THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CHI BHXH Ở BHXH TỈNH CAO BẰNG GIAI ĐOẠN 2007

Ngày 16/02/1995 Chính phủ đã ban hành Nghị định số 19/CP về việc thànhlập BHXH Việt Nam – là cơ quan trực thuộc Chính phủ, có chức năng tổ chứcthực hiện các chế độ chính sách BHXH, quản

THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CHI BHXH Ở BHXH TỈNH CAO BẰNG GIAI ĐOẠN 2007 - 2010

I TỔNG QUAN VỀ BHXH TỈNH CAO BẰNG.

1, Điều kiện tự nhiên kinh tế - xã hội của tỉnh Cao Bằng.

Cao Bằng là một tỉnh miền núi vùng cao biên giới, nằm ở phía đông bắc củaViệt Nam có diện tích đất tự nhiên là 6690,72 Km2 (Trong đó: đất canh tácnông nghiệp chiếm 8%; đất lâm nghiệp chiếm 61%; còn lại là núi đá vôi), phíađông bắc và bắc giáp với tỉnh Quảng Tây – Trung Quốc, có đường biên giớidài 311 Km Phía tây giáp tỉnh Hà Giang và tỉnh Tuyên Quang; Phía nam và tâynam giáp tỉnh Lạng Sơn và tỉnh Bắc Kạn.Cao Bằng có 13 huyện, thị với dân sốtoàn tỉnh là 510.884 ( số liệu năm 2009 ) gồm 10 dân tộc: Tày, Nùng, Kinh,giao, mông…Trong kháng chiến Cao Bằng là cái nôi của cách mạng, là nơi chủtịch Hồ Chí Minh chọn làm căn cứ địa cách mạng đầu tiên Đời sống bà con cácdân tộc còn gặp rất nhiều khó khăn, toàn tỉnh có 5/ 13 huyện, thị xã thuộc diệnkhó khăn theo Nghị quyết 30a/2008/NQ- CP ngày 27 tháng 12 năm 2008 củaChính phủ; phần lớn các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh là doanh nghiệp vừa vànhỏ, các hợp tác xã nghề thủ công với số lao động ít, thu nhập thấp và việc làmkhông ổn định

2- Quá trình hình thành và phát triển của BHXH tỉnh Cao Bằng

Ngay từ những ngày đầu cách mạng thành công, Đảng và Nhà nước đã quantâm đến công tác BHXH Qua nhiều lần bổ xung, sửa đổi chính sách phù hợpvới từng giai đoạn phát triển của đất nước, chính sách BHXH đã dần đáp ứngđược các yêu cầu, các điều kiện kinh tế - xã hội của đất nước Để thống nhấtquản lý và thực hiện có hiệu quả chính sách BHXH theo cơ chế mới, phù hợpvới sự chuyển đổi cơ cấu theo kinh tế thị trường có sự quản lý của Nhà nước,BHXH đã được hình thành, tổ chức dưới hình thức hoạt động về quỹ hoàn toànđộc lập với NSNN theo nguyên tắc tự hạch toán về kinh tế, thay cho một khoảnthu và một khoản chi thuộc NSNN

Ngày 16/02/1995 Chính phủ đã ban hành Nghị định số 19/CP về việc thànhlập BHXH Việt Nam – là cơ quan trực thuộc Chính phủ, có chức năng tổ chứcthực hiện các chế độ chính sách BHXH, quản lý thu, chi, bảo toàn và đầu tưtăng trưởng quỹ theo quy định của pháp luật BHXH Việt Nam được tổ chức

theo hệ thống dọc, tập trung, thống nhất từ trung ương đến địa phương, giúpcho việc tổ chức, quản lý và thực hiện các chế độ chính sách BHXH được thuậnlợi và đạt hiệu quả cao.

BHXH tỉnh Cao Bằng được thành lập theo Quyết định số 97/QĐ –TCCB ngày 4/ 8/ 1995 của Tổng giám đốc BHXH Việt Nam, trên cơ sở tiếpnhận và thực hiện nhiệm vụ của 2 bộ phận thực hiện chính sách BHXH của SởLao động -TBXH và Liên đoàn lao động tỉnh Cao Bằng Thực hiện Quyết địnhsố: 20/2002/ QĐ- TTg ngày 20/ 01/ 2002 của Thủ tướng Chính phủ- Hệ thốngBHYT Việt Nam được chuyển giao sang BHXH Việt Nam, từ tháng 01/ 2003BHYT Cao Bằng chính thức sáp nhập vào BHXH Cao Bằng Từ thời điểm nàyBHXH Cao Bằng thực hiện thống nhất các chế độ BHXH, BHYT cho người laođộng và nhân dân

3 Chức năng, nhiệm vụ của BHXH Tỉnh Cao Bằng

a Chức năng:

BHXH tỉnh Cao Bằng là cơ quan trực thuộc BHXH Việt Nam đặt tại tỉnhCao Bằng, nằm trong hệ thống tổ chức của BHXH Việt Nam, có chức nănggiúp Tổng giám đốc tổ chức thực hiện các chế độ, chính sách BHXH bắt buộc,

tự nguyện, Bảo hiểm thất nghiệp (sau đây gọi chung là BHXH), BHYT bắtbuộc, tự nguyện (sau đây gọi chung là BHYT); quản lý quỹ BHXH, BHYT trênđịa bàn tỉnh theo quy định của BHXH Việt Nam và quy định của pháp luật

BHXH tỉnh Cao Bằng có tư cách pháp nhân, là đơn vị hạch toán cấp 2,

có con dấu và tài khoản riêng

BHXH tỉnh Cao Bằng chịu sự quản lý trực tiếp toàn diện của Tổng giámđốc BHXH Việt Nam, chịu sự quản lý về công tác Đảng, Đoàn thể, về mặt hànhchính Nhà nước trên địa bàn tỉnh của Tỉnh uỷ, Hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhândân tỉnh Cao Bằng

b Nhiệm vụ:

BHXH tỉnh Cao Bằng thực hiện đúng, đầy đủ các nhiệm vụ BHXH Việt

Nam giao Trong đó có một số nhiệm vụ trọng tâm:

- Xây dựng, trình Tổng giám đốc kế hoạch ngắn hạn và dài hạn về phát triển

BHXH, BHYT trên địa bàn, chương trình công tác hàng năm; tổ chức thực hiện

kế hoạch, chương trình sau khi được phê duyệt

- Tổ chức thực hiện công tác thông tin, tuyên truyền, phổ biến các chínhsách, chế độ, pháp luật về BHXH, BHYT; Tổ chức khai thác, đăng ký, quản lýcác đối tượng tham gia và hưởng chế độ BHXH, BHYT theo quy định.

- Tổ chức cấp sổ BHXH, thẻ BHYT cho những người tham gia BHXH,BHYT theo quy định

- Tổ chức thu các khoản đóng BHXH, BHYT, BHTN của các tổ chức và cánhân tham gia bảo hiểm

- Hướng dẫn và tổ chức tiếp nhận hồ sơ, giải quyết hưởng các chế độBHXH, BHYT, BHTN

- Tổ chức chi trả các chế độ BHXH, BHYT, BHTN; từ chối việc đóng hoặcchi trả các chế độ BHXH, BHYT, BHTN không đúng quy định

- Quản lý, sử dụng các nguồn kinh phí và tài sản theo quy định

- Tổ chức ký hợp đồng giám sát, thực hiện hợp đồng với các cơ sở khámchữa bệnh có đủ điều kiện, tiêu chuẩn chuyên môn, kỹ thuật và giám sát việccung cấp dịch vụ khám, chữa bệnh, bảo vệ quyền lợi người có thẻ BHYT vàchống lạm dụng quỹ BHYT

- Chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra BHXH huyện, thị xã ký hợp đồng với tổchức, cá nhân làm đại lý do UBND xã, phường, thị trấn giới thiệu và bảo lãnh

để thực hiện chế độ chính sách BHXH, BHYT ở xã, phường , thị trấn

- Tổ chức kiểm tra, giải quyết các kiến nghị, khiếu nại tố cáo việc thực hiệnchế độ chính sách BHXH, BHYT đối với các đơn vị trực thuộc BHXH tỉnh và

tổ chức, cá nhân tham gia bảo hiểm, cơ sở khám chữa bệnh BHYT theo quyđịnh của pháp luật; kiến nghị với cơ quan có thẩm quyền xử lý những hành vi viphạm pháp luật

- Tổ chức thực hiện chương trình, kế hoạch cải cách hành chính theo chỉđạo, hướng dẫn của BHXH Việt Nam; thực hiện cơ chế một cửa liên thôngtrong giải quyết chế độ BHXH, BHYT tại cơ quan BHXH tỉnh và BHXH cáchuyện, thị

- Tổ chức quản lý, lưu trữ hồ sơ của đối tượng tham gia hưởng các chế độBHXH, BHYT

- Tổ chức nghiên cứu, ứng dụng khoa học; ứng dụng công nghệ thông tintrong quản lý, điều hành hoạt động BHXH tỉnh

- Tổ chức đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ BHXH, BHYT chocông chức, viên chức thuộc BHXH tỉnh và các tổ chức, cá nhân tham gia bảohiểm.

- Chủ trì, phối hợp với các cơ quan nhà nước, các tổ chức chính trị - xã hội

ở địa phương, với các tổ chức, cá nhân tham gia BHXH, BHYT để giải quyếtcác vấn đề có liên quan đến việc thực hiện các chế độ BHXH, BHYT theo quyđịnh của pháp luật

- Đề xuất với BHXH Việt Nam kiến nghị việc xây dựng, sửa đổi, bổ sungchế độ, chính sách về BHXH, BHYT; kiến nghị với các cơ quan chức năngthanh tra, kiểm tra các tổ chức, cá nhân trong việc thực hiện BHXH, BHYT

- Cung cấp đầy đủ và kịp thời thông tin về việc đóng, quyền được hưởngcác chế độ bảo hiểm, thủ tục thực hiện BHXH, BHYT khi tổ chức, cá nhântham gia bảo hiểm hoặc tổ chức công đoàn yêu cầu Cung cấp đầy đủ và kịpthời tài liệu, thông tin liên quan theo yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩmquyền

- Quản lý và sử dụng công chức, viên chức, tài chính, tài sản của BHXHtỉnh

- Thực hiện chế độ thông tin, thông kê, báo cáo theo quy định

- Thực hiện các nhiệm vụ khác do Tổng giám đốc giao

4 Cơ cấu tổ chức bộ máy của BHXH tỉnh Cao Bằng

4.1 Đội ngũ công chức, viên chức của BHXH tỉnh Cao Bằng:

BHXH tỉnh Cao Bằng tính đến thời điểm tháng 12/2010 gồm có 207 cán bộcông chức, viên chức trong chỉ tiêu biên chế, trong đó: Khối văn phòng có 77người, BHXH các huyện, thị xã có 130 người.Trình độ đại học, cao đẳng có 93người chiếm 44,9%; trình độ trung cấp có 94 người chiếm 45,4%( đa số đangtheo học các lớp đại học tại chức); còn lại là sơ cấp, bộ đội chuyển ngành; hàngnăm CCVC của ngành đều được bồi dưỡng về chuyên môn nghiệp vụ Số laođộng trong các phòng nghiệp vụ tại BHXH tỉnh như sau: lãnh đạo có 3 người(01 giám đốc; 02 phó giám đốc); phòng chế độ BHXH có 6 người; phòng giámđịnh BHYT 13 người; phòng thu 12 người; phòng kế hoạch tài chính 9 người;phòng kiểm tra 3 người; phòng công nghệ thông tin 4 người; phòng cấp sổ thẻ 7người; phòng tiếp nhận- quản lý hồ sơ 6 người; phòng tổ chức- hành chính 14

- Chỉ đạo trực tiếp: - Phối kết hợp:

4.3: Chức năng, nhiệm vụ của các bộ phận;

Theo Quyết định số: 4969/ QĐ- BHXH ngày 10 tháng 11 năm 2008 của

BHXH Việt Nam: Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm vàchế độ quản lý của các phòng nghiệp vụ thuộc BHXH tỉnh; Quyết định số: 246/QĐ- BHXH ngày 28 tháng 4 năm 2008 của BHXH tỉnh Cao Bằng: V/v banhành quy chế làm việc của BHXH tỉnh Cao Bằng Chức năng, nhiệm vụ của các

bộ phận của BHXH tỉnh Cao Bằng được quy định:

Ph òn g Th u

Bảo hiểm xã hội

huyện, thị

Phó Giám Đốc

Thủ trưởng cơ quan, chịu trách nhiệm trước Tổng giám đốc BHXH ViệtNam, Tỉnh uỷ, HĐND, UBND tỉnh và trước pháp luật về toàn bộ hoạt động củaBHXH tỉnh trong việc thực hiện nhiệm vụ được giao;

* Phó giám đốc:

Giúp việc cho Giám đốc, chịu sự phân công, quản lý điều hành của Giámđốc; chịu trách nhiệm trước Giám đốc BHXH tỉnh và trước pháp luật về lĩnhvực công tác được phân công hoặc uỷ quyền; được Giám đốc phân công phụtrách một số nội dung hoặc lĩnh vực công tác; trực tiếp chỉ đạo một số phòng,giải quyết một số công việc thuộc phạm vi được phân công phụ trách; thay mặtGiám đốc điều hành, giải quyết công việc khi Giám đốc đi vắng( theo sự phâncông hoặc uỷ quyền)

* Phòng chế độ BHXH:

- Chức năng: giúp Giám đốc BHXH tỉnh giải quyết chế độ BHXH, BHTN;quản lý đối tượng hưởng các chế độ BHXH, BHTN theo quy định của phápluật

- Nhiệm vụ: Giải quyết hồ sơ hưởng chế độ BHXH: hưu trí, tử tuất, tai nạnlao động, bệnh nghề nghiệp và thẩm định số liệu chi trợ cấp ốm đau, thai sản,dưỡng sức phục hồi sức khoẻ và BHTN; Cấp và quản lý giấy chứng nhậnhưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng; Quản lý các đối tượng hưởng trợcấp BHXH, BHTN hàng tháng theo từng chế độ, bao gồm cả đối tượng tănggiảm và di chuyển; điều chỉnh mức trợ cấp BHXH…

* Phòng thu:

- Chức năng: giúp Giám đốc BHXH tỉnh quản lý và tổ chức thực hiệncôngtác thu BHXH bắt buộc, tự nguyện, BHTN, BHYT bắt buộc, tự nguyện của cácđối tượng tham gia theo quy định của pháp luật

- Nhiệm vụ: Chủ trì, phối hợp với các phòng nghiệp vụ có liên quan xâydựng và phân bổ chỉ tiêu kế hoạch thu BHXH, BHYT hàng năm cho BHXHhuyện, thị xảtên cơ sở kế hoạch đã được BHXH Việt Nam giao; tổ chức thựchiện thu BHXH, BHYT theo kế hoạch; kiểm tra đối chiếu danh sách các đốitượng tham gia BHXH, BHYT, BHTN; thẩm định và tổng hợp số thu BHXH,BHYT, BHTN; hướng dẫn nghiệp vụ, kiểm tra việc thực hiện kế hoạch thuBHXH, BHYT, BHTN đối với BHXH huyện, thị xã và các tổ chức, cá nhântham gia bảo hiểm…

* Phòng giám định BHYT:

- Chức năng: giúp Giám đốc BHXH tỉnh quản lý và tổ chức thực hiện chế

độ, chính sách BHYT cho người có thẻ BHYT theo quy định của pháp luật

- Nhiệm vụ: Xây dựng kế hoạch khám chữa bệnh, dự toán chi quỹ BHYThàng quý, hàng năm và phối hợp với các phòng nghiệp vụ liên quan phân bổkinh phí theo dự toán cho các cơ sở khám, chữa bệnh có ký hợp đồng khám,chữa bệnh BHYT; Tổ chức ký hợp đồng, giám sát thực hiện hợp đồng với các

cơ sở khám, chữa bệnh có đủ điều kiện, tiêu chuẩn chuyên môn, kỹ thuật; thựchiện quy trình giám định tại các cơ sở khám, chữa bệnh BHYT, chống lạmdụng quỹ BHYT; Thẩm định chi phí khám, chữa bệnh; thanh, quyết toán chiphí khám, chữa bệnh với các cơ sở khám, chữa bệnh BHYT; thanh toán trựctiếp chi phí khám, chữa bệnh với người có thẻ BHYT…

* Phòng tổ chức- hành chính:

- Chức năng: giúp Giám đốc BHXH tỉnh quản lý tổ chức, cán bộ, công chức,viên chức; công tác tuyên truyền, thi đua, khen thưởng và các hoạt động vănphòng BHXH tỉnh

- Nhiệm vụ: kiện toàn bộ máy BHXH tỉnh, BHXH huyện, thị xã theo quyếtđịnh của Tổng giám đốcBHXH Việt Nam; Xây dựng kế hoạch biên chế, tuyểndụng , nâng bậc lương, kế hoạch đào tạo và bồi dưỡng công chức, viên chứctheo phân cấp; lập chương trình, kế hoạch công tác định kỳ trình Giám đốc phêduyệt và giúp Giám đốc triển khai thực hiện…

* Phòng kiểm tra:

- Chức năng: giúp Giám đốc BHXH tỉnh tổ chức thực hiện kiểm tra, giảiquyết khiếu nại, tố cáo của các tổ chức, cá nhân trong việc thực hiện các chế độ,

chính sách, thu, chi BHXH, quản lý tài chính trong hệ thống BHXH tỉnh theoquy định của pháp luật.

- Nhiệm vụ: Xây dựng chương trình kế hoạch và phối hợp với các cơ quan

có thẩm quyền ở địa phương để kiểm tra việc thực hiện chế độ, chính sách, thu,chi BHXH, quản lý tài chính đối với cơ quan, đơn vị, tổ chức sử dụng lao động,

cá nhân, cơ sở khám, chữa bệnh trên địa bàn tỉnh; Tiếp nhận và giải quyết đơnthư khiếu nại, tố cáo về việc thực hiện chính sách, chế độ BHXH, thu, chi, quản

lý tài chính đối với cá nhân, cơ quan, đơn vị, tổ chức sử dụng lao động tham giaBHXH…

* Phòng công nghệ thông tin:

- Chức năng: giúp Giám đốc BHXH tỉnh quản lý và tổ chức thực hiện việcphát triển, ứng dụng công nghệ thông tin vào các lĩnh vực hoạt động của BHXHtỉnh theo quy định

- Nhiệm vụ: Chủ trì, phối hợp với các phòng liên quan xây dựng trình Giámđốc BHXH tỉnh chương trình, kế hoạch hàng năm về công nghệ thông tin củaBHXH tỉnh và BHXH huyện, thị xã; khai thác, sử dụng và bảo quản cácchương trình công nghệ thông tin của BHXH Việt Nam; nghiên cứu, xây dựng

và ứng dụng các chương trình công nghệ thông tin vào công tác chuyên mônnghiệp vụ, công tác quản lý thuộc hệ thống BHXH tỉnh; Tổ chức thu thập, lưutrữ số liệu phục vụ yêu cầu quản lý; xây dựng và quản trị cơ sở dữ liệu của hệthống BHXH tỉnh…

* Phòng tiếp nhận- quản lý hồ sơ:

- Chức năng: giúp Giám đốc BHXH tỉnh tổ chức tiếp nhận hồ sơ và trả kếtquả giải quyết; tư vấn chế độ, chính sách BHXH, BHYT; quản lý và tổ chứcthực hiện công tác lưu trữ hồ sơ, tài liệu thuộc hệ thống BHXH tỉnh theo quyđịnh

- Nhiệm vụ: kiểm tra và tiếp nhận các loại hồ sơ liên quan đến việc tham gia

và hưởng chế độ BHXH, BHYT của BHXH huyện, thị xã và các tổ chức, cánhân tham gia bảo hiểm; chuyển hồ sơ tiếp nhận và nhận lại kết quả giải quyết

từ các phòng nghiệp vụ liên quan để trả lại cho BHXH huyện, thị xã và các tổchức, cá nhân tham gia bảo hiểm; phân loại, xác định giá trị hồ sơ, tài liệu phục

vụ công tác quản lý, thống kê, tra cứu…

Hệ thống tổ chức bộ máy có sự phân cấp rõ ràng, gọn nhẹ nên tránh được

sự chồng chéo trong công việc Sự phối kết hợp giữa các phòng ban luôn chặtchẽ nên tạo điều kiện cho việc phối kết hợp nhịp nhàng trong công việc Đặcbiệt là sự hoạt động hiệu quả của phòng công nghệ thông tin nên tất cả các hệthống máy tính của đơn vị hoạt động tốt và luôn được cập nhật kịp thời Từ đómức độ hoàn thành công việc luôn tốt và được liền mạch

II- TÌNH HÌNH CHI BHXH Ở TỈNH CAO BẰNG GIAI ĐOẠN

2007 - 2010

1 Các hình thức chi BHXH hiện hành ở Việt Nam.

Các chế độ BHXH là hệ thống các quy định về điều kiện hưởng, mứchưởng và thời gian hưởng cho từng người lao động khi họ gặp phải những rủi

ro thuộc từng phạm vi chế độ

Theo điều 2 điều lệ BHXH Việt Nam hiện nay, BHXH Việt Nam đangthực hiện các loại chế độ sau đây:

- Chế độ trợ cấp ốm đau: Chế độ này đã giúp cho người lao động có được

khoản trợ cấp thay thế thu nhập bị mất do không có việc làm khi bị ốm đau.Việc thiết kế chế độ này như hiện hành đã tránh được những hiện tượng lạmdụng và bình quân hoá trong khi xét trợ cấp Đảm bảo công bằng giữa đóng vàhưởng BHXH, đồng thời có tính đến yếu tố san sẻ trong quá trình thực hiện,vẫn còn một số vấn đề cần phải tiếp tục được nghiên cứu xem xét như: khôngquy định thời gian dự bị trước khi hưởng BHXH, thời hạn hưởng tối đa chưa rõ,thủ tục, danh mục các bệnh dài hạn quy định đã lâu cần phải được bổ sung một

số bệnh mới

- Chế độ trợ cấp thai sản: Thiết kế chế độ này như hiện nay đã giúp lao

động nữ có được khoản trợ cấp thay thế cho phần thu nhập bị mất do không cóviệc làm vì sinh con Hơn nữa, việc quy định thời gian nghỉ đã tính đến yếu tốđiều kiện môi trường lao động nhằm đảm bảo sức khỏe cho sản phụ thuộc cácnhóm lao động khác nhau Qua thực tiễn cho thấy chế độ này còn một số điểmcần phải khắc phục như: còn đan xen giữa chính sách BHXH với chính sáchdân số, kế hoạch hoá gia đình; thời gian dự bị trước khi được hưởng cũng chưacó

- Chế độ trợ cấp tai nạn lao động - bệnh nghề nghiệp: Thực tiễn triển khai

chế độ này ở nước ta trong những năm qua đã góp phần không nhỏ đảm bảo thunhập, ổn định cuộc sống cho người lao động không may bị tai nạn lao động vàbệnh nghề nghiệp Đồng thời chế độ này còn quy định rõ trách nhiệm của người

sử dụng lao động đối với các trường hợp xảy ra tai nạn lao động và bệnh nghềnghiệp Mức trợ cấp của chế độ này dựa trên cơ sở tỉ lệ suy giảm khả năng laođộng là hợp lý Tuy vậy, cần phải xác định rõ hơn tai nạn lao động xảy ra trênđường đi từ nhà tới nơi làm việc và ngược lại, danh mục bệnh nghề nghiệp cầnphải được xếp vào bệnh nghề nghiệp

- Chế độ hưu trí: Đây là chế độ nhằm cung cấp một khoản trợ cấp thay thế

cho phần thu nhập không nhận được nữa từ nghề nghiệp do nghỉ hưu Nội dungchế độ này đã khắc phục được những hạn chế trước đây như: việc quy đổi thờigian công tác; bóc tách được phần lớn các chế độ ưu đãi xã hội ra khỏi chế độhưu trí Vì thế, đã đảm bảo được công bằng, bình đẳng giữa đóng và hưởngBHXH; giữa các nhóm lao động khác nhau Tuy vậy, chế độ này vẫn còn nhiềuđiểm nổi cộm cần khắc phục như: tuổi đời về hưu giữa các ngành, các nhóm laođộng; những người hưởng trợ cấp một lần đưa vào chế độ là chưa hợp lí, vìnhững người này vừa chưa đủ tuổi, vừa không đủ tích uỹ cần thiết để hưởng trợcấp Đây chỉ là sự trả lại một phần số tiền người lao động khi họ không cònquan hệ lao động nữa, do quỹ BHXH đảm nhận

- Chế độ tử tuất: Một trong những chế độ BHXH mang tính nhân đạo nhất

đó là chế độ tử tuất Chế độ này đã giúp cho nhân thân người chết có đượckhoản trợ cấp bù đắp một phần thiếu hụt thu nhập của gia đình do người laođộng bị chết; khi xây dựng chế độ này, đã tính đến yếu tố xã hội giữa ngườisống và người chết Song, việc qui định đối tượng được hưởng bao gồm cả bố

mẹ bên vợ, bên chồng còn có thân nhân của cả hai bên chịu trách nhiệm.Điềunày cần phải căn cứ vào hoàn cảnh cụ thể để thống nhất qui định

Trong đó ngân sách Nhà nước chi trả các chế độ sau: lương hưu, trợ cấpmất sức lao động, trợ cấp theo quyết định số 91/2000/QĐ-TTg ngày 04/08/2000(gọi tắt là trợ cấp 91), trợ cấp công nhân cao su, trợ cấp tai nạn lao động - bệnhnghề nghiệp và người phục vụ tai nạn lao động, trợ cấp bệnh nghề nghiệp, trợcấp tuất (định suất cơ bản, định suất nuôi dưỡng), mai táng phí, trang cấp dụng

cụ phục hồi chức năng chỉnh hình cho người bị tai nạn lao động, lệ phí chi trả,chi khác (nếu có) Từ nguồn quỹ BHXH đảm bảo gồm các chế độ: lương hưu,trợ cấp cán bộ xã phường (theo nghị định số 09/1998/NĐ-CP), trợ cấp tai nạnlao động và người phục vụ cho người bị tai nạn lao động, trợ cấp bệnh nghềnghiệp trợ cấp tuất, trợ cấp ốm đau, thai sản, dưỡng sức, trang cấp dụng cụ phụchồi sức khỏe cho người bị tai nạn lao động, lệ phí chi trả, chi mua thẻ khámchữa bệnh, chi khác Trong chuyên đề này tôi chỉ giới hạn phạm vi nghiên cứucủa mình trong 5 chế độ cơ bản đó là chế độ hưu trí, ốm đau, thai sản, TNLĐ-BNN-MSLĐ, tử tuất đang thực hiện ở BHXH tỉnh Cao Bằng trong thời gianqua do điều kiện số liệu cung cấp còn hạn chế

Có thể nói, hệ thống các chế độ là nội dung cốt lõi nhất của BHXH nó thểhiện được vai trò của BHXH đối với người lao động khi tham gia BHXH

Ngoài các chế độ nói trên, theo quyết định số 20/2002/QĐ ngày 24/01/2002 củaThủ tưởng Chính Phủ, BHYT Việt Nam chuyển sang BHXH đã hình thành mộtchế độ mới trong hệ thống các chế độ BHXH

2 Tổng số đối tượng hưởng các chế độ BHXH ở BHXH Tỉnh Cao Bằng.

Bảng 01: Số đối tượng hưởng các chế độ BHXH ở tỉnh Cao Bằng thời

Do quỹ BHXH

3 Tổng chi BHXH của BHXH tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2007 - 2010.

Bảng 02: Tổng chi BHXH của BHXH tỉnh Cao Bằng giai đoạn

2007 - 2010 (Theo nguồn chi)

ĐVT: triệu đồng Chỉ tiêu

Trong đó

Số chi nguồn quỹ BHXH tăng mạnh qua các năm Năm 2007 số chi từnguồn quỹ là 56.835 triệu đồng bằng 27,31% số chi từ nguồn Ngân sách nhànước Năm 2008 tăng lên 87.990 triệu đồng bằng 35,12%; năm 2009 đạt128.285 triệu đồng bằng 45,19%; đến năm 2010 đạt 166.248 triệu đồng bằng55,83% Như vậy chứng tỏ càng ngày quỹ BHXH càng đóng một vai trò quantrọng trong việc đảm bảo đời sống cho các đối tượng hưởng BHXH trên địa bàntỉnh Mục tiêu hình thành, quản lý và sử dụng có hiệu quả quỹ BHXH đúng quyđịnh theo pháp luật là nhiệm vụ hết sức quan trọng, xuyên suốt trong quá trìnhhoạt động của ngành BHXH Quỹ BHXH hình thành, ngày càng tăng trưởng làtiền đề quan trọng để cơ quan BHXH thực hiện chi trả đầy đủ, kịp thời cho đốitượng, đảm bảo mục tiêu cân đối quỹ BHXH và giảm dần sự cấp phát củaNSNN để chi BHXH, BHYT Do đặc thù hoạt động BHXH ở nước ta thời kỳtrước năm 1995 số thu mới chỉ đảm bảo khoảng 10% tổng chi còn 90% NSNNphải cấp bù Từ năm 1995 trở đi, BHXH đi vào hoạt động theo cơ chế BHXH,BHYT, ngoài ra còn có số dư ngày càng lớn để đầu tư tăng trưởng quỹ Trongviệc sử dụng quỹ thì mục đích là chi cho các chế độ (luôn chiếm trên 90%) vìđây là mục đích xuyên suốt và là mục đích để BHXH tồn tại và phát triển Bêncạnh đó quỹ BHXH còn được sử dụng để chi quản lý bộ máy Trong 04 nămqua mức chi cho các chế độ luôn chiếm khoảng 99,32% trong khi đó chi chohoạt động quản lý bộ máy chiếm 0,68% Trong những năm gần đây để đáp ứngnhu cầu phát triển của ngành, BHXH tỉnh Cao Bằng đã tiến hành đầu tư xây

dựng cơ bản, mua sắm các thiết bị máy móc phục vụ cho việc phát triển đồng

bộ trong toàn hệ thống BHXH do đó mức chi cho quản lý bộ máy cũng tăng lênđáng kể Tuy nhiên trong chuyên đề này tôi chỉ tập trung phân tích quỹ BHXHtheo mục đích là chi cho các chế độ mà cụ thể là 5 chế độ cơ bản đang đượcthực hiện ở BHXH