Bài 2. Liên Xô và các nước Đông Âu từ giữa những năm 70 đến đầu những năm 90 của thế kỉ XX

nguyên nhân nội tại của chế độ CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu.  I[r]

Trang 1

  CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu sụp đổ – sự kiện to lớn của thế kỷ XX CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu sụp đổ như thế nào? Vì sao lại sụp đổ ?

Trang 4

  CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu sụp đổ – sự kiện to lớn của thế kỷ XX CNXH ở Liên Xô và các nước Đông Âu sụp đổ như thế nào? Vì sao lại sụp đổ ?

Trang 5

  Vì sao nhân dân Lít va đòi li khai và độc lập ?

 I Sự khủng hoảng và tan rã của Liên

bang Xô Viết

 1 Sự khủng hoảng:

XX

Trang 6

độc lập ?

bang Xô Viết

Trang 7

 Đến đầu những năm 80 của TK XX:

 - Số người có thu nhập dưới mức nghèo khổ khoảng 40-50 triệu),

 - Lương: công nhân LX thấp hơn lương CN

Mỹ gần 50 lần; 1 chuyên gia LX 1/100 1 chuyên gia Mĩ

 => số người lao động tích cực ít (30%)

 - Nhà nước liên bang có số viên chức độ 2,5 triệu người Tính cả ở cấp các nước cộng hoà thì lên tới 18-19 triệu người Nhà nước tự biến thành con bò sữa khổng lồ để toàn bộ guồng máy quan liêu đông đảo đó hút đến giọt sữa cuối cùng.

 - Nền kinh tế Liên Xô như một con tàu buồm, bánh lái thì rất khoẻ vì tập trung và kế hoạch

bang Xô Viết

XX

Trang 8

 - Thì Liên Xô vẫn duy trì:

 + Kinh tế theo chiều rộng (dựa vào khai thác tài nguyên sẵn có là chính…), thực hiện cơ chế quan liêu, bao cấp Nền kinh tế thiếu năng động thụ động

 + Về xã hội, thiếu dân chủ, công bằng

 => nền sản xuất của LX kém hiệu quả

 => trì trê, khủng hoảng…

bang Xô Viết

Trang 9

bang Xô Viết

 - Từ sau 1973 Liên Xô → tình trạng trì trệtình trạng trì trệ

và lâm dần vào khủng hoảng…

XX

Trang 10

càng nghiêm trọng Đảng và Nhà nước

Xô Viết đã làm gì ?

bang Xô Viết

 - Từ sau 1973 Liên Xô → tình trạng trì trệ

 - 3/1985 Goóc-ba-chốp đề ra “cải tổ”

Gorbachev; sinh ngày 2 tháng 3, 1931) từng là lãnh

đạo Liên bang Xô viết từ năm 1985 tới 1991

Trang 11

  Nêu mục tiêu của “Cải tổ” ?

bang Xô Viết

XX

Cuộc cải tổ được tuyên bố như một cuộc cách mạng nhằm sửa chữa những sai lầm trước kia, đưa đất nước thoát khỏi khủng hoảng và xây dựng một CNXH theo đúng bản chất và ý nghĩa nhân văn đích thực của nó.

Nêu nội dung của “Cải tổ” ?

- Về kinh tế: (từ 1985) đưa ra nhiều phương

án nhưng chưa thực hiện được.

- (Cho rằng vì hệ thống chính trị cản trở)

- Về chính trị - xã hội: (từ 1987 đẩy mạnh) thực hiện chế độ Tổng thống nắm mọi quyền lực, thực hiện đa nguyên về chính trị, xoá bỏ chế độ một đảng, tuyên bố dân chủ và công khai mọi mặt

Trang 12

 - Kinh tế: nhiều phương án nhưng chưa thực hiện được gì … Đến cuối những năm 80: lạm phát mạnh; 70% dân số sống dưới mức nghèo khổ

 - Chính trị: hàng trăm đảng phái mọc lên(1000 đảng phái), nhân dân mất niềm tin đối với Đảng CS và Nhà nước Liên Xô ….

 - Xã hội: bãi công, biểu tình, xung đột, li khai… các thế lực thù địch kích động nhân dân chống chế độ …

 => hết sức trầm trọng

  Vì sao “Cải tổ” thất bại ?

bang Xô Viết

 - Do thiếu chuẩn bị đầy đủ và thiếu đường

lối chiến lược đúng đắn, cải tổ→bị động,

khó khăn, bế tắc→khủng hoảng, rối loạn

Trang 13

 - Nội bộ Lãnh đạo Liên Xô chia rẽ,

 Một số người cho rằng Cải tổ đã đi qua xa

… họ muốn thiết lập lại trật tự bằng các biện pháp cứng rắn (Phó chủ tịch Liên bang Xô viết, chủ tịch KGB, Bộ trưởng Nội vụ, Bộ trưởng Quốc phòng, và Thủ tướng.) đã tiến hành đảo chính lật đổ Goóc-ba-chốp (18/9/1991)

bang Xô Viết

XX

Trang 14

19/8/1991 ? bang Xô Viết

Trang 15

  Hậu quả của cuộc đảo ngày 19/8/1991 ?

bang Xô Viết

XX

Trang 16

thành ngày 19/8/1991 ? bang Xô Viết

 2 Liên bang Xô Viết tan rã:

 -19/8/1991 đảo chính không thành→Đảng

CS và Nhà nước Liên Xô hầu như tê liệt

 - 21/12/1991, 11 nước cộng hòa li khai,

hình thành Cộng đồng các quốc gia độc

lập (SNG) Tối 25/12/1991,

Trang 17

Goóc-ba-  Xác định tên các nước SNG trên lược

đồ ?

bang Xô Viết

XX

Trang 18

đồ ? bang Xô Viết

lập (SNG) Tối 25/12/1991,

Trang 19

Goóc-ba- I Sự khủng hoảng và tan rã của Liên

bang Xô Viết

XX

Trang 20

nước Đông Âu có gì giống và khác với Liên Xô ?

 - Cuối những năm 70 và đầu những năm 80 của TK XX, khủng hoảng

 - Không cải cách

 - Các cuộc mít tinh, biểu tình diễn ra dồn dập, đòi cải cách kinh tế, thực hiện đa nguyên, tuyển cử tự do … mà mũi nhọn đấu tranh nhằm vào đảng cộng sản cầm quyền

bang Xô Viết

lập (SNG) Tối 25/12/1991,

Goóc-ba-chốp từ chức… Liên Xô sụp đổ

 II Cuộc khủng hoảng và tan rã của chế

độ XHCN ở các nước Đông Âu

 1 Khủng hoảng:

 - Cuối những năm 70 và đầu những năm

80 của TK XX, khủng hoảng ngày càng

gay gắt

Trang 21

  CNXH ở Đông Âu tan rã như thế nào?

 - Tuyển cử tự do diễn ra ở Ba Lan, Hung, Tiệp, Đức→các thế lực chống CNXH thắng cử.

 - Ở Rumani, quần chúng xử tử gia đình Tổng thống Xênuêcu, ĐCS bị xoá bỏ.

 - Ở Bungari, Nam tư, Anbani nội chiến xung đột trầm trọng…

bang Xô Viết

gay gắt

 - Cuối 1988, khủng hoảng→đỉnh cao…

 2 Tan rã:

 - Phe đối lập thắng thế, giành được chính

quyền còn các đảng cộng sản đều thất bại

XX

Trang 22

 - Chính quyền mới ở các nước Đông Âu đều tuyên bố từ bỏ CNXH, thực hiện đa nguyên về chính trị và chuyển nền kinh tế theo cơ chế thị trường với nhiều thành phần sở hữu Tên nước thay đổi, nói chung đều là các nước cộng hòa.

bang Xô Viết

gay gắt

 2 Tan rã:

Trang 23

  Tác động của sự sụp đổ, Tác động của sự sụp đổ, tan rã CNXH

ở Liên Xô và Đông Âu ?

 - 28 - 6 - 1991, SEV ngừng hoạt động

 - 1 - 7 - 1991, Tổ chức Vác-sa-va giải tán

 - Phong trào cộng sản và công nhân cũng như các lực lượng tiến bộ và các dân tộc đang đấu tranh vì độc lập, tự do … gặp nhiều khó khăn….

 Vladimir Putin gọi là "thảm họa địa chính trị lớn nhất thế kỷ"

bang Xô Viết

gay gắt

 2 Tan rã:

 * Chấm dứt sự tồn tại hệ thống XHCN

XX

Trang 24

Liên Xô và Đông Âu?

bang Xô Viết

gay gắt

 2 Tan rã:

Trang 25

  Nguyên nhân thất bại của CNXH ở Liên Xô và Đông Âu?

 + Đã xây dựng mô hình CNXH chứa đựng nhiều khuyết tật và sai sót, không phù hợp với quy luật khách quan trên nhiều mặt: kinh

tế, xã hội, thiếu dân chủ, thiếu công bằng.

 + Chậm sửa đổi trước những biến động của tình hình thế giới Khi sửa chữa, thay đổi thì lại mắc những sai lầm nghiêm trọng: rời bỏ nguyên lý đứng đắn của CN Mác-Lênin.

 + Những sai lầm, tha hoá về phẩm chất chính trị, đạo đức của một số nhà lãnh đạo Đảng và Nhà nước ở một số nước XHCN đã làm biến dạng CNXH, làm mất lòng tin, gây bất mãn trong nhân dân.

bang Xô Viết

gay gắt

 2 Tan rã:

XX

Trang 26

dựng CNXH ở nước ta hiện nay ?

 - CNXH ở Đông Âu và Liên Xô sụp đổ là một tổn thất nặng nề của phong trào CS và CM thế giới Nhưng đều xuất phát từ những nguyên nhân nội tại của chế độ CNXH ở Liên

Xô và các nước Đông Âu.

 - Nhiều nước đã sớm có giải pháp khắc phục phù hợp nên đã vượt qua và phát triển (Trung Quốc, Việt Nam ,)

bang Xô Viết

gay gắt

 2 Tan rã:

Trang 27

80 của TK XX, khủng hoảng ngày càng gay gắt

 2 Tan rã:

 - Phe đối lập thắng thế, giành được chính quyền còn các đảng cộng sản đều thất bại

  Em hãy trình bày quá trình khủng hoảng, tan rã của Liên Xô ?

  Nguyên nhân sụp đổ của CNXH ở Liên

Xô và Đông Âu ?

  Sự sụp đổ của chế độ xã hội chủ nghĩa

bang Xô Viết

XX

Trang 28

 2 Tan rã:

  Em có suy nghĩ gì về công cuộc xây dựng CNXH ở nước ta hiện nay ?

 - CNXH ở Đông Âu và Liên Xô sụp đổ là một tổn thất nặng nề của phong trào CS và CM thế giới Nhưng đều xuất phát từ những nguyên nhân nội tại của chế độ CNXH ở Liên

bang Xô Viết

lập (SNG) Tối 25/12/1991,

Trang 29

Goóc-ba- 1 Khủng hoảng:

 2 Tan rã:

bang Xô Viết

XX

Trang 30

 2 Tan rã:

bang Xô Viết

lập (SNG) Tối 25/12/1991,

Định dạng
Số trang	34
Dung lượng	3,38 MB