(Anh em phải thương yêu, đùm bọc giúp đỡ lẫn nhau- trong cuộc sống củng vậy) Đặc biệt trong cuộc sống ai củng có thể phạm sai lầm, có thể có những lúc hành động hay suy nghĩ chưa thật đú[r]
Trang 1Day: Bài 20: Tiết 82-83: Bức tranh của em gái tôi
(Tạ Duy Anh)
A/ Mục tiêu bài dạy:
- Giúp học sinh hiểu được nội dung và ý nghĩa của truyện: Tình cảm trong sáng và lòng nhân hậu của người em gái có tài năng đã giúp cho ngời anh nhận ra phần hạn chế ở chính mình mà vượt lên lòng tự ái Từ đó hình thành thái độ và cách ứng xử đúng đắn, biết thắng được sự ghen tị trước tài năng hay thành công của người khác
- Nắm được NT kể chuyện và miêu tả tâm lý nhân vật trong tác phẩm
B/ Chuẩn bị:
- Tích hợp:
+ TV: Phó từ
+ TLV: Văn miờu tả, Quan sát tưởng tượng, nhận xét, quan sát
III/ Hoạt động dạy học:
1 ổ n định tổ chức lớp
2 Kiểm tra bài c ũ :
?Qua văn bản “ Sông nước Cà Mau” em cú cảm nhận gỡ về cảnh sắc thiờn nhiờn ở vựng Cà Mau – vựng cực Nam của tổ quốc?
3 Bài mới
- Gọi học sinh đọc phần chú thích *
? Nêu những hiểu biết của em về tác giả Tạ
Duy Anh và xuất xứ của tác phẩm?
- Gọi 2 học sinh đọc toàn bộ tác phẩm
* Giọng đọc chậm rói diễn cảm, phõn
biệt lời kể, cỏc đoạn đối thoại, diễn
biến tõm lớ của nhõn vật qua cõu
chuyện.
- Đọc các chú thích SGK
? Theo em trong những chú thích này thỡ
chú thích nào là từ Hỏn Việt?
(Học sinh suy nghĩ thảo luận nhóm)
- Đọc văn bản ta dễ dàng nhận thấy
thể loại : Truyện ngắn
* Em hóy túm tắt cỏc sự việc chớnh được
kể trong văn bản?
? Trong chuổi cỏc sự việc đú luụn cú mặt
những nhõn vật nào? Ai là nhõn vật trung
tõm? Vỡ sao?
? Cõu chuyện được kể từ nhõn vật nào?
Nhõn vật kể ở ngụi thứ mấy? Theo em
Việc lựa chọn vai kể như vậy đã có tác
dụng gì?
?Truyện cú sự kết hợp của những phương
thức biểu đạt nào? PTBĐ nào là chớnh?
? Nhân vật người anh được miêu tả chủ
yếu ở đời sống tâm trạng Vậy em thấy tâm
I/ Đọc – Tỡm hiểu chung văn bản:
1 Tỏc giả, tỏc phẩm:
*) Tác giả:
- TDA sinh 1959, Chương Mĩ, tỉnh Hà Tây
- Là cây bút trẻ xuất hiện trong thời kỳ VH
đổi mới (đặc biệt là sau1986) đã có những truyện ngắn hay gây chú ý bạn đọc
*) Tác phẩm: - Rỳt trong tập “Con dế ma”
- Đoạt giải nhì trong cuộc thi viết T “ ương lai vẫy gọi” của báo TNTP.
2 Đọc, túm tắt, tỡm hiểu chỳ thớch:
- Đọc- túm tắt:
- Chú thích: 1, 2, 3, 4
3 Thể loại: Truyện ngắn
(miờu tả+ biểu cảm
4 Ngụi kể: Thứ nhất
- Nhân vật chính là người anh v à Kiều
Phương (Người anh là nhõn vật trung tõm) Vì nhân vật này thể hiện chủ đề của
truyện: Sự ăn năn, hối hận để khắc phục thúi ghen ghét, đố kị trong tình bạn, tình anh em…
- Kể theo ngôi thứ nhất, lời kể của nhân vật người anh => miêu tả tâm trạng của nhân vật một tính cách tự nhiên bằng lời của chính nhân vật đó, cõu chuyện cú sức thuyết phục hơn
5 PTBĐ: Tự sự + Miờu tả
II/ Tìm hiểu chi tiết văn bản :
1 Nhân vật ng ư ời anh
+ Trong cuộc sống thường ng y - khi à nhỡn
Trang 2trạng của người anh diễn biến qua các thời
điểm nào?
(HS khỏi quỏt bằng bản đồ tư duy)
? Khi tài năng của người em gỏi chưa được
phỏt hiện thỡ người anh đó kể về em gỏi
của mỡnh như thế nào?
Em cú nhận xột gỡ về giọng kể của người
anh?
? Qua lời kể đú em cú nhận xột gỡ về thỏi
độ của của người anh đối với em?
? Khi mọi người phát hiện ra tài vẽ của
Kiều Phương như “Một thiên tài hội họa”,
người anh có những biểu hiện gỡ?( ý nghĩ
và hành động gì?)
?Em hóy nghĩ xem vỡ sao người anh lại lộn
xem tranh của em?
?Tại sao người anh lại “Lén trút ra 1 tiếng
thở dài” sau khi xem tranh của em gái?
? Khi em gái bộc lộ tình cảm chia vui với
người anh vì được giải thưởng người anh
có cử chỉ gì?
? Tại sao người anh lại có cử chỉ không
thân thiện đó?
? Em cú nhận xột gỡ về cỏch kể chuyện của
tỏc giả ở đoạn truyện này? (tỏc giả đó dựng
phương thức biểu đạt nào?)
?Qua những biểu hiện đú đó cho ta thấy
tâm trạng lỳc n y của ngà ười anh ntn?
?Vỡ sao người anh lại cú tõm trạng như
vậy?(TL)
? Vậy theo em ghen tỵ là một tớnh tốt hay
xấu?
? Nếu cần có lời khuyên, em sẽ nói gì với
người anh lúc này
? Từ đõy em rỳt ra được bài học gỡ cho bản
thõn?
thấy em gỏi ham vẽ và tự chế tạo thuốc vẽ + Khi t i nà ăng hội họa của em gỏi được phỏt hiện và đoạt giải trong cuộc thi vẽ tranh
+ Khi nhận ra hình ảnh của mình trong bức tranh của cô em gái
a) Trong cuộc sống hằng ngày:
+ Gọi Kiều Phương: Mốo + Tỏ ra khú chịu đối với em
+Khi phát hiện em gái chế thuốc từ nhọ nồi: Ngạc nhiên, xem thường
NT : giọng kể vui vẻ
=> Thớch thỳ, giễu cợt, cú vẻ coi thường
em ( Cho mỡnh là người lớn, em là trẻ con)
b) Khi t i à năng hội họa của em gỏi được phỏt hiện:
- Cảm thấy mình bất tài… bị đẩy ra ngoài
- Ngồi bờn bàn học…muốn gục xuống khúc
- Khụng thể thõn với Mốo như trước
- Gắt um lờn mỗi khi em cú lỗi
- Lén xem tranh của em gái
- Lộn trỳt ra một tiếng thở dài
+ anh tũ mũ, ớch kỉ
+ Thấy em có tài thật, còn mình thì kém cỏi cảm thấy xấu hổ
- Đẩy em ra
+ Vì không chịu được sự thành đạt của em, càng thấy mình thua kém em
NT: Miờu tả tõm lớ nhõn vật
- Buồn,tức tối, ghen tị với người hơn mình a)…
b)…
- Anh tự ỏi, mặc cảm, tự ti
GV
: Như vậy ta thấy, mặc dự người anh đó
thầm cảm phục tài của em gỏi khi xem trộm tranh em vẽ, đú là một bức tranh sinh động quỏ, thật ngộ nghĩnh, thật đỏng yờu, song chớnh điều đú đó khiến cậu buồn vỡ nhận thấy em gỏi cú tài thật sự-> thất vọng
về mỡnh->tự ỏi và trở nờn khú chịu với em (Đú cũng là tõm lớ tự nhiờn của mọi người khi thấy người nào đú cú thành tớch hơn mỡnh)
Trang 3HS liờn hệ:
Hóy đọc những cõu ca dao, tục ngữ viết về
tỡnh cảm anh em trong gia đỡnh;( Quan hệ
giữa con người với con người trong cuộc
sống).
Điều bất ngờ đối với người anh là gỡ?khi
đứng trước bức tranh đoạt giải nhất của em
gỏi người anh đó cú những suy nghĩ gỡ?
III Tiểu kết:
IV Hướng dẫn, dặn dũ:
Chu ẩn bị tiết 2 : Tõm trạng của người
anh khi đỳng trước bức tranh em gỏi vẽ ?
Kiều Phương là một cụ bộ như thế nào?
GV: (Ghen tị là tính xấu làm người nhỏ bé
đi, ghen tị sẽ chia rẽ tình cảm tốt đẹp của con người, ghen tị với em sẽ không có tư cách làm anh)
(Anh em phải thương yờu, đựm bọc giỳp
đỡ lẫn nhau- trong cuộc sống củng vậy)
Đặc biệt trong cuộc sống ai củng cú thể phạm sai lầm, cú thể cú những lỳc hành động hay suy nghĩ chưa thật đỳng Vậy chỳng ta cú nờn tiếp tục phạm những sai lầm đú nữa khụng?
Qua tiết học tiếp theo (hỡnh ảnh, tõm trạng của người anh) chỳng ta hóy cựng nhau tỡm cõu trả lời cỏc em nhộ!