MỘT SỐ GIẢI PHÁP VÀ KHUYẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHI TRẢ CÁC CHẾ ĐỘ BHXH BẮT BUỘC TẠI BHXH TỈNH TUYÊN QUANG

Tranh thủ sự quan tâm chỉ đạo của BHXH Việt Nam, Tỉnh ủy HĐND UBND tỉnh, sự hỗ trợ giúp đỡ của các Sở, Ban ngành, các đơn vị SDLĐ vàNLĐ trên địa bàn tỉnh trong việc thực hiện và giải quy

MỘT SỐ GIẢI PHÁP VÀ KHUYẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHI TRẢ CÁC CHẾ ĐỘ

BHXH BẮT BUỘC TẠI BHXH TỈNH TUYÊN QUANG

3.1 Định hướng phát triển của BHXH tỉnh trong thời gian tới

Trong nhiệm kỳ 2005- 2010, BHXH tỉnh đã hoàn thành xuất sắc nhiệm

vụ được giao qua các năm và cả trong nhiệm kỳ Giữ vững và phát huy kếtquả đạt được, trong nhiệm kỳ mới 2010- 2015 Đảng ủy BHXH tỉnh đã đềphương hướng, mục tiêu nhiệm vụ cho mình, cụ thể như sau:

- Hàng năm tổ chức quản lý thu - chi BHXH, BHYT đạt và vượt kếhoạch được BHXH Việt Nam giao cho; đồng thời tích cực thu nợ đọng BHXH

- Trong nhiệm kỳ phấn đấu kết nạp được từ 8 đảng viên trở lên

- Hàng năm các tổ chức quần chúng trong cơ quan đạt loại vững mạnh;đơn vị tự vệ đạt loại khá trở lên

Đối với công tác chi trả BHXH tỉnh tiếp tục tập trung chỉ đạo các phòngnghiệp vụ, BHXH các huyện, thành phố tổ chức triển khai thực hiện nhiệm vụchi trả ngay từ tháng đầu, quý đầu năm 2010 theo đúng kế hoạch, nhiệm vụđược giao

Tranh thủ sự quan tâm chỉ đạo của BHXH Việt Nam, Tỉnh ủy HĐND UBND tỉnh, sự hỗ trợ giúp đỡ của các Sở, Ban ngành, các đơn vị SDLĐ vàNLĐ trên địa bàn tỉnh trong việc thực hiện và giải quyết các chế độ chính sáchBHXH để công tác chi đạt hiệu quả nhất.

-Tiếp tục kiện toàn lại bộ máy theo hướng tinh gọn, nâng cao trình độnăng lực quản lý, năng lực công tác của đội ngũ các bộ làm công tác chi trảchế độ của BHXH tỉnh, đặt con người vào vị trí trung tâm và mang quyết địnhtới sự phát triển trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước

Đẩy mạnh công tác cải cách thủ tục hành chính trong nội bộ ngành, thựchiện việc niêm yết các thủ tục quy định về hồ sơ xét hưởng các chế độ BHXH

từ cấp tỉnh tới các huyện, thành phố, đặc biệt là tổ chức thực hiện tốt quy trìnhtiếp nhận, xét duyệt hồ sơ hưởng các chính sách BHXH cho NLĐ theo Luật,giảm bớt các giấy tờ thủ tục không cần thiết, tạo điều kiện giải quyết chế độđược thuận lợi, nhanh chóng; tiến tới thực hiện theo cơ chế một cửa liênthông; phân cấp quản ly một số nội dung, nhiệm vụ, nhiệm vụ của ngành choBHXH các huyện, thành phố; phân công quy định rõ trách nhiệm của ngườiđứng đầu nhiệm vụ được giao

3.2 Một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác chi trả chế độ BHXH bắt buộc tại BHXH tỉnh Tuyên Quang

So với các ngành khác thì ngành BHXH còn khá non trẻ, nhưng đã đạtđược một số thành tựu quan trọng Song BHXH Việt Nam nói chung vàBHXH tỉnh Tuyên Quang nói riêng đang đứng trước những khó khăn, đó làtrong khi nguồn thu vào quỹ BHXH còn hạn hẹp do mặt bằng về thu nhập củangười lao động chưa thực sự cao, phạm vi đối tượng tham gia BHXH đã được

mở rộng nhưng đối tượng tham gia lại chưa cao trong khi đối tượng hưởnglương hưu, trợ cấp BHXH lại càng tăng nhanh, nên có ảnh hưởng không nhỏđến việc bảo tồn và tăng trưởng qũy BHXH

Chi trả là kết quả của quá trình thực hiện chính sách BHXH, là khâu cuốicùng của công tác giải quyết các chính sách BHXH liên quan đối với ngườilao động bị suy giảm sức lao động của mình- chế độ TNLĐ- BNN, chế độ ốmđau, thai sản cho đối tượng hưởng lương hưu và các loại trợ cấp BHXH khi

đã hoàn thành nghĩa vụ

Để đảm bảo tốt công tác quản lý chi trả BHXH tỉnh Tuyên Quang nóiriêng và của ngành BHXH nói chung phát triển hơn nữa đáp ứng được nhucầu của người tham gia BHXH, tạo được sự tin cậy của người lao động vàochính sách BHXH, tôi xin đưa ra một số giải pháp cụ thể như sau:

3.2.1 Củng cố và hoàn thiện các mô hình chi trả đang được thực hiện

Là một tỉnh miền núi có địa giới hành chính rộng (từ trụ sở cơ quanBHXH đến điểm chi trả có nơi từ 60-70 Km) đường xá đi lại khó khăn, biênchế của ngành còn ít Vì vậy cần củng cố và hoàn thiện các mô hình chi trảđang thực hiện đó là:

- Mô hình chi trả trực tiếp tại nơi tập trung đông dân cư, có nhiều đốitượng chi nên mô hình này giúp cơ quan BHXH quản lý chặt chẽ được sự biếnđộng tăng, giảm đối tượng hưởng BHXH, thông qua các tổ trưởng tổ hưu trí

và sự quản lý chi trả trực tiếp của cán bộ công chức viên chức cơ quan BHXH,giúp cơ quan BHXH tổ chức chi trả trực tiếp đến tận tay đối tượng hưởngBHXH đồng thời nắm bắt được tâm tư, nguyện vọng và thắc mắc khiếu nạicủa đối tượng liên quan đến công tác quản lý chi trả, để kịp thời giải đáp cácthắc mắc, phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi trái pháp luật (nếu có) trongthụ hưởng chính sách BHXH thông qua phản ánh, tố giác của đối tượng

- Mô hình chi trả thông qua các đại lý chi trả: Việc ở chính quyền địaphương lựa chọn giới thiệu người để cơ quan BHXH ký hợp đồng đại lý chitrả luôn đảm bảo các điều kiện: Có phẩm chất đạo đức tốt; có tinh thần tráchnhiệm cao; có hiểu biết về công tác quản lý tài chính, tiền mặt; gia đình cókinh tế khá để bố trí làm đại lý chi trả đồng thời lựa chọn địa điểm chi trảthuận lợi, an toàn Ngoài ra cơ quan BHXH còn ký hợp đồng trách nhiệm giữa

cơ quan BHXH với UBND xã, phường

Hình thức chi trả này khắc phục được hạn chế vì biên chế của cơ quanBHXH trong giai đoạn hiện nay, vừa đảm bảo chi trả thuận lợi đối với đốitượng hưởng BHXH thông qua sự quản lý, giám sát và giúp đỡ của chínhquyền địa phương nơi tổ chức chi trả

- Chi trả trực tiếp tại trụ sở cơ quan BHXH đối với các chế độ như: Trợcấp BHXH một lần, Trợ cấp lần đầu, Mai táng phí và tuất một lần

Hình thức chi trả này gắn kết chặt chẽ trong các khâu như: Bộ phận giảiquyết chế độ chính sách với bộ phận KH-TC để khi chế độ chính sách củangười lao động được giải quyết thì kịp thời chi trả đến tận tay đối tượnghưởng BHXH đảm bảo thuận tiện, chính xác và an toàn.

- Chi trả thông qua các đơn vị sử dụng lao động đối với chế độ: ốm đau,thai sản, dưỡng sức phục hồi sức khỏe

Do đặc điểm của chế độ này thường phát sinh với lượng tiền của từngngười ít, địa bàn làm việc của người lao động không tập trung (dải dác ở các

tổ, đội, phân xưởng trong phạm vi 1 đơn vị, lâm trường, xí nghiệp )

Hình thức chi trả này khắc phục được hạn chế về biên chế của cơ quanBHXH song thông qua hình thức này cũng nêu cao được vai trò trách nhiệmcủa đơn vị sử dụng lao động trong việc quản lý ngày giờ công; tạo điều kiệnthuận lợi cho người lao động trong việc nhận trợ cấp và chế độ BHXH đượcthụ hưởng, đảm bảo an toàn về tiền mặt trong tổ chức chi trả

Với các mô hình chi trả như trên đảm bảo cho mạng lưới chi trả cơ quanBHXH được mở rộng, đáp ứng được yêu cầu phục vụ nhanh nhất, thuận lợinhất cho đối tượng được thụ hưởng BHXH Đồng thời, phù hợp với thực trạngphát triển của nền kinh tế trong điều kiện hệ thống tài chính tiền tệ chưa pháttriển, mạng lưới ngân hàng chưa mở rộng đến các địa bàn dân cư, các loạihình chi trả như hiện tại cơ những ưu điểm như: Quản lý chặt chẽ sự biếnđộng tăng, giảm của đối tượng, chi trả thuận lợi, nhanh chóng đến tận tay đốitượng được thụ hưởng các chế độ BHXH, biên chế của cơ quan BHXH khôngtăng song vẫn đảm bảo thực hiện tốt trách nhiệm phục vụ đối tượng chi trả cácchế độ BHXH, gắn kết được vai trò trách nhiệm của Đảng ủy, chính quyền địaphương và các đơn vị sử dụng lao động trong việc thực hiện các chế độBHXH theo tinh thần Chỉ thị 15/TW của Bộ chính trị, hạn chế được thắc mắc,khiếu kiện thông qua việc nắm bắt tình hình để giải thích kịp thời nhằm gópphần ổn định chính trị và trật tự an toàn xã hội trên địa bàn

3.2.2 Đào tạo, nâng cao tinh thần trách nhiệm và trình độ chuyên môn cán

bộ làm công tác quản lý chi trả

Nghị quyết Hội nghị lần thứ 3 Ban chấp hành Trung ương Đảng (khoáVIII) nêu rõ: “Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của Cách mạng gắnliền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâu then chốt trongcông tác xây dựng Đảng” Ở bất kỳ lĩnh vực hay ngành nghề nào, trình độchuyên môn và phẩm chất đạo đức của người cán bộ là một yêu cầu vô cùngquan trọng Đối với BHXH cũng vậy nhất là trong khâu quản lý chi trả phục

vụ người lao động thì tinh thần trách nhiệm, sự tâm huyết với nghề nghiệpcũng như trình độ chuyên môn của người cán bộ bảo hiểm là hết sức cần thiết

để đảm bảo nguyên tắc “ Chi đúng, chi đủ, kịp thời, chính xác, an toàn”

Vì vậy, đào tạo đội ngũ cán bộ bảo hiểm nói chung và cán bộ bảo hiểmlàm công tác chi trả nói riêng có phẩm chất và năng lực, có bản lĩnh chính trịvững vàng trên cơ sở lập trường giai cấp công nhân, đủ về số lượng, đồng bộ

về cơ cấu, đảm bảo sự chuyển tiếp liên tục và vững vàng giữa các thế hệ cán

bộ nhằm thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị được giao là một vấn đề cấp thiết.Biện pháp:

* Xây dựng giáo trình chuyên ngành về BHXH;

* Đưa chương trình giảng dạy BHXH vào các trường đại học, cao đẳng,trung học thuộc khối kinh tế;

* Cần tiếp tục đẩy mạnh việc xây dựng và kiện toàn đội ngũ cán bộ, côngchức hệ thống BHXH từ khâu quy hoạch, thi tuyển, đào tạo, bồi dưỡng, đánhgiá sử dụng, quản lý đến việc xây dựng tiêu chuẩn nghiệp vụ, chế độ chínhsách đặc thù, cải thiện thu nhập theo hướng dưới đây:

- Rà soát lại các văn bản cán bộ, công chức của ngành, nghiên cứu điềuchỉnh, bổ sung để hoàn thiện phù hợp với các văn bản pháp quy của Nhà nướcmới ban hành và phù hợp với thực tế quản lý điều hành của ngành;

- Căn cứ vào chiến lược phát triển của ngành để xây dựng quy hoạch cán

bộ, đặc biệt là cán bộ từ TW đến địa phương nhằm đào tạo đội ngũ cán bộ đủ

về số lượng, dồi dào về năng lực chuyên môn, năng lực quản lý, đáp ứng yêucầu phát triển ngành trong giai đoạn mới;

- Xuất phát từ tính chất đặc thù của ngành, cần xúc tiến việc nghiên cứuxây dựng và đề nghị với cơ quan chức năng Nhà nước ban hành hệ thống tiêu

chuẩn nghiệp vụ đầy đủ riêng cho công chức nghành BHXH làm căn cứ pháp

lý để tuyển dụng, bố trí công chức làm đúng ngành nghề, đúng việc, đúng nhucầu của ngành và quản lý đội ngũ cán bộ, công chức của ngành;

- Chú trọng công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức cả nội dungchương trình lẫn phương pháp đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, hướngtrọng tâm vào các kiến thức cơ bản chuyên ngành BHXH, nâng cao chất lượng

lý luận chính trị, quản lý hành chính Nhà nước, quản lý ngành trong cơ chếmới, pháp luật, tin học, ngoại ngữ và các kỹ năng hành chính nghiệp vụ khác.Sớm xây dựng giáo trình đào tạo chuyên ngành BHXH;

- Xây dựng trình cơ quan có thẩm quyền phê duyệt chế độ, chính sáchđặc thù đối với công chức ngành BHXH phù hợp với tính chất đặc thù tronghoạt động của ngành nhằm tạo động lực khuyến khích động viên cán bộ, côngchức nâng cao chất lượng thực thi công vụ, tránh bình quân trong hưởng thụ.Xây dựng chính sách phù hợp để có thể thường xuyên thay thế số cán bộ, côngchức trình độ, năng lực hạn chế, bất cập với yêu cầu, nhiệm vụ của ngành

hoặc thoái hoá, sa sút phẩm chất, đạo đức, kém ý thức tổ chức kỷ luật và để

tuyển chọn được những người có đức, có tài vào ngành;

Đặc biệt đối với những cán bộ, công chức làm công tác chi trả BHXHcần có những chính sách khuyến khích như: tăng lệ phí chi trả, ưu tiên nhữngcán bộ làm công tác chi trả ở các xã vùng sâu, vùng xa

3.2.3 Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, cải tiến quy trình và thủ tục trong công tác chi trả

Để đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính trong công tác chi trả trướchết cần tuân thủ nghiêm túc các qui định về hồ sơ và quy trình giải quyết cácchế độ BHXH ban hành kèm theo Quyết định số 1584 và văn bản sau bổxung sửa đổi 1584 của Tổng giám đốc BHXH Việt Nam để thực hiện giảiquyết đúng - đủ - kịp thời các chế độ BHXH đối với người lao động đồng thờixây dựng hoàn thiện quy chế làm việc có sự phối hợp chặt chẽ giữa các phòngchức năng của cơ quan BHXH, quy định rõ việc tiếp nhận hồ sơ và thời hạngiải quyết các chế độ BHXH (chế độ ngắn hạn không quá 7 ngày, chế độ dàihạn không quá 15 ngày)

Thực hiện tốt quy chế 1 cửa để tiếp nhận hồ sơ và trả kết quả đã giảiquyết, quá trình tiếp nhận hồ sơ có ghi rõ bằng biên bản hoặc phiếu giao nhận

hồ sơ có ghi rõ thời hạn nhận kết quả giải quyết xong các chế độ mà người laođộng được thụ hưởng, trong quá trình giải quyết các chế độ trong thời hạn ghitrên phiếu tổ công tác có trách nhiệm phối hợp với các phòng chức năng để tổchức luân chuyển chứng từ theo đúng quy định giữa các phòng chức năng đểkhi bộ phận tiếp nhận và giải quyết theo quy chế 1 cửa trả kết quả, các phòngchức năng thuộc BHXH tỉnh chuẩn bị các điều kiện cần thiết để chi trả (hồ sơ,danh sách chi trả, tiền mặt) Cải cách này góp phần rút ngắn thời gian giảiquyết chế độ để tổ chức chi trả ngay, kịp thời đến tận tay đối tuợng góp phầnnâng cao năng lực và hiệu quả giải quyết công việc của cấp tỉnh, rút ngắn quytrình và đề cao trách nhiệm vật chất ở mỗi khâu công việc, giảm thời gian chờđợi của người được hưởng chế độ BHXH

Một trong những khâu cải cách thủ tục hành chính trong chi trả chế độBHXH đó là ứng dụng công nghệ tin học trong quản lý chi trả, công tác này

đã có chương trình phần mềm nhằm quản lý hồ sơ và lập danh sách chi trả vàchương trình phần mềm xét duyệt hồ sơ hưởng BHXH hàng tháng: Mọi dữliệu về hồ sơ hưởng BHXH hàng tháng của đối tượng được quản lý trênchương trình phầm mềm do BHXH Việt Nam xây dựng và thống nhất quản lýtrong toàn ngành Căn cứ các dữ liệu về hồ sơ đã được đối chiếu và quản lýchặt chẽ, hàng tháng được cập nhật bổ xung các dữ liệu tăng, giảm để kịp thời

in danh sách chi trả gửi cho BHXH các huyện, thị xã và phòng Kế hoạch tàichính của BHXH tỉnh kịp thời chi trả cho đối tượng thay cho việc lập danhsách chi trả thủ công trước đây Nội dung này giảm được lao động sống trongviệc lập thủ tục chi trả, với chương trình phần mềm quản lý hồ sơ và lập danhsách chi trả, thực hiện đảm bảo cho việc quản lý đối tượng được chặt chẽ hơn

Thông qua các chương trình phần mềm xét duyệt hồ sơ hưởng BHXHcác dữ liệu được chuyển sang chương trình phần mềm quản lý hồ sơ và lậpdanh sách chi trả giúp cho chất lượng công tác chi trả được nâng cao: Từ khâuxét duyệt hồ sơ đến khâu chi trả được nhanh hơn, chính xác hơn

3.2.4 Tăng cường công tác thông tin tuyên truyền

Để đạt được mục tiêu chiến lược phát triển ngành BHXH nói chung vàcông tác chi trả BHXH nói riêng, phải đẩy mạnh công tác thông tin, tuyêntruyền rộng rãi đến mọi người lao động, các ngành, các cấp.

* Nội dung tuyên truyền:

- Tuyên truyền mục đích của BHXH, sự khác nhau giữa BHXH với Bảohiểm thương mại Bảo hiểm thương mại lấy lợi nhuận làm mục đích cho cáchoạt động của mình, còn hoạt động BHXH là những hoạt động không phải vìmục đích lợi nhuận mà vì sự an toàn, an sinh con người, vì con người, đảmbảo quyền lợi cho người lao động trong suốt cuộc đời con người: từ khi còntrong bụng mẹ, đến khi về già

- Tuyên truyền về chế độ chính sách BHXH Đây là nội dung tuyêntruyền rất quan trọng, làm cho người lao động hiểu rõ chế độ chính sáchBHXH, từ đó họ tự giác tham gia BHXH, họ hiểu rõ trách nhiệm và quyền lợicủa mình trong việc tham gia BHXH

3.2.5 Đầu tư phương tiện tin học, nối mạng trong toàn ngành BHXH để nâng cáo chất lượng quản lý các hoạt động BHXH

Đầu tư công nghệ thông tin vào quản lý tài chính quỹ BHXH từ cáckhâu: kế hoạch, thực hiện thanh quyết toán thu- chi, hệ thống sổ sách biểumẫu kế toán, thống kê phân tích tài chính và dự báo xu thế sẽ tiết kiệm thờigian, công sức tiền bạc và số người tham gia làm công tác quản lý tài chính,giúp các đơn vị thấy rõ tình hình tài chính ở nhiều góc độ khác nhau

Đối với công tác chi trả BHXH, việc áp dụng công nghệ quản lý bằngmáy vi tính sẽ góp phần quan trọng vào mục đích nâng cao hiệu quả quản lý

Đối với việc quản lý hồ sơ đối tượng BHXH, được quản lý, lưu trữ chitiết các tiêu thức theo hồ sơ gốc của hơn 4 vạn đối tượng trong tỉnh, sẽ tạo tiền

đề cho việc quản lý thống nhất trong toàn hệ thống Số liệu có tính nhất quán

và chính xác cao do được áp dụng thống nhất phương pháp tính toán ở tất cảcác đơn vị Phát hiện nhanh chóng các sai sót trong tính toán mức hưởng đốivới các hồ sơ cũ Quản lý chặt chẽ biến động, giúp loại trừ khả năng giả mạo

hồ sơ và kê khống đối tượng hưởng Cung cấp thông tin nhanh chóng cho yêucầu quản lý

Rõ ràng, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào nghiệp vụ quản lýBHXH nói chung và công tác chi trả BHXH nói riêng là một hướng phát triểntất yếu, đã và sẽ đem lại hiệu quả rất cao.

3.2.6 Bảo tồn và tăng trưởng quỹ BHXH

Như chúng ta đã biết, thực hiện tốt công tác chi trả các chế độ sẽ lànhân tố thúc đẩy hiệu quả thu, ngược lại, công tác thu thực hiện tốt sẽ tạo điềukiện thuận lợi cho công tác chi trả Như vậy tất yếu đặt ra vấn đề: Bảo tồn vàtăng trưởng quỹ BHXH, bởi vì quỹ BHXH tăng trưởng thì công tác chi trả chocác chế độ mới được thuận lợi và đảm bảo

Để tăng nguồn thu cho quỹ BHXH cần có những biện pháp sau đây:

* Mở rộng đối tượng tham gia

Đối tượng tham gia BHXH là yếu tố quan trọng bậc nhất trong việcđảm bảo an toàn xã hội và tăng nguồn đóng góp vào quỹ BHXH Hầu hết cácnước trên thế giới đều quan tâm đến các giải pháp tăng số lượng người thamgia

- Mở rộng đối tượng tham gia BHXH bắt buộc: Chẳng hạn các doanhnghiệp sử dụng từ 5 lao động trở lên

- Mở rộng đối tượng tham gia BHXH tự nguyện

Trong tương lai tiến tới thực hiện BHXH toàn dân để mọi người không còn lolắng, yên tâm làm việc hơn vì đã có chính sách BHXH quan tâm

* Tiếp tục lấy nguyên tắc hạch toán cân đối thu chi quỹ làm căn bảntrong trong chính sách BHXH Trên cơ sơ nguyên tắc này, cần xác định mứcđóng và mức trợ cấp hợp lý theo từng thời kỳ phù hợp với sự biến động củagiá cả, khả năng đầu tư tăng trưởng nguồn quỹ

* Đầu tư nguồn quỹ nhàn rỗi

Với mục tiêu hoạt động của BHXH là tự cân đối thu- chi, do đó quỹBHXH luôn phải có một lượng tiền tích luỹ để chi các chế độ trợ cấp dài hạnnhư: hưu trí, tử tuất, thương tật Lượng tiền tích luỹ này phải được hoạt độngđầu tư để bảo tồn giá trị và tăng trưởng Quỹ BHXH nhằm để đảm bảo chi trảcác trợ cấp cho người thụ hưởng, nó liên quan đến lợi ích của rất nhiều người

Vì vậy, đầu tư quỹ BHXH có những đặc điểm và nguyên tắc nhất định đó là:Tính hiệu quả; độ an toàn cao; khả năng thanh toán và có lợi ích cho xã hội.Hiệu quả của đầu tư (lãi đầu tư) là sự tăng lên toàn bộ giá trị đầu tư được tínhtrong một giai đoạn nhất định (thường là 1 năm) Lãi đầu tư làm tăng thu choquỹ BHXH đồng không làm tăng tỷ lệ đóng góp BHXH.

Để đảm bảo an toàn cho quỹ BHXH thì phải lựa chọn cách đầu tư vàlĩnh vực đầu tư để giảm thiểu rủi ro Quỹ BHXH phải chi thường xuyên, nhất

là chi trả các trợ cấp BHXH dài hạn, do đó, khi đầu tư phải lưu ý khả năng cóthể rút được tiền ngay, đặc biệt là tiền mặt Điều này đòi hỏi các nhà đầu tưbảo hiểm phải cân nhắc lĩnh vực đầu tư không nhất thiết phải là lĩnh vực đầu

tư có lợi nhuận cao nhất nhưng rủi ro lớn hoặc lĩnh vực có nhiều lợi nhuậnnhưng vốn lại bị tồn đọng lâu như bất động sản

3.2.7 Đầu tư cho phương tiện đi lại và công tác đảm bảo an toàn tiền mặt trong quá trình chi trả

Đây là một tồn tại mà cho đến nay về cơ bản cơ quan BHXH vẫn chưakhắc phục được, trong khi đó hàng tháng các huyện, thị xã vẫn phải đảm bảochi trả an toàn quỹ tiền mặt phương tiện vận chuyển chủ yếu là bằng xe máy.Tồn tại trên nếu không sớm được khắc phục, sẽ là một trong những nguyênnhân làm mất hoặc thất thoát tiền của đối tượng trong quá trình quản lý chi trả

3.2.8 Hoàn thiện công tác cấp sổ BHXH

Mục đích của công tác cấp sổ BHXH nhằm quản lý chặt chẽ các đốitượng tham gia và đóng BHXH giúp cho người lao động có cơ sở pháp lýkiểm tra giám sát kết quả đóng và thực hiện các chế độ BHXH của người sửdụng lao động Tạo điều kiện thuận lợi và đảm bảo sự công bằng cho ngườilao động khi chuyển nơi làm việc vẫn duy trì được quyền lợi BHXH Ngoài

ra, sổ BHXH còn là cơ sở giải quyết các tranh chấp phát sinh giữa người laođộng, người sử dụng lao động với cơ quan BHXH

Việc cấp sổ BHXH phải đảm bảo các yêu cầu sau:

- Tính trung thực trong việc kê khai thời gian làm việc, thời gian đóngBHXH

- Việc cấp sổ BHXH phải được thực hiện tại đơn vị cơ sở

- Phải được ghi chép chính xác, đầy đủ theo hồ sơ gốc của mỗi người đãxác định trong tờ khai cấp sổ BHXH.

- Trong sổ không được tẩy, xoá và sửa chữa tuỳ tiện, không được sửdụng sai mục đích

3.3 Một số khuyến nghị nhằm thực hiện tốt công tác quản lý chi trả BHXH bắt buộc.

3.3.1 Đối với Nhà nước

Mục tiêu của BHXH là nhằm phục vụ người lao động, vì lợi ích vàquyền lợi của số đông người lao động, vì vậy sẽ rất khó để có thể thực hiện tốtmục tiêu này nếu chỉ có sự nỗ lực từ một phía cơ quan BHXH, mà đòi hỏi cầnphải có sự chỉ đạo chặt chẽ, sâu sát của các cơ quan quản lý cấp trên, của cáccấp Đảng ủy, chính quyền, cơ quan quản lý Nhà nước

3.3.1.1 Hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật về BHXH.

Nền kinh tế thị trường xã hội hóa cao đòi hỏi phải có sự thay đổi trongviệc điều chỉnh các mối quan hệ xã hội – pháp luật nói chung và các chế độBHXH nói riêng Hệ thống các vản bản quy phạm pháp luật về BHXH ở nước

ta hiện nay còn khá nhiều bất cập như trong quá trình triển khai thực hiện chế

độ, chính sách việc nghiên cứu, bổ sung, ban hành văn bản hướng dẫn chưakịp thời, các văn bản thì thường xuyên thay đổi dẫn đến sự chồng chéo giữacác văn bản ban hành trong chính cơ quan BHXH hay cũng như các văn bảncủa các cơ quan có liên quan thiếu sự thống nhất nhiều khi là trái ngược nhau.Yêu cầu đặt ra để nâng cao hiệu lực của các văn bản pháp luật BHXH là:

- Tiếp tục hoàn thiện hệ thống văn bản hướng dẫn thi hành Luật BHXHtheo đúng chương trình, kế hoạch đã đặt ra

- Chủ động đánh giá hệ thống văn bản, chính sách đã ban hành, rà soát đểloại bỏ những văn bản đã hết hiệu lực cũng như thiếu tính thực tiễn để kịp thời

bổ sung, hoàn thiện nhằm đáp ứng tốt quyền lợi của người lao động

- Có sự phối hợp đồng bộ, nhất quán giữa các Bộ, cơ quan liên quantrong việc ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về BHXH nhằm tránh sựchồng chéo, vướng mắc cho người lao động trong quá trình tìm hiểu về quyền

lợi BHXH của mình

3.3.1.2 Cân đối lại nguồn quỹ BHXH

Thực tế hiện nay nguồn quỹ BHXH đang ngày càng mất cân đối mộtcách trầm trọng Quỹ BHXH dùng để chi trả cho các chế độ ngắn hạn thì ngàycàng dư thừa do khoản chi chế độ ít, thời gian ngắn trong khi quỹ dùng chi trảcho các chế độ dài hạn thì ngày một thâm hụt, thu không đủ chi Điều này đòihỏi Nhà nước cần xem xét để có những biện pháp hữu hiệu nhằm cân đối lạiquỹ BHXH như tăng tỷ lệ % đóng góp của người lao động và chủ sử dụng laođộng dành cho chế độ dài hạn, tăng mức đóng góp của các bên tham gia, mởrộng hình thức đầu tư quỹ…Quan trọng nhất là tuyên truyền, động viên, gắnkết quả thu nộp với việc giải quyết chế độ chính sách ở cơ quan BHXH nhằmtạo niềm tin trong nhân dân để họ thấy được quyền và nghĩa vụ của mình thamgia đầy đủ với quyền lợi của mình Từ đó mở rộng được nguồn thu cho quỹBHXH cũng như giảm thiểu được tình trạng chậm đóng, nợ đọng BHXH kéodài như hiện nay

3.3.1.3 Về mặt công tác chính sách

- Trước hết tập trung vào việc sửa đổi, bổ sung các mẫu biểu có liênquan đến công tác quản lý chi trả, đến việc thanh, quyết toán của các đại lý chitrả với cơ quan BHXH, tạo điều kiện để các đại lý chi trả dễ thực hiện nhưngđồng thời vẫn đảm bảo yêu cầu quản lý của ngành

- Chính sách BHXH phải có những thay đổi cho phù hợp với tình hìnhhiện nay:

* Đối với chế độ trợ cấp ốm đau

- Ngành BHXH cần quy định chặt chẽ về thời hạn giải quyết trợ cấp ốmđau, đối với các đơn vị sử dụng lao động và người lao động phải được giảiquyết dứt điểm trong tháng hoặc trong quý: quy định thời gian tối thiểu đóngBHXH trước khi được hưởng; thời hạn tối đa là 12 tháng hoặc 24 tháng đượchưởng trợ cấp cho chế độ trợ cấp ốm đau dài ngày, không thể quy định nhưhiện nay Sau điều trị, nếu chưa đủ điều kiện hưởng hưu, nên có chế độ trợ cấptàn phế cho những người mất sức lao động từ 81% trở lên, mức trợ cấp tínhtheo lương tối thiểu và cao hay thấp tuỳ thuộc vào số năm đóng BHXH nhiềuhay ít Chế độ trợ cấp nghỉ thực hiện biện pháp dân số kế hoạch hoá gia đìnhnên chuyển sang cho chế độ trợ cấp thai sản quản lý

- Ngoài ra, việc quy định doanh nghiệp giữ lại 2% tiền đóng bảo hiểm

xã hội (BHXH) và giải quyết chế độ ốm đau, thai sản cho người lao động sau

đó quyết toán với tổ chức BHXH đã gây khó khăn cho doanh nghiệp, đặc biệt

là các doanh nghiệp ít lao động, doanh nghiệp nhiều lao động nữ vì nhiều khi

số tiền giữ lại không đủ chi mà chế độ báo cáo tài chính phức tạp trong khidoanh nghiệp không nắm chắc được chính sách nên giải quyết chế độ chongười lao động không đúng quy định nên chăng để cơ quan BHXH quản lýthống nhất số tiền này hoặc cần nghiên cứu quy định có khoản chi phí quản

lý trong thực hiện giải quyết chế độ ốm đau, thai sản cho người lao độngđối với đơn vị sử dụng lao động để đảm thực hiện chế độ được đầy đủ, kịpthời

* Đối với chế độ thai sản

- Chế độ thai sản một mặt nên quy định nới rộng thời gian đóng BHXHtrước khi hưởng chế độ BHXH từ 12 tháng trở lên với những trường hợp mới

tham gia BHXH, Mặt khác, cần linh động với những trường hợp khó khăn

như khó sinh phải nghỉ việc để dưỡng thai ngay từ khi có thai nên chưađóng BHXH đủ 6 tháng trong vòng 12 tháng BHXH mà trước đó có thờigian dài đã đóng BHXH

* Đối với chế độ TNLĐ- BNN

- Cần bổ sung điều kiện về thời gian tham gia BHXH ít nhất là 6 thángtrước khi xảy ra tai nạn mới được hưởng trợ cấp tai nạn lao động Trongkhoảng 6 tháng này, nếu xảy ra tai nạn lao động thì chủ lao động phải chịutoàn bộ chi phí điều trị và phải trả trợ cấp tai nạn lao động cho người lao động

Có như vậy mới ràng buộc người sử dụng lao động trong việc sắp xếp, bố trícông việc cho người lao động mới vào làm việc một cách phù hợp và thựchiện tốt công tác huấn luyện an toàn lao động Đồng thời nên loại bỏ quy địnhkhi bị tai nạn lao động trên tuyến đường đi và về từ nơi ở đến nơi làm việcđược xác định là tai nạn lao động nhằm loại bỏ kẽ hở dễ lợi dụng: cố tìnhnhầm lẫn tai nạn giao thông với tai nạn lao động vì chế độ BHXH hiện naykhông chỉ giới hạn trong cán bộ công chức, viên chức Nhà nước mà đã mởrộng đến người lao động làm việc có tham gia BHXH ở các thành phần kinhtế