Công việc của nhóm làm việc ETSI là phải bao hàm được cả các yêu cầu của quốc tế và của châu âu, do đó viện đã làm việc chặt chẽ với tổ chức hàng hải quốc tế, bộ phận thông tin vô t[r]
Trang 1Báo cáo đề tài 14-15-KHKT-TC
BỘ THÔNG TIN VÀ TRUYỀN THÔNG HỌC VIỆN CÔNG NGHỆ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG
VIỆN KHOA HỌC KỸ THUẬT BƯU ĐIỆN
-
BÁO CÁO TÓM TẮT
ĐỀ TÀI KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
Tên đề tài: XÂY DỰNG QUY CHUẨN KỸ THUẬT
VỀ THIẾT BỊ RA-ĐA HÀNG HẢI SỬ DỤNG NGOÀI HỆ THỐNG CỨU NẠN
(NON-SOLAS)
Mã số: 14-15-KHKT-TC
Chủ trì : ThS Nguyễn Thị Thu Trang
KS Phan Thị Nga
Cộng tác viên : KS Ngô Thị Mỹ Hà
HÀ NỘI 2015
Trang 2MỤC LỤC
1 Giới thiệu đề tài 3
1.1 Tên đề tài 3
1.2 Mã số đề tài 3
1.3 Tên dự thảo quy chuẩn 3
2 Nghiên cứu, khảo sát tình hình tiêu chuẩn hóa thiết bị radar hàng hải sử dụng trên tàu non-SOLAS 3
2.1 Tình hình tiêu chuẩn hóa cho thiết bị radar sử dụng trên tàu non-SOLAS của các tổ chức tiêu chuẩn trên thế giới 3
2.1.1 Tổ chức hàng hải quốc tế IMO 3
2.1.2 Các tiêu chuẩn về thiết bị dẫn đường hàng hải của IEC 4
2.1.3 Các tiêu chuẩn của Viện tiêu chuẩn viễn thông châu Âu - ETSI 5
2.1.4 Liên minh viễn thông quốc tế ITU 6
2.2 Tình hình tiêu chuẩn hóa thiết bị radar sử dụng trên tàu non-SOLAS ở Việt Nam 6 2.2.1 Cục hàng hải Việt Nam 6
2.2.2 Bộ Thông tin và Truyền thông (BTTTT) 7
2.2.3 Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn 9
2.2.4 Nhận xét 10
2.3 Lựa chọn sở cứ xây dựng quy chuẩn Tương thích điện từ cho thiết bị ra đa sử dụng trên tàu ngoài hệ thống cứu nạn 11
3 Xây dựng quy chuẩn về thiết bị ra-đa sử dụng trên thuyền ngoài hệ thống cứu nạn (non-SOLAS) 12
3.1 Cách thức xây dựng nội dung quy chuẩn 12
3.2 Dự thảo quy chuẩn 12
4 Đánh giá kết quả đạt được của đề tài 13
Trang 3Báo cáo tóm tắt đề tài 14-15-KHKT-TC
1 Giới thiệu đề tài
1.1 Tên đề tài
Tên đề tài theo đề cương được duyệt: “Nghiên cứu xây dựng quy chuẩn kỹ thuật về thiết bị ra-đa hàng hải sử dụng ngoài hệ thống cứu nạn (non-SOLAS)"
1.2 Mã số đề tài
Mã số: 14-15-KHKT-TC
Thuộc lĩnh vực tiêu chuẩn
1.3 Tên dự thảo quy chuẩn
Qua hai lần hội thảo, dựa trên các ý kiến góp ý nhóm thực hiện xem xét đề xuất đổi tên
Dự thảo quy chuẩn thành: “Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thiết bị ra – đa hàng hải sử dụng trên tàu non-SOLAS”
2 Nghiên cứu, khảo sát tình hình tiêu chuẩn hóa thiết bị radar hàng hải sử dụng trên tàu non-SOLAS
2.1 Tình hình tiêu chuẩn hóa cho thiết bị radar sử dụng trên tàu non-SOLAS của các tổ chức tiêu chuẩn trên thế giới
2.1.1 Tổ chức hàng hải quốc tế IMO
IMO là tổ chức hàng hải quốc tế được thành lập năm 1958 bao gồm nhiều uỷ ban kỹ thuật, trong đó uỷ ban về an toàn hàng hải là quan trọng nhất, chuyên về các lĩnh vực an toàn hàng hải, thông tin vô tuyến và tìm kiếm cứu nạn v.v Năm 1979 tổ chức này đã đưa ra Chỉ thị về hệ thống an toàn và cứu nạn toàn cầu (GMDSS- Global Maritime Distress and Safety System) Hệ thống GMDSS bao gồm các dịch vụ vô tuyến mặt đất và vệ tinh đảm bảo thông tin an toàn và tìm kiếm cứu nạn giữa tàu- tàu
và tàu-bờ Năm 1988, IMO đã sửa đổi bổ xung hiệp ước an toàn sinh mạng trên biển SOLAS (Safety of Life at Sea) yêu cầu các tàu biển trang bị thiết bị GMDSS Đến năm
1999, IMO yêu cầu bắt buộc các tàu phải trang bị thiết bị GMDSS
Hệ thống GMDSS phải tuân thủ các thể lệ vô tuyến của ITU R, các yêu cầu tính năng thiết bị liên quan của IMO và các tiêu chuẩn kỹ thuật thiết bị chi tiết của các tổ chức tiêu chuẩn quốc tế hoặc vùng như ETSI, IEC
Trang 4Một số thiết bị thuộc hệ thống GMDSS gồm: thiết bị điện báo in trực tiếp băng hẹp (NAVTEX), radiotelex; phao vô tuyến chỉ vị trí cấp cứu; bộ phát đáp ra đa; thiết
bị thông tin vô tuyến gọi chọn số; v.v
Công ước SOLAS ban hành năm 1974 qui định các yêu cầu về an toàn sinh mạng trên biển và vào năm 1980 các quốc gia thành viên tham gia công ước SOLAS bắt buộc áp dụng Các tiêu chuẩn về hệ thống an toàn và cứu nạn hàng hải quốc tế GMDSS đã được áp dụng rộng rãi trên lĩnh vực giao thông vận tải hàng hải của nhiều quốc gia
2.1.2 Các tiêu chuẩn về thiết bị dẫn đường hàng hải của IEC
Ủy ban kỹ thuật điện tử quốc tế (IEC) có ban kỹ thuật TC 80 đưa ra các tiêu chuẩn sử dụng trong nghiệp vụ dẫn đường hàng hải Thành lập năm 1980, Ủy ban kỹ thuật IEC TC 80 đã đưa ra các thao tác và các yêu cầu thực hiện cùng với các phương pháp thử nghiệm đối với các hệ thống và thiết bị thông tin vô tuyến và dẫn đường hàng hải Ủy ban này cung cấp các tiêu chuẩn được chấp nhận bởi chính phủ vì thích hợp cho yêu cầu của tổ chức hàng hải quốc tế SOLAS TC 80 thực hiện được điều này bằng cách bảo đảm rằng nó có các đại diện từ ngành công nghiệp, người sử dụng, chính phủ và các tổ chức chứng thực Hiện nay đang có 20 quốc gia thành viên tham gia trong ủy ban này và có sự liên kết với tất cả các tổ chức hàng hải quốc tế IEC TC
80 có hai tiêu chuẩn liên quan trực tiếp đến thiết bị ra đa hàng hải sử dụng trên tàu non-SOLAS, đó là:
IEC 62252 – Thiết bị, hệ thống thông tin vô tuyến và dẫn đường hàng hải:
Ra-đa cho các thuyền nhỏ không tuân thủ chương V của công ước SOLAS – Các yêu cầu thực hiện, phương pháp đo và các kết quả đo yêu cầu (Maritime navigation and radiocommunication equipment and systems -Ra-đa for craft not
in compliance with IMO SOLAS Chapter V - Performance requirements, methods of test and required test results) Tiêu chuẩn này đã bị IEC thu hồi năm
2013 và cho đến nay chưa có phiên bản thay thế
IEC 60945- Maritime navigation and radiocommunication equipment and systems - General requirements - Methods of testing and required test results Tiêu chuẩn này đưa ra các yêu cầu chung cho hệ thống và thiết bị thông tin vô tuyến và thiết bị vô tuyến dẫn đường hàng hải Ở đây đưa ra các yêu cầu chung tổng thể cho tất cả các thiết bị trên tàu như: điều kiện môi trường hoạt động,
Trang 5Báo cáo tóm tắt đề tài 14-15-KHKT-TC
nguồn cung, yêu cầu tương thích điện từ (chỉ có phát xạ dẫn và phát xạ bức xạ cổng vỏ), không có yêu cầu riêng cho loại thiết bị đặc thù nào
2.1.3 Các tiêu chuẩn của Viện tiêu chuẩn viễn thông châu Âu - ETSI
Thông tin truyền thông rất cần thiết cho các thủy thủ trong các hoạt động hàng ngày và cho mục đích an toàn ETSI chịu trách nhiệm đưa ra một loạt các tiêu chuẩn
kỹ thuật và báo cáo liên quan đến thiết bị vô tuyến và sử dụng hệ thống đường thủy nội địa và hàng hải
Công việc của nhóm làm việc ETSI là phải bao hàm được cả các yêu cầu của quốc tế và của châu âu, do đó viện đã làm việc chặt chẽ với tổ chức hàng hải quốc tế,
bộ phận thông tin vô tuyến của Liên minh viễn thông quốc tế (ITU-R) và Ủy ban châu
Âu và các tổ chức khác để đảm bảo các sản phẩm của ETSI phù hợp với các quy định
và công ước khác về hàng hải
2.1.3.1 Các thiết bị vô tuyến hàng hải không thuộc quy định của công ước SOLAS
Công ước SOLAS yêu cầu các tàu vận tải hành khách lớn và các tàu chiến lớn cần phải mang một số tiết bị cụ thể cho mục đích an toàn Tuy nhiên, các thiết bị tương
tự cộng thêm một số thiết bị khác mà công ước SOLAS không quy định mà các tàu nhỏ khác sử dụng Mặt khác, các tàu nhỏ này cũng có thể mang theo các loại thiết bị
vô tuyến thông dụng khác nhưng Công ước SOLAS không quy định
Những thiết bị vô tuyến không được IMO quy định thì lại được Chỉ thị R&TTE quy định Đây là một cách tiếp cận mới của Chỉ thị này, dựa trên “các chuẩn hài hòa” được tổ chức tiêu chuẩn châu âu công nhận ETSI có thể được sử dụng để minh họa sự phù hợp với các yêu cầu đặc biệt của chỉ thị này
ETSI sản xuất tiêu chuẩn Châu Âu cho các thiết bị thông tin nằm trong phạm vi của Chỉ thị về thiết bị hàng hải và Chỉ thị dịch vụ thông tin đường sông Và cũng tạo ra các chuẩn hài hòa cho truyền thông, ra đa và các thiết bị dẫn đường thuộc phạm vi của Chỉ thị R&TTE Do đó, với những thiết bị này, ETSI đã phát triển các tiêu chuẩn thuộc nhiều phần:
Phần 1 bao gồm các yêu cầu kỹ thuật của thiết bị
Phần 2 là chuẩn hài hòa, những yêu cầu trong phần 1 là cần thiết để sử dụng hiệu quả phổ tần tránh các nhiễu có hại (điều 3.2 của chỉ thị)
Phần 3, là một tiêu chuẩn hài hòa, chỉ ra các yêu cầu cần thiết để đảm bảo tiếp cận các dịch vụ mới nổi (Điều 3.3 của chỉ thị)
Trang 62.1.3.2 Tương thích điện từ trong hàng hải
Trong lịch sử, các yêu cầu tương thích theo điều 3.1b của chỉ thị thiết bị đầu cuối vô tuyến viễn thông được bao hàm trong các tiêu chuẩn riêng biệt do các yêu cầu
kỹ thuật vô tuyến Nhiều tiêu chuẩn cho thiết bị ngày nay bao gồm tất cả các yêu cầu
kỹ thuật
Các tiêu chuẩn tương thích điện từ hàng hải của ETSI dựa trên các yêu cầu chung cho thiết bị vô tuyến và dẫn đượng của Ủy ban điện tử Quốc tế IEC (tiêu chuẩn 60945) Một tiêu chuẩn (bao gồm nhiều phần - EN 301 843) của ETSI cho nhiều loại thiết bị hàng hải đã được thay thế bằng chuẩn châu âu ETSI chung cho vô tuyến hàng
hải (Chỉ thị R&TTE) Tiêu chuẩn tương thích điện từ cho thiết bị radar sử dụng trên tàu non-SOLAS có EN 302 248: Electromagnetic compatibility and Radio spectrum Matters (ERM); Navigation ra-đa for use on non-SOLAS vessels; Harmonized EN covering the essential requirements of article 3.2 of the R&TTE Directive
2.1.4 Liên minh viễn thông quốc tế ITU
ITU có một số tiêu chuẩn liên quan đến thiết bị radar như :
Recommendation ITU-R M.1177-4 (2011): "Techniques for measurement of unwanted emissions of radar systems" (Kỹ thuật đo phát xạ không mong muốn đối với các hệ thống ra-đa)
Recommendation ITU-R SM.1541-4 (2011): "Unwanted emissions in the out-of-band domain" ETSI ETSI EN 302 248 V1.2.1 (2013-11) (phát xạ không mong muốn trong miền ngoài băng)
2.2 Tình hình tiêu chuẩn hóa thiết bị radar sử dụng trên tàu non-SOLAS ở Việt Nam
2.2.1 Cục hàng hải Việt Nam
Cục hàng hải Việt Nam trực thuộc bộ Giao thông Vận tải, chịu trách nhiệm quản lý các hoạt động liên quan đến hàng hải của Việt Nam Nằm trong hệ thống hàng hải quốc tế nên sẽ chấp thuận các quy định chung của quốc tế như Công ước an toàn sinh mạng trên biển (SOLAS) Và ngoài ra cũng đã xây dựng các quy chuẩn kỹ thuật
áp dụng tại Việt Nam như QCVN 42 : 2012/BGTVT quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về trang bị an toàn tàu biển (đã có bản sửa đổi bổ sung năm 2015 – trong đó bổ sung một
số điều đặc biệt là cho các tàu nhỏ hoạt động tuyến nội địa) Trong đó có các yêu cầu cho thiết bị thông tin vô tuyến nói chung và thiết bị ra-đa nói riêng
Trang 7Báo cáo tóm tắt đề tài 14-15-KHKT-TC
Như vậy, quy chuẩn này bắt buộc áp dụng đối với các tàu thuộc phạm vi điều chỉnh của Công ước SOLAS Ngoài ra còn có những quy định cụ thể hơn, trong từng nội dung như quy định cho các tàu nhỏ hoạt động tuyến nội địa
Các thiết bị vô tuyến điện nói chung, hiện nay được thiết kế để phục vụ cho các mục đích khác nhau và có mặt mọi nơi, trong tất cả các lĩnh vực Tất cả các thiết bị thu nhận sóng vô tuyến đều gây ra các phát xạ làm ảnh hưởng đến các hệ thống khác và ngược lại bản thân nó lại chịu ảnh hưởng từ các hệ thống khác Trách nhiệm quản lý các vấn đề phổ tần số, phát xạ điện từ thuộc trách nhiệm của Bộ thông tin và Truyền
thông
Trong giao thông hàng hải, Bộ Giao thông Vận tải chịu trách nhiệm chung về việc quy định những yêu cầu chung về thiết kế, những trang bị cần thiết và yêu cầu chức năng tối thiểu của nó… Tuy nhiên, những vấn đề thuộc lĩnh vực vô tuyến lại thuộc quy định của Bộ thông tin truyền thông Cụ thể như tần số sử dụng, EMC
Ngày 21/11/2013 Thủ tướng Chính phủ có đưa ra quyết định số
71/2013/QĐ-TTg về việc ban hành Quy hoạch phổ tần số vô tuyến điện quốc gia áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân tham gia quản lý, sử dụng tần số vô tuyến điện; các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu các thiết bị vô tuyến điện, thiết bị ứng dụng sóng vô tuyến điện để sử dụng tại Việt Nam
Quy hoạch phổ tần số vô tuyến điện quốc gia quy định việc phân chia phổ tần
số vô tuyến điện thành: các băng tần dành cho các nghiệp vụ vô tuyến điện và quy định mục đích, điều kiện để sử dụng đối với từng băng tần Trong đó có quy định băng tần sử dụng cho các nghiệp vụ vô liên quan đến hàng hải, ví dụ như:
Nghiệp vụ Di động hàng hải (Maritime Mobile Service)
Nghiệp vụ Di động hàng hải qua vệ tinh (Maritime Mobile - Satellite Service)
Nghiệp vụ Điều hành cảng (Port Operation Service)
Nghiệp vụ Điều động tàu (Ship Movement Service)
Nghiệp vụ Vô tuyến dẫn đường (Radionavigation Service)
Nghiệp vụ Vô tuyến dẫn đường qua vệ tinh (Radionavigation - Satellite Service)
Nghiệp vụ Vô tuyến dẫn đường hàng hải (Maritime Radionavigation Service)