Tính tuần hoàn theo không gian: Xét một phần tử sóng tại điểm M trên phương truyền sóng tại thời điểm xác định t 03. Củng cố: Nắm được quá trình thành lập phương trình dao động sóng, [r]
Trang 1Tiết : 25 Tuần : 09
Bài 14 SÓNG CƠ – PHƯƠNG TRÌNH SÓNG (tt)
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức: Nắm được quá trình thiết lập phương trình sóng
2 Kĩ năng: Nêu được tính tuần hoàn theo không gian và theo thời gian của sóng, vận dụng giải toán
3 Thái độ: Tích cực, sáng tạo
II CHUẨN BỊ
1 Giáo viên:
2 Học sinh: Dụng cụ học tập
III TIẾN TRÌNH HOẠT ĐỘNG
1 Ổn định, tổ chức
2 Bài cũ
Câu hỏi: Nêu các đại lượng đặc trưng cho sóng cơ?
3 Bài mới
Hoạt động 3: Thiết lập phương trình sóng cơ
Phương trình dao động sóng tại
nguồn O: u a cost
Phương trình truyền sóng từ O
đến M (x OM ) với vận tốc v
mất khoảng thời gian OM
x t v
Dự đoán xem sóng tại M có
dạng như thế nào?
Phương trình truyền sóng từ O
đến M: u M acos ( t t OM)
Chứng minh rằng
cos 2 ( )
M
x
v
phương trình này thể hiện được
điều gì?
Chứng tỏ sóng cơ phụ thuộc vào
không gian và thời gian
Nếu sóng truyền ngược với
chiều dương?
Phương trình truyền sóng từ O
đến N: u N acos ( t t ON)
Sóng cơ muốn truyền từ O đến
M cần thời gian truyền sóng
OM
x t v
Chứng tỏ sóng cơ phụ thuộc vào không gian và thời gian Phương trình toán học ở dạng nào có thể mô tả được đầy
đủ tính chất đó của sóng cơ
3 Phương trình sóng Phương trình dao động sóng tại nguồn O: u a cost
Phương trình truyền sóng từ O đến M (x OM ) với vận tốc v
mất khoảng thời gian OM
x t v
là:
cos ( ) cos 2 ( )
x
v
M
x
v
So với sóng tại O thì sóng tại M chậm pha hơn góc 2 f x
v
, phương trình sóng tại M có dạng: u M acos(t ) Nếu sóng truyền ngược với chiều dương thì
N
x
v
So với sóng tại O thì sóng tại N sơm pha hơn góc 2 f x
v
, phương trình sóng tại N có dạng:
cos( )
N
u a t
Hoạt động 4: Tìm hiểu một số tính chất của sóng cơ
Dựa vào cơ sở nào chứng minh
rằng chuyển động của phần tử
sóng tại M tuần hoàn theo thời
Để xét tính tuần hoàn của sóng theo thời gian, ta phải xét sóng truyền từ nguồn O đến M xác
4 Một số tính chất của sóng cơ
a Tính tuần hoàn theo thời gian: Xét một phần tử sóng tại điểm
•
N
cos(2 2 )
M
x
v
M
x
u a ft f
v
Trang 2Phương trình dao động sóng tại
đó
2
M
d
T
chỉ phụ thuộc vào t.
Dựa vào cơ sở nào chứng minh
rằng chuyển động của phần tử
sóng tại M tuần hoàn theo không
gian?
Phương trình dao động sóng tại
2
M
x
T
chỉ phụ thuộc vào x.
định x d
Để xét tính tuần hoàn của sóng theo không gian, ta phải xét sóng tại M vào thời điểm xác định t0.
M trên phương truyền sóng có toạ độ x d Phương trình dao động sóng tại đó
2
M
d
T
Vậy chuyển động của phần tử sóng tại M là một dao động tuần hoàn theo thời gian với chu kì T
b Tính tuần hoàn theo không gian: Xét một phần tử sóng tại điểm M trên phương truyền sóng tại thời điểm xác định t0
Phương trình dao động sóng tại
2
M
x
T
Vậy chuyển động của phần tử sóng tại M là một dao động tuần hoàn theo toạ độ x với một
khoảng có độ dài bằng bước sóng
4 Củng cố: Nắm được quá trình thành lập phương trình dao động sóng, các tính chất của sóng
5 Bài tập về nhà: Trả lời câu 3; 4 tr 78 skg
6 Hướng dẫn bài mới: Phản xạ sóng – sóng dừng