Nếu tách xa hai bản cực của tụ điện, đồng thời kéo dãn cuộn cảm thì vùng không gian có điện trường biến thiên và từ trường biến thiên mở rộng ra, mạch dao động như vậy gọi là mạch dao[r]
Trang 1Tiết : 41 Tuần : 14
Bài 25 TRUYỀN THÔNG BẰNG SÓNG ĐIỆN TỪ
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức: Nắm được mạch dao động hở và vai trò của anten trong việc thu phát sóng điện từ
2 Kĩ năng: Hiểu được nguyên tắc phát và thu sóng điện từ
3 Thái độ: Yêu thích khoa học
II CHUẨN BỊ
1 Giáo viên: H 25.1; H 25.2 tr 133
2 Học sinh: Dụng cụ học tập
III TIẾN TRÌNH HOẠT ĐỘNG
1 Ổn định, tổ chức
2 Bài cũ
Câu hỏi: Nêu đặc điểm và tính chất của sóng điện từ?
3 Bài mới
Hoạt động 1: Tìm hiểu mạch dao động hở
Nêu cấu tạo của nạch dao động
điện từ LC?
Năng lượng thành phần của
mạch tập trung ở đâu?
Trong quá trình dao động điện
từ, năng lượng của mạch dao
động LC gồm:
Năng lượng điện trường
2
1
2
ñ
q
W
C
tập trung chủ yếu ở
tụ điện
Năng lượng từ trường
2
1
2
t
tập trung chủ yếu ở
cuộn cảm
Muốn năng lượng của mạch lan
truyền ra không gian người ta
làm như thế nào?
Tách xa hai bản cực của tụ điện,
đồng thời kéo dãn cuộn cảm thì
vùng không gian có điện trường
biến thiên và từ trường biến
thiên mở rộng ra
Mô tả cấu tạo và đặc điểm của mạch dao động LC
Mạch dao động như vậy được gọi là mạch dao động hở
1 Mạch dao động hở Anten
a Mạch dao động hở: Trong quá trình dao động điện từ, năng lượng của mạch dao động LC gồm:
Năng lượng điện trường 2
1 2
W
C
tập trung chủ yếu ở
tụ điện
Năng lượng từ trường 2
1 2
t
tập trung chủ yếu ở cuộn cảm
Trong đó năng lượng điện từ không bức xạ ra bên ngoài, nên mạch dao động như vậy gọi là mạch dao động kín
Nếu tách xa hai bản cực của tụ điện, đồng thời kéo dãn cuộn cảm thì vùng không gian có điện trường biến thiên và từ trường biến thiên mở rộng ra, mạch dao động như vậy gọi là mạch dao động hở
Trong đời sống và khoa học kĩ
thuật người ta ứng dụng mạch Cho học sinh tìm hiểu cấu tạo của Anten Điện từ trường không còn giới hạn trong khuôn khổ của mạch
B
E
Mạch
dao động
kín
Mạch dao động hở
Ante n
Trang 2dao động hở để làm gì?
Người ta dùng để bức xạ sóng
điện từ, gọi là Anten
Thảo luận nhóm: Kể tên một số
loại Anten mà em biết?
Người ta phân loại Anten dựa vào cấu tạo và công dụng
LC nữa mà lan toả trong không gian thành sóng điện từ và truyền đi rất xa
b Anten: Anten chính là mạch dao động hở, là công cụ hữu hiệu để bức xạ sóng điện từ Anten dùng để phát và thu sóng điện từ
Hoạt động 2: Tìm hiểu nguyên tắc truyền thông
Thảo luận: Mô tả quá trình thu
và phát âm thanh?
Muốn thu và phát thanh, người
ta cần các thiệt bị nào?
HDHS: Nguyên tắc truyền thông qua sơ đồ H 25.4 tr 135 sgk
Muốn phát, người ta dùng anten phát
Để thu, người ta dùng anten thu
2 Nguyên tắc truyền thông
Để truyền được các thông tin như âm thanh, hình ảnh,… đến những nơi xa người ta đều áp dụng một quy trình chung:
Biến các “thông tin” muốn
truyền đi thành các dao động điện tần số thấp gọi là các tín hiệu âm tần
Dùng sóng điện từ tần số cao mang các tín hiệu âm tần đi xa qua Anten phát
Dùng máy thu và Anten thu
để chọn và thu lấy sóng điện từ cao tần
Tách tín hiệu ra khỏi sóng cao tần rồi dùng thiết bị giải mã thông tin
Học sinh tìm hiểu: Hệ thống
phát thanh và hệ thống thu thanh
để rõ vấn đề hơn
a Hệ thống phát thanh:
Dao động cao tần: Tạo ra dao động điện từ cao tần.
Ống nói: Biến âm thanh thành dao động điện từ âm tần.
Biến điệu: Trộn dao động âm thanh
và dao động cao tần thành dao động cao tần biến điệu.
Khuếch đại cao tần: Khuếch đại dao động cao tần biến điệu đưa ra anten phát.
An ten phát: Phát sóng cao tần biến điệu ra không gian.
b Hệ thống thu thanh:
Anten thu: Cảm ứng với nhiều sóng điện từ.
Chọn sóng: Chọn lọc sóng muốn thu nhờ cộng hưởng.
Tách sóng: Lấy sóng âm tần từ sóng cao tần biến điệu đã thu được.
Khuếch đại âm tần: Khuếch đại âm tần rồi đưa ra loa.
4 Củng cố: Nắm được mạch dao động hở, Anten và nguyên tác truyền thông bằng sóng điện từ
5 Bài tập về nhà: Trả lời câu 1; 2 tr 138 skg
Làm bài tập 1; 2 tr 138 skg
6 Hướng dẫn bài mới: Truyền thông bằng sóng điện từ