CHẤN THƯƠNG MẠCH máu (TRIỆU CHỨNG học NGOẠI KHOA)

ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ¨ Hi n nay, do xã h i ngày càng phát tri n và ph c t p ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ội ngày càng phát triển và phức tạp ển

CHẤN THƯƠNG

MẠCH MÁU

(vascular trauma)

ĐẠI CƯƠNG

¨ Ch n th ng m ch máu th ng g p trong chi n ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ạch máu thường gặp trong chiến ường gặp trong chiến ặp trong chiến ến tranh, gây t vong r t cao.ử vong rất cao ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến

¨ Hi n nay, do xã h i ngày càng phát tri n và ph c t p ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ội ngày càng phát triển và phức tạp ển và phức tạp ức tạp ạch máu thường gặp trong chiến

h n nên t n th ng m ch máu c ng t ng theo.ơng mạch máu thường gặp trong chiến ổn thương mạch máu cũng tăng theo ương mạch máu thường gặp trong chiến ạch máu thường gặp trong chiến ũng tăng theo ăng theo

¨ Đây là loại tổn thương ít gặp hơn so với các tổn ây là lo i t n th ng ít g p h n so v i các t n ạch máu thường gặp trong chiến ổn thương mạch máu cũng tăng theo ương mạch máu thường gặp trong chiến ặp trong chiến ơng mạch máu thường gặp trong chiến ới các tổn ổn thương mạch máu cũng tăng theo

th ng khác nh ng r t c bi t vì tính ch t kh n ương mạch máu thường gặp trong chiến ư ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến đặp trong chiến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ẩn

c p và d d n n t vong n u không can thi p ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ễ dẫn đến tử vong nếu không can thiệp ẫn đến tử vong nếu không can thiệp đến ử vong rất cao ến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

k p th i hay can thi p không úng cách.ịp thời hay can thiệp không đúng cách ờng gặp trong chiến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp đ

¨ Trong tr ng h p can thi p úng nh ng mu n, ường gặp trong chiến ợp can thiệp đúng nhưng muộn, ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp đ ư ội ngày càng phát triển và phức tạp

v n l i di ch ng n ng n cho ng i b nh.ẫn đến tử vong nếu không can thiệp đển và phức tạp ạch máu thường gặp trong chiến ức tạp ặp trong chiến ề cho người bệnh ường gặp trong chiến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

ĐẠI CƯƠNG

¨ Ch n th ng m ch máu g m có 3 d ng t n ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ạch máu thường gặp trong chiến ồm có 3 dạng tổn ạch máu thường gặp trong chiến ổn thương mạch máu cũng tăng theo

th ng: v t th ng h , ch n th ng kín hay do ương mạch máu thường gặp trong chiến ến ương mạch máu thường gặp trong chiến ở, chấn thương kín hay do ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến

th thu t y khoa.ủ thuật y khoa ật y khoa

¨ Tác nhân: h a khí, b ch khí, ng d p, d ng c y ỏa khí, bạch khí, đụng dập, dụng cụ y ạch máu thường gặp trong chiến đụng dập, dụng cụ y ật y khoa ụng dập, dụng cụ y ụng dập, dụng cụ y khoa

¨ Hình thái th ng t n: rách, xuyên th u, t r i hay ương mạch máu thường gặp trong chiến ổn thương mạch máu cũng tăng theo ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến đức tạp ờng gặp trong chiến

t n th ng l p n i m c.ổn thương mạch máu cũng tăng theo ương mạch máu thường gặp trong chiến ới các tổn ội ngày càng phát triển và phức tạp ạch máu thường gặp trong chiến

¨ Các m ch máu chi d b ch n th ng h n so v i ạch máu thường gặp trong chiến ở, chấn thương kín hay do ễ dẫn đến tử vong nếu không can thiệp ịp thời hay can thiệp không đúng cách ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ơng mạch máu thường gặp trong chiến ới các tổn

m ch máu n i t ng Khi m ch máu b t n th ng, ạch máu thường gặp trong chiến ội ngày càng phát triển và phức tạp ạch máu thường gặp trong chiến ạch máu thường gặp trong chiến ịp thời hay can thiệp không đúng cách ổn thương mạch máu cũng tăng theo ương mạch máu thường gặp trong chiến

ph i l u ý các c quan lân c n, nh t là x ng kh p.ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp ư ơng mạch máu thường gặp trong chiến ật y khoa ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ới các tổn

GI I PH U M CH MÁU ẢI PHẪU MẠCH MÁU ẪU MẠCH MÁU ẠCH MÁU

TÌNH HU NG ỐNG

¨ B nh nhân nh p vi n trong các tình tr ng sau:ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ật y khoa ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ạch máu thường gặp trong chiến

- V t th ng h : v t th ng n m g n hay trên ến ương mạch máu thường gặp trong chiến ở, chấn thương kín hay do ến ương mạch máu thường gặp trong chiến ằm gần hay trên ần hay trên

ng i c a m ch máu

đường gặp trong chiến đ ủ thuật y khoa ạch máu thường gặp trong chiến

- Ch n th ng kín: ch n th ng gây b m d p ph n ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ần hay trên ật y khoa ần hay trên

m m v trí g n các m ch máu, c bi t l u ý khi ề cho người bệnh ở, chấn thương kín hay do ịp thời hay can thiệp không đúng cách ần hay trên ạch máu thường gặp trong chiến đặp trong chiến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ư

có gãy x ng hay tr t kh p.ương mạch máu thường gặp trong chiến ật y khoa ới các tổn

- Xu t hi n “kh i u” t ng t sau khi tiêm chích hay ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay đội ngày càng phát triển và phức tạp ội ngày càng phát triển và phức tạp các th thu t khác.ủ thuật y khoa ật y khoa

TRI U CH NG ỆU CHỨNG ỨNG

¨ H i b nh:ỏa khí, bạch khí, đụng dập, dụng cụ y ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

- Hoàn c nh x y raải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp

- Th i gian t lúc b th ng n khi nh p vi nờng gặp trong chiến ừ lúc bị thương đến khi nhập viện ịp thời hay can thiệp không đúng cách ương mạch máu thường gặp trong chiến đến ật y khoa ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

¨ Tri u ch ng toàn thân: ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ức tạp

- Da niêm nh t, m ch nhanh, huy t áp h ạch máu thường gặp trong chiến ạch máu thường gặp trong chiến ến ạch máu thường gặp trong chiến

- S c m t máu hay s c do au.ối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay đ

TRI U CH NG ỆU CHỨNG ỨNG

¨ Tri u ch ng c n ng:ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ức tạp ơng mạch máu thường gặp trong chiến ăng theo

- Đây là loại tổn thương ít gặp hơn so với các tổn au t i v t th ng và u xa c a chi.ạch máu thường gặp trong chiến ến ương mạch máu thường gặp trong chiến đần hay trên ủ thuật y khoa

- C m giác tê, gi m v n ng chi b th ng.ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp ật y khoa đội ngày càng phát triển và phức tạp ịp thời hay can thiệp không đúng cách ương mạch máu thường gặp trong chiến

¨ Tri u ch ng th c th :ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ức tạp ực thể: ển và phức tạp

- Máu phun ra thành tia ( ng m ch) động mạch) ạch) hay ch y r r ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp ỉ rả ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp

(t nh m ch) ĩnh mạch) ạch) t mi ng v t th ng.ừ lúc bị thương đến khi nhập viện ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ến ương mạch máu thường gặp trong chiến

- Kh i máu t : kh i này n m d i da hay trong c , có ối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay ụng dập, dụng cụ y ối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay ằm gần hay trên ưới các tổn ơng mạch máu thường gặp trong chiến

th to lên nhanh chóng, ranh gi i rõ ràng và c ng ển và phức tạp ới các tổn ăng theo

c ng, ôi khi p theo nh p m ch.ức tạp đ đật y khoa ịp thời hay can thiệp không đúng cách ạch máu thường gặp trong chiến

- Chi l nh, nh t nh t, t nh m ch x pạch máu thường gặp trong chiến ợp can thiệp đúng nhưng muộn, ạch máu thường gặp trong chiến ĩnh mạch xẹp ạch máu thường gặp trong chiến ẹp

TRI U CH NG ỆU CHỨNG ỨNG

¨ D u hi u 6P:ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

Pain: au ph n xa c a chi.đ ở, chấn thương kín hay do ần hay trên ủ thuật y khoa

Pulseless: m t m ch phía d i t n th ng, th n ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ạch máu thường gặp trong chiến ưới các tổn ổn thương mạch máu cũng tăng theo ương mạch máu thường gặp trong chiến ật y khoa

tr ng v i tu n hoàn bàng h ọng với tuần hoàn bàng hệ ới các tổn ần hay trên ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

Pallor: tím tái u chi.ở, chấn thương kín hay do đần hay trên

Perishingly cold: chi r t l nh, gây khó ch u cho ng i ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ạch máu thường gặp trong chiến ịp thời hay can thiệp không đúng cách ường gặp trong chiến

b nhện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

Paresthesia: tê và d c m o n d i t n th ng.ịp thời hay can thiệp không đúng cách ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp đ ạch máu thường gặp trong chiến ưới các tổn ổn thương mạch máu cũng tăng theo ương mạch máu thường gặp trong chiến

Paralysis (Powerless): li t chi.ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

HÌNH NH B T M CH ẢI PHẪU MẠCH MÁU ẮT MẠCH ẠCH MÁU

HÌNH NH B T M CH ẢI PHẪU MẠCH MÁU ẮT MẠCH ẠCH MÁU

HÌNH NH B T M CH ẢI PHẪU MẠCH MÁU ẮT MẠCH ẠCH MÁU

HÌNH NH TÍM TÁI ẢI PHẪU MẠCH MÁU

TRI U CH NG ỆU CHỨNG ỨNG

¨ Đây là loại tổn thương ít gặp hơn so với các tổn ển và phức tạp phát hi n d u hi u d c m: khám c m giác nông ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ịp thời hay can thiệp không đúng cách ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp

và sâu

¨ Tri u ch ng d c m và li t chi là nh ng d u hi u ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ức tạp ịp thời hay can thiệp không đúng cách ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ững dấu hiệu ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

mu n vì i u này cho th y th n kinh ã b t n ội ngày càng phát triển và phức tạp đ ề cho người bệnh ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ần hay trên đ ịp thời hay can thiệp không đúng cách ổn thương mạch máu cũng tăng theo

th ng.ương mạch máu thường gặp trong chiến

HÌNH THÁI T N TH ỔN THƯƠNG MẠCH MÁU ƯƠNG MẠCH MÁU NG M CH MÁU ẠCH MÁU

HÌNH THÁI T N TH ỔN THƯƠNG MẠCH MÁU ƯƠNG MẠCH MÁU NG M CH MÁU ẠCH MÁU

D p hay bong n i m c ập hay bong nội mạc ội mạc ạc

(intimal disruption)

Co th t ắt

(spasm)

Khám ban đôi ầu thấy bình thường u th y bình th ấu ường ng

D n d n th y thi u máu nuôi chi ầu thấy bình thường ầu thấy bình thường ấu ết

ôi khi khó phân bi t v i t n

Đ ệu cơ bản: xuất huyết ới tổn ổn

th ươ bản: xuất huyết ng n i m c ội mạc ạc

CH N OÁN T N TH ẨN ĐOÁN TỔN THƯƠNG Đ ỔN THƯƠNG MẠCH MÁU ƯƠNG MẠCH MÁU NG

- Ch n oán xác nh: BN có bi u hi n c a các tri u ẩn đ địp thời hay can thiệp không đúng cách ển và phức tạp ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ủ thuật y khoa ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp

- Ch n oán nguyên nhân: v t th ng h , ch n ẩn đ ến ương mạch máu thường gặp trong chiến ở, chấn thương kín hay do ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến

th ng hay tai bi n y khoa.ương mạch máu thường gặp trong chiến ến

- Ch n oán n ng: thang i m MESS và các t n ẩn đ đội ngày càng phát triển và phức tạp ặp trong chiến đ ển và phức tạp ổn thương mạch máu cũng tăng theo

th ng i kèm (s não, ng c, b ng, x ng…)ương mạch máu thường gặp trong chiến đ ọng với tuần hoàn bàng hệ ực thể: ụng dập, dụng cụ y ương mạch máu thường gặp trong chiến

CẬN LÂM SÀNG

T N TH ỔN THƯƠNG MẠCH MÁU ƯƠNG MẠCH MÁU NG M T S ỘT SỐ ỐNG

1 ĐM dưới đòn và ĐM nách: M d ưới đòn và ĐM nách: đòn và ĐM nách: i òn và M nách: ĐM dưới đòn và ĐM nách:

- Th ng do v t th ng gây ra N u do ch n ường gặp trong chiến ến ương mạch máu thường gặp trong chiến ến ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến

th ng thì ó là 1 ch n th ng r t m nh, tr c ti p ương mạch máu thường gặp trong chiến đ ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ạch máu thường gặp trong chiến ực thể: ến vào vùng vai

- Ch n th ng ng m ch th ng kèm theo gãy ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến đội ngày càng phát triển và phức tạp ạch máu thường gặp trong chiến ường gặp trong chiến

x ng s n s 1, t n th ng nh ph i và ám r i ương mạch máu thường gặp trong chiến ường gặp trong chiến ối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay ổn thương mạch máu cũng tăng theo ương mạch máu thường gặp trong chiến đỉ rả ổn thương mạch máu cũng tăng theo đ ối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay cánh tay

- Khám: b t m ch quay và m ch cánh tay c ng nh ắt mạch quay và mạch cánh tay cũng như ạch máu thường gặp trong chiến ạch máu thường gặp trong chiến ũng tăng theo ư

ánh giá v v n ng, c m giác c a tay b th ng

đ ề cho người bệnh ật y khoa đội ngày càng phát triển và phức tạp ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp ủ thuật y khoa ịp thời hay can thiệp không đúng cách ương mạch máu thường gặp trong chiến

T N TH ỔN THƯƠNG MẠCH MÁU ƯƠNG MẠCH MÁU NG M T S ỘT SỐ ỐNG

2 ĐM dưới đòn và ĐM nách: M cánh tay:

- Ch n th ng ng m ch cánh tay th ng i kèm ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến đội ngày càng phát triển và phức tạp ạch máu thường gặp trong chiến ường gặp trong chiến đ

v i gãy trên l i c u x ng cánh tay.ới các tổn ồm có 3 dạng tổn ần hay trên ương mạch máu thường gặp trong chiến

3 ĐM dưới đòn và ĐM nách: M khoeo:

- Là 1 t n th ng nguy hi m vì kh n ng m t chân ổn thương mạch máu cũng tăng theo ương mạch máu thường gặp trong chiến ển và phức tạp ải lưu ý các cơ quan lân cận, nhất là xương khớp ăng theo ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến cao, th m chí a n suy a c quan và t vong ật y khoa đư đến đ ơng mạch máu thường gặp trong chiến ử vong rất cao

n u can thi p không úng cách.ến ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp đ

- Là 1 th thách i v i bác s c p c u và ph u thu t ử vong rất cao đối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay ới các tổn ĩnh mạch xẹp ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ức tạp ẫn đến tử vong nếu không can thiệp ật y khoa

m ch máu.ạch máu thường gặp trong chiến

T N TH ỔN THƯƠNG MẠCH MÁU ƯƠNG MẠCH MÁU NG M T S ỘT SỐ ỐNG

- Ch n th ng ng m ch khoeo th ng g p h n ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến đội ngày càng phát triển và phức tạp ạch máu thường gặp trong chiến ường gặp trong chiến ặp trong chiến ơng mạch máu thường gặp trong chiến

so v i v t th ng và c ng có t l c t c t cao h n ới các tổn ến ương mạch máu thường gặp trong chiến ũng tăng theo ỷ lệ cắt cụt cao hơn ện nay, do xã hội ngày càng phát triển và phức tạp ắt mạch quay và mạch cánh tay cũng như ụng dập, dụng cụ y ơng mạch máu thường gặp trong chiến

vì ch n th ng gây d p nát ng m ch nhi u h n ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ật y khoa đội ngày càng phát triển và phức tạp ạch máu thường gặp trong chiến ề cho người bệnh ơng mạch máu thường gặp trong chiến

và th ng kèm theo t n th ng c , x ng, kh p.ường gặp trong chiến ổn thương mạch máu cũng tăng theo ương mạch máu thường gặp trong chiến ơng mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ới các tổn

- Các lo i ch n th ng là nguy c cao i v i ng ạch máu thường gặp trong chiến ấn thương mạch máu thường gặp trong chiến ương mạch máu thường gặp trong chiến ơng mạch máu thường gặp trong chiến đối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay ới các tổn đội ngày càng phát triển và phức tạp

m ch khoeo: gãy mâm chày, tr t kh p g i, gãy liên l i ạch máu thường gặp trong chiến ật y khoa ới các tổn ối u” đột ngột sau khi tiêm chích hay ồm có 3 dạng tổn

c u x ng ùi.ần hay trên ương mạch máu thường gặp trong chiến đ