Trứng được giữ lại trong cơ thể mẹ để được bảo vệ tốt nhưng ấu trùng cần bám trên da cá để theo cá phát tán đi các vùng nước xa hơn, tìm những cơ hội tốt hơn cho sự phát triển của loài[r]
Trang 1PHÒNG GD & ĐT YÊN MINH ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI CẤP TRƯỜNG TRƯỜNG THCS BẠCH ĐÍCH Môn: Sinh học
Khối: 7
Năm học: 2012 - 2013
Thời gian: 90 phút
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức
Chủ đề 1: Ngành động vật nguyên sinh
Chủ đề 2: Ngành ruột khoang
Chủ đề 3: Các ngành giun
Chủ đề 4: Ngành thân mềm
2 Kĩ năng
- Kĩ năng trình bày kiến thức
- Kĩ năng tổng hợp kiến thức
3 Thái độ
- Có ý thức đúng đắn trong học tập.
- Rèn luyện tính cận thận, nghiêm túc trong học tập
II HÌNH THỨC KIỂM TRA
Tự luận: 100%
III MA TR N Ậ ĐỀ KI M TRAỂ
Nội
dung
kiến
thức
Nhận biết Thông hiểu Vận dụng Vận dụng ở mức cao
Chủ đề
1: Ngành
động vật
nguyên
sinh
Phân biệt được các loại trùng, có biện pháp phòng bệnh do trùng gây ra
Vận dụng kiến thức giải thích ý nghĩa cấu tạo bào xác của ĐVNS
Chủ đề
2: Ngành
ruột
khoang
Trình bày được cấu tạo ngoài và vai trò thực tiễn của ruột khoang
Sinh sản dinh dưỡng của thủy tức thích nghi với đời sống
Chủ đề
3: Các
ngành
giun
Đưa ra các đặc điểm của giun và
so sánh giữa các ngành
Trang 2Số điểm 2 2đ (20%)
Chủ đề
4: Ngành
thân
mềm
Trình bày cấu tạo ngoài, dinh dưỡng, sinh sản của trai sông
Giải thích được sự phát tán nòi giống và bảo vệ trứng của trai sông
Tổng số
Tổng số
điểm (30%)3đ (30%)3đ (30%)3đ (10%)1đ (100%)10đ
IV ĐỀ BÀI
Câu 1
Trình bày vai trò thực tiễn của ruột khoang
Câu 2
Nêu cách dinh dưỡng của trai sông
Câu 3
Đưa ra các đặc điểm chứng tỏ giun đốt có tổ chức cơ thể cao hơn giun tròn
Câu 4
Muỗi Anôphen phân biệt với muỗi thường ở những điểm nào ?
Câu 5
Cấu tạo bào xác của động vật nguyên sinh và ý nghĩa sinh học của chúng
Câu 6
Thủy tức thích ứng với thời kì giá lạnh về mùa đông như thế nào ?
Câu 7
Giải thích lí do trứng trai sông được giữ để phát triển trong cơ thể trai mẹ, nhưng
ấu trùng lại bám vào da cá để đi khắp nơi
V ĐÁP ÁN - THANG ĐIỂM
Câu 1 (2đ)
- Ruột khoang là một mắt xích trong chuỗi thức ăn của đại dương Hơn thế nữa, tập đoàn san hô còn tạo ra nơi cư trú cho nhiều động, thực vật, tạo nên một trong các cảnh quan độc đáo của biển cả Chúng có ý nghĩa lớn lao về mặt sinh thái (0,5đ)
- Một số loài ruột khoang có giá trị thực phẩm và dược phẩm (0,5đ)
- Một số loài san hô được khai thác làm nguyên liệu đá vôi, nguyên liệu mĩ phẩm, vật trang trí (0,5đ)
- Một số hóa thạch của chúng, nhất là san hô, là vật chỉ thị cho các địa tầng địa chât (0,5đ)
Câu 2 (1đ)
- Lông phủ trên tấm miệng và mang rung động tạo nên dòng nước trao đổi liên tục với môi trường ngoài (0,5đ)
- Dòng nước hút vào mang gồm thức ăn (vụn hữu cơ, động vật nhỏ ) đưa đến miệng và oxi đến các tấm mang hấp thụ (0,5đ)
Câu 3 (2đ)
Trang 3- Cơ thể phân đốt : Sự phân đốt quán triệt cả cấu tạo ngoài (mỗi đốt có một vòng chân bên) và cấu tạo trong (mỗi đốt có một đôi hạch thần kinh, đôi hệ bài tiết và tuần hoàn ) Sự phân đốt cơ thể giúp tăng cường hoạt động và hoàn thiện các hệ
cơ quan (0,5đ)
- Cơ thể có khoang chính thức: Trong khoang có dịch thể xoang, góp phần xúc tiến các quá trình sinh lí của cơ thể (0,5đ)
- Xuất hiện chân bên: Cơ quan di chuyển chuyên hóa chính thức (0,5đ)
- Xuất hiện hệ tuần hoàn, hệ hô hấp đầu tiên (0,5đ)
Câu 4 (1đ)
- Kích thước lớn hơn, khi đậu đầu chúc xuống đất, đuôi chổng lên trên (0,5đ)
- Chúng thường gặp ở miền núi và các đầm lầy nước đọng Chúng có khả năng truyền mầm bệnh sốt rét (0,5đ)
Câu 5 (2đ)
Bào xác là hiện tượng chung của cơ thể động vật nguyên sinh khi gặp điều kiện khó khăn, nhất là gặp khô hạn
- Về cấu tạo: Chúng thải bớt nước, thu nhỏ cơ thể lại và hình thành lớp vở dày bảo
vệ Nhờ vậy, chúng có thể tồn tại trong tự nhiên nhiều tháng, thậm chí lâu hơn (1đ)
- Ý nghĩa sinh học :
+ Khi điều kiện thuận lợi trở lại thì chúng chui ra khỏi bào xác để hoạt động (0,5đ) + Lợi dụng tình trạng bào xác, chúng có thể dễ dàng bay theo gió hay bám vào các động vật khác để phát tán đến môi trường sống mói (0,5đ)
Câu 6 (1đ)
Mùa đông giá lạnh và ít thức ăn nên thủy tức không sinh sản vô tính và tăng cường sinh sản hữu tính để cá thể con có sức sống cao hơn, chống chọi với thời tiết khắc nghiệt
Câu 7 (1đ)
Trứng được giữ lại trong cơ thể mẹ để được bảo vệ tốt nhưng ấu trùng cần bám trên da cá để theo cá phát tán đi các vùng nước xa hơn, tìm những cơ hội tốt hơn cho sự phát triển của loài trai vốn có lối sống vùi lấp, không có khả năng phát tán nòi giống đi xa