Tuần 14 Tiết 14 Gv:Trần Thị Ny Bài 14: Enzim và vai trò của enzim Trong quá trình chuyển hóa vật chất I.Mục tiêu: 1.Kiến thức: Học xong bài này học sinh phải: -Trình bày được cấu trúc
Trang 1Tuần 14 Tiết 14 Gv:Trần Thị Ny
Bài 14: Enzim và vai trò của enzim
Trong quá trình chuyển hóa vật chất
I.Mục tiêu:
1.Kiến thức:
Học xong bài này học sinh phải:
-Trình bày được cấu trúc và chức năng của enzim
-Nêu được cơ chế tác động của enzim
-Giải thích được những yếu tố ảnh hưởng đến hoạt tính của enzim
-Nêu được các vai trò của enzim trong chuyển hóa vật chất
2.Kỹ năng:
Rèn luyện cho học sinh các kỹ năng sau:
-Làm việc với máy chiếu
-Quan sát tranh hình phát hiện kiến thức
-Phân tích, so sánh, tổng hợp, hệ thống hóa kiến thức
-Vận dụng kiến thức vào thực tiễn
3.Thái độ: có thái độ yêu thiên nhiên bảo vệ môi trường sống
II.Phương tiện dạy học:
-Máy chiếu,phiếu học tâp.”Tìm hiểu cơ chế hoạt động của enzim”
III.Phương pháp dạy học:
-Giảng giải,vấn đáp, hoạt động nhóm
IV.Tiến trình bài giảng:
1.Ổn định lớp,kiểm tra sĩ số(1p)
2.Kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi:
-Thế nào là chuyển hóa vật chất?Bản chất của chuyển hoá vật chất?
Đáp: -Chuyển hóa vật chất là tập hợp tất cả các phản ứng hóa sinh xảy ra bên tronmg tế bào
Bản chất: gồm 2 mặt mâu thuẫn nhưng thống nhất:
+ Đồng hóa :…………
+Dị hóa:………
3.Bài mới:
Trọng tâm:-Cơ chế tác động của enzim
-Điều hòa chuyển hóa vật chất bằng enzim
-Mở bài:Ở bài trước chúng ta đã tìm hiểu sơ qua cơ chế chuyển hóa đường trong cơ thể.Quá trình đó
có sự tham gia của enzim.Vậy enzim là gì? Nó tác động vào quá trình chuyển hóa ra sao?
Nội dung bài mới
-Gv:Đưa ví dụ
Tinh bột
Glucozo
-Hs: vận dụng kiến thức hóa học yêu cầu nêu: Amilaza xúc tác nhanh và không có trong thành phần sản phẩm
I.Enzim
-Enzim là chất xúc tác sinh học được tổng hợp trong
cơ thể sống.Nó làm tăng tốc độ của phản ứng mà
Amilaza
37o
Trang 2Tuần 14 Tiết 14 Gv:Trần Thị Ny
Tinh bột
Glucozo
-GV:Em có nhận xét gì
về vai trò của HCl và
Amilaza trong hai phản
ứng trên?
-Gv:Amilaza đóng vai
trò là enzim trong 2 phản
ứng trên.Vậy enim là gì?
-GV:nhận xét bổ sung và
hoàn thiện kiến thức
-Gv cho học sinh quan
sát hình và hỏi:Enzim
được cấu tạo bởi thành
phần hóa học nào?
-Gv:nhận xét và hoàn
thiện
-Gv:cho hs quan sát hình
cáu trúc en zim và
hỏi:mô tả cấu trúc không
gian của enzim?
-Gv:Bổ sung và hoàn
thiện
-Gv:Quan sát hình hoàn
thành nội dung phiếu học
tập”Cơ chế hoạt động
của enzim” trong 3 phút
-Gv:Nhận xét bổ sung và
hoàn thiện kiến thức
-Gv bổ sung:Thực chất
enzim xúc tác cho cả hai
chiều của phản ứng theo
tỉ lệ tương dối của các
chất tham gia phản ứng
với sản phẩm
-Gv:cho học sinh quan
sát hình qúa trình tổng
hợp và phân giải các chất
HCl xúc tác chậm -Hs: Vận dụng trả lời
-Hs:Dựa vào hình vẽ nêu được:thành phần gồm protein hoặc protein kết hợp với chất khác
-Hs:Yêu cầu nêu được có trung tâm hoạt động –chỗ lõm hoặc khe hở có cấu hình tương ứng với cấu hình không gian của cơ chất
-Hs:2 người 1 nhóm thảo luận nhanh ghi phiếu học tập
-Đại diện nhóm trả lời,nhóm khác bổ sung
-Hs:quan sát hình yêu cầu nêu:Mỗi loại enzim xúc tác
không bị biến đổi sau phản ứng
1.Cấu trúc :
*Thành phần hóa học:
-Chỉ gồm protein
- Protein kết hợp với chất khác(Còn gọi là Coenzim)
*Cấu trúc:
-Phần khung:
-Trung tâm hoạt động: Chỗ lõm hay khe hở trên khung enzim có cấu hình tương ứng với cấu hình không gian của cơ chất, liên kết tạm thời với cơ chất để xúc tác phản ứng
2.Cơ chế hoạt động của enzim:
-Bước 1:Enzim liên kết với
cơ chất tại trung tâm hoạt động
-Bước 2: Enzim tương tác với cơ chất
-Bước 3:Tạo sản phẩm và enzim được giải phóng nguyên vẹn
-Liên kết giữa enzim với
cơ chất mang tính đặc thù
Mỗi loại enzim chỉ xúc tác cho 1 phản ứng nhất định
HCl,100oC
Trang 3Tuần 14 Tiết 14 Gv:Trần Thị Ny
hỏi:em có nhận xét gì về
đặc tính của enzim trong
quá trình xúc tác?
-Gv:Thế nào là hoạt tính
của enzim?
-Gv:Vậy hoạt tính của
enzim chịu ảnh hưởng
của nhũng yếu tố nào?
-Gv:nhiệt độ,PH,nồng độ
cơ chất,nồng độ
enzim,chất ức chế và
hoạt hóa có ảnh hưởng
như thế nào đến hoạt tính
của enzim?(Cho học sinh
quan sát sơ đồ lần lượt
trả lời)
-Gv Tích hợp giáo dục
môi trường:
+Sự thay đổi nhiệt độ,PH
của môi trường(Dung
dich nội bào) ảnh hưởng
đến hoạt động của enzim
nên ảnh hưởng đến hoạt
động của sinh vật
+Ở một số côn trùng có
hiện tượng kháng thuốc
do khả năng tổng hợp
enzim phân giải chất đó
+Chúng ta phải có ý thức
tăng cường sử dụng
thuốc trừ sâu vi sinh ,hạn
chế sử dụng thuốc hóa
học để bảo vệ môi
trường
-Gv:cho học sinh quan
sát hình hỏi:Enzim có vai
trò gì?
-Gv:Tế bào điều chỉnh
cho 1 phản ứng nhất định
-Hs:dựa vào kiến thức đã học nêu được:Lượng sản phẩm tạo thành từ 1 lượng
cơ chất trên 1 đơn vị thời gian
-Hs:nêu được nhiệt độ,PH, nồng độ cơ chất,nồng độ enzim,chất ức chế và hoạt hóa enzim
-Hs:Yêu cầu nêu được các mức độ ảnh hưởng
-Hs nêu được:tăng tốc độ của phản ứng.Không có eim hoạt động sống không thể duy trì
3.Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt tính của enzim:
-Hoạt tính của enzim được xác định bằng tổng lượng sản phẩm được tạo thành
từ một lượng cơ chất trên một đơn vị thời gian
*Các yếu tố ảnh hưởng: -Nhiệt độ
-PH -Nồng độ cơ chất -Nồng độ enzim -Chất ức chế hoặc hoạt hóa enzim
II.Vai trò của enzim trong quá trình chuyển hóa vật chất:
-Enzim làm tăng tốc độ của phản ứng nếu không
có enzim thì các hoạt động sống không thể duy trì
Trang 4Tuần 14 Tiết 14 Gv:Trần Thị Ny
quá trình chuyển hóa vật
chất bằng cách nào?
-Gv:Chất ức chế và chất
hoạt hóa có tác động thế
nào đến hoạt tính của
enzim?
-Gv:Phân tích hình sau
và rút ra kết luận?(hình
14.2)
-Gv:cho hs quan sát hình
hỏi:Nếu G và F dư thừa
trong tế bào thì nồng độ
chất nào tăng lên 1 cách
bất thường?
-Hs:yêu cầu nêu:
+Thông qua điều chỉnh hoạt tính enzim
+Chất ức chế làm enzim không liên kết được với cơ chất
+Chất hoạt hóa làm tăng hoạt tính của enzim
-Hs:Quan sát hình nêu được Chất P tạo thành dư thừa sẽ kết hợp với enzim (a) làm cho (a)Không còn khả năng xúc tác chuyển hóa A thành
B nên C,D cũng không được tạo thành.Do vậy sự tổng hợp P dừng lại
-Hs yêu cầu nêu:A tăng bất thường
-Tế bào có thể điều chỉnh quá trình chuyển hóa vật chất bằng cách điều chỉnh hoạt tính của enzim thông qua chất ức chế và hoạt hóa
-Sản phẩm của chuyển hóa nếu dư thừa sẽ quay lại tác động như một chất ức chế làm bất hoạt enzim xúc tác cho phản ứng ở đầu con đường chuyển hóa
4.Củng cố:
-Cấu trúc và cơ chế hoạt động của enzim
-Tại sao ở một số người khi tiêm thuốc kháng sinh lại có thể chết ngay lập tức?
-Tại sao một số người khi ăn cua ghẹ có thể bị dị ứng
5.Dặn dò:
Học bài và trả lời câu hỏi sgk
-Đọc mục” em có biết”