tâm lý tiêu cực, dễ sa đà vào các tệ nạn xã hội Ngày nay, người giáo viên không chỉ có vai trò là người truyền thụ kiến thức, người cố vấn học tập mà còn là người định hướng nghề nghiệp cho các em Chính

vì vậy, nhiệm vụ tư vấn học đường ở bậc trung học cơ sở là một trong những nhiệm

vụ quan trọng hàng đầu của người giáo viên

Để tìm hiểu về đặc điểm tâm lý lứa tuổi học sinh THCS, hoạt động học tập

và sự phát triển trí tuệ của học sinh THCS, phương pháp tư vấn học đường cho học sinh THCS, tư vấn định hướng nghề nghiệp cho học sinh THCS, bên cạnh báo cáo thu hoạch về hoạt động tư vấn học đường của bản thân tại trường THCS An Bình huyện Phú Giáo tỉnh Bình Dương, tôi đã chọn chủ đề: “Giáo viên với công tác tư vấn học sinh tại trường THCS An Bình, huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương”

3 Các nhiệm vụ đặt ra cho bài thu hoạch

Đối với bản thân tôi, bài thu hoạch bồi dưỡng giáo viên THCS hạng II có một ý nghĩa quan trọng trong quá trình rèn luyện nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp Bài thu hoạch minh chứng cho việc tôi đã thu nhận được những

kiến thức, kỹ năng gì cho bản thân Để hoàn thành tốt bài thu hoạch, tôi chia bài thu hoạch thành 3 phần:

Phần 1: Kết quả thu nhận được khi tham gia khóa bồi dưỡng

Phần 2: Công tác tư vấn học đường tại trường Trung học cơ sở An Bình huyện Phú Giáo tỉnh Bình Dương

Phần 3: Kiến nghị giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tư vấn học đường tại trường THCS An Bình huyện Phú Giáo tỉnh Bình Dương

Phần 1 Kết quả thu nhận được khi tham gia khóa bồi dưỡng

1 Giới thiệu tổng quan về các chuyên đề học tập

Khóa bồi dưỡng giáo viên trung học cơ sở hạng 2 đã cung cấp nhiều kiến thức hữu ích cho bản thân trong sự nghiệp trồng người Khóa học mang đến khối lượng kiến thức toàn diện từ các kiến thức về chính trị, về quản lý nhà nước và các

kỹ năng chung đến các kiến thức, kỹ năng nghề nghiệp chuyên ngành và đạo đức nghề nghiệp

Trong đó, kiến thức về chính trị, về quản lý nhà nước và các kỹ năng chung bao gồm các chuyên đề sau:

Chuyên đề 1 Quản lí giáo dục và chính sách phát triển giáo dục trong cơ chế

thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Chuyên đề cung cấp cho học viên hệ thống tri thức lí luận cơ bản của quản lí nhà nước về giáo dục và hệ thống các chính sách của nhà nước nhằm đảm bảo xây dựng một nền giáo dục phát triển phù hợp trong cơ chế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Chuyên đề 2 Giáo viên với công tác tư vấn học sinh trong trường THCS

Chuyên đề này gồm các nội dung sau:

- Vị trí, ý nghĩa của lứa tuổi học sinh THCS; đặc điểm về hoạt động học tập và giao tiếp, đặc điểm về sự phát triển trí tuệ và nhân cách của học sinh THCS

- Các vấn đề cần lưu ý về tư vấn học đường cho học sinh THCS như nội dung tư vấn, phương pháp tư vấn, kĩ năng tư vấn, vấn đề tư vấn hướng nghiệp cho học sinh THCS…

Chuyên đề 3 Tổ chức hoạt động dạy học, xây dựng và phát triển kế hoạch

giáo dục ở trường THCS

Chuyên đề cung cấp cho học viên những kiến thức về tổ chức hoạt động day học, giáo dục trong trường THCS; xây dựng và phát triển kế hoạch giáo dục ở trường THCS

Chuyên đề 4 Phát triển năng lực nghề nghiệp giáo viên THCS hạng II

Chuyên đề “Phát triển năng lực nghề nghiệp giáo viên THCS hạng II” giới thiệu các vấn đề cơ bản về năng lực nghề nghiệp của giáo viên THCS, nhấn mạnh những yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học của giáo viên THCS và đưa ra các con đường, cách thức tổ chức bồi dưỡng phát triển năng lực nghề nghiệp giáo viên THCS hạng II

Chuyên đề 5 Dạy học theo định hướng phát triển năng lực học sinh ở trường

THCS

Chuyên đề cung cấp cho học viên những kiến thức về dạy học theo định hướng phát triển năng lực, phương pháp dạy học hiệu quả, phương pháp dạy học tích hợp theo chủ đề liên môn ở trường THCS

Chuyên đề 6 Thanh tra kiểm tra và một số hoạt động đảm bảo chất lượng

trường THCS

Nội dung chuyên đề trình bày một số vấn đề cơ bản về thanh tra kiểm tra hoạt động chuyên môn, chất lượng giáo dục; đánh giá chất lượng giáo dục, kiểm định chất lượng giáo dục và các biện pháp kiểm soát, nâng cao chất lượng giáo dục

ở trường THCS

Chuyên đề 7 Sinh hoạt tổ chuyên môn và công tác bồi dưỡng giáo viên trong

trường THCS

Chuyên đề gồm các nội dung về hoạt động tổ chuyên môn; tổ chuyên môn với hoạt động chuyên môn và bồi dưỡng giáo viên THCS; tổ chuyên môn với việc phát triển nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng

Chuyên đề 8 Xây dựng mối quan hệ trong và ngoài nhà trường để nâng cao

chất lượng giáo dục và phát triển trường THCS

Chuyên đề gồm các nội dung cơ bản: xã hội hóa giáo dục và xây dựng xã hội học tập; xây dựng môi trường giáo dục; phát triển quan hệ giữa các nhà trường THCS với các bên liên quan: chính quyền địa phương các cấp, cộng đồng, cha mẹ học sinh, các cơ sở giáo dục khác, giao lưu trong nước và quốc tế

2 Kết quả thu hoạch qua chuyên đề “Giáo viên với công tác tư vấn học sinh trong trường THCS”

2.1 Vị trí và đặc điểm tâm lý lứa tuổi học sinh THCS

Học sinh THCS có độ tuổi chủ yếu từ 11 -15 tuổi, đây còn gọi là lứa tuổi thiếu niên Ở lứa tuổi này, học sinh THCS đang phát triển về mọi mặt sinh lý và tâm lý Tuổi thiếu niên có vị trí và ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong quá trình phát triển của cả cuộc đời, cụ thể:

Thứ nhất: Đây là lứa tuổi các em hình thức các nhận thức, thái độ, hành vi và nhân

cách xã hội Trong thời kỳ này, các em cần được định hướng đúng đắn, tạo điều kiện thuận lợi để phát triển Nếu làm tốt công việc này, các em sẽ hình thành được nhân cách tốt, có chừng mực trong thái độ và hành vi Ngược lại, nếu không được định hướng đúng hoặc bị tác động bởi các yếu tố tiêu cực, các em dễ bị phát triển lệch lạc

Thứ hai: Đây là thời kì mà tính tích cực xã hội của trẻ em được phát triển mạnh

mẽ, đặc biệt trong việc thiết lập các quan hệ bình đẳng với người lớn và bạn ngang hàng, trong việc lĩnh hội các chuẩn mực

Thứ ba: Trong lứa tuổi thiếu niên diễn ra quá trính cấu tạo lại, cải tổ lại, hình thành

cấu trúc mới về thể chất, sinh lý, về hoạt động, tương tác xã hội, tâm lý và nhân cách

Thứ ba, tuổi thiếu niên là giai đoạn khó khăn, phức tạp và đầy mâu thuẫn trong quá trình phát triển Sự phức tạp thể qua tính hai mặt của hoàn cảnh phát triển của học sinh Một mặt có những yếu tố thúc đẩy phát triển tính cách của người lớn Mặt khác, hoàn cảnh sống của các em có những yếu tố kìm hãm sự phát triển tính người lớn: Phần lớn thời gian các em bận học, ít có nghĩa vụ khác với gia đình; nhiều bậc cha mẹ quá chăm sóc trẻ, không để các em phải chăm lo việc gia đình…

2.2 Hoạt động học tập và sự phát triển trí tuệ của lứa tuổi học sinh THCS 2.2.1 Hoạt động học tập trong trường THCS

Trong quá trình trưởng thành của một con người, hoạt động học tập càng có

vị trí quan trọng hơn Học tập là hoạt động chủ yếu, quan trọng nhất của học sinh, nhưng sự phát triển về tâm sinh lý dẫn đến những ảnh hưởng không nhỏ đến việc học tập Việc học tập ở trường THCS là bước ngoặt quan trọng trong đời sống của trẻ, nếu ở bậc tiểu học, các em được hệ thống các sự kiện, hiện tượng, tìm hiểu các mối quan hệ cơ bản giữa các hiện tượng và sự kiện đó Thì ở trường trung học cơ

sở, việc học tập của các em phức tạp hơn một cách đáng kể Các em chuyển sang nghiên cứu có hệ thống những cơ sở khoa học, các em học tập có phân môn… Mỗi môn học gồm những khái niệm, những quy luật được sắp xếp thành một hệ thống tương đối sâu sắc Điều đó đòi hỏi các em phải tự giác và độc lập cao

Thái độ tự giác đối với học tập của cá em có sự thay đổi rõ rệt Ở bậc tiểu học, thái độ đối với môn học phụ thuộc nhiều vào điểm số và sự định hướng của giáo viên Tuy nhiên đến độ tuổi THCS, ở nhiều em đã có yếu tố tự học, có hứng thú và say mê học tập Tuy nhiên, tính tò mò có thể khiến hứng thú của học sinh bị phân tán, không nghiêm túc đối với các lĩnh vực trong cuộc sống

2.2.2 Phát triển trí tuệ của học sinh THCS

Đây là lứa tuổi có sự phát triển mạnh mẽ và toàn diện về cả tri giác, trí nhớ và tư duy

– Về tri giác: Các em có khả năng phân tích, tổng hợp các sự vật, hiện tượng phức tạp hơn Khối lượng tri giác tăng lên, tri giác trở nên có kế hoạch, có trình tự và hoàn thiện hơn

– Về trí nhớ: Đặc điểm cơ bản của trí nhớ ở lứa tuổi này là sự tăng cường tính chấtchủ định, năng lực ghi nhớ có chủ định được tăng lên rõ rệt, cách thức ghi nhớ được cải tiến, hiệu suất ghi nhớ cũng được nâng cao Học sinh trung học cơ sở có nhiều tiến bộ trong việc ghi nhớ tài liệu trừu tượng, từ ngữ Các em có những kỹ năng tổ chức hoạt động tư duy, biết tiến hành các thao tác như so sánh, hệt thống

hóa, phân loại nhằm ghi nhớ tài liệu Kỹ năng nắm vững phương tiện ghi nhớ của thiếu niên được phát triển ở mức độ cao, các em bắt đầu biết sử dụng những phương pháp đặc biệt để ghi nhớ và nhớ lại Tốc độ ghi nhớ và khối lượng tài liệu được ghi nhớ tăng lên Ghi nhớ máy móc ngày càng nhường chỗ cho ghi nhớ logic, ghi nhớ ý nghĩa Hiệu quả của trí nhớ trở nên tốt hơn Các em thường phản đối các yêu cầu của giáo viên bắt học thuộc lòng từng câu, từng chữ có khuynh hướng muốn tái hiện bằng lời nói của mình

– Về tư duy:Hoạt động tư duy của học sinh trung học cơ sở có nhiều biến đổi tích cực Tư duy nói chung và tư duy trừu tượng phát triển mạnh mẽ, các em em hiểu các dấu hiệu bản chất của đối tương nhưng không phải bao giờ cũng phải phân biệt được sự khác nhau giữa các hiện tượng, sự việt một cách rõ rang Khi nắm khái niệm các em có trường hợp thu hẹp hoặc mở rộng khái niệm không đúng mức Ở tuổi thiếu niên, tính phê phán của tư duy cũng được phát triển, các em biết lập luận giải quyết vấn đề một cách có căn cứ, các em đã biết vận dụng lí luận vào thực tiễn, biết lấy những điều quan sát được, những kinh nghiệm riêng của mình để minh họa kiến thức

2.2.3 Giao tiếp với trẻ lứa tuổi học sinh

Giao tiếp là hoạt động chủ đạo ở lứa tuổi học sinh THCS Lứa tuổi này có những thay đổi cơ bản trong giao tiếp của học sinh với mọi người xung quanh Trong giai đoạn này, người lớn học sinh THCS bắt đầu nảy sinh những khó khăn, xung đột trong giao tiếp với người khác do chưa xác định đầy đủ giữa mong muốn

về vị trí và khả năng của mình

Trong giao tiếp, thiếu niên định hướng đến bạn rất mạnh mẽ Giao tiếp với bạn chiếm vị trí quan trọng trong đời sống và có ý nghĩa thiết thực đối với sự phát triển nhân cách của thiếu niên Khác với giao tiếp với người lớn (thường diễn ra sự bất bình đẳng), giao tiếp của thiếu niên với bạn ngang hàng là hệ thống bình đẳng

và mang đặc trưng của quan hệ xã hội giữa các cá nhân độc lập

2.3 Tư vấn học đường cho học sinh THCS

2.3.1 Vai trò của tư vấn học đường

Tư vấn học được có vai trò hết sức quan trọng đối với sự phát triển của các

em học sinh, cụ thể là:

Thứ nhất: Thực hiện tư vấn tâm lý học đường giúp trẻ giải quyết được những

vướng mắc, khó khăn trong cuộc sống Đồng thời trẻ có thể phát triển được kỹ năng học tập, năng lực và nhân cách

Thứ hai: Sẽ giúp cho giáo viên và các bậc phụ huynh thấu hiểu con em của mỉnh.

Từ đó, nhận diện được các vấn đề tâm lý mà con em mình mắc phải Từ đó, kịp thời động viên, phối hợp cùng nhà trường giải quyết các vấn đề tâm lý đó

Thứ ba: Hoạt động tư vấn học đường giúp giáo viên có cơ hội tiếp cận, giao tiếp

với học sinh dễ dàng Nhờ việc thấu hiểu tâm lý có thể có các phương pháp giảng dạy phù hợp

Thứ tư: Tư vấn học đường giúp nhà trường xây dựng chiến lược giáo dục đối với

học sinh, từ đó nâng cao hiệu quả công tác giảng dạy và chất lượng giáo dục Bên cạnh đó, phối hợp với phụ huynh tổ chức các hoạt động tập thể, giúp học sinh phát triển toàn diện, tránh các nguy cơ mắc bệnh tâm lý học đường

2.3.2 Mục tiêu của tư vấn học đường

Thứ nhất, tạo ra những tác động mang tính định hướng giáo dục

Thứ hai, giúp các em lựa chọn cách xử lý đúng góp phần ổn định tâm hồn, tình cảm

và giúp học sinh thực hiện nguyện vọng của mình

Thứ ba, tạo ra môi trường thuận lợi, tích cực, thân thiện cho sự phát triển nhân cách của học sinh

2.3.3 Nội dung tư vấn học đường

Nội dung tư vấn học đường rất đa dạng, đối với hầu hết các lĩnh vực của đời sống Nội dung tư vấn học đường bao gồm các nội dung tư vấn sau:

(1) Hướng nghiệp, chọn nghề và thông tin tuyển sinh;

(2) Tình yêu, giới tính và quan hệ với các bạn khác giới;

(3) Quan hệ, giao tiếp, ứng xử với gia đình, giáo viên và bạn bè;