Bài 27. Ngô Quyền và chiến thắng Bạch Đằng năm 938

THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC I... Nhóm/cá nhân.[r]

GIÁO ÁN DẠY HỌC THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC

I NỘI DUNG BÀI DẠY VÀ THỜI LƯỢNG THỰC HIỆN

Nội dung: Ngô Quyền và chiến thắng Bạch Đằng năm 938

Thời lượng: 1 tiết ( 45 phút)

II CHUẨN KIẾN THỨC, KỸ NĂNG, THÁI ĐỘ VÀ NHỮNG PHẨM CHẤT, NĂNG LỰC CỦA HỌC SINH CÓ THỂ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN TRONG DẠY HỌC

a Chuẩn kiến thức

- Tình hình nước ta từ sau khi Dương Đình Nghệ bị giết đến khi Ngô Quyền

mang quân từ Ái Châu (Thanh Hoá) ra Bắc, chuẩn bị chống quân xâm lược

- Trận đánh trên sông Bạch Đằng của quân ta: diễn biến, kết quả và ý nghĩa

b Chuẩn kỹ năng

- Kỹ năng phân tích, tổng hợp, đánh giá các sự kiện lịch sử

- Kỹ năng đọc lược đồ lịch sử

- Kỹ năng đọc và hiểu vấn đề lịch sử

- Kỹ năng giao tiếp

-Kỹ năng xem tranh lịch sử

c Thái độ

- Giáo dục lòng yêu thích môn học thông qua sự hứng thú trong giờ học

- Có thái độ nghiêm túc, tích cực trong giờ học

d Những phẩm chất và năng lực của học sinh có thể hình thành và phát triển

trong dạy học

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực nêu và giải quyết vấn đề, năng lực tư duy, năng lực hợp tác, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực giao tiếp

- Năng lực chuyên biệt: : Tái hiện sự kiện, hiện tượng, nhân vật lịch sử; Năng lực thực hành bộ môn lịch sử ( nhận xét, so sánh, đánh giá, khai thác kênh hình, xác định mối liên hệ giữa các sự kiện, ); Thông qua sử dụng ngôn ngữ thể hiện chính kiến của mình

về vấn đề lịch sử

e Các phương pháp dạy học

- Phương pháp hoạt động nhóm

- Phương pháp nêu và giải quyết vấn đề

- Phương pháp : thông tin, tái hiện lịch sử

f Các phương tiện dạy học

- Máy vi tính, máy chiếu

- Phiếu học tập

- Bảng phụ, bảng nhóm

III BẢNG MÔ TẢ KIẾN THỨC

Nội dung Nhận biết Thông hiểu Vận dụng

thấp

Vận dụng cao

Ngô Quyền đã

chuẩn bị đánh

quân xâm lược

Nam Hán như

thế nào ?

- Biết được tiểu sử của Ngô Quyền

-Biết được tình hình nước ta từ sau khi Dương Đình Nghệ bị giết và những việc làm của Ngô Quyền

- Hiểu được vì

sao Ngô Quyền kéo quân ra Bắc

- Hiểu được vì

sao Ngô Quyền chọn sông Bạch Đằng để xây dựng trận địa đánh giặc

-Phân tích được kế hoạch đánh giặc của Ngô Quyền chủ động và độc đáo ở chỗ nào

Chiến thắng

Bạch Đằng

năm 938

-Trình bày được diễn biến chính trận đánh trên sông Bạch Đằng

và ý nghĩa

-Biết được công lao của Ngô Quyền trong cuộc kháng chiến chống quân xâm lược nước ta lần thứ hai

-Hiểu được vì

sao trận chiến trên sông Bạch Đằng năm 938

là một chiến thắng vĩ đại của dân tộc ta

-Nhận xét được

sự khác nhau giữa thuyền của ta và của quân Nam Hán

- Đánh giá công lao của Ngô Quyền trong cuộc kháng chiến chống quân Nam Hán xâm lược nước ta lần thứ hai (938)

Định hướng năng lực hình thành:

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực nêu và giải quyết vấn đề, năng lực tư duy, năng lực hợp tác, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực giao tiếp

- Năng lực chuyên biệt: : Tái hiện sự kiện, hiện tượng, nhân vật lịch sử; Năng lực thực hành bộ môn lịch sử ( nhận xét, so sánh, đánh giá, khai thác kênh hình, xác định mối liên hệ giữa các sự kiện, ); Thông qua sử dụng ngôn ngữ thể hiện chính kiến của mình

về vấn đề lịch sử

IV CÂU HỎI KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ

1 Mức độ nhận biết

Câu 1: Dựa vào đoạn in nghiêng “ Ngô Quyền…(Thanh Hóa) SGK/ tr 73, em hãy cho biết tiểu sử của Ngô Quyền ?

Câu 2: Dựa vào H.55, lược đồ “Chiến thắng Bạch Đằng” năm

938, em hãy trình bày ngắn gọn diễn biến chiến thắng Bạch Đằng năm

938 ?

Định hướng năng lực hình thành:

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực tự giải quyết vấn đề, năng lực giao tiếp

- Năng lực chuyên biệt: Tái hiện sự kiện, hiện tượng, nhân vật lịch sử, thực hành bộ môn lịch sử

2 Mức độ thông hiểu

Câu 1: Ngô Quyền kéo quân ra Bắc nhằm mục đích gì?

Câu 2: Vì sao Kiều Công Tiễn cho người cầu cứu nhà Nam Hán ?

Câu 3: Dựa vào đoạn in nghiêng trong SGK/ 74 “ Sông Bạch Đằng có tên…chục mét”, em hãy cho biết sông Bạch Đằng có đặc điểm gì mà Ngô Quyền chọn nơi đây để xây dựng trận địa đánh giặc ?

Câu 4: Vì sao trận chiến trên sông Bạch Đằng năm 938 là một chiến thắng vĩ đại của dân tộc ta

Định hướng năng lực hình thành

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực tự giải quyết vấn đề, năng lực hợp tác,năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực giao tiếp

- Năng lực chuyên biệt: Tái hiện sự kiện, hiện tượng, nhân vật lịch sử, năng lực phân tích; xác định mối quan hệ giữa các sự kiện, hiện tượng lịch sử

3 Mức độ vận dụng thấp

Câu 1: Theo em, kế hoạch đánh giặc của Ngô Quyền chủ động và độc đáo ở chỗ

nào ?

Câu 2: Em có nhận xét gì về thuyền của ta và của quân Nam Hán ?

Định hướng năng lực hình thành:

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực tự giải quyết vấn đề, năng lực sáng tạo, năng lực hợp tác, năng lực sử dụng công nghệ thông tin, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực giao tiếp

- Năng lực chuyên biệt: Tái hiện sự kiện, hiện tượng, nhân vật lịch sử, năng lực thực hành

bộ môn lịch sử, phân tích, phản biện, khái quát hóa

4 Mức độ vận dụng cao

Câu 1: Ngô Quyền đã có công lao như thế nào trong cuộc kháng chiến chống quân Nam Hán xâm lược nước ta lần thứ hai ?

Định hướng năng lực hình thành:

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực tự giải quyết vấn đề, năng lực sáng tạo, năng lực hợp tác, năng lực sử dụng công nghệ thông tin, năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực giao tiếp

- Năng lực chuyên biệt: Tái hiện sự kiện, hiện tượng, nhân vật lịch sử, năng lực thực hành

bộ môn lịch sử, phân tích, phản biện, khái quát hóa Sử dụng ngôn ngữ lịch sử để nêu lên một vấn đề nào đó

V GỢI Ý TỔ CHỨC DẠY HỌC

Mức độ

nhận thức Kiến thức, kĩ năng PP/KT dạy học Hình thức

dạy học Nhận

biết - Biết được tiểu sử của Ngô Quyền -Biết được tình hình nước ta từ sau khi

Dương Đình Nghệ bị giết và những việc làm của Ngô Quyền

-Trình bày được diễn biến chính trận đánh trên sông Bạch Đằng và ý nghĩa

-Biết được công lao của Ngô Quyền trong cuộc kháng chiến chống quân xâm lược nước ta lần thứ hai

Phương pháp: thông tin-tái hiện lịch sử

Phương pháp nêu và giải quyết vấn đề

Kỹ thuật: Đặt câu hỏi

Toàn lớp/cá nhân

Thông

hiểu

- Hiểu được vì sao Ngô Quyền kéo quân

ra Bắc

- Hiểu được vì sao Ngô Quyền chọn sông Bạch Đằng để xây dựng trận địa đánh giặc

-Hiểu được vì sao trận chiến trên sông Bạch Đằng năm 938 là một chiến thắng vĩ đại của dân tộc ta

Phương pháp thông tin-tái hiện lịch sử Phương pháp nhận thức lịch sử

Phương pháp nêu và giải quyết vấn đề

Kỹ thuật: Đặt câu hỏi

Toàn lớp/ Nhóm/

cá nhân

Vận dụng

thấp -Phân tích được kế hoạch đánh giặc của Ngô Quyền chủ động và độc đáo ở chỗ

nào

-Nhận xét được sự khác nhau giữa thuyền của ta và của quân Nam Hán

Phương pháp thông tin-tái hiện lịch sử

Phương pháp nhận thức lịch sử

Phương pháp nêu và giải quyết vấn đề

Nhóm/cá nhân

Kỹ thuật: Đặt câu hỏi; Sử dụng đồ dùng trực quan;

“khăn trải bàn”, kỹ thuật hoạt động nhóm

Vận dụng

cao

- Đánh giá công lao của Ngô Quyền trong cuộc kháng chiến chống quân Nam Hán xâm lược nước ta lần thứ hai (938)

Phương pháp: thông tin-tái hiện lịch sử;

nhận thức lịch sử

Phương pháp nêu và giải quyết vấn đề

Phương pháp hoạt động nhóm

Kỹ thuật: Đặt câu hỏi

Kỹ thuật lắng nghe

và phản hồi tích cực

Nhóm/cá

nhân

VI TIẾN TRÌNH DẠY VÀ HỌC

Công cuộc xây dựng nền tự chủ của họ Khúc, họ Dương đã kết thúc ách đô hộ nghìn năm của các thế lực phong kiến Trung Quốc đối với nước ta về mặt danh nghĩa Tuy nhiên, phong kiến phương Bắc vẫn nuôi dã tâm xâm lược nước ta lần nữa và Ngô Quyền đã đứng lên tiếp tục giành độc lập dân tộc bằng trận thủy chiến trên sông Bạch Đằng Hôm nay, cả lớp chúng ta cùng nhau tìm hiểu bài 27

Hoạt động 1: Ngô Quyền đã chuẩn bị đánh quân xâm lược Nam Hán như thế nào ?

1 Mục tiêu

- Biết được tiểu sử của Ngô Quyền

-Biết được tình hình nước ta từ sau khi Dương Đình Nghệ bị giết và những việc làm của Ngô Quyền

- Hiểu được vì sao Ngô Quyền kéo quân ra Bắc

- Hiểu được vì sao Ngô Quyền chọn sông Bạch Đằng để xây dựng trận địa đánh giặc

-Phân tích được kế hoạch đánh giặc của Ngô Quyền chủ động và độc đáo ở chỗ nào

- Năng lực: Năng lực tự học, năng lực tự giải quyết vấn đề năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực giao tiếp Năng lực chuyên biệt: năng lực thực hành bộ môn lịch sử, năng lực phân tích

2 Chuẩn bị của thầy và trò

- Chuẩn bị của thầy: SGK, sách Hướng dẫn thực hiện chuẩn kiến thức kỹ năng

môn Lịch sử trung học cơ sở, tư liệu day học ( đoạn clip, hình ảnh, …)

- Chuẩn bị của trò: SGK, tập, viết, phiếu học tập

3 Phương pháp

- Phương pháp: thông tin-tái hiện lịch sử; nhận thức lịch sử, nêu và giải quyết vấn đề, hoạt động nhóm

- Hoạt động: Toàn lớp/nhóm/ cá nhân

4 Tiến trình dạy học

Thời gian Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến

thức cần đạt 1’ GV: Dựa vào đoạn in

nghiêng “ Ngô Quyền…(Thanh Hóa) SGK/ tr 73, em hãy cho biết tiểu sử của Ngô Quyền ?

GV chốt ý: Ngô

Quyền là con rể của Dương Đình Nghệ

Ngô Quyền là 1 vị tướng giỏi, có nhiều công lao, nên được Dương Đình Nghệ tin yêu và gả con gái cho

Cá nhân trả lời - Năm 937, Kiều

Công Tiễn giết Dương Đình Nghệ

để đoạt chức Tiết độ

sứ Được tin đó, Ngô Quyền liền kéo quân ra Bắc

Năm 938, Nam Hán đem quân sang xâm

Dương Đình Nghệ bị một viên tướng của mình là Kiều Công Tiễn giết chết, đoạt chức Tiết độ sứ Được

nhóm cử đại diện

tin đó, Ngô Quyền liền kéo quân ra Bắc

Thảo luận: 4 người/

nhóm Ngô Quyền kéo quân

ra Bắc nhằm mục đích gì?

Vì sao Kiều Công Tiễn cho người cầu cứu nhà Nam Hán ?

GV chốt ý:

+) Ngô Quyền kéo

quân ra Bắc để diệt

Kiều Công Tiễn, trừ

hậu họa

+) Bảo vệ nền tự chủ đang được xây dựng

Lo sợ bị trả thù Kiều Công Tiễn vội cho người sang cầu cứu nhà Nam Hán Vua Nam Hán nhân cớ đó, cho quân xâm lược nước ta lần thứ 2

GV: cho Hs chơi trò chơi nhỏ củng cố kiến thức

lược nước ta lần thứ hai

Ngô Quyền vào thành Đại La (Tống Bình) bắt giết Kiều Công Tiễn, khẩn

2’ GV: Cho HS quan sát

hình ảnh sông Bạch

Đằng và kết hợp SGK

Cá nhân trả lời

Dựa vào đoạn in nghiêng trong SGK/

74 “ Sông Bạch Đằng

có tên…chục mét”,

em hãy cho biết sông Bạch Đằng có đặc điểm gì mà Ngô Quyền chọn nơi đây

để xây dựng trận địa đánh giặc ?

GV, chốt ý

Vì sông Bạch Đằng là nơi có địa hình hiểm trở, hai bên toàn là rừng rậm, hải lưu thấp, thủy triều lên xuống mạnh, lòng sông rộng và sâu Nếu biết tận dụng “thiên thời, địa lợi” này thì

có thể thắng địch

trương chuẩn bị chống xâm lược

đoạn clip về sự chuẩn

bị của Ngô Quyền

Thảo luận: 4-6 người/ nhóm

Thời gian: 4 phút

Theo em, kế hoạch đánh giặc của Ngô Quyền chủ động và độc đáo ở chỗ nào ?

Nhóm cử đại diện lên trả lời

Chủ động: đón

đánh quân xâm lược

Độc đáo: biết lợi

dụng thủy triều lên, xuống.Bố trí trận địa cọc ngầm trên sông Bạch Đằng Tập hợp

3 yếu tố: Thiên thời, địa lợi, nhân hòa

1’ GV chốt kiến thức

Hoạt động 2: Chiến thắng Bạch Đằng năm 938

1 Mục tiêu

-Trình bày được diễn biến chính trận đánh trên sông Bạch Đằng và ý nghĩa -Biết được công lao của Ngô Quyền trong cuộc kháng chiến chống quân xâm lược nước ta lần thứ hai

-Hiểu được vì sao trận chiến trên sông Bạch Đằng năm 938 là một chiến thắng

vĩ đại của dân tộc ta

-Nhận xét được sự khác nhau giữa thuyền của ta và của quân Nam Hán

- Đánh giá công lao của Ngô Quyền trong cuộc kháng chiến chống quân Nam Hán xâm lược nước ta lần thứ hai (938)

2 Chuẩn bị của thầy và trò

- Chuẩn bị của thầy: SGK, sách Hướng dẫn thực hiện chuẩn kiến thức kỹ năng

môn Lịch sử trung học cơ sở, tư liệu day học ( lược đồ Chiến thắng Bạch Đằng, hình ảnh,…)

- Chuẩn bị của trò: SGK, tập, viết, phiếu học tập

3 Phương pháp

- Phương pháp: thông tin-tái hiện lịch sử; nhận thức lịch sử, nêu và giải quyết vấn đề, hoạt động nhóm

- Hoạt động: Toàn lớp/nhóm/ cá nhân

4 Tiến trình dạy và học

Thời gian Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung kiến

thức cần đạt 8’ GV yêu cầu HS đọc

SGK và quan sát lược

đồ chiến thắng Bạch Đằng năm 938

Dựa vào H.55, lược

đồ “Chiến thắng Bạch Đằng” năm

938, em hãy trình bày ngắn gọn diễn biến chiến thắng Bạch Đằng năm 938

? GV: Mời HS lên trình

bày diễn biến

Nhóm cử đại diện Cuối năm 938, đoàn

thuyền quân Nam Hán do Lưu Hoằng Tháo chỉ huy tiến vào vùng biển nước

ta

- Ngô Quyền cho quân dùng thuyền nhẹ nhử địch vào cửa sông lúc thủy triều lên

- Khi thủy triều rút, quân ta dốc toàn lực tấn công, quân Nam Hán rút chạy, thuyền xô vào cọc nhọn, Hoằng Tháo

bị giết tại trận Trận Bạch Đằng của Ngô Quyền kết thúc hoàn toàn thắng lợi

3’ Em có nhận xét gì về

thuyền của ta và của

quân Nam Hán ?

GV chốt ý:

Thuyền giặc to càng không thể thoát khỏi trận địa, thuyền ta nhỏ

dễ luồn lách chủ động xông vào tiêu diệt giặc

Cá nhân trả lời

5’ GV yêu cầu HS thảo

luận

Ngô Quyền đã có công lao như thế nào trong cuộc kháng chiến chống quân

Nhóm cử đại diện

Nam Hán xâm lược nước ta lần thứ hai ? 1’ GV củng cố kiến thức

Củng cố bài học (5 phút)

GV dặn dò HS học bài cũ và chuẩn bị bài mới, bài 28: Ôn tập

VII RÚT KINH NGHIỆM

-

-

-

-

-

Giáo viên thực hiện

Nguyễn Trần Thúy Anh