Bài giảng triết học - Chương 9

Triết học ra đời cả ở phương Đông và phương Tây (khoảng từ thế kỷ thứ VIII đến thế kỷ thứ VI trước công nguyên ) tại một số trung tâm văn minh cổ đại của nhân loại như Trung Quốc,ấn Độ,

Trang 1

Chương 9

XÃ HỘI VÀ TỰ NHIÊN

“L’homme n’est qu’un roseau,

le plus faible de la nature mais c’est un roseau pensant”

(Con người chỉ là một cây sậy, cái thứ yếu đuối nhất của tự nhiên,

nhưng đó là một cây sậy biết suy nghĩ.)

B Pascal

Trang 2

Chương 9

9.1 XÃ HỘI- BỘ PHẬN ĐẶC THÙ CỦA TỰ NHIÊN

Tự nhiên:

- Nghĩa rộng: toàn bộ thế giới vật chất tồn tại khách quan, bao gồm cả con người và xã hội (đặc thù)

- Nghĩa hẹp: giới tự nhiên (vô cơ, hữu cơ)

Trang 3

Chương 9

Con người là động vật cao cấp nhất, là một bộ phận

của tự nhiên, là sản phẩm cao nhất của qúa trình tiến hóa

Con người chỉ trở thành con người đích thực, khi sống trong môi trường xã hội, với những mối quan hệ xã hội giữa người với người

Trang 4

Chương 9

Một con người toàn diện cần có đầy đủ 7 lĩnh vực của trí năng (seven types of intelligences):

 1- Ngôn ngữ: khả năng dùng ngôn ngữ để mô tả các

sự kiện một cách thuyết phục, hình ảnh

 2- Logic-toán học: khả năng dùng các con số để tính toán và mô tả, dùng các quan niệm toán học để kết nối, ứng dụng toán học vào đời sống, vào phân tích các số liệu, xây dựng các luận điểm, nhạy cảm với tính đối xứng, giải quyết các vấn đề trong thiết kế và

mô hình hóa

Trang 5

Chương 9

 3- Âm nhạc: khả năng hiểu và phát triển kỹ năng âm nhạc, rung động trước âm nhạc, diễn giải các hình thức và ý tưởng âm nhạc, biểu hiện qua sáng tạo âm nhạc và trình diễn âm nhạc

 4- Không gian: khả năng cảm thụ và trình bày thế giới một cách chính xác bằng hình ảnh trong không gian, khả năng sắp xếp màu sắc, đường nét, hình

dáng, khả năng diễn giải các ý tưởng bằng hình ảnh, khả năng chuyển các ý tưởng bằng không gian hay hình ảnh thành các biểu hiện sáng tạo

Trang 6

Chương 9

 5- Thể hình: khả năng dùng cơ thể và dụng cụ để

tạo nên các hành động hữu hiệu, để xây dựng hay sửa chữa, cảm thụ thẩm mỹ của cơ thể và dùng các giá trị đó để tạo nên các hình thức biểu hiện mới

 6- Giao cảm: khả năng tổ chức mọi người, truyền đạt

rõ ràng những gì cần giải quyết, khả năng đồng cảm

và giải quyết các vấn đề vướng mắc, khả năng động viên kêu gọi mọi người tham gia thực hiện một mục đích chung

Trang 7

Chương 9

 7- Nội cảm: khả năng hiểu được chính mình, các chỗ mạnh chỗ yếu của mình, các mối quan tâm của

mình, và dùng các yếu tố đó để đặt ra mục đích

phấn đấu, để hiểu chính mình có ích cho người khác đến đâu và như thế nào, khả năng tạo nên các quan niệm và lý thuyết dựa trên soi xét chính bản thân

mình, khả năng dùng trực giác và nhiệt tình của

mình để tạo ra và bộc lộ quan điểm riêng

Nguồn: Howard Gardner - giáo sư đại học Harvard Xem

http://www.pz.harvard.edu/PIs/HG.htm

Trang 8

Chương 9

Xã hội: hình thái vận động cao nhất của vật chất, bộ

phận đặc thù của tự nhiên, lấy mối quan hệ người-người làm nền tảng

Xã hội có qúa trình vận động tự thân có tính lịch sử, với những quy luật đặc thù

Trang 9

Chương 9

9.2 ĐẶC ĐIỂM CỦA QUY LUẬT XÃ HỘI

- Tính khách quan.

- Tính xu hướng.

- Tính tất yếu.

- Tính phổ biến.

- Tính đặc thù: tồn tại và tác động trong những điều kiện nhất định.

- Tính phức tạp: để nhận thức được phải có phương pháp khái quát hóa và trừu tượng hóa rất cao (thời gian dài, phạm vi rộng, sự tác động phức tạp).

Trang 10

Chương 9

9.3 SỰ TÁC ĐỘNG QUA LẠI GIỮA XÃ HỘI VÀ TỰ

NHIÊN

9.3.1 Vai trò của yếu tố tự nhiên và yếu tố xã

hội trong hệ thống tự nhiên-xã hội

Tự nhiên: điều kiện đầu tiên, thường xuyên và tất yếu của mọi hoạt động xã hội

Xã hội: tác động vào tự nhiên

> phát triển bền vững (sustainable development)

Trang 11

Chương 9

9.3.2 Mối quan hệ giữa con người và tự nhiên

phụ thuộc vào trình độ phát triển của xã hội

Công cụ sản xuất phát triển, trình độ hiểu biết và chinh phục tự nhiên của con người được nâng cao

Các mối quan hệ xã hội tạo điều kiện cho sự nhận thức

và chinh phục tự nhiên

Trang 12

Chương 9

9.3.3 Mối quan hệ và sự tác động lẫn nhau

giữa xã hội và tự nhiên phụ thuộc vào nhận thức và khả năng vận dụng quy luật tự nhiên

và quy luật xã hội trong hoạt động thực tiễn

Trang 13

Chương 9

9.3.4 Kết luận

1 Tính thống nhất vật chất của thế giới là cơ sở của sự thống nhất biện chứng giữa con người, xã hội và tự nhiên

2 Sự phụ thuộc của mối quan hệ giữa con người và tự nhiên vào trình độ phát triển xã hội

3 Nguyên lý về sự điều khiển một cách có ý thức mối quan hệ giữa con người và tự nhiên

Trang 14

Chương 9

9.4 DÂN SỐ, MÔI TRƯỜNG TRONG SỰ PHÁT TRIỂN XÃ HỘI

9.4.1 Một số khái niệm

Dân số: số lượng người làm ăn, sinh sống trong một

vùng lãnh thổ nhất định

Môi trường: nơi sinh sống và hoạt động của con

người, nơi tồn tại của xã hội

Trang 15

Chương 9

9.4.2 Một số vấn đề cơ bản

9.4.2.1 Về dân số

Số lượng dân cư

Chất lượng dân cư

Mật độ dân cư

Sự gia tăng dân số

Sự phân bố dân cư theo lãnh thổ

Tỉ lệ độ tuổi, tuổi thọ trung bình,… (Học thuyết Mantuýt)

Trang 16

Chương 9

Lễ độc lập 9-8-1968: Nước Anh, tuy đã trả độc lập cho Singapore, vẫn còn giữ lại căn cứ quân sự ở Seletar Air Base, hẹn đến năm 1971 mới ra đi Đầu năm

1968, Anh rút sớm, khoảng 150 ngàn dân làm cho quân đội Anh bị mất việc Thu nhập của họ bằng

20% tổng số lợi tức quốc gia

Dân số Việt Nam hiện có 83,5 triệu Singapore có 3,5 triệu, cộng với 700 ngàn người ngoại quốc tới làm việc, là 4,2 triệu

Trang 17

Chương 9

Dự trữ của Singapore năm 2004 là 112,8 tỷ USD, trừ đi

nợ nước ngoài 19,4 tỷ, được khoảng 26 ngàn

USD/người

Dự trữ của Việt Nam là 6,51 tỷ USD, trừ đi số nợ ngoại quốc là 16,55 tỷ, nợ hơn 100 USD/người

Tinh thần phục vụ của người Singapore hiện nay rất

cao, nhưng Thủ tướng Lee Hsien Loong vẫn cho rằng Singapore thiếu văn hóa phục vụ tự nhiên Ông coi việc phục vụ như một danh dự, và quyết định nâng cao phẩm chất phục vụ lên hàng quốc sách

Trang 18

Chương 9

Khẩu hiệu “GST”: "Greet, Smile and Thank”

Diễn văn kỷ niệm 40 năm ngày độc lập 9-8-2005: câu chuyện về bà cựu thư ký 63 tuổi, nhận việc lau chùi cầu tiêu, kiếm thêm tiền cho con đi học

“Biết và tin rằng phục vụ là việc làm danh dự Không phải là những việc thấp hèn”

Trang 19

Chương 9

9.4.2.2 Về môi trường Môi trường tự nhiên và môi trường xã hội

Sinh quyển (biosphere): vùng lưu hành sự sống trên Trái đất

Môi trường sinh thái (environment ecology)

Ô nhiễm môi trường và phát triển bền vững

Tiêu đề	Xã hội và tự nhiên
Trường học	Trường Đại Học
Chuyên ngành	Triết học
Thể loại	Bài giảng

Định dạng
Số trang	19
Dung lượng	105,5 KB