Nhà thơ nguyện làm một nùa xuân, nghĩa là sống đẹp, sống với tất cả sức sống tươi trẻ của mình nhưng rất khiêm nhường, là một mùa xuân nhỏ góp vào mùa xuân lớn cho đất nước.. 2/ Tình cả[r]
Trang 1ỦY BAN NHÂN DÂN QUẬN 11
TRƯỜNG THCS NGUYỄN VĂN PHÚ
NỘI DUNG TRỌNG TÂM TUẦN 6
MÔN VĂN– KHỐI 9 HỌC KỲ 2 - NĂM HỌC: 2020 – 2021
MÙA XUÂN NHO NHỎ Thanh Hải I/ Đọc và tìm hiểu chú thích
1/ Tác giả : Thanh Hải ( 1930 – 1980 )
Tên thật là Phạm Bá Ngoãn, quê ở huyện Phong Điền tỉnh Thừa Thiên – Huế
Là một trong những cây bút có công xây dựng nền văn học ở miền Nam từ những ngày đầu 2/ Tác phẩm :
- HCST : Tháng 11/ 1980
- Nội dung : Thể hiện niềm yêu mến thiết tha cuộc sống và ước nguyện của tác giả
3/ Bố cục : 4 phần
- Thể thơ 5 tiếng
II/ Đọc – tìm hiểu văn bản :
1/ Mùa xuân của TN,mùa xuân của đất nước qua cảm xúc của nhà thơ
- “Mọc giữa dòng sông xanh
Một bông hoa tím biếc”
Đảo trật tự câu
Sự vật như sống động
- Hính ảnh :chim chiền chiện
- Màu sắc : song xanh – hoa tím
- Aâm thanh : hót vang trời
Từ gợi tả
Vẻ đẹp dịu nhẹ, thanh mát, hài hoà mà thiên nhiên ban tặng cho con người
- Từng giọt long lanh rơi
Tôi đưa tay tôi hứng
Sự liên tưởng, tưởng tượng
Niềm vui hân hoan, say sưa, ngây ngất trước vẻ đẹp thiên nhiên, trời đất sang xuân
- Mùa xuân người cầm súng
Lộc giắt đầy
Mùa xuân người ra đồng
Lộc giắt đầy
điệp từ, từ gợi tả
Mùa xuân bình yên đến mọi nơi trên đất nước
- Tất cả như hối hả
- Tất cả như xôn xao
điệp từ , từ láy so sánh
Khẩn trương, náo nức
2/ Tâm niệm của nhà thơ
* Tôi đưa tay tôi hứng
* Ta làm
Sự gắn bó giữa cá nhân với mọi người
Trang 2* Ta làm con chim hót
Ta làm mộït cành hoa
Ta nhập vào hoà ca
trầm sao xuyến
điệp từ, hình ảnh thực, giàu cảm xúc
Tự nguyện, mong muốn sống có ích, cống hiến cho đời, góp “ mùa xuân nho nhỏ “ của mình vào “ mùa xuân lớn” của cuộc đời chung
- Một mùa xuân nho nhỏ
Lặng lẽ dâng cho đời
Dù là tuổi hai mươi
Dù là khi tóc bạc
Từ ngữ giàu hình ảnh, cảm xúc
Nhắc nở mọi người hãy góp phần tinh tuý nhất của mình, dù rất nhỏ, vào cuộc đời chung của nhân loại
3/ Chủ đề :
Nhà thơ nguyện làm một nùa xuân, nghĩa là sống đẹp, sống với tất cả sức sống tươi trẻ của mình nhưng rất khiêm nhường, là một mùa xuân nhỏ góp vào mùa xuân lớn cho đất nước
III/ Ghi nhớ: SGK trang 58
IV/ Luyện tập: Viết 1 đoạn văn, phân tích 1 khổ thơ mà em thích nhất trong bài
VIẾNG LĂNG BÁC
Viễn Phương
I/ Đọc và tìm hiểu chú thích
1/ Tác giả : Viễn Phương (1928 ) quê ở An Giang, tên thật là Phan Thanh Viễn, ông tham gia 2 cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ
2/ Tác phẩm :
- HCST : bài thơ được sáng tác vào tháng 4/1976, sau khi đất nước thống nhất, nhân dịp tác giả ra Hà Nội viếng lăng Bác
- Viếng lăng Bác in trong tập thơ : “ Như mây mùa xuân “
Bố cục : 4 phần
II/ Đọc và tìm hiểu văn bản
1/ Hình ảnh hàng tre
- Tre bát ngát
Tả thực
- Tre xanh xanh Việt Nam
Ẩn dụ, tượng trung
Biểu tượng cho kiện cường , bất khuất
2/ Tình cảm của mọi người vào lăng viếng Bác
- Ngày ngày mặt trời
- Thấy một mặt trời
Ẩn dụ
- Ngày ngày dòng người
Hết tràng hoa dâng
Từ láy, điệp từ, liên tưởng, ẩn dụ
Dòng người bất tận vào viếng Bác được bất tử hoá, luôn sống mãi trong lòng mọi người
3/ Tình cảm của tác giả khi vào lăng
- Bác nằm bình yên
Trang 3Giữa một vầng trăng dịu hiền
Từ gợi tả
Sự yên tỉnh, trang nghiêm, tâm hồn cao đẹp, sáng trong của Bác
- Vẫn biết trời xanh
Mà sao nghe nhói
Ẩn dụ, gợi tả
Bác đã hoá thân vào thiên nhiên đất nước Đó là sự đau xót, mất mát quá lớn đối với cả dân tộc
4/ Ước nguyện của nhà thơ
con chim hót
Muốn làm đoá hoa toả hương
Cây tre trung hiếu
Điệp ngữ, giọng thơ dồn dập
Khát vong muốn hoá thân hoà nhập vào những cảnh vật ở bên cạnh Bác
Muốn làm cây tre trung hiếu
Ẩn dụ, tượng trưng
Nhập vào cùng hàng tre bát ngát bên lăng Bác
III/ Ghi nhớ: SGK / 60
IV/ Luyện tập: Viết 1 đoạn văn, phân tích 1 khổ thơ mà em thích nhất trong bài
NGHỊ LUẬN VỀ MỘT TÁC PHẨM TRUYỆN (ĐOẠN TRÍCH) I/ Tìm hiểu bài nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích )
Ví dụ : văn bản : SGK / 61 – 63
- Vấn đề nghị luận của văn bản
Những phẩm chất, đức tính đẹp đẽ, đáng yêu của anh thanh niên trong truyện ngắn LLSP của NTL
- Đặt nhan đề
Một vẻ đẹp nơi Sapa lặng lẽ
- Các luận điểm
( Gạch chân vào SGK )
- Nhận xét về các luận điểm :
* Nêu rõ ràng, ngắn gọn, gợi được nơi người đọc sự chú ý
* từng luận điểm được phân tích, chứng minh một cách thuyết phục bằng những dẫn chứng trong tác phẩm
- Các luận cứ : xác đáng, sinh động
* Ghi nhớ : SGK / 63
II/ Luyện tập
BT / SGK 63, 64
- Vấn đề nghị luận của đoạn văn Tình thế lựa chọn sống – chết và vẻ đẹp tâm hồn cùa Lão Hạc
- Câu văn mang luận điểm :
( câu 1 ) “ Từ việc miêu tả từ đầu “
- Nhận xét về nhân vật Lão Hạc : Người nông dân lao động nghèo, yêu thương con, hy sinh tất
cả vì con
Trang 4CÁCH LÀM BÀI NGHỊ LUẬN VỀ MỘT TÁC PHẨM TRUYỆN (ĐOẠN TRÍCH) I/ Đề bài nghị luận về tác phẩm truyện ( hoặc đoạn trích )
Vd : SGK/ 64, 65
- Các đề nghị luận nêu vấn đề :
* Đề 1 : Nghị luận về thân phận người phụ nữ trong xã hội cũ
- Đề 2 : Nghị luận về diễn biến cốt truyện
- Đề 3 : Nghị luận về thân phận Thúy Kiều
- Đề 4 : Nghị luận về đời sống tình cảm gia đình trong chiến tranh
- Điểm giống nhau giữa các yêu cầu của đề bài : Đều là kiểu bài nghị luận về tác phẩm truyện ( hoặc đoạn trích )
- Điểm khác nhau : …
*Suy nghĩ : cảm thụ của mình về tác phẩm để nhận xét, đánh giá
*Phân tích : từ tác phẩm ( cốt truyện, nhân vật, sự việc, tình tiết … ) nêu lập luận rồi nhận xét đánh giá
II/ Các bước làm bài :
Đề : Suy nghĩ về nhân vật ông Hai trong tác phẩm Làng – Kim Lân
1/ Tìm hiểu đề - tìm ý
- Tìm hiểu đề : Nghị luận về nhân vật ông Hai trong tác phẩm Làng – Kim Lân
- Tìm ý :
+ Phẩm chất điển hình của ông Hai: Yêu làng, gắn bó với làng Tình yêu làng hòa vào tình yêu nước
Nét mới trong đời sống tinh thần của người nông dân trong cuộc kháng chiến chống Pháp
- Các biểu hiện :
* Các tình huống về tình yêu làng, yêu nước
* Các chi tiết bộc lộ tâm trạng, lời nói, cử chỉ, hành động
* Ý nghĩa của tình cảm mới mẻ và đặc biệt ấy
2/ Lập dàn bài :
a/ Mở bài : Giới thiệu truyện ngắn Làng và nhân vật ông Hai
- Nêu ngắn gọn những thành công của tác giả khi xây dựng nhân vật ông Hai
b/ Thân bài :
* Tình yêu làng gắn bó với tình yêu nước
- Khi tản cư
* Nghĩ đến những ngày kháng chiến
* Nhớ những buổi tập quân sự
- Tình cờ nghe tin làng Chợ Dầu theo giặc
* Sững sờ, nghẹn ngào, xấu hổ( dẫn chứng )
- Khi nghe tin cải chính :
* Rạng rỡ, hào hứng kể chuyện
* Mua quà cho các con
Nghệ thuật xây dựng nhân vật
* Tâm trạng, hành động
Đối thoại
* Ngôn ngữ
Độc thoại c/ Kết bài :
- Khẳng định vẻ đẹp tâm hồn của nhân vật ông Hai
Trang 5- Khẳng định sự thành công của tác phẩm
3/ Viết bài
4/ Đọc lại bài viết và sửa
* Ghi nhớ : SGK/68
III/ Luyện tập: Viết mở bài và một đoạn phần thân bàinêu suy nghĩ của em về truyện ngắn
Lão Hạc của nam Cao