-Định hướng mức độ điểm cho bài làm của học sinh phải xem xét trên cả hai yêu cầu: kiến thức và kỹ năng. -Điểm tối đa cho những bài viết: sáng tạo trong hành văn, thể hiện cảm xúc riêng.[r]
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI TUYỂN SINH LỚP 10 NĂM HỌC 2011-1012 LONG AN MÔN THI: NGỮ VĂN (HỆ CÔNG LẬP)
-PHẦN I (5 điểm)
Câu 1: (2 điểm)
a) -Hai dòng thơ được trích từ bài thơ “Đoàn thuyền đánh cá” của nhà thơ Huy Cận (0,5 điểm)
-Hoàn cảnh sáng tác: giữa năm 1958, khi tác giả đi thực tế dài ngày ở Quảng Ninh.(0,5 điểm)
(Chú ý : +Nếu hs xác định: giữa năm 1958 thì chấm 00 điểm
+Nếu hs xác định: khi tác giả đi thực tế dài ngày ở Quảng Ninh thì vẫn chấm điểm tối đa)
b) Ý nghĩa nhan đề : Qua nhan đề “Lặng Lẽ Sa Pa”, tác giả muốn nói đến người đọc trong cái lặng im của Sa Pa, Sa Pa mà chỉ nghe tên, người ta đã nghĩ đến chuyện nghỉ ngơi, có những con người luôn làm việc và lo nghĩ cho đất nước (1 điểm)
(Nếu học sinh chỉ nêu được: Trong cái lặng im của Sa Pa có những con người luôn làm
việc và lo nghĩ cho đất nước vẫn chấm trọn điểm)
(Nếu học sinh nêu thiếu cụm từ: Trong cái lặng im của Sa Pa thì chấm 0,5 điểm)
Câu 2: (3 điểm)
a)-Người nói vi phạm phương châm cách thức (0,5 điểm)
-Nội dung phương châm cách thức: Khi giao tiếp, cần chú ý nói ngắn gọn, rành mạch; tránh nói mơ hồ (0,5 điểm)
(Chú ý: Nếu hs chỉ trình bày: Khi giao tiếp, cần chú ý nói ngắn gọn rành mạch hoặc
Khi giao tiếp tránh nói mơ hồ thì chỉ chấm 0,25 điểm)
b)- Phép liên kết:
+Phép lặp từ ngữ (0,25 điểm) - Từ ngữ liên kết: Nho (0,25 điểm)
+Phép nối (0,25 điểm) - Từ ngữ liên kết: Nhưng (0,25 điểm)
-Câu ghép: Nhưng vì bom nổ gần, Nho bị choáng (0,5 điểm)
Giải thích: Câu được tạo thành do hai cụm C-V không bao chứa nhau (0,25 điểm)
+Bom nổ gần
+Nho bị choáng
(Chú ý: Nếu hs liệt kê thiếu 1 trong 2 cụm C -V trên thì chấm 00 điểm)
PHẦN II: LÀM VĂN ( 5 điểm)
I.YÊU CẦU CẦN ĐẠT:
1/Kiến thức:
Bài viết thể hiện rõ cảm thụ riêng của bản thân về đoạn thơ; nhận xét, đánh giá rõ ràng, đúng đắn
2/Kỹ năng :
-Phân tích, bình giá ngôn ngữ, hình ảnh thơ và cảm xúc của tác giả
-Dẫn chứng thơ hợp lý
-Xây dựng bố cục rõ ràng, cân đối; dùng lời văn trong sáng, chính xác, gợi cảm; viết đúng chính tả
(0,25 điểm)
Trang 2II.BIỂU ĐIỂM:
Mở bài 1
2
- Giới thiệu chung về nhà thơ Thanh Hải và bài thơ
“Mùa xuân nho nhỏ”.
- Giới thiệu vị trí và bước đầu nhận xét về đoạn trích
0,25 0,25
Thân bài
1
2
3
a- Mạch cảm xúc của nhà thơ được khơi nguồn từ những hình ảnh mùa xuân của thiên nhiên chuyển sang cảm nhận về mùa xuân của đất nước với niềm tin vững chắc vào tương lai
b-Từ cảm xúc trên, mạch thơ chuyển một cách tự nhiên sang bày tỏ những suy ngẫm và tâm niệm của nhà thơ
-Đó là khát vọng được hoà nhập vào cuộc sống của đất nước, cống hiến phần tốt đẹp của mình
+NT : Điệp ngữ : Ta làm
Hình ảnh thơ tự nhiên, giản dị và đẹp
(con chim hót, cành hoa, nốt trầm xao xuyến)
- Khát vọng sống có ích, cống hiến cho cuộc đời chung không còn là vấn đề cá nhân, mà là lẽ sống chung cho tất cả mọi người
NT: +Đại từ Ta +Hình ảnh ẩn dụ đẹp: mùa xuân nho nhỏ.
c-Cảm xúc của nhà thơ đột nhiên chuyển thành khúc
ca xuân với làn điệu dân ca xứ Huế đằm thắm, nghĩa
tình cất lên tự đáy lòng của nhà thơ
0,25
0,25
1,5
1,5
0,5
Kết bài 1
2 -Khẳng định lại ý nghĩa của đoạn thơ -Ảnh hưởng của bài thơ đối với lẽ sống của bản thân 0,25 0,25
Chú ý:
-Nội dung cụ thể và cách trình bày ý ở trên chỉ là những định hướng, học sinh có thể có những cảm nhận và trình bày theo những cách khác, nếu hợp lý
-Định hướng mức độ điểm cho bài làm của học sinh phải xem xét trên cả hai yêu cầu: kiến thức và kỹ năng
-Điểm tối đa cho những bài viết: sáng tạo trong hành văn, thể hiện cảm xúc riêng
Trang 3SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO KỲ THI TUYỂN SINH LỚP 10 NĂM HỌC 2011-1012 LONG AN MÔN THI: NGỮ VĂN (HỆ CÔNG LẬP)
-PHẦN I: (5 điểm)
Câu 1: (2 điểm)
a/ -Trích từ bài thơ “Bếp lửa” (0,5 điểm)
-Tác giả: Bằng Việt (0,5 điểm)
b/ Ý nghĩa nhan đề : Giải thích ý nghĩa nhan đề bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ”:
-“Mùa xuân nho nhỏ” là sự sáng tạo độc đáo của nhà thơ (0,5 điểm)
-Nhà thơ nguyện làm một mùa xuân, nghĩa là sống đẹp, sống với tất cả sức tươi trẻ của mình nhưng rất khiêm nhường (0,5 điểm)
(Chú ý: -Trong ý 2, nếu hs thiếu một trong những ý nhỏ sau đây thì chấm 00 điểm:
+Nhà thơ nguyện làm một mùa xuân
+Sống với tất cả sức trẻ
+Khiêm nhường
-Nhưng nếu hs diễn đạt theo hướng sau đây vẫn chấm điểm tối đa: Nhà thơ
muốn sống với tất cả sức trẻ của mình, muốn cống hiến cho cuộc đời chung nhưng rất khiêm nhường
Câu 2: (3 điểm)
a/ Thành phần phụ chú: buổi chiều sau một ngày mưa rừng, giọt mưa còn đọng trên lá, rừng sáng lấp lánh ( 0,25 điểm)
(Nếu học sinh nêu được thành phần phụ chú mà thiếu kí hiệu dấu câu thì vẫn chấm trọn điểm)
- Phép liên kết:
+Phép lặp ( 0,25 điểm), từ ngữ liên kết: tôi (0,25 điểm)
+ Phép lặp ( 0,25 điểm), từ ngữ liên kết: anh (0,25 điểm)
- Các từ láy trong đoạn trích: lấp lánh, hớt hải, hớn hở ( 0,75 điểm)
b/ Nghĩa tường minh và hàm ý:
-Nghĩa tường minh là phần thông báo được diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu ( 0,25 điểm)
-Hàm ý là phần thông báo tuy không được diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu nhưng có thể suy ra từ những từ ngữ ấy ( 0,25 điểm)
Câu chứa hàm ý trong đoạn trích là câu: Cơm chín rồi ! ( 0,25 điểm)
Hàm ý là : Ông vô ăn cơm đi! ( 0,25 điểm)
PHẦN II: Làm văn (5 điểm)
A)Yêu cầu cần đạt:
1/Về kiến thức :
Bài viết thể hiện rõ cảm thụ riêng của bản thân về bài thơ; nhận xét, đánh giá rõ ràng, đúng đắn
2/Về kỹ năng :
-Phân tích, bình giá ngôn ngữ, hình ảnh thơ và cảm xúc của tác giả
-Dẫn chứng thơ hợp lý
-Xây dựng bố cục rõ ràng, cân đối; dùng lời văn trong sáng, chính xác, gợi cảm; viết đúng chính tả
B)Biểu điểm:
Trang 4Phần Ý Nội dung Điểm
2
-Cùng với mùa xuân, mùa thu trở thành đề tài muôn thuở trong thơ ca Việt Nam
-Vào thơ Hữu Thỉnh, mùa thu lại có thêm hương sắc mới
0,25 0,25
2
3
*Mùa thu đến với tác giả bất ngờ, không hẹn trước
-Bỗng sững sờ khi nhận ra hương ổi chín phả vào trong gió
-Còn nghi hoặc, nửa tin nửa ngờ dù đã thấy “sương chùng chình qua ngõ”
Hình như thu đã về
(Chú ý : phân tích giá trị nghệ thuật từ phả, chùng
chình và hình như )
*Bức tranh thu từ vô hình, mờ ảo, nhỏ hẹp chuyển sang hữu hình, cụ thể với không gian vừa dài, vừa rộng, vừa cao vời
-Cấu trúc đối : sông được lúc dềnh dàng – chim bắt
đầu vội vã
-Chỉ một đám mây bâng khuâng mà có thể thấy cả bầu trời đang nhuộm nửa sắc thu
Có đám mây mùa hạ Vắt nửa mình sang thu
->sự cảm nhận rất tinh tế của nhà thơ
*Khổ thơ thứ ba đem đến cho cả bài thơ một vẻ đẹp mới, làm trọn vẹn thêm ý “sang thu” mà hồn người chưa rõ
-Mùa thu được quan sát từ gần đến xa, từ thấp lên cao
và đang từ từ thu vào tâm tưởng
Vẫn còn bao nhiêu nắng
Đã vơi dần cơn mưa Sấm cũng bớt bất ngờ Trên hàng cây đứng tuổi.
-Vẻ chín chắn, điềm tĩnh của cây trước sấm sét, bão giông lúc sang thu cũng là sự từng trải, chín chắn của con người sau những bão táp của cuộc đời
-Con người khi “sang thu” chủ yếu là lắng lại, là chừng mực nhưng sâu sắc thêm, chín chắn thêm, đồng thời lại phải vội vã, khẩn trương, gấp gáp
->thiên nhiên và con người cùng một nhịp “sang thu”
1
1,5
1,5
2
-Bài thơ là sự cảm nhận tinh tế của nhà thơ Hữu Thỉnh
về cảnh giao mùa từ hạ sang thu
-Đây còn là sự hoà hợp giữa con người với thiên nhiên
0,25 0,25
Chú ý:
-Nội dung cụ thể và cách trình bày ý ở trên chỉ là những định hướng, học sinh có thể có những cảm nhận và trình bày theo những cách khác, nếu hợp lý
-Định hướng mức độ điểm cho bài làm của học sinh phải xem xét trên cả hai yêu cầu: kiến thức và kỹ năng
-Điểm tối đa cho những bài viết: sáng tạo trong hành văn, thể hiện cảm xúc riêng