Pháp luật về đấu giá hàng hóa trong thương mại thực trạng và kiến nghị hoàn thiện pháp luật

s Giao kết hợp đồng trong bán đấu giá của tác giả Lê Minh Hường; bài viết Một số bất cập của pháp luật về bán đấu giá tài sản của tác giả Nguyễn Văn Mạnh Tuy nhiên, các công trình nghiên

TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHỆ TP HỒ CHÍ MINH

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

PHÁP LUẬT VỀ ĐẤU GIÁ HÀNG HOÁ TRONG THƯƠNG MẠI – THỰC TRẠNG VÀ KIẾN NGHỊ

HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT

Giảng viên hướng dẫn : TS Nguyễn Thành Đức Sinh viên thực hiện : Nguyễn Thị Ngọc Trân MSSV: 1411271222 Lớp: 14DLK12

TP Hồ Chí Minh, năm 2018

để em có thể hoàn thành tốt khoá luận của mình Em cũng xin đặc biệt gửi lời cảm

ơn đến Thầy Nguyễn Thành Đức – Trưởng Khoa Luật, trong suốt quá trình em thực tập tại Sở Tư pháp thành phố Hồ Chí Minh và nghiên cứu làm khoá luận, Thầy đã giúp đỡ, dìu dắt và hướng dẫn em tận tình từ quá trình định hướng tên đề tài sao cho phù hợp với đơn vị thực tập để từ đó phát triển lên thành đề tài khoá luận ngày hôm nay

Bên cạnh đó, em cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành đến quý thầy cô trong Hội đồng bảo vệ Khoá luận tốt nghiệp Quý thầy cô đã cho em được những góp ý hết sức cụ thể, rõ ràng, đúng trọng tâm để em chỉnh sửa hoàn thiện hơn bài khoá luận của mình

Bước đầu đi vào môi trường thực tế, tìm hiểu và học hỏi kinh nghiệm nên bản thân em vẫn tồn tại nhiều hạn chế trong quá trình tiếp cận vấn đề và gặp nhiều

bỡ ngỡ nên trong suốt quá trình thực hiện bài khoá luận nên không thể tránh khỏi những thiếu sót Do vậy, em rất mong nhận được những ý kiến đóng góp quý báu của Quý Thầy cô để từ đó có thể giúp em hoàn thành từ đó đạt kết quả tốt hơn cho khoá luận này

Một lần nữa, em xin kính chúc Quý Thầy cô Khoa Luật trường Đại học Công Nghệ TP.HCM và Quý lãnh đạo nhà trường cùng tất cả các thầy cô các phòng, khoa khác dồi dào sức khoẻ và niềm tin để có thể tiếp tục thực hiện sứ mệnh cao cả của mình, giúp cho xã hội ngày càng tốt đẹp và phát triển hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

Tp Hồ Chí Minh, ngày 27 tháng 08 năm 2018

Sinh viên thực hiện

Nguyễn Thị Ngọc Trân

LỜI CAM ĐOAN

Tôi tên Nguyễn Thị Ngọc Trân - là sinh viên Khóa 14 của Khoa Luật Kinh tế

thuộc trường Đại học Công Nghệ TP.HCM

Lớp: 14DLK12 - MSSV: 1411271222

Tôi xin cam đoan bài Khóa luận tốt nghiệp là công trình nghiên cứu độc lập của riêng tôi Các số liệu và kết quả trong Khóa luận là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng

Tp Hồ Chí Minh, ngày 27 tháng 08 năm 2018

Sinh viên thực hiện

Nguyễn Thị Ngọc Trân

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Tình hình nghiên cứu 1

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu 2

5 Kết cấu khóa luận 2

Ch ng 
TỔNG QUAN VỀ ĐẤU GIÁ HÀNG HÓA VÀ PHÁP LUẬT VỀ ĐẤU GIÁ HÀNG HÓA 3

1.1 Khái quát về đấu giá hàng hóa 3

1.1.1 Khái niệm đấu giá hàng hóa trong thương mại 3

1.1.2 Đặc điểm của đấu giá hàng hóa trong thương mại: 5

1.1.3 Phương thức và hình thức đấu giá: 8

1.2 Vai trò của pháp luật đấu giá hàng hoá và những so sánh đấu giá hàng hoá với những hoạt động khác 12

1.2.1 Vai trò của pháp luật về đấu giá hàng hóa trong thương mại 12

1.2.2 So sánh hoạt động đấu thầu hàng hóa, dịch vụ và đấu giá hàng hóa 15

1.2.3 Đấu giá hàng hóa trong thương mại và đấu giá tài sản trong dân sự: 18

1.3 Pháp luật Việt Nam về đấu giá hàng hoá qua các giai đoạn 19

1.3.1 Giai đoạn trước khi Luật Thương mại 2005 được ban hành 20

1.3.2 Giai đoạn sau khi Luật Thương mại 2005 ban hành 21

TIỂU KẾT CHƯƠNG 24

Ch ng 2 THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VỀ ĐẤU GIÁ HÀNG HOÁ VÀ KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ ĐẤU GIÁ HÀNG HÓA 25

2.1.1 Đối tượng và chủ thể tham gia đấu giá hàng hóa 25

2.1.2 Các nguyên tắc và các quy định về giao kết hợp đồng đấu giá hàng hóa trong thương mại 30

2.1.3 Trình tự, thủ tục đấu giá hàng hóa 33

2.1.4 Những hạn chế, bất cập của pháp luật đấu giá hàng hoá với thực trạng ở

Việt Nam hiện nay 37

2.2 Kiến nghị hoàn thiện pháp luật về đấu giá hàng hoá 45

2.2.1 Một số kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả bán đấu giá hàng hóa ở Việt Nam và cụ thể trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh 45

2.2.2 Một số kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng hoạt động đấu giá hàng hoá: Để nâng cao chất lượng hoạt động đấu giá, Luật Đấu giá tài sản năm 2016 cần tập trung giải quyết các vấn đề sau: 45

TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 47

KẾT LUẬN 48

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 50

LỜI MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Xã hội ngày càng phát triển, nền kinh tế thị trường đang từng bước có những bước tiến mới và vượt bậc, hàng hóa trở nên phong phú và đa dạng Hàng hoá là sản phẩm của lao động, nó có thể thoả mãn những nhu cầu nhất định nào đó của con người thông qua trao đổi, mua bán Hoạt động mua bán và trao đổi hàng hóa nói chung được thể hiện dưới nhiều phương thức trong đó có phương thức đấu giá hàng hóa đang dần trở nên đa dạng và sôi động Nhiều văn bản pháp luật ra đời để đáp ứng cho hoạt động đấu giá nói chung và đấu giá hàng hóa nói riêng như: Bộ Luật Dân sự năm 2005, Luật Thương mại năm 2005, Luật xử lý vi phạm hành chính năm

2012, Luật Đất đai 2013, Luật thi hành án dân sự 2008, Nghị định Chính phủ về bán đấu giá tài sản Các văn bản pháp luật này ra đời tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho hoạt động đấu giá theo luật chung và đấu giá hàng hóa theo luật Thương mại, góp phần tạo nên tính thống nhất giữ luật chung và riêng, không gây mâu thuẫn chồng chéo cho Nhà nước và công dân, hạn chế vi phạm pháp luật của các chủ thể, đồng thời tạo ra môi trường kinh doanh thương mại lành mạnh, từ đó góp phần quan trọng vào sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước

Tuy nhiên, đấu giá hàng hóa trong thương mại còn nhiều vấn đề vướng mắc, bất cập trong công tác thực thi pháp luật để áp dụng sao cho phù hợp vào thực tiễn hiện nay Với mong muốn được tìm hiểu, nghiên cứu để làm rõ những vấn đề nêu

trên nên em đã lựa chọn đề tài: “Pháp lu t v u giá hàng hóa trong th ng m i

- Th c tr ng và kiến nghị hoàn thiện pháp lu t” làm Khóa luận tốt nghiệp chuyên

ngành Luật Kinh tế của mình

2 Tình hình nghiên cứu

Pháp luật về đấu giá hàng hóa trong thương mại ở Việt Nam là vấn đề mới, thực tiễn tổ chức thực hiện về đấu giá hàng hóa diễn ra rất phong phú, phức tạp Nhìn chung từ năm 2007 trở về trước, pháp luật về đấu giá hàng hóa trong thương mại ở Việt Nam chưa được nghiên cứu một cách hệ thống, toàn diện, dường như chỉ được đề cập hoặc nêu rải rác ở một số bài báo, tạp chí, luận văn Các công trình này chỉ nghiên cứu ở các khía cạnh, góc độ khác nhau hoặc phản ánh tình hình, cụ thể như: Luận văn thạc s luật học Hoàn thiện pháp luật về bán đấu giá tài sản ở Việt Nam hiện nay của tác giả Nguyễn Thuyết Liên1; Luận văn thạc s luật học Pháp luật về bán đấu giá tài sản ở Việt Nam của tác giả Nguyễn Văn y2; Luận văn thạc

s Giao kết hợp đồng trong bán đấu giá của tác giả Lê Minh Hường; bài viết Một số bất cập của pháp luật về bán đấu giá tài sản của tác giả Nguyễn Văn Mạnh

Tuy nhiên, các công trình nghiên cứu trên mới chủ yếu đề cập đấu giá tài sản theo pháp luật dân sự, và Luật Đấu gia tài sản mà chưa đề cập nhiều đến hoạt động đấu giá hàng hóa trong pháp luật thương mại Vì vậy việc nghiên cứu có hệ thống, toàn diện pháp luật đấu giá hàng hóa để hoàn thiện pháp luật về đấu giá hàng hóa trong thương mại là rất cần thiết

3 Đối t ợng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của khóa luận là những văn bản pháp luật về đấu giá hàng hóa ở Việt Nam mà trước hết và chủ yếu là Luật Thương mại năm 2005 Trong khuôn khổ của khóa luận tốt nghiệp, khóa luận đi sâu nghiên cứu một

số vấn đề tổng quan, thực tiễn và thực trạng áp dụng pháp luật về đấu giá hàng hóa trong thương mại, cụ thể phạm vi nghiên cứu tại Thành phố Hồ Chí Minh Trên cơ

sở đó đưa ra những giải pháp, kiến nghị phù hợp

4 C sở lý luận và ph ng pháp nghiên cứu

4.1 Cơ s lý lu n của Khoá lu n:

Báo cáo dựa trên cơ sở lý luận của chủ ngh a Mác Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh về Nhà nước và pháp luật, những cơ sở lý luận của Đảng cộng sản Việt Nam

về đổi mới Nhà nước và pháp luật về cải cách tư pháp

4.2 Phương pháp nghiên cứu của Khoá lu n:

Khoá luận sử dụng các phương pháp nghiên cứu của triết học duy vật biện chứng và duy vật lịch sử Mát xít như phương pháp kết hợp giữa lý luận và thực tiễn, phương pháp phân tích tổng hợp, so sánh thống kê và dựa trên quan điểm của Chủ ngh a Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về duy vật biện 2 chứng và duy vật lịch sử để tiếp cận với đề tài đã đặt ra

Ch ng 
TỔNG QUAN VỀ ĐẤU GIÁ HÀNG HÓA VÀ PHÁP LUẬT

VỀ ĐẤU GIÁ HÀNG HÓA 1.1 Khái quát về đấu giá hàng hóa

1.1.1 Khái niệm u giá hàng hóa trong th ng m i

- Đấu giá theo quan niệm truyền thống, đấu giá là việc mua bán hàng tài sản

công khai mà những người mua sẽ trả giá từ giá thấp cho tới khi trả giá cao nhất và

người bán đấu giá đồng ý bán bằng cách gõ búa

+ Theo từ điển kinh tế học hiện đại: Đấu giá (auctions) là một kiểu thị trường trong đó người mua tiềm tàng đặt giá cho hàng hóa chứ không phải đơn thuần trả giá theo công bố của người bán 3

+ Theo Đại Từ điển Tiếng Việt: Bán đấu giá theo phương thức để cho người mua công khai trả giá cao nhất thì bán , hoặc Bán đấu giá là bán bằng hình thức để cho người mua lần lượt trả giá, ai trả giá cao nhất thì được mua 4

- Tài sản (asset) là một vật thuộc quyền sở hữu cá nhân biểu hiện dưới hình

thức giá trị hoặc theo David W.Pearce thì Tài sản là một thực thể có giá trị thị trường hoặc giá trị trao đổi và là bộ phận cấu thành của cãi hay tài sản của chủ sở hữu 5

+ Theo quy định của Bộ luật Dân sự Việt Nam thì tài sản là vật, tiền, giấy tờ

có giá, và các quyền tài sản Pháp luật Việt Nam chia tài sản thành hai loại là bất động sản và động sản Bất động sản bao gồm đất đai, nhà, các tài sản khác gắn liền với đất đai và những loại tài sản theo quy định của pháp luật

+ Tài sản trong đấu giá rất đa dạng Căn cứ vào trình tự, thủ tục quy định cho việc bán đấu giá tài sản thì các loại tài sản bán đấu giá có thể được chia ra hai loại tài sản: tài sản thuộc sở hữu của cá nhân, tổ chức được bán theo hình thức tự nguyện

và tài sản tư pháp được bán theo hình thức bắt buộc Tài sản thuộc sở hữu của cá nhân, tổ chức là những tài sản được phép giao dịch theo quy định của pháp luật, ví

dụ như hàng hóa, một số loại đồ cổ, tác phẩm nghệ thuật, đồ sưu tầm, phương tiện giải trí, bất động sản, đồ dùng gia đình, hàng tiêu dùng, đồ văn phòng, máy tính, v.v Tài sản tư pháp bao gồm tài sản để thi hành án theo quy định của pháp luật về thi hành án; tài sản là tang vật phương tiện vi phạm hành chính bị tịch thu sung qu nhà nước theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính; tài sản bảo đảm theo quy định của pháp luật về giao dịch có bảo đảm; hàng hoá lưu giữ do người

3

Từ điển Kinh tế học hiện đại, NXB Chính trị quốc gia, năm 1999

4

Từ điển tiếng Việt, NXB Từ điển bách khoa 2012, trang 38

5 Từ điển Kinh tế, tài chính ngân hàng của Phó Giáo sư, Tiến s Lê Văn Tề (NXB thanh niên-1999)

vận chuyển đường biển, đường hàng không; đường bộ lưu giữ tại cảng, kho; tài sản nhà nước phải bán đấu giá tài sản theo quy định của pháp luật về quản lý tài sản nhà nước

+ Ở Việt Nam, theo Từ điển Luật học thì Bán đấu giá tài sản là hình thức bán công khai một tài sản, một khối tài sản; theo đó có nhiều người muốn mua tham gia trả giá, người trả giá cao nhất nhưng không thấp hơn giá khởi điểm là người mua được tài sản 6

+ Dưới góc độ pháp lý, định ngh a về bán đấu giá tài sản thường được quy định trong những điều luật cụ thể: Chẳng hạn điều 3, Luật bán đấu giá tài sản nước Cộng hoà nhân dân Trung Hoa năm 1996 quy định Bán đấu giá là hình thức bán và mua tài sản công khai, theo đó các tài sản và quyền tài sản được bán cho người trả giá cao nhất 7 Còn đạo luật của Floriada năm 2003 đưa ra khái niệm Bán đấu giá tuyệt đối là cuộc bán đấu giá không yêu cầu giá khởi điểm tối thiểu mà hàng hoá

sẽ được bán cho người trả giá cao nhất.8

+ Bộ luật Dân sự 2005 của Việt Nam quy định: Tài sản có thể được đem bán đấu giá theo ý muốn của chủ sở hữu hoặc pháp luật có quy định

Như vậy, định ngh a bán đấu giá tài sản theo quy định của Nghị định số

05/2005/NĐ-CP ngày 18/01/2005 của Chính phủ về bán đấu giá tài sản thì bán đấu giá tài sản là hình thức bán tài sản công khai, có từ hai người trở lên tham gia đấu giá và tuân theo các quy định của pháp luật về bán đấu giá

Đấu giá hàng hóa khi nghiên cứu dưới góc độ khoa học pháp lý còn được hiểu

là một quan hệ pháp luật dân sự và thương mại tức là đấu giá cũng bao gồm khách thể, chủ thể và nội dung của quan hệ đó Chủ thể của quan hệ đấu giá chính là những người tham gia quan hệ đó bao gồm: người có hàng hoá, người bán đấu giá, người điều hành giá và người mua hàng hoá Khách thể của quan hệ pháp luật là những lợi ích mà các bên tham gia quan hệ hướng tới Quan hệ đấu giá cũng là một quan hệ mua bán nói riêng và là quan hệ ngh a vụ nói chung với khách thể là hành

vi thực hiện ngh a vụ của các chủ thể mà thông qua đó, quyền yêu cầu cũng như ngh a vụ của các bên được thực hiện Mặt khác, khi tham gia quan hệ, lợi ích của các bên chỉ đạt được khi các bên đã thực hiện đầy đủ ngh a vụ của mình để thỏa mãn yêu cầu của bên kia Muốn thực hiện tốt ngh a vụ của các bên thì phải xác định

rõ quyền và ngh a vụ của các bên tham gia quan hệ ngh a vụ Vì vậy, nội dung của quan hệ pháp luật về đấu giá hàng hóa là tổng hợp các quyền và ngh a vụ của các

6

Bộ Tư pháp – Viện Khoa học Pháp lý ( 2006), Từ điển Luật học, nhà xuất bản Tư pháp

7

Điều 3, Luật bán đấu giá tài sản nước Cộng hoà nhân dân Trung Hoa năm 1996

8 Đạo luật của Floriada năm 2003

chủ thể trong quan hệ

- Hàng hóa trong l nh vực thương mại, căn cứ pháp lý Luật thương mại 2005,

thì hàng hóa bao gồm: tất cả các loại động sản, kể cả động sản hình thành trong tương lai; những vật gắn liền với đất đai

+ Theo Luật Thương mại năm 2005 coi đấu giá hàng hóa là một trong số hoạt động thương mại cụ thể, theo đó người bán hàng tự mình hoặc thuê người tổ chức bán đấu giá thực hiện việc bán hàng hóa công khai để chọn người mua trả giá cao nhất9 Những quy định liên quan đến đấu giá hàng hóa trong Luật thương mại năm

2005 nhằm phát triển hoạt động kinh doanh dịch vụ đấu giá hàng hóa, nâng cao hiệu quả và hiệu lực pháp lý của hoạt động thương mại này

+ Như vậy, có rất nhiều quan điểm, định ngh a khác nhau về đấu giá hàng hóa nhưng tất cả các quan điểm, định ngh a đó đều thể hiện bản chất của đấu giá, đó là: Phương thức mua bán công khai có nhiều người tham gia trả giá Qua đó, có thể

đưa ra khái niệm cơ bản về đấu giá hàng hóa như sau: “ u giá hàng hóa là m t hình thức mua bán c bi t theo ó ngư i mua t tr giá d a trên giá kh i i m do bên bán ưa ra Ngư i nào tr giá cao nh t s ư c quy n mua hàng hoá u giá

u giá ư c t chức công khai theo nh ng nguyên t c và trình t , thủ t c nh t nh” 10

Qua đây có thể nhận thấy đấu giá có thể xem xét dưới nhiều khía cạnh khác nhau Tuy nhiên, về cơ bản để đấu giá tài sản, người bán đấu giá phải đưa ra giá khởi điểm của tài sản muốn bán và phải trưng bày tài sản đó để những người muốn mua xem trước Những người muốn mua sẽ tham gia trả giá theo một trình tự thủ tục nhất định, người trả giá cao nhất sẽ là người được quyền mua tài sản Đấu giá tài sản có thể là bắt buộc theo quyết định của Tòa án hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc tự nguyện theo yêu cầu của chủ sở hữu 11 Người bán tài sản có thể tự

tổ chức đấu giá hoặc thông qua người bán đấu giá chuyên nghiệp, kinh doanh đấu

giá

1.1.2 Đ c i m c a u giá hàng hóa trong th ng m i:

Từ khái niệm đấu giá hàng hóa theo quy định của Luật thương mại 2005 thì đấu giá hàng hóa có các đặc điểm đáng chú ý như sau:

Viện Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp, Đề tài: “Hoàn thi n pháp lu t v bán u giá tài s n nh m thúc y

th ch kinh t th trư ng nh hư ng xã h i chủ ngh a Vi t Nam”, (tr.127 – tr.133)

- u giá hàng hóa là m t hoạt ng bán hàng c bi t và ư c th hi n trên các phương di n:

Đối tượng của đấu giá hàng hóa là những hàng hóa nhất định có tính đặc thù

về giá trị và giá trị sử dụng: Đối tượng của đấu giá hàng hóa có thể là những hàng hóa thương mại thông thường, tuy nhiên, do tính chất đặc thù của việc bán hàng hóa theo phương thức này mà không phải hàng hóa nào cũng được các chủ sở hữu quyết định bán bằng phương pháp đấu giá Chính vì vậy, chỉ những hàng hóa có đặc thù

về giá trị cũng như giá trị sử dụng mới thường được người có hàng hóa cân nhắc để lựa chọn bán theo phương thức đấu giá Những hàng hóa được đem đấu giá là loại hàng hóa khó xác định giá trị thực của nó như các loại hàng hóa khác Do vậy, người bán hàng hóa chỉ đưa ra mức giá cơ bản giá khởi điểm để người mua tham khảo giá, còn giá bán thực tế do những người tham dự cuộc đấu giá xác định trên cơ

sở sự cạnh tranh giá với nhau Giá bán thực tế có thể cao hơn hoặc thấp hơn giá mà người bán đưa ra ban đầu

- Đấu giá hàng hóa mang tính cạnh tranh, công khai và lành mạnh:

Trong mua bán thông thường, người bán hàng thường có hai phương thức chủ yếu để xử lý về giá Một là, người bán niêm yết giá và bán giá theo giá niêm yết Điều đó có ngh a là người mua đã mặc nhiên chấp nhận giá chào hàng và không có

sự trả giá nào khác, người bán không chấp thuận một sự thay đổi nào về giá bán hàng đã niêm yết Đây là phương thức bán hàng chủ yếu của hầu hết các nước phát triển Hai là, người bán hàng chào giá trực tiếp ngh a là người bán chào giá cao hơn giá mà họ dự kiến sẽ bán, hay còn gọi là nói thách , người mua sẽ xem xét và trả giá từ thấp đến cao Cho nên sẽ diễn ra một quá trình thương lượng về giá cả nhưng thông thường giá bán bao giờ cũng thấp hơn giá chào, thậm chí có thể thấp hơn nhiều so với giá chào hàng Nhìn chung, theo cả hai phương thức chào giá thông thường, giá bán hàng thực tế thường không cao hơn giá chào mà chỉ bằng hoặc thấp hơn giá chào

Đối với mua bán đấu giá, phiên bán đấu giá thường được thông báo công khai

để thu hút đông đảo người tham gia trả giá Số người tham gia trả giá thường lớn hơn số người cần mua Chính bởi vậy, mức độ cạnh tranh trong trả giá rất cao Tất

cả những người tham gia đấu giá đều muốn mua được hàng hóa, bởi vậy họ sẽ nâng giá của hàng hóa lên mức cao nhất có thể Để đảm bảo tính cạnh tranh lành mạnh, chính những người tham gia sẽ cùng nhau trả giá và giám sát quá trình đấu giá để bảo vệ quyền và lợi ích của mình một cách tốt nhất

- Đấu giá hàng hóa là cách thức bán hàng của thương nhân chủ yếu được

thực hiện thông qua trung gian:

Trong quan hệ đấu giá hàng hóa, trừ trường hợp người bán đấu giá người có hàng hóa tự mình tổ chức đấu giá, các trường hợp khác, ngoài bên bán, bên mua còn có sự tham gia của trung gian là người làm dịch vụ đấu giá Bên bán là chủ sở hữu của hàng hóa, người được chủ sở hữu ủy quyền hoặc là người có trách nhiệm, lợi ích liên quan đến hàng hóa bán đấu giá Bên mua là những tổ chức, cá nhân có nhu cầu mua hàng hóa và đáp ứng các điều kiện theo quy định của pháp luật để tham gia trả giá Người làm dịch vụ đấu giá là những tổ chức được người bán hàng hóa ủy quyền tiến hành việc bán đấu giá Do vậy, quan hệ bán đấu giá có thể diễn ra giữa các chủ thể sau:

Người có hàng hóa chủ sở hữu của hàng hóa, người được ủy quyền bán hàng hóa hoặc người có quyền bán hàng hoá theo quy định của pháp luật với người mua hàng hóa là mối quan hệ cơ bản nhất trong mua bán đấu giá hàng hóa Người

có hàng hóa và người mua hàng hóa chính là hai chủ thể trong hợp đồng mua bán đấu giá Hợp đồng đấu giá được giao kết và có hiệu lực sẽ làm phát sinh quyền và ngh a vụ của các bên trong quan hệ đấu giá theo nội dung của hợp đồng

Mối quan hệ giữa người có hàng hóa và người bán đấu giá là mối quan hệ đại diện được xác lập thông qua hợp đồng ủy quyền Người có hàng hóa sẽ ủy quyền cho tổ chức bán đấu giá đại diện cho mình trong việc giao kết hợp đồng bán đấu giá với người mua hàng hóa Theo đó, bên bán đấu giá sẽ nhân danh người bán hàng hóa trong phạm vi ủy quyền Khi người bán đấu giá giao kết hợp đồng với người mua hàng hóa trong phạm vi ủy quyền sẽ làm phát sinh quyền và ngh a vụ của người ủy quyền người có hàng hóa với người mua hàng hóa

Mối quan hệ giữa người bán đấu giá và người mua hàng hóa là quan hệ giữa người được ủy quyền tổ chức bán đấu giá với người thứ ba người mua hàng hóa Người bán đấu giá là người được ủy quyền và đại diện cho người có hàng hóa trong việc xác lập giao dịch với người mua hàng hóa Giao dịch này được xác lập sẽ làm phát sinh quyền và ngh a vụ của người có hàng hóa và người mua hàng hóa mối quan hệ thứ nhất

Hình thức pháp lý của quan hệ đấu giá có thể được thiết lập dưới một dạng rất đặc biệt là hợp đồng ủy quyền bán đấu giá bằng văn bản bán đấu giá hàng hóa Hợp đồng ủy quyền bán đấu giá được xác lập giữa người có hàng hóa và người tổ chức bán đấu giá Nó làm phát sinh quyền và ngh a vụ của các bên trong quan hệ ủy quyền bán đấu giá hàng hóa Còn văn bản bán đấu giá thực chất là hợp đồng mua bán hàng hóa được xác lập giữa các bên liên quan người có hàng hóa, người mua hàng hóa và người tổ chức bán đấu giá Văn bản này là cơ sở pháp lý để xác lập

quyền và ngh a vụ của các bên trong quan hệ mua bán hàng hóa, đồng thời là căn cứ

để xác lập quyền sở hữu của người mua đối với hàng hóa bán đấu giá

- Đấu giá với tư cách là một hoạt động thương mại vì vậy pháp luật điều chỉnh đối với hoạt động này khác với việc đấu giá tài sản trong dân sự

a) Chủ th của quan h u giá hàng hóa là các thương nhân:

Tùy thuộc việc tổ chức đấu giá hàng hóa được thực hiện trực tiếp hoặc thông qua thương nhân kinh doanh dịch vụ đấu giá hàng hóa mà sự tham gia của các chủ thể rất đa dạng, với các mức độ khác nhau và mục đích khác nhau Chủ thể

trong đấu giá hàng hóa gồm một người bán và nhiều người mua

Hình thức pháp lý của đấu giá hàng hóa được thiết lập dưới một dạng đặc biệt

là hợp đồng dịch vụ đấu giá và văn bản bán đấu giá hàng hóa:

Hợp đồng đấu giá được xác lập giữ người bán và người kinh doanh dịch vụ đấu giá trong đó ghi nhận các quyền, ngh a vụ và trách nhiệm của các bên Văn bản đấu giá hàng hóa thực chất là hợp đồng mua bán hàng hóa xác lập quyền sở hữu của người mua đối với hàng hóa đấu giá

1.1.3 Ph ng thức và hình thức u giá: 12

1.1.3.1 V phương thức u giá hàng hóa:

Tùy thuộc vào đối tượng hàng hóa, mục đích và điều kiện tổ chức đấu giá mà đấu giá hàng hóa có thể được thực hiện theo nhiều phương thức khác nhau nhưng phổ biến là đấu giá theo phương thức trả giá lên và đấu giá theo phương thức đặt giá xuống

a) u giá theo phương thức tr giá lên: Phương thức này được bắt nguồn từ

nước nh Phương thức này được áp dụng để bán đấu giá đối với tất cả các loại hàng hóa, từ những thứ có thể định giá chính xác đến những thứ không thể định giá chính xác như các tác phẩm nghệ thuật, quyền sáng chế Đây là hình thức đấu giá phổ biến nhất được áp dụng nhiều tại các nước trên thế giới Tại các cuộc đấu giá, nhân viên điều hành nêu giá khởi điểm của lô hàng hay tài sản bán đấu giá Mức giá khởi điểm này là mức giá được định bởi các chuyên gia, được sự nhất trí của người bán trên cơ sở đánh giá giá trị hàng hóa Giá khởi điểm được tính tương đối sát với giá trị của hàng hóa để chỉ cần vượt qua (hoặc bằng giá nếu có sự đồng ý của người bán là có thể bán được Tuy nhiên, sự định giá này cũng chỉ mang tính tương đối vì cũng có khi hàng hóa đem bán là những thứ rất khó xác định như các tác phẩm nghệ thuật, đồ cổ, giấy tờ có giá Tại cuộc đấu giá, những người tham gia sẽ trả giá nâng dần lên theo từng mức nhất định Người điều hành đấu giá thông báo công khai về

12 Điều 40 Luật Đấu giá tài sản năm 2016, Điều 185 Luật Thương mại năm 2005

giá đã trả của những người tham gia đấu giá hàng hoá bằng cách nhắc lại ba lần một cách rõ ràng, chính xác bằng lời nói giá đã trả cao nhất, m i lần cách nhau ba mươi giây Người điều hành đấu giá chỉ được công bố người mua được hàng hoá đấu giá nếu sau ba lần nhắc lại giá người đó đã trả mà không có người nào trả giá cao hơn13

Trường hợp giá trả cao nhất được công bố thấp hơn so với giá khởi điểm thì cuộc đấu giá hàng hoá coi như không thành

Ở nước ta hiện nay, phương thức trả giá lên được áp dụng phổ biến và thông dụng nhất Hầu hết các văn bản đấu giá đều quy định phương thức này cho các cuộc đấu giá là tài sản và hàng hoá

b) u giá theo phương thức t giá xu ng: Phương thức này bắt nguồn từ Hà

Lan, vào đầu thế k XV Thông thường phương thức đấu giá này thường được sử dụng để bán các hàng hóa có giới hạn tồn tại, có ngh a là các hàng hóa nhanh hỏng như bán đấu giá hoa ở Hà Lan, bán cá tại nh, thị trường tín dụng ở Rumani, trao đổi ngoại thương ở Bolivia, Jamaica, Zambia

Đấu giá theo phương thức đặt giá xuống được áp dụng trong trường hợp một hàng hóa không được chấp nhận khi đưa ra một mức giá cao hoặc một hàng hóa muốn được bán đi thật nhanh u điểm của phương thức đấu giá này là hàng hóa được bán thường là các hàng hóa giống nhau, có số lượng lớn hoặc hàng hóa mau hỏng Trong các cuộc đấu giá này, một món hàng được chào bán với một mức giá rất cao Giá ban đầu được đưa ra cao hơn nhiều so với giá trị món hàng và không có người bán nào hi vọng bán được món hàng với giá cao như vậy Do đó, giá được giảm xuống từ từ cho đến khi một người trả giá nào đó quyết định mua thì người đó

là người chiến thắng

Phương thức đấu giá này thường được tổ chức bởi các nhà tổ chức đấu giá lớn

và nhiều kinh nghiệm Cuộc đấu giá thường được thông báo cho tất cả những người tham gia đấu giá Họ sẽ tiến hành trưng bày các hàng hóa được đấu giá để những người tham gia đấu giá có cơ hội xem xét các hàng hóa mà họ sẽ mua Trước m i cuộc đấu giá, người tổ chức sẽ công bố số lượng gói hàng đem bán, giá trị bán lẻ, giá cược thế chấp, độ giảm giá cược và thời gian đóng cửa phiên đấu giá Bằng việc đặt cược giá, nếu người tham gia đấu giá có thể dự định mua Trước tiên, hàng hóa được chia thành các gói nhỏ Trong cuộc đấu giá theo phương thức này, giá khởi điểm thường được đưa ra rất cao, không người nào mua nổi Tiếp theo, mức giá này được giảm dần với một mức định trước Mức định trước này có thể hiểu là một mức giá định trước, một mức thời gian định trước và tùy theo cuộc đấu giá khác nhau mà các mức quy định này khác nhau Người tổ chức đấu giá đưa ra giá và chờ người

13

điểm a khoản 2 Điều 185 Luật Thương mại 2005

tham gia đấu giá đồng ý Nếu không có ai đồng ý thì người điều hành đấu giá sẽ giảm giá theo mức đã định và hỏi lại những người tham gia trả giá Mức giá cứ giảm dần cho đến khi một người mua xác nhận hàng hóa đấu giá là của họ trong trường hợp họ đồng ý giá mà người điều hành đấu giá đưa ra14

Đối với phương thức đấu giá này, thời gian diễn ra cuộc đấu giá rất ngắn, mọi người tham gia cuộc đấu giá thường im lặng để chờ đến mức giá mà họ có thể quyết định mua Điều này hoàn toàn ngược lại với không khí cạnh tranh sôi nổi của đấu giá theo phương thức đấu giá lên

Tính cạnh tranh trong phương thức đấu giá này là cạnh tranh ngầm giữa những người tham gia đấu giá muốn sở hữu hàng hóa Mức giá càng giảm thì người tham gia đấu giá càng muốn mua và tính cạnh tranh ngày càng tăng

Hiện nay, Luật Thương mại năm 2005 quy định cả hai phương thức đấu giá hàng hoá là trả giá lên và đặt giá xuống để người có hàng hoá lựa chọn phương thức đấu giá Quy định cả hai phương thức như trong Luật Thương mại năm 2005 sẽ giúp tổ chức đấu giá và người có hàng hoá thoả thuận lựa chọn phương thức phù hợp với mục đích và với từng loại hàng hoá bán đấu giá Trong thực tiễn, có những loại hàng hoá được đưa ra bán đấu giá với mục tiêu trước tiên là phải bán được hàng hoá, sau đó mới đến mục tiêu bán hàng hoá với giá tốt nhất Trong trường hợp này, đấu giá theo phương thức đặt giá xuống sẽ đáp ứng được yêu cầu đặt ra Từ hạn chế trên của Nghị định số 17/2010/NĐ-CP quy định phương thức đấu giá, thì hiện nay các tổ chức đấu giá gặp nhiều khó khăn trong bán đấu giá với hai loại hàng hoá, đó

là, hàng hóa trong hành án dân sự và hàng hoá bị tịch thu do vi phạm hành chính

1.1.3.2 V hình thức u giá hàng hóa:


Hình thức đấu giá hàng hoá có thể trực tiếp bằng lời nói, bằng bỏ phiếu, thông qua mạng Internet hoặc các hình thức khác15 Trong thực tế, khi tổ chức đấu giá hàng hóa sẽ nảy sinh rất nhiều vấn đề mà m i hình thức đấu giá có những ưu, nhược điểm khác nhau:

Thứ nh t, đấu giá dùng lời nói là hình thức mà trong phiên đấu giá, nhân viên

điều hành đấu giá dùng lời nói của mình để đưa ra giá khởi điểm Người mua sẽ đặt giá cũng bằng lời nói hoặc bằng việc làm dấu hiệu để người điều hành đấu giá biết Đấu giá trực tiếp bằng lời nói là hình thức được áp dụng rộng rãi nhất trong các hình thức bán đấu giá hàng hóa Tuy nhiên, những cuộc đấu giá áp dụng hình thức này nếu có nhiều người tham gia thì rất khó điều hành Bởi vì, sau khi người đầu tiên trả giá thì có thể có hàng loạt người trả giá cùng một lúc Điều này dẫn đến

người điều hành đấu giá không xác định được ai sẽ là người được trả giá kế tiếp gây

ra tình trạng mất trật tự trong cuộc đấu giá Mặt khác, áp dụng hình thức đấu giá này có thể phát sinh tiêu cực khi mà người tổ chức đấu giá sắp xếp thứ tự người tham gia đấu giá có lợi cho người mua trong trường hợp người mua móc ngoặc với người tổ chức đấu giá

Thứ hai, đấu giá bằng bỏ phiếu là hình thức đấu giá mà việc trả giá của người

mua không được thể hiện bằng lời nói hoặc làm dấu hiệu mà người tham gia đấu giá phải trả giá bằng hình thức viết vào phiếu do người tổ chức đấu giá cung cấp Nhân viên điều hành sẽ thông báo mức giá khởi điểm của hàng hoá và những người tham gia trả giá trên cơ sở mức giá khởi điểm đó Sau khi những người tham gia đã trả giá bằng cách bỏ vào hòm phiếu đã được quy định thì nhân viên điều hành cuộc bán đấu giá tổ chức mở hòm phiếu kiểm tra và thông báo người trúng giá là người trả giá cao nhất và duy nhất Hình thức này áp dụng phù hợp với những cuộc đấu giá có

số lượng người đăng ký tham gia đấu giá nhiều như đấu giá quyền sử dụng đất để giao đất có thu tiền sử dụng đất hoặc cho thuê đất và đấu giá cổ phần u điểm của hình thức đấu giá này là làm hạn chế được tình trạng chạy đua của những người tham gia đấu giá trong việc nâng giá của hàng hoá lên quá cao so với giá trị thực của hàng hoá, vì m i người mua sẽ không biết mức giá mà người mua khác trả trong m i lần trả giá Do đó, những tiêu cực trong đấu giá bằng hình thức này khó thực hiện, tránh được hiện tượng móc ngoặc hoặc gây rối, mất trật tự trong cuộc đấu giá Tuy nhiên, nhược điểm của hình thức đấu giá này là thủ tục phức tạp và mất nhiều thời gian hơn so với đấu giá bằng lời nói Không khí của cuộc đấu giá cũng không sôi động Sự cạnh tranh của những người tham gia đấu giá cũng không quyết liệt như đấu giá bằng lời nói

Thứ ba, đấu giá thông qua mạng Internet là hình thức đấu giá hàng hóa hiện

đại

Về ưu điểm, đấu giá thông qua mạng Internet không ràng buộc thời gian, việc đặt giá ở bất k lúc nào Các sản phẩm đấu giá thường được liệt kê trên mạng một vài ngày thường là từ 1 đến 5 ngày, tu theo sở thích của người bán hàng hoá để người mua có thời gian tìm hiểu, xem xét, quyết định và trả giá Giá trị của hàng hoá sẽ được nâng lên theo số lượng người tham gia trả giá Hai là, đấu giá thông qua mạng Internet không ràng buộc về địa lý ngh a là những người bán hàng hoá và những người tham gia đấu giá có thể tham gia đấu giá ở bất k nơi nào có truy cập Internet Điều này làm cho các cuộc đấu giá thêm gần gũi và giảm chi phí tham dự một cuộc đấu giá Đồng thời cũng làm tăng số lượng các sản phẩm hàng hoá có nhiều người bán hàng hoá và số lượng người tham gia đấu giá Hàng hoá không những không cần phải đưa đến sàn đấu giá mà còn giảm được chi phí, giảm được

mức giá khởi điểm được chấp nhận của người bán hàng hoá đưa ra Ba là, đấu giá thông qua mạng Internet làm tăng sức mạnh của tương tác xã hội Những người tham gia đấu giá trong quá trình đấu giá thường chờ đợi, hi vọng là mình sẽ thắng sau khi trả giá hàng hoá Nhiều người tham gia đấu giá qua mạng như một thú vui

và sự đam mê Họ tham gia đặt giá chủ yếu để chơi trò chơi , khám phá các mối quan hệ xã hội chứ không chỉ muốn giành được món hàng Chính vì vậy, ngoài tác dụng hình thành và thúc đẩy quan hệ mua bán, đấu giá thông qua mạng Internet còn

có tác dụng làm tăng sự tương tác, thúc đẩy các mối quan hệ xã hội Bốn là, số lượng người tham gia đấu giá lớn bởi vì hàng hoá được đấu giá trên Internet thường rất phong phú về chủng loại, mẫu mã, với nhiều tiện ích như trên nên thu hút được rất nhiều người tham gia đấu giá Và cuối cùng, số lượng người bán hàng lớn bởi vì

có nhiều người tham gia trả giá, chi phí dịch vụ ít, tiện lợi, giúp cho người bán hàng bán được nhiều hàng hoá hơn và thu được lợi nhuận nhanh hơn

Về nhược điểm: Đấu giá qua Internet là một hình thức đấu giá hiện đại, giúp người tham gia đấu giá có thể ngồi bất k ở đâu cũng có thể tham gia đấu giá và mua được hàng hóa Tuy nhiên, hình thức này cũng có nhiều bất tiện, đó là việc không có gì ràng buộc người tham gia đấu giá Do vậy, nhiều người tham gia đấu giá trả giá rất cao, rồi không mua hàng hóa Ngoài ra, một số người tham gia đấu giá dùng những tên ảo tham gia để phá cuộc đấu giá giúp họ mua được hàng hóa chất lượng nhưng giá rẻ Đây là những điểm còn bất cập mà pháp luật cần quy định

cụ thể và có những chế tài thích hợp đảm bảo tính pháp lý cũng như quyền lợi cho các bên mua bán thông qua hình thức này

1.2 Vai trò của pháp luật đấu giá hàng hoá và những so sánh đấu giá hàng hoá với những hoạt động khác

1.2.1 Vai trò c a pháp lu t v u giá hàng hóa trong th ng m i 16

1.2.1.1 Pháp lu t v u giá hàng hoá th ch hoá ư ng l i

Chủ trương của ng v c i cách hành chính, c i cách tư pháp và hoàn thi n

h th ng pháp lu t, liên quan n l nh v c u giá hàng hoá

Trong những năm gần đây nhiều quan điểm của Đảng về hoàn thiện hệ thống pháp luật đã có cái nhìn đột phá làm chuyển biến các hoạt động cải cách pháp luật rất mạnh mẽ Kết quả là trong hơn hai mươi năm đổi mới một hệ thống văn bản quy phạm pháp luật đã được ban hành và hoàn thiện về cơ bản với nhiều bộ luật, luật quan trọng, kịp thời thể chế hóa đường lối, chủ trương của Đảng đảm bảo cho Nhà nước không chỉ có đủ pháp luật để quản lý xã hội mà còn tham gia hội nhập kinh tế quốc tế trên nhiều l nh vực và ngày càng sâu rộng Nghị quyết số 48-NQ/TW đã xác

16 https://m.thuvienphapluat.vn

định: Hoàn thiện pháp luật nói chung không chỉ tạo lập và hoàn thiện cơ sở pháp lý cho công cuộc cải cách hành chính, cải cách tư pháp; đảm bảo xây dựng một nền hành chính dân chủ, sát dân, sát cơ sở, xóa bỏ mọi thủ tục phiền hà, dành thuận lợi cho dân, đáp ứng mọi yêu cầu, quyền lợi, chính đáng, hợp pháp của dân, của doanh nghiệp Bên cạnh các quan điểm chỉ đạo đó, đối với hoạt động cải cách tư pháp Nghị quyết số 49-NQ/TW của Đảng cũng đề ra một số biện pháp, chỉ đạo những công việc chính trước mắt đến 2010 trong đó có xây dựng các chế định bổ trợ tư pháp đủ mạnh, đáp ứng với tình hình, từng bước xã hội hóa các hoạt động bổ trợ

tư pháp Mặc dù trong Nghị quyết của Đảng không đề cập cụ thể đến hoạt động đấu giá hàng hoá như các hoạt động bổ trợ khác luật sư, giám định tư pháp, công chứng, thi hành án, chế định thừa hành viên - thừa phát lại , nhưng hiện nay một trong những hoạt động bổ trợ rất thường xuyên trong công tác thi hành án, trong giao dịch bảo đảm và xử lý vi phạm hành chính , đó chính là hoạt động đấu giá hàng hoá Đó chính là kết quả của việc ban hành hàng loạt các văn bản quy phạm pháp luật điều chỉnh trực tiếp các quan hệ phát sinh trong l nh vực đấu giá hàng hoá của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong những năm gần đây

1.2.1.2 Pháp lu t v u giá hàng hoá c th hoá m t hình thức mua bán hàng hoá trong pháp lu t dân s , thương mại xây d ng khuôn kh pháp lý cho hoạt ng cạnh tranh công b ng, lành mạnh trong mua bán hàng hoá

Bộ Luật dân sựu 2005 là văn bản pháp luật có giá trị pháp lý cao nhất điều chỉnh trong l nh vực pháp luật dân sự, có quy định về hoạt động mua bán hàng hóa, trong đó có quy định về hợp đồng mua bán hàng hóa và bán hàng hóa thông qua phương thức đấu giá Ngoài ra, Luật Thương mại 2005 đã dành hẳn mục 2 với 29 điều từ điều 185 đến điều 213 quy định về đấu giá hàng hoá Theo đó, đấu giá hàng hoá trong thương mại là một bộ phận của pháp luật về dân sự, cũng phải tuân thủ các nguyên tắc chung mà Bộ Luật dân sự đã quy định như nguyên tắc tự do, tự nguyện cam kết, thoả thuận; nguyên tắc bình đẳng, nguyên tắc thiện chí, trung thực

và bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia đấu giá hàng hoá Với tính chất là một văn bản hướng dẫn, cụ thể hoá quy định của Bộ Luật dân sự, Luật Thương mại về đấu giá hàng hoá, Nghị định số 17/2010/NĐ- CP đã quy định việc bán đấu giá hàng hoá được thực hiện theo nguyên tắc công khai, liên tục, trực tiếp, trung thực, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia

Trong nền kinh tế thị trường, việc bảo đảm quan hệ cung - cầu không phải dễ dàng, tình trạng một người bán nhiều người muốn mua là điều xảy ra khá phổ biến Tình trạng độc quyền trong bất k l nh vực nào, kể cả trong việc mua bán hàng hoá cũng là điều không hay, dễ sinh ra tình trạng mua ép, bán ép Pháp luật đấu giá hàng hoá có vai trò tạo cơ chế để những người muốn mua hàng hoá có thể cạnh tranh một

cách công khai, bình đẳng về giá cả Thông qua đó, pháp luật quy định cơ chế công khai về đối tượng hàng hoá đem bán, về giá khởi điểm của hàng hoá tạo cơ hội để mọi tổ chức, cá nhân có nhu cầu mua hàng hoá có thể tiếp cận và tham gia vào quá trình mua hàng hoá

1.2.1.3 Pháp lu t u giá hàng hoá là phương ti n b o v l i ích t t

nh t cho các bên tham gia quan h u giá hàng hoá

Khi có những tranh chấp xảy ra, pháp luật đấu giá hàng hoá quy định rõ những hành vi vi phạm và xử lý những hành vi vi phạm pháp luật đối với người tham gia đấu giá hàng hoá và người bán hàng hoá, người điều hành cuộc đấu giá hàng hoá Đồng thời, cũng quy định quyền khiếu nại, tố cáo, cụ thể: Cá nhân, tổ chức có quyền khiếu nại đối với quyết định hành chính, hành vi hành chính của cơ quan hành chính Nhà nước, người có thẩm quyền trong cơ quan hành chính Nhà nước khi

có căn cứ cho rằng quyết định, hành vi đó đã vi phạm quy định của pháp luật và xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của mình Cá nhân có quyền tố cáo với cơ quan Nhà nước có thẩm quyền về các hành vi vi phạm pháp luật bán đấu giá hàng hoá theo quy định của pháp luật

Pháp luật cũng chỉ rõ việc giải quyết khiếu nại, tố cáo được thực hiện theo quy định của pháp luật về khiếu nại, tố cáo Việc giải quyết các tranh chấp phát sinh từ việc thực hiện hợp đồng u quyền đấu giá hàng hoá và văn bản đấu giá hàng hoá được thực hiện theo quy định của pháp luật Tố tụng dân sự

1.2.1.4 Pháp lu t u giá hàng hoá i u ch nh m t l nh v c kinh doanh của doanh nghi p, hình thành khuôn kh pháp lý cho vi c t chức và hoạt ng của các t chức u giá hàng hoá

Trước khi Bộ Luật dân sự 1995 ra đời, vì không có khuôn khổ chung cho hoạt động đấu giá nên cũng không hình thành các tổ chức đấu giá chuyên nghiệp Ngoài

cơ quan thi hành án, việc đấu giá thường do các cơ quan hành chính thực hiện theo

cơ chế hội đồng liên ngành Như vậy, có thể nói, trong giai đoạn này, l nh vực đấu giá hàng hoá được coi là l nh vực độc quyền nhà nước, không phải là ngành nghề kinh doanh

Hoàn thiện pháp luật đấu giá hàng hoá cũng xác định những đặc thù đối với tổ chức và hoạt động của doanh nghiệp tham gia đấu giá hàng hoá điều kiện kinh doanh) Luật doanh nghiệp với tính chất là đạo luật điều chỉnh về thành lập, tổ chức quản lý và hoạt động của các loại hình doanh nghiệp không quy định cụ thể về điều kiện hoạt động của doanh nghiệp trong các l nh vực cụ thể Đối với ngành, nghề mà pháp luật về đầu tư và pháp luật có liên quan quy định phải có điều kiện thì doanh nghiệp chỉ được kinh doanh ngành, nghề đó khi có đủ điều kiện theo quy định

khoản 2 điều 7 Luật Doanh nghiệp) Chính vì vậy, với tính chất là pháp luật chuyên ngành thì Nghị định số 17/2010/NĐ-CP đã quy định cụ thể về điều kiện hoạt động tổ chức đấu giá chuyên nghiệp (Trung tâm dịch vụ bán đấu giá tài sản và Doanh nghiệp bán đấu giá tài sản Ngoài các điều kiện về thành lập, hoạt động của từng loại hình doanh nghiệp theo quy định của pháp luật về doanh nghiệp, doanh nghiệp được hoạt động kinh doanh dịch vụ đấu giá hàng hóa phải có đủ các điều kiện như: Người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp đấu giá hàng hóa phải là đấu giá viên; có trụ sở, cơ sở vật chất, các trang thiết bị cần thiết khác bảo đảm cho hoạt động đấu giá hàng hóa

1.2.1.5 Pháp lu t v u giá hàng hoá tạo cơ s pháp lý cho hoạt ng

qu n lý Nhà nư c th ng nh t v u giá hàng hoá; quy nh th ng nh t v phương thức u giá i v i các loại hàng hoá

Trong nền kinh tế thị trường thì vai trò điều tiết và định hướng các hoạt động kinh tế là rất quan trọng Đối với hoạt động đấu giá hàng hoá là một ngành nghề kinh doanh có điều kiện thì yêu cầu quản lý nhà nước lại càng quan trọng Pháp luật

về đấu giá hàng hoá có vai trò quy định rõ nội dung quản lý nhà nước về l nh vực này như: Quy định cơ quan nhà nước có thẩm quyền quản lý Nhà nước đối với hoạt động đấu giá hàng hoá; quy định về việc cấp, thu hồi, cấp lại chứng chỉ hành nghề đấu giá; quy định về hoạt động kiểm tra, thanh tra về tổ chức và hoạt động đấu giá hàng hóa Khuôn khổ pháp lý về đấu giá hàng hoá phải vừa bảo đảm hiệu quả quản lý Nhà nước đối với l nh vực này nhưng cũng bảo đảm không gây cản trở, gây khó khăn cho các tổ chức, cá nhân tham gia quan hệ đấu giá hàng hoá

1.2.2 So sánh ho t ộng u thầu hàng hóa, dịch vụ và u giá hàng hóa

1.2.2.1 i m gi ng nhau:

Thứ nhất, theo quy định của LTM thì đấu thầu hàng hóa, dịch vụ và đấu giá hàng hóa đều là hoạt động thương mại Tức là, đấu thầu hàng hóa, dịch vụ và đấu giá hàng hóa đều có điểm chung là hình thức cạnh tranh lành mạnh giữa các chủ thể với nhau để đạt được mục đích sinh lời trong (theo khoản 1, Điều 3 LTM) Tuy nhiên, tùy vào từng chủ thể tham gia mà mục đích lại khác nhau, nhưng bao giờ cũng có ít nhất một chủ thể nhằm mục đích sinh lời Như vậy, đấu gía hàng hóa và đấu thầu hàng hóa, dịch vụ đều có những đặc điểm chung của một hoạt động thương mại như: hành vi thương mại cấu thành nên hoạt động thương mại được; hoạt động thương mại gắn liền với chủ thể là thương nhân.17

Thứ hai, về mặt lí luận đối tượng của đấu giá hàng hóa và đấu thầu hàng hóa đều có thể là tất cả các hàng hóa được phép lưu thông theo quy định của pháp luật

17

Điều 3 Luật Thương mại năm 2005

Điều đó có ngh a là tất cả các loại hàng hóa nếu không thuộc danh mục hàng hóa cấm lưu thông thì đều được phép đấu giá và đấu thầu

Thứ ba, việc tổ chức bán đấu giá hàng hóa và đấu thầu hàng hóa, dịch vụ đều phải tuân theo những nguyên tắc nhất định nhằm đảm bảo sự cạnh tranh công bằng

và tính trung thực của cuộc đấu giá đấu thầu Trong đó, có một số nguyên tắc cơ bản giống nhau như: nguyên tắc công khai; đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp của các bê tham gia.18

Thứ tư, quyền và ngh a vụ của các bên trong quan hệ đấu giá hàng hóa và đấu thầu hàng hóa, dịch vụ được xác lập thông qua những hình thức pháp lí nhất định do pháp luật quy định

Thứ năm, việc bán đấu giá hàng hóa và đấu thầu hàng hóa, dịch vụ đều phải được tiến hành theo trình tự thủ tục mà pháp luật quy định

Thứ sáu, các hoạt động đấu giá hàng hóa và đấu thầu hàng hóa, dịch vụ đều được điều chỉnh thống nhất bằng Luật thương mại năm 2005 và một số văn bản pháp luật khác có liên quan như: Bộ luật dân sự 2005 và các Nghị định có liên quan khác

Đấu thầu hàng hóa, dịch vụ: là tìm được người bán hàng hóa, cung ứng dịch

vụ đáp ứng tốt nhất yêu cầu đặt ra có thể không phải là người trả giá thấp nhất Đấu giá hàng hóa: là tìm được người mua trả giá cao nhất

- Về chủ thể tham gia:

Đấu thầu hàng hóa, dịch vụ: không bao giờ có sự tham gia của bên trung gian thương mại, tức là các bên trong quan hệ đấu thầu hàng hóa, dịch vụ cũng chính là các bên mua và bên bán hàng hóa, dịch vụ mà không có sự xuất hiện của thương nhân chuyên kinh doanh dịch vụ đấu thầu hàng hóa, dịch vụ Tuy nhiên, trong đấu thầu hàng hóa, dịch vụ lại xuất hiện một chủ thể tuy không trực tiếp tham

gia nhưng lại có vai trò chi phối mọi hoạt động đấu thầu, đó là nhà nước thể hiện qua việc các cơ quan nhà nước có thẩm quyển phê duyệt kế hoạc đấu thầu, hồ sơ mời thầu cũng như kết quả xét thầu Ngoài ra, trong quan hệ đấu thầu hàng hóa, dịch vụ luôn được xác lập giữa một bên mời thầu và nhiều nhà thầu, về nguyên tắc

số lượng nhà thầu tham dự một gói thầu luôn phải nhiều hơn một Đồng thời, trong đấu thầu thì bên dự thầu bao giờ cũng phải là thương nhân, mà phải là các thương nhân có khả năng cung cấp hàng hóa, dịch vụ cho gói thầu

Đấu giá hàng hóa: có thể có sự tham gia của bên trung gian thương mại là các thương nhân kinh doanh dịch vụ bán đấu giá với vai trò là người tổ chức đấu giá hàng hóa Bên trung gian thương mại chỉ xuất hiện trong quan hệ đấu giá hàng hóa khi được người bán hàng hóa thuê hoặc ủy quyền bằng hợp đồng dịch vụ tổ chức đấu gía hàng hóa Điều 139 LTM 20 Khác với đấu thầu hàng hóa, dịch vụ, đấu giá hàng hóa không chịu sự chi phối của nhà nước Ngoài ra, khác với đấu thầu, quan

hệ đấu giá được xác lập giữa bên bán hàng hóa và chỉ một bên mua hàng hóa, bởi người mua được hàng hóa đấu giá bao giờ cũng chỉ là một người trả giá cao nhất Đồng thời, bên bán hàng hóa và bên mua hàng hóa trong đấu giá hàng hóa không bắt buộc phải là thương nhân, bởi luật không quy định Tuy nhiên, về mặt lí thuyết, đấu giá hàng hóa là hoạt động thương mại nên phải có sự tham gia của thương nhân trong quan hệ đấu giá, vì vậy nếu trong một cuộc đấu giá mà người bán hàng không thuê thương nhân kinh doanh dịch vụ tổ chức đấu giá làm trung gian mà tự mình tổ chức đấu giá thì người bán đó phải là thương nhân Theo em, pháp luật nên bổ sung quy định về vấn đề này

- Về đối tượng:21

Đấu thầu hàng hóa, dịch vụ: là tất cả các loại hàng hóa thương mại được phép lưu thông và dịch vụ thương mại được phép thực hiện theo quy định của pháp luật

Đấu giá hàng hóa: ở Việt Nam không công nhận dịch vụ thương mại là đối tượng của đấu giá Về lí luận, đối tượng của đấu giá hàng hóa có thể là những hàng hóa thương mại thông thường, tuy nhiên trên thực tế hầu hết chỉ những hàng hóa có đặc thù về gái trị cũng như giá trị sử dụng hoặc khó xác định giá trị thực mới được bán theo phương thức đấu giá

cơ quan có thẩm quyền duyệt và hồ sơ dự thầu của bên dự thầu thể hiện mức độ đáp ứng trước yêu cầu mời thầu

Đấu giá hàng hóa: có thể có hợp đồng ủy quyền bán đấu giá hàng hóa nếu bên bán hàng không tự mình tổ chức bán đấu giá mà thuê thương nhân kinh doanh dịch vụ tổ chức đấu giá và văn bản bán đấu giá hàng hóa thực chất là hợp đồng mua bán hàng hóa)

- Về mức độ phổ biến của hoạt động:

Đấu thầu hàng hóa, dịch vụ: được áp dụng khá phổ biến trong xã hội, đặc biệt là khi trên thị trường cung vượt quá cầu thì thị trường dành cho người mua quyền lựa chọn đấu thầu

Đấu giá hàng hóa: thường chỉ được áp dụng cho những thị trường mang tính cục bộ hoặc đối với một số loại hàng hóa nhất định Chủ yếu là khi trên thị trường cầu lớn hơn cung thì thị trường thuộc về người bán và người bán được quyền lựa chọn người mua đấu giá

- Ngoài ra, đấu giá hàng hóa và đấu thầu hàng hóa, dịch vụ còn có sự khác biệt

Thứ hai, v tài sản u giá:

u giá hàng hóa trong thương mại: Hàng hóa bao gồm tất cả động sản, kể cả động sản hình thành trong tương lai và những vật gắn liền với đất đai

u giá tài s n trong dân s : Tài sản trong bán đấu giá tài sản là động sản, bất động sản, giấy tờ có giá và các quyền tài sản được phép giao dịch theo quy định của pháp luật như tài sản để thi hành án, tài sản là tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tích thu sung qu nhà nước theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính

Thứ ba, v tổ chức u giá

22

Nghị định số 17/2010/NĐ-CP

u giá hàng hóa trong thương mại: thì người tổ chức đấu giá là thương nhân

có đăng ký kinh doanh dịch vụ đấu giá hoặc là người bán hàng của mình trong trường hợp người bán hàng tự tổ chức đấu giá

u giá tài s n trong dân s : thì chủ sở hữu, người được chủ sở hữu ủy quyền, người có trách nhiệm chuyển giao tài sản để bán đấu giá hoặc tổ chức, cá nhân có quyền bán tài sản của người khác theo quy định của pháp luật

Thứ t , v ăng ký tham gia u giá:

u giá hàng hóa trong thương mại: thì việc nộp một khoản tiền của người tham gia đấu giá là một quy định mở tùy thuộc vào yêu cầu của người tổ chức đầu giá thì người tham gia nộp khoản tiền không quá 2% giá khởi điểm của hàng hóa được đấu giá23

u giá tài sản trong dân sự: thì việc nộp khoản tiền của người tham gia phải theo điều kiện bắt buộc có ngh a là hai bên đấu giá và bên tham gia đấu giá sự thỏa thuận về khoản nộp nhưng tối thiểu là 1% và tối đa là 15% giá khởi điểm của tài sản bán đấu giá và được nộp cho tổ chức đấu giá

Thứ năm, v thông báo, niêm yết u giá:

u giá hàng hóa trong thương mại: thì tùy thuộc vào việc người bán hàng trực tiếp tổ chức đấu giá hoặc thông qua trung tâm đấu giá mà thời hạn niêm yết việc đấu giá khác nhau

u giá tài s n trong dân s : thì thời hạn niêm yết sẽ căn cứ vào tiêu chí loại tài sản và ý chí của người có tài sản

1.3 Pháp luật Việt Nam về đấu giá hàng hoá qua các giai đoạn

Từ lâu, nhu cầu trao đổi, mua bán hàng hóa dần được phát triển và mở rộng trên phạm vi cả nước Nhu cầu mua bán tài sản đấu giá cũng được ra đời từ nhu cầu nội tại đó Tuy nhiên, ở nước ta trong thời k nền kinh tế tập trung hầu như không

có hình thức bán đấu giá và trong một thời gian dài quan hệ mua bán tài sản đấu giá chỉ được thực hiện để thi hành án, phục vụ cho hoạt động tư pháp chứ chưa thực

sự là hoạt động mua bán mang tính chất thị trường Những văn bản quy định về đấu giá tài sản trước đây chưa đề cập đến việc bán đấu giá tài sản khi có nhu cầu cần thiết của chủ sở hữu tài sản Hoạt động này đơn thuần là một giao dịch dân sự nhưng mang tính bắt buộc, nên chưa hướng dẫn một cách đầy đủ trình tự bán đấu giá một cách cơ bản 24

23

Khoản 1 Điều 39 Luật Đấu giá tài sản 2016

24 Trường Đại học Luật Hà Nội (2006), "Khái quát về mua bán hàng hoá", Giáo trình luật Thương mại, tập 2

1.3.1 Giai o n tr c khi Lu t Th ng m i 2005 ợc ban hành 25

Trước khi Luật thương mại 2005 được ban hành, thì các văn bản pháp luật sau đây được sử dụng để giải quyết thực trạng đấu giá ở nước ta, cụ thể là:

- Trước năm 1975, dưới sự đô hộ của thực dân Pháp, chính quyền thực dân đã

Ban hành Hoàng Việt Trung Hộ Luật quy định về phát mại tài sản ở những năm 30 của thế kỉ XX, chính quyền Sài Gòn ban hành Bộ th ng uật để bán đấu

giá tài sản

- Sau khi đất nước thống nhất, Nhà nước ta đã xóa bỏ hệ thống pháp luật của chế độ cũ, từng bước xây dựng hệ thống pháp luật mới Tuy nhiên các văn bản về bán đấu giá tài sản mang tính chất đơn lẻ và được xử lý tùy thuộc vào tình hình cụ thể mà không có tính hệ thống26

Pháp luật về đấu giá hàng hóa thời k này chỉ tập trung chủ yếu vào việc xử lý hàng hóa thi hành án và các hàng hóa xử lý theo quyết định hành chính của cơ quan nhà nước có thẩm quyền mà không có một khuôn khổ pháp lý chung cho hoạt động đấu giá cho nên chỉ có hướng dẫn xử lý hàng hóa đấu giá cho từng vụ việc cụ thể

- Để khắc phục những bất cập trên, Bộ Luật dân sự được ban hành, đã

phần nào giải quyết được thực trạng đấu giá hàng hóa ở nước ta Trong đó Bộ luật quy định về hàng hóa đấu giá gồm: Hàng hóa đem đấu giá theo ý muốn của chủ sở hữu hoặc theo pháp luật, hàng hóa chung đem đấu giá phải có sự đồng ý của các chủ sở hữu; trình tự đấu giá hàng hóa như: Tổ chức đấu giá, thông báo, thực hiện bán đấu giá; tổ chức đấu giá động sản, bất động sản Để hướng dẫn cụ thể việc bán đấu giá theo Điều 454 Bộ Luật dân sự 1995, Chính phủ ban hành Nghị định số 86-

CP ngày 19/12/1996 và để thi hành Nghị định số 86-CP, Bộ Tư pháp đã ban hành Thông tư số 399/PLDSKT ngày 07/4/ 1997 hướng dẫn một số quy định về đấu giá hàng hóa

- Ngày 10/5/1997, Quốc hội đã thông qua Luật Thương mại Luật Th ng

ại được ban hành tạo cơ sở pháp lý để phát triển kinh tế hàng hóa nhiều

thành phần theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước theo định hướng xã hội chủ ngh a, trong đó kinh tế Nhà nước giữ vai trò chủ đạo và cùng với kinh tế hợp tác xã là nền tảng của nền kinh tế quốc dân; phát triển hàng hoá và dịch vụ thương mại trên các vùng của đất nước; mở rộng giao lưu thương mại với nước ngoài; góp phần đẩy mạnh sản xuất, cải thiện đời sống nhân dân, bảo vệ lợi ích

- NXB Công an nhân dân, Hà Nội

25

https://luatduonggia.vn

chính đáng của người sản xuất, người tiêu dùng và lợi ích hợp pháp của thương nhân, góp phần tích lũy nhằm thúc đẩy toàn bộ nền kinh tế tăng trưởng nhanh và bền vững theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá Luật Thương mại 1997 đã dành mục 8 Chương II quy định về đấu giá hàng hoá, theo đó luật quy định thương nhân và pháp nhân có đủ điều kiện theo quy định của pháp luật được phép kinh doanh dịch vụ đấu giá hàng hoá và trình tự, thủ tục đấu giá hàng hoá được thực hiện theo quy định của Bộ Luật dân sự 1995

Mặc dù, Bộ Luật dân sự và Luật Thương mại ban hành đã điều chỉnh về đấu giá hàng hóa và có những tiến bộ đáng kể so với thời k trước Đó là, đã có những quy định chung về đấu giá, đã quy định về tự nguyện bán đấu giá, đã quy định cụ thể về chủ thể đấu giá, đối tượng đấu giá, trình tự đấu giá Tuy nhiên, khi áp dụng trên thực tế các quy định này còn mang tính chất chung chung, khó hiểu, khó thực

hiện, do vậy, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 2 NĐ- CP ngày 18/01/2005 Để hướng dẫn thực thi Nghị định này, Bộ Tư pháp đã ban hành Th ng

t số 2 TT-BTP ngày 04/5/2005 hướng dẫn một số quy định của Nghị định

số 05/2005/NĐ-CP Nghị định số 05/2005/NĐ-CP ban hành điều chỉnh cụ thể về hình thức bán hàng hóa công khai, về nguyên tắc, thủ tục đấu giá hàng hóa, tổ chức đấu giá hàng hóa và quản lý Nhà nước đối với hoạt động đấu giá hàng hóa Tuy nhiên, vấn đề hạn chế là đấu giá hàng hóa theo Nghị định này chủ yếu là thông qua Trung tâm bán đấu giá tài sản Trung tâm được thành lập theo quyết định của U ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và chịu sự chỉ đạo, điều hành của U ban nhân dân, cho nên các hàng hóa bảo đảm theo quy định của pháp luật về giao dịch bảo đảm và hàng hóa thuộc sở hữu của cá nhân, tổ chức có yêu cầu bán đấu giá hàng hóa ít được đề nghị Trung tâm bán đấu giá bởi người bán ngại phải làm nhiều thủ tục hành chính Bên cạnh đó, Nghị định số 05/2005/NĐ-CP cũng có những hạn chế nhất định khi quy định về trường hợp rút lại giá đã trả trong phiên đấu giá cũng như vấn đề từ chối mua hàng hóa bán đấu giá Quy định này dẫn đến trường hợp các bên tham gia đấu giá thông đồng trong trả giá gây thiệt hại cho người có hàng hóa bán cũng như những người tham gia đấu giá khác

1.3.2 Giai đoạn sau khi Luật Th ng mại 2005 ban hành

Nắm bắt được những khó khăn từ thực tiễn của việc đấu giá hàng hóa qua

Trung tâm bán đấu giá tài sản, ngày 14/6/2005, Quốc hội đã ban hành Bộ Luật dân

sự 2 s đ i b sung Bộ Luật dân sự và Luật Th ng ại 2 s

đ i b sung Luật th ng ại Hai văn bản này điều chỉnh các hoạt động,

hành vi dân sự, thương mại trong điều kiện Việt Nam gia nhập WTO trong đó chú trọng phát triển các hoạt động dân sự, thương mại với nhiều hình thức đấu giá

Bộ Luật dân sự 2005 là nền tảng pháp lý điều chỉnh hoạt động đấu giá hàng hoá ở Việt Nam Bộ luật dân sự là Bộ luật chung trong hệ thống pháp luật điều chỉnh các quan hệ xã hội được xác lập trên nguyên tắc bình đẳng, tự nguyện, tự thoả thuận và tự chịu trách nhiệm giữa các chủ thể Bộ luật dân sự là cơ sở để xây dựng các chế định pháp lý của các văn bản quy phạm pháp luật trong các l nh vực chuyên ngành như: Hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động và được áp dụng cho các l nh vực pháp luật này

Mối quan hệ giữa Bộ luật dân sự và Luật thương mại là mối quan hệ giữa luật chung và luật chuyên ngành Căn cứ vào nguyên tắc áp dụng pháp luật cho thấy ưu tiên áp dụng pháp luật chuyên ngành về l nh vực quan hệ xã hội cụ thể Trong trường hợp các văn bản quy phạm pháp luật chuyên ngành không có quy định hoặc quy định không đầy đủ thì áp dụng các quy định tương thích của Bộ luật dân sự Đây cũng là một trong những nguyên tắc áp dụng pháp luật nói chung và áp dụng

Bộ luật dân sự trong mối liên quan với các văn bản quy phạm pháp luật chuyên ngành nói riêng được pháp luật của nhiều nước trên thế giới công nhận Việt Nam

đã xây dựng Bộ luật dân sự thành Bộ luật chung, là nền tảng pháp luật dân sự theo ngh a rộng, từ đó xây dựng và hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật điều chỉnh các l nh vực chuyên ngành như: Thương mại, lao động, sở hữu trí tuệ, chứng khoán, ngân hàng

Bộ Luật dân sự 2005 dành 7 điều từ điều 456 đến điều 462 quy định việc cá nhân, tổ chức tự bán đấu giá hàng hóa của mình hoặc thuê thương nhân kinh doanh dịch vụ bán đấu giá tổ chức bán đấu giá cho mình, và cho phép tất cả các cá nhân,

tổ chức có quyền bán đấu giá hàng hóa của mình, không nhất thiết phải là cơ quan,

tổ chức do pháp luật quy định27

Quy định này nhằm đồng bộ hoá với Luật Thương mại 2005 có quy định về đấu giá hàng hoá một loại hình hoạt động thương mại Trên cơ sở đó, Chính phủ đã quy định cụ thể, chi tiết về hàng hóa đấu giá, hình

thức, phương thức đấu giá, đấu giá hàng hóa là bất động sản tại Nghị định số

2 NĐ-CP ngày 04/3/2010 về bán đấu giá tài sản thay thế Nghị định số

05/2005/NĐ-CP

Luật Thương mại 2005 được ban hành làm cơ sở pháp lý điều chỉnh hoạt động đấu giá hàng hoá của các cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp Luật đã mở rộng phạm vi điều chỉnh, không chỉ điều chỉnh các hoạt động mua bán hàng hoá mà còn điều chỉnh cả các hoạt động cung ứng dịch vụ và xúc tiến thương mại Luật Thương mại

2005 còn được áp dụng đối với thương nhân, tổ chức, cá nhân khác có các hoạt động liên quan đến thương mại Như vậy, Luật đã mở rộng chủ thể áp dụng, không

27 Điều 456 đến Điều 462 Bộ Luật dân sự 2005

chỉ bao gồm các thương nhân hoạt động thương mại như quy định trước đây, mà được áp dụng cho cả các tổ chức, cá nhân khác có hoạt động liên quan đến thương mại Luật Thương mại 2005 có điểm khác biệt với Luật thương mại 1997 ở ch là đối tượng thương nhân đã được mở rộng khái niệm để bao trùm hết toàn bộ những chủ thể có hoạt động thương mại

Trên cơ sở quy định về đấu giá tài sản trong Bộ Luật dân sự 2005, Luật Thương mại 2005 quy định về đấu giá hàng hoá từ điều 185 đến điều 213) Theo tinh thần của Luật Thương mại 2005, có thể thấy phạm vi hoạt động thương mại đã được mở rộng để bao quát hầu hết các l nh vực của quan hệ kinh tế, trong đó hoạt động mua bán hàng hoá và dịch vụ đấu giá hàng hóa chỉ là một phạm vi hoạt động

cụ thể trong l nh vực hoạt động thương mại Đây chính là cơ sở pháp lý điều chỉnh hoạt động của các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ đấu giá hàng hoá - một hoạt động hiện tại còn nhiều bất cập nhưng cũng đầy triển vọng

Bộ luật dân sự sửa đổi (BLDS nă 2 đã được thông qua tại K họp thứ

10, Quốc hội khóa XIII ngày 24-11-2015, gồm 27 chương, 689 điều, ngày

17-11-2016 Quốc hội ban hành Luật Đấu giá tài sản và các nghị định hướng dẫn Luật Đấu giá tài sản nă 2 6 Có thể nói, hiện nay, đấu giá hàng hoá là một hoạt động

thương mại, chịu sự điều chỉnh thống nhất của Bộ Luật dân sự 2015, Luật Thương

mại 2005, Luật Đấu giá tài sản năm 2016 và các văn bản hướng dẫn thi hành

Tóm lại, kể từ khi Bộ Luật dân sự 2015, Luật Thương mại 2005 và Luật Đấu giá tài sản năm 2016 được ban hành, pháp luật về đấu giá ở nước ta đã bắt đầu hình thành một cách có hệ thống và từng bước được hoàn chỉnh Các văn bản quy phạm pháp luật về đấu giá đã được xây dựng thống nhất, cụ thể, tạo cơ sở pháp lý cho hoạt động đấu giá phát triển, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp phát triển kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ ngh a