Sử 7-Tiết 29 II.Sự phát triển văn hóa thời Tr5ần

Sự phát triển kinh tế và văn hoá thời Trần TiếpTiết 29: II Sự phát triển văn hoá - Cỏc hỡnh thức sinh hoạt văn hoỏ dõn gian: ca hát, nhảy múa, chèo tuồng, đấu vật, đua thuyền…được phổ b

Nhiệt liệt chào mừng các thầy cô giáo

đã đến dự giờ hội giảng hôm nay

Giáo viên thực hiện:

Trương Thị Thu Hằng

Kiểm tra bài cũ:

Cõu hỏi :

Tỡnh hỡnh nụng nghiệp và thủ cụng nghiệp thời Trần sau chiến tranh như thế nào?

Nông nghiệp

- Nhà Trần thực hiện nhiều chính sách khuyến khích sản xuất nông nghiệp,

mở rộng diện tích trồng trọt => Nông nghiệp được phục hồi và phát triển -Ruộng đất công làng xã chiếm phần lớn diện tích ruộng đất trong nước Thủ công nghiệp

- Thủ công nghiệp rất phát triển do nhà nước trực tiếp quản lý gồm những nghành nghề khác nhau :đồ gốm, dệt, tráng men, chế tạo vũ khí, đóng

Sù ph¸t triÓn kinh tÕ vµ v¨n ho¸ thêi TrÇn (TiÕp)

TiÕt 29: II Sù ph¸t triÓn v¨n ho¸

1 §êi sèng v¨n ho¸:

2 V¨n ho¸

3 Gi¸o dôc-Khoa häc kÜ thuËt

4 NghÖ thuËt kiÕn tróc vµ ®iªu

kh¾c

Sù ph¸t triÓn kinh tÕ vµ v¨n ho¸ thêi TrÇn

TiÕt 29: II Sù ph¸t triÓn v¨n ho¸

Chïa Yªn Tö (Qu¶ng Ninh)

Chïa S¾c Tø (TiÒn Giang)

Chïa Yªn Tö – Qu¶ng Ninh

• Để ghi nhớ công ơn của vị vua Phật Việt Nam, Uỷ ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh

đã quyết định cho Tỉnh hội Phật giáo Quảng Ninh dựng tượng đ ång Phật hoàng

Trần Nhân Tông Theo thiÕt

kế, thân tượng cao 9,9 mét, nặng 100 tấn với kinh phí gần 80 tỉ đồng Ngày

16/12/2009 (1/11 âm lịch) khởi công công trình này nhân Đại lễ kỷ niệm lần thứ

701 ngày Đức vua - Phật hoàng Trần Nhân Tông nhập Niết bàn (3/11/1308) Tượng được dựng tại khu vực

tượng đá An Kỳ Sinh lên chùa Đồng, khu di tích Yên Tử.

Phối cảnh tổng thể khu vực đặt tượng

đồng Phật hoàng Trần Nhân Tông

Sự phát triển kinh tế và văn hoá thời Trần (Tiếp)

Tiết 29: II Sự phát triển văn hoá

- Cỏc hỡnh thức sinh hoạt văn hoỏ dõn

gian: ca hát, nhảy múa, chèo tuồng, đấu vật,

đua thuyền…được phổ biến và phát triển

-Tập quỏn sống : giản dị như đi chân đất, áo

quần đơn giản rất phổ biến

Hát chèo

Múa rối nước

CA HÁT NHẢY MÚA

LỄ HỘI ĐỀN HÙNG

THI ĐẨY GẬY

ĐUA THUYỀN

LỄ HỘI CHỌI TRÂU ĐẤU VẬT

TiÕt 29: II.Sù ph¸t triÓn v¨n ho¸

1 §êi sèng v¨n ho¸:

2 V¨n häc:

Sù ph¸t triÓn kinh tÕ vµ v¨n ho¸ thêi TrÇn (TiÕp)

Em cho biết vài nét về tình hình văn học thời Trần?

CHỮ NÔM CHỮ HÁN

Tiết 29: II.Sự phát triển văn hoá

rỡ cho nền văn hoá Đại Việt Em hóy kể tờn một số tỏc

phẩm, tỏc giả tiờu biểu ở thời kỡ này?

- Các tác phẩm văn học tiêu biểu :

+ Hịch tướng sĩ của Trần Quốc Tuấn

+ Phò giá về kinh của Trần Quang Khải

+ Phú sông Bạch Đằng của Trương Hán

Siêu

… Nay các ngươi ngồi nhìn chủ nhục mà không biết lo; thân chịu quốc sỉ mà không biết thẹn Làm tướng triều đình đứng hầu quân man mà không biết tức; nghe nhạc thái thường đãi yến sứ ngụy mà không biết căm Có kẻ lấy việc

chọi gà làm vui; có kẻ lấy việc cờ bạc làm thích ( ) Nếu bất chợt có giặc

Mông Thát tràn sang thì cựa gà trống không đủ đâm thủng áo giáp của giặc; mẹo cờ bạc không đủ thi hành mưu lược nhà binh Vườn ruộng nhiều không chuộc nổi tấm thân ngàn vàng; vợ con bận không ích gì cho việc quân quốc Tiền của dẫu lắm không mua được đầu giặc; chó săn tuy hay không đuổi được quân thù Chén rượu ngọt ngon không làm giặc say chết; giọng hát réo rắt

không làm giặc điếc tai Lúc bấy giờ chúa tôi nhà ta đều bị bắt, đau xót biết

chừng nào!

…Nay ta bảo thật các ngươi: nên lấy việc đặt mồi lửa dưới đống củi là nguy cơ; nên lấy điều kiềng canh nóng mà thổi rau nguội làm sợ Phải huấn luyện quân sĩ, tập dượt cung tên, khiến cho ai nấy đều giỏi như Bàng Mông, mọi

người đều tài như Hậu Nghệ, có thể bêu đầu Hốt Tất Liệt dưới cửa khuyết, làm rữa thịt Vân Nam Vương ở Cảo Nhai Như vậy chẳng những thái ấp của ta mãi mãi vững bền mà bổng lộc các ngươi cũng suốt đời tận hưởng; chẳng những gia thuộc ta được ấm êm giường nệm, mà vợ con các ngươi cũng trăm tuổi sum vầy; chẳng những tông miếu ta được hương khói nghìn thu mà tổ tiên các ngươi cũng được bốn mùa thờ cúng; chẳng những thân ta kiếp này thỏa chí, mà đến các ngươi, trăm đời sau còn để tiếng thơm; chẳng những thụy

hiệu ta không hề mai một, mà tên họ các ngươi cũng sử sách lưu truyền Lúc bấy giờ, dẫu các ngươi không muốn vui chơi, phỏng có được không?

(Trích Hịch tướng sĩ – TrÇn Quèc TuÊn)

người học rộng tài giỏi, biết nhiều thứ tiếng Năm Thiệu

long thứ nhất ( 1258 ) đời Thánh Tông, ông được phong tước Chiêu Minh Đại Vương, nắm chức Thái sư (6 – 6 – 1288),

sau khi đánh đuổi quân Thoát Hoan, giải phóng kinh thành Thăng Long, ông đưa hai vua Trần về lại kinh, theo phò giá

và làm bài thơ “Phò giá về kinh”:

Chương Dương cướp giáo giặc,

Hàm Tử bắt quân thù.

Thái bình yên gắng sức, Non nước ấy ngàn thu.

… Đến chơi sông chừ ủ mặt, Nhớ người xưa chừ lệ chan.

Rồi vừa đi vừa ca rằng:

“Sông Đằng một dải dài ghê, Sóng hồng cuồn cuộn tuôn về bể Đông.

Những phường bất nghĩa tiêu vong,

(Trích Phú sông Bạch Đằng – Trương Hán Siêu)

Trương Hán Siêu, tác giả bài Phú sông Bạch Đằng nổi tiếng là một nhân vật lớn đời Trần Bạch Đằng Giang phú là áng văn tràn đầy lòng yêu nước, tráng chí chất ngất, cùng tinh thần tự hào dân tộc và hàm

chứa một triết lý lịch sử sâu sắc khi nhìn nhận nguyên nhân thành công của dân tộc trong sự nghiệp đánh giặc giữ nước.

Sự phát triển kinh tế và văn hoá thời Trần (Tiếp)

Tiết 29:II Sự phát triển văn hoá

Giới thiệu vài nét về Chu Văn An

- Đậu Thái học sinh nhưng ông không làm quan, mở trường dạy học truyền bá đạo Nho Đến thời vua Trần Anh Tông, ông được giữ chức quan Tư nghiệp trường Quốc

Tử giám, ngoài ra còn dạy thêm cho các hoàng tử Thời Trần Dụ Tông, chính sự đổ nát, ông viết sớ dâng lên vua xin chém 7 tên gian thần Không được chấp nhận, ông

về quê ở ẩn tại Chí Linh – Hải Dư

ơng, lấy hiệu là Tiều ẩn.

VĂN MIẾU QUỐC TỬ GIÁM

- Năm 1247, quy định chọn Tam khôi (Trạng

nguyên, Bảng nhãn, Thám hoa) trong kì thi Đình.

- “…Năm 1246, nhà Trần định lệ thi thái học

sinh (tiến sĩ) 7 năm một lần thi.

- “ Phép thi thời Trần 7 năm một khoa, đặt ra tam khôi, điều lệ mỗi ngày một nghiêm ngặt,

ân điển mỗi ngày một long trọng, công danh

do đó mà ra, nhân tài đầy rẫy, so với thời Lý thì thịnh hơn nhiều”.

( Khoa mục chí- trong Lịch triều Hiến chương loại chí)

Sù ph¸t triÓn kinh tÕ vµ v¨n ho¸ thêi TrÇn (TiÕp)

TiÕt 29: II Sù ph¸t triÓn v¨n ho¸

và để lại những bài thuốc kinh nghiệm quý báu cho khá nhiều bệnh tật

Ðó là một tài liệu có giá trị lớn cho sự thừa kế và phát huy vốn cũ y dược của nhân dân ta, thật là một cống hiến rất lớn của ông.

Tuệ Tĩnh - ông tổ của ngành thuốc Nam

Sự phát triển kinh tế và văn hoá thời Trần (Tiếp)

Tiết 29: II Sự phát triển văn hoá

-Nhiều công trình kiến trúc có giá trị ra đời:

Tháp Phổ Minh (Nam Định),Thành Tây Đô

(Thanh Hoá)…

Thỏp Phổ minh

-Tháp Phổ Minh (Nam định) có nhà thuỷ tạ

để lễ hội có đỉnh đồng nặng hơn 1000 cân, ngoài chùa dựng toà tháp 14 tầng, cao hơn 20m

Thành nhà Hồ (Thành Tây đô)

Giới thiệu về thành Tõy Đụ:

- Thành Tõy Đụ ở An Tụn, huyện Vĩnh Lộc, tỉnh Thanh Hoỏ là một cụng trỡnh đồ sộ, nổi bật đời Trần, được xõy dựng năm 1397, hiện nay chỉ cũn lại mặt thành với cổng thành chớnh Xưa, thành hỡnh vuụng, mỗi cạnh dài 500m, thành cú 3 cổng chớnh được xõy theo kiểu vũm cuốn cao, xõy bằng những khối đỏ lớn,

cú khối dài 7m, cao 1,5m, dày 1m, nặng khoảng 15 tấn

Thành đắp bằng đất cú khối lượng khoảng 80.000m Xung quanh cú hào sõu, cú cống ngầm thụng trong ngoài Phớa trong là cung điện, dinh thự cỏc quan.

Sự phát triển kinh tế và văn hoá thời Trần (Tiếp)

Tiết 29: II Sự phát triển văn hoá

- Nhiều công trình kiến trúc có giá trị ra đời:

Tháp Phổ Minh (Nam Định),Thành Tây Đô

(Thanh Hoá)…

- Nghệ thuật chạm khắc tinh tế

Hình đầu rồng men lục(TK XIV-XV)

Hình rồng

Sự phát triển kinh tế và văn hoá thời Trần(Tiếp)

Tiết 29: II Sự phát triển văn hoá

Tượng đài Trần Hưng Đạo

Sư Tử

Hổ

1 THỜI TRẦN SỬ DỤNG LOẠI CHỮ NÀO SAU ĐÂY?

3 THÁP PHỔ MINH LÀ CÔNG TRÌNH

KIẾN TRÚC CỦA TRIỀU ĐẠI NÀO?

4 NHÀ NHO NỔI TIẾNG THỜI TRẦN LÀ AI?

5 THEO EM, NHỮNG THÀNH TỰU VĂN HOÁ NÀO THỜI

TRẦN CÒN SỬ DỤNG ĐẾN NGÀY NAY?

a TÍN NGƯỠNG, LỄ HỘI VĂN HÓA DÂN GIAN

b CHỮ TƯỢNG HÌNH, ĐẠO GIÁO

c MỘT SỐ THÀNH TỰU VĂN HÓA - KHOA HỌC

CƠ BẢN: QUÂN SỰ, VĂN HỌC, Y HỌC, ĐẠO

PHẬT…

d C U a, c  ĐÚ NG

d

Sự phát triển kinh tế và văn hoá thời Trần (Tiếp)

Tiết 29: II Sự phát triển văn hoá

1 Đời sống văn hoá:

-Tín ngưỡng cổ truyền: được phổ biến trong nhân dân

như : thờ cúng tổ tiên v các anh hùng dân tộc à

- Nho giáo: ng y c ng phát triển, địa vị ng y c ng cao à à à à

v được trọng dụng à

- Cỏc hỡnh thức sinh hoạt văn hoỏ dõn gian: ca

hát, nhảy múa, chèo tuồng, đấu vật, đua thuyền…được phổ

biến và phát triển.

- Tập quỏn sống: giản dị như đi chân đất, áo quần đơn

giản rất phổ biến.

2 Văn học:

- Các tác phẩm văn học tiêu biểu :

+ Hịch tướng sĩ của Trần Quốc Tuấn

+ Phò giá về kinh của Trần Quang Khải

+ Phú sông Bạch Đằng của Trương Hán Siêu

3 Giáo dục và khoa học kỹ thuật:

- Giáo dục:

+ Mở nhiều trường học + Các kì thi chọn người giỏi được tổ chức thường xuyên

+ Lập ra quốc sử viện.

nhiều thành tựu

4 Nghệ thuật kiến trúc và điêu khắc:

Phổ Minh (Nam Định),Thành Tây Đô (Thanh Hoá)…

- Nghệ thuật chạm khắc tinh tế

Hướng dẫn về nhà

* Học thuộc bài cũ.

* Chuẩn bị bài 16: Sự suy sụp của nhà Trần cuối TK XIV

* Hoàn thành các bài tập trong Sách bài tập Lịch Sử 7

Sự phát triển kinh tế và văn hoá thời Trần (Tiếp) Tiết 29: II Sự phát triển văn hoá

XIN CHÂN THÀNH CẢM ƠN QUÝ THẦY CÔ CÙNG CÁC

EM ĐÃ THEO DÕI BÀI