Giáo án môn Đạo đức lớp 1 sách Cánh Diều - Bài 9: Em với Anh chị em trong gia đình với mục tiêu giúp học sinh nhận biết được biểu hiện của sự quan tâm, chăm sóc anh chị em trong gia đinh; thế hiện được sự quan tâm, chăm sóc anh chị em trong gia đình bằng những hành vi phù hợp với lứa tuổi; lễ phép, vâng lời anh chị; nhường nhịn và giúp đỡ em nhỏ.
Trang 1GIÁO ÁN MÔN Đ O Đ C L P 1 SÁCH CÁNH DI U Ạ Ứ Ớ Ề
BÀI 9. EM V I ANH CH EM TRONG GIA ĐÌNHỚ Ị
M C TIÊUỤ
H c xong bài này, HS c n đ t đọ ầ ạ ược các yêu c u sau:ầ
Nh n bi t đậ ế ược bi u hi n c a s quan tâm, chăm sóc anh ch em trong gia đinh. ể ệ ủ ự ị
Th hi n đế ệ ượ ực s quan tâm, chăm sóc anh ch em trong gia đình b ng nh ng hành vi ị ằ ữ phù h p v i l a tu i. ợ ớ ứ ổ
L phép, vâng l i anh ch ; nhễ ờ ị ường nh n và giúp đ em nhò. ị ỡ
PHƯƠNG TI N D Y H CỆ Ạ Ọ
SGK Đ o đ c 1. ạ ứ
Băng/đĩa/clip bài hát “Làm anh khó đ y” (n u có). ấ ế
Các tranh trong bài phóng to.
Máy chi u đa năng, máy tính,. . . (n u có). ế ế
M t s đ o c đ đóng vai. ộ ố ạ ụ ể
CÁC HO T Đ NG D Y H CẠ Ộ Ạ Ọ
Kh i đ ngở ộ
GV t ch c cho c l p hát ho c nghe bài hát “Làm anh khó đ y” Th : Phan Th ổ ứ ả ớ ặ ấ ơ ị Thanh Nhàn, nh c: Nguy n Đình Khiêm. ạ ễ
GV nêu câu h i: Bài hát nói v đi u gì?ỏ ề ề
Trang 2HS phát bi u ý ki n. ể ế
GV tóm t t ý ki n c a HS và d n d t vào bài h c. ắ ế ủ ẫ ắ ọ
Khám phá
Ho t đ ng 1: Tìm hi u nh ng vi c anh ch nên làm v i em nhạ ộ ể ữ ệ ị ớ ỏ
M c tiêu: ụ
HS nêu được cách c x phù h p c a anh ch đ i v i em nh ư ử ợ ủ ị ố ớ ỏ
HS được phát tri n năng l c giao ti p, h p tác. ể ự ế ợ
Cách ti n hành: ế
GV yêu c u HS quan sát tranh m c a SGK ầ ở ụ Đ o đ c 1, ạ ứ trang 44 và th o lu n theo ả ậ nhóm đôi các câu h i:ỏ
Nêu nh ng vi c b n trong tranh đã làm đ i v i em nhữ ệ ạ ố ớ ỏ
Nh ng vi c làm đó th hi n đi u gì?ữ ệ ể ệ ề
HS th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ
GV treo ho c chi u tranh lên b ng và m i đ i di n m i nhóm lên b ng trình bày v ặ ế ả ờ ạ ệ ồ ả ề
m t tranh. ộ
Đ i di n nhóm lên b ng trình bày. Các nhóm khác trao đ i, b sung. ạ ệ ả ổ ổ
GV k t lu n:ế ậ
Tranh 1: Anh đ a cho em cái bánh và nói: “Anh đ ph n em này!”. Vi c làm đó th ư ể ầ ệ ể
hi n anh quan tâm, nhệ ường nh n em. ị
Tranh 2: Ch r em cùng ch i g u bông, ch nói: “Ch em mình cùng ch i nhé!”. Vi c ị ủ ơ ấ ị ị ơ ệ
Trang 3làm này th hi n ch bi t nhể ệ ị ế ường nh n và hoà thu n v i em. ị ậ ớ
Tranh 3: Anh đang gi t khăn đ r a m t cho em, anh nói: “Anh lau m t cho em nào!”. ặ ể ử ặ ặ
Vi c làm đó th hi n anh r t quan tâm và bi t chăm sóc em. ệ ể ệ ấ ế
Tranh 4: M đang n u c m, em bé khóc đòi m Ch d em và nói: “Em ra đây v i ch ẹ ấ ơ ẹ ị ồ ớ ị
”. Vi c làm này th hi n ch bi t trông em, d dành đ em kh i khóc. ệ ể ệ ị ế ồ ể ỏ
L u ý: ư GV k t lu n sau m i ph n HS trình bày, trao đ i v m t tranh r i m i chuy n ế ậ ồ ầ ổ ề ộ ồ ớ ể sang kha thác tranh khác. ỉ
GV nêu câu h i: Ngoài nh ng vi c làm trên, các em còn có thê làm nh ng vi c nào ỏ ữ ệ ữ ệ khác th hi n s quan tâm, chăm sóc em nh ?ể ệ ự ỏ
HS trình bày ý ki n. ế
GV k t lu n: Là anh ch trong gia đình, các em nên hoà thu n, nhế ậ ị ậ ường nh n, quan tâm, ị chăm sóc em nh b ng nh ng vi c làm phù h p v i kh năng. ỏ ằ ữ ệ ợ ớ ả
Ho t đ ng 2: Tìm hi u nh ng vi c em nên làm vói anh chạ ộ ể ữ ệ ị
M c tiêu: ụ
HS nêu được cách c x phù h p c a em đ i v i anh ch ư ử ợ ủ ố ớ ị
HS được phát tri n năng l c giao ti p. ể ự ế
Cách ti n hành: ế
GV yêu c u HS làm vi c cá nhân, quan sát tranh m c b SGK ầ ệ ở ụ Đ o đ c 1, ạ ứ trang 45 và
tr l i các câu h i:ả ờ ỏ
Nêu nh ng vi c b n nh trong tranh đã làm đ i v i anh ch ữ ệ ạ ỏ ố ớ ị
Nh ng vi c làm đó th hi n đi u gì?ữ ệ ể ệ ề
Trang 4HS th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ
GV treo ho c chi u tranh lên b ng và m i HS lên b ng trình bày. ặ ế ả ờ ả
M t vài HS lên b ng trình bày. Các HS khác trao đ i, b sung. ộ ả ố ồ
GV k t lu n:ế ậ
Tranh 1: Th y anh đi h c v , em ch y ra chào anh. Đi u đó th hi n em r t l phép ấ ọ ề ạ ề ế ệ ấ ễ
v i anh. ớ
Tranh 2: Ch làm r i h p bút, em nh c ch : “H p bút c a ch r i kìa!”. Đi u đó th ị ơ ộ ắ ị ộ ủ ị ơ ề ể
hi n em r t quan tâm đ n ch ệ ấ ế ị
Tranh 3: Em t ng quà cho ch và nói: “Em chúc m ng ch !”. Vi c làm này th hi n em ặ ị ừ ị ệ ể ệ
bi t quan tâm, chia s ni m vui v i ch ế ẻ ề ớ ị
Tranh 4: Em th y anh m t m i, em s trán anh và nói: “Trán anh nóng th ?”. Đi u đó ấ ệ ỏ ờ ế ề
th hi n em r t quan tâm đ n anh. ể ệ ấ ế
L u ý: ư Sau m i ph n HS trình bày, trao đ i v m t tranh, GV k t lu n n i dung tranh ỗ ầ ổ ề ộ ế ậ ộ
đó r i m i chuy n sang khai thác tranh khác. ồ ớ ể
GV nêu câu h i: Ngoài nh ng vi c làm trên, các em còn có th làm nh ng vi c nào ở ữ ệ ể ữ ệ khác thê hi n s lê phép, vâng l i, quan tâm, chăm sóc anh ch ?ệ ự ờ ị
HS trình bày ý ki n. ế
GV k t lu n: Là em trong gia đình, các em nên l phép, vâng l i và quan tâm, giúp đ ế ậ ễ ờ ỡ anh ch b ng nh ng vi c làm phù h p. ị ằ ữ ệ ợ
Luy n t pệ ậ
Ho t đ ng 1: Nh n xét hành viạ ộ ậ
Trang 5M c tiêu: ụ
HS nh n xét, đánh giá đậ ược nh ng hành vi, vi c làm phù h p/ch a phù h p trong cách ữ ệ ợ ư ọ
c x v i anh ch em. ư ử ớ ị
HS được phát tri n năng l c t duy ph n bi n. ể ự ư ả ệ
Cách ti n hành: ế
GV yêu c u HS quan sát tranh m c a ph n Luy n t p SGK ầ ở ụ ầ ệ ậ Đ o đ c ạ ứ 7, trang 46 và
th o lu n nhóm 4 theo các câu h i sau:ả ậ ỏ
Các b n trong tranh có l i nói và vi c làm nh th nào?ạ ờ ệ ư ế
Em đ ng tình/không đ ng tình v i l i nói, vi c làm c a b n nào? Vì sao?ồ ồ ớ ờ ệ ủ ạ
HS th c hi n nhi m v ự ệ ệ ụ
GV chi u ho c treo tranh phóng to lên b ng và m i đ i di n m i nhóm lên b ng trình ế ặ ả ờ ạ ệ ồ ả bày v m t tranh. ề ộ
Đ i di n nhóm lên trình bày. Các nhóm khác trao đ i, b sung. ạ ệ ổ ổ
GV k t lu n:ế ậ
Tranh 1: Em t ng hoa và nói: “Chúc m ng sinh nh t ch !”. Ch nét m t hân hoan và ặ ừ ậ ị ị ặ đáp l i: “C m n em!”. Đ ng tình v i ạ ả ơ ồ ớ ỈỜ1 nói và hành VI c a hai ch em vì em biêt ủ ị quan tâm chia s ni m vui, nói năng l phép v i ch ; ch có thái đ vui v và bi t n. ẻ ề ề ớ ị ị ộ ẻ ế ơ Tranh 2: Hai anh em đang tranh nhau m t cái ô tô đ ch i, ai cũng đòi c a ộ ồ ơ ủ mình.
Không đ ng tình v i hành vi này vì anh không bi t nhồ ớ ế ường nh n em. Em mu n ch i ị ố ơ
nh ng không nói l phép v i anh mà l i đòi c a mình. ư ễ ớ ạ ủ
Tranh 3: Anh đ a cho em cái chong chóng và nói: “Cho em này!”. Em đáp l i l phép: ư ạ ễ
Trang 6“Em xin!” và đ a hai tay đón l y. Đ ng tình v i l i nói và vi c làm c a hai anh em, vì ư ấ ồ ớ ờ ệ ủ anh bi t quan tâm đ n em; em l phép v i anh. ế ế ễ ớ
Tranh 4: Ch nh c em: “Sao em không d n đ ch i?”. Em hai tay ch ng hông, m t ị ắ ọ ồ ơ ổ ắ
tr n lên và nói: “Ch d n đi. ”. Không đ ng tình v i l i nói và hành vi c a em, vì em ợ ị ọ ồ ớ ờ ủ
ch a l phép, vâng l i ch ư ễ ờ ị
Tranh 5: Anh đ a bánh cho em và nói “Em ăn đi. ”. Em gi hai tay đón l y cái bánh anhư ơ ấ cho. Đ ng tình v i l i nói và hành vi c a hai anh em, vì anh bi t nhồ ớ ờ ủ ế ường nh n, quan ị tâm đ n em; em có thái đ l phép v i anh. ế ộ ễ ớ
Tranh 6: Em bé khóc và g i “Ch i!”, nh ng ch m i ch i chuy n v i b n không d ọ ị ơ ư ị ả ơ ề ớ ạ ỗ
em. Không đ ng tình v i hành vi c a ch , vì ch ch a bi t quan tâm đén em. ồ ớ ủ ị ị ư ế
L u ý: ư
Ho t đ ng này, GV có th giao cho m t n a l p th o lu n các tranh t 1 3; m t n a ạ ộ ể ộ ử ớ ả ậ ừ ộ ử
l p th o lu n các tranh 4 6. ớ ả ậ
GV k t lu n sau m i ph n HS trình bày, trao đ i v m t tranh r i m i chuy n sang ế ậ ỗ ầ ổ ề ộ ồ ớ ể khai thác tranh khác.
Ho t đ ng 2: X lí tình hu ngạ ộ ử ố
M c tiêu: ụ
HS có kĩ năng ng x phù h p v i anh ch em trong m t s tình hu ng c th ứ ử ợ ớ ị ộ ố ố ụ ể
HS được phát tri n năng l c gi i quy t v n đ ể ự ả ế ấ ề
Cách ti n hành: ế
GV yêu c u HS quan sát các tranh m c b SGK ầ ở ụ Đ o đ c 1, ạ ứ trang 47 và nêu n i dung ộ
Trang 7tình hu ng trong m i tranh. ố ồ
GV m i m t vài HS nêu n i dung c a m i tình hu ng. ờ ộ ộ ủ ồ ố
HS trình bày n i dung tình hu ng. ộ ố
GV mô t n i dung các tình hu ng:ả ộ ố
+ N i dung tình hu ng 1: Minh đang ch i v i em thì các b n đ n r đi đá bóng. Minh ộ ố ơ ớ ạ ế ủ
s . . ẽ
+ N i dung tình hu ng 2: Lan m i độ ố ớ ượ ặc t ng m t con búp bê r t đ p, em Lan nhìn ộ ấ ẹ
th y h i mấ ỏ ượn. Lan s . . ẽ
+ N i dung tình hu ng 3: Anh c a Quân độ ố ủ ược phân công quét nhà, nh ng anh ch a h cư ư ọ bài xong nên nh Quân quét giúp. Quân s . . ờ ẽ
GV giao nhi m v cho m i nhóm th o lu n, chu n b đóng vai m t tình hu ng theo ệ ụ ỗ ả ậ ẩ ị ộ ố câu h i: N u em là b n trong m i tình hu ng, em s làm gì?ỏ ế ạ ỗ ố ẽ
HS th o lu n nhóm, chu n b đóng vai theo s phân công. ả ậ ẩ ị ự
GV m i các nhóm lên đóng vai. ờ
Các nhóm HS lên đóng vai th hi n cách ng x ể ệ ứ ử
GV nêu câu h i th o lu n sau m i tình hu ng đóng vai:ỏ ả ậ ỗ ố
Theo em, cách ng x c a b n trong tình hu ng là phù h p hay ch a phù h p?ứ ử ủ ạ ố ọ ư ọ
Em có cách ng x nào khác không?ứ ử
HS trình bày ý ki n. ế
GV k t lu n:ế ậ
Trang 8+ Tình hu ng 1: Em nên nhà trông em bé và h n các b n đá bóng vào lúc khác ho c ố ở ẹ ạ ặ
em có th r các b n vào nhà cùng ch i v i em bé, r i đi đá bóng sau. ể ủ ạ ơ ớ ồ
+ Tình hu ng 2: Em nên cho em bé mố ượn búp bê ho c cùng em bé ch i chung búp bê. ặ ơ + Tình hu ng 3: Anh b n h c, em nên quét nhà giúp anh. ố ậ ọ
L u ý: ư GV có th xây d ng nh ng tình hu ng khác g n v i th c ti n đ a phể ự ữ ố ắ ớ ự ễ ở ị ương và
đ i tố ượng HS c a mình đ d y cho phù h p. ủ ể ạ ọ
Ho t đ ng 3: T liên hạ ộ ự ệ
M c tiêu: ụ
HS t đánh giá đự ược nh ng vi c đã làm c a b n thân th hi n s quan tâm, chăm sóc ữ ệ ủ ả ể ệ ự anh ch em trong gia đình. ị
HS được phát tri n năng l c đi u ch nh hành vi. ể ự ề ỉ
Cách ti n hành: ế
GV nêu yêu c u: Hãy k nh ng vi c em đã làm đ th hi n s quan tâm, chăm sóc anhầ ể ữ ệ ể ể ệ ự
ch em trong gia đình. ị
HS k trể ước L p. ớ
GV khen ng i nh ng HS đã có nhi u vi c làm th hi n s quan tâm, chăm sóc anh ch ợ ữ ề ệ ể ệ ự ị
em và nh c nh các em ti p t c làm nhi u vi c t t đ i v i anh ch em trong gia đinh. ắ ở ế ụ ề ệ ố ổ ớ ị
L u ý: ư
Ho t đ ng này GV có th t ch c dạ ộ ể ổ ứ ưới hình th c trò ch i “Phóng viên”, m t s HS ứ ơ ộ ố đóng vai phóng viên đ ph ng v n các b n trong l p v vi c quan tâm, chăm sóc anh ể ỏ ấ ạ ớ ề ệ
ch em trong gia đình. Ví d nh : “B n đã chăm sóc em c a mình nh th nào?”; “B nị ụ ư ạ ủ ư ế ạ
Trang 9đã làm gì đ th hi n s quan tâm đ i v i anh ch ?”;. . . ể ể ệ ự ổ ớ ị
Ho t đ ng này cũng có th t ch c dạ ộ ể ổ ứ ướ ại d ng trò ch i “Tia ch p”. Cách ch i nh ơ ớ ơ ư sau: M t HS đ ng lên trình bày v nh ng vi c đã làm th hi n quan tâm, chăm sóc anhộ ứ ề ữ ệ ể ệ
ch em: “Tôi đã làm. . . ”. Sau khi trình bày xong s ch m t b nb t kì và h i: “Th cònị ẽ ỉ ộ ạ ấ ỏ ế
b n thì sao?”. B n đạ ạ ược ch đ nh s đ ng lên trình bày và l i ti p t c ch m t b n ỉ ị ẽ ứ ạ ế ụ ỉ ộ ạ khác. Trò ch i c ti p t c cho đ n h t ho c khi có l nh d ng cu c ch i. ơ ứ ế ụ ế ế ặ ệ ừ ộ ơ
V n d ngậ ụ
V n d ng trong gi h c: ậ ụ ờ ọ
GV t ch c cho HS làm vi c theo c p, th c hành: các l i nói, c ch , hành đ ng:ổ ứ ệ ặ ự ờ ử ỉ ộ
Chúc m ng anh ch em nhân d p sinh nh t. ừ ị ị ậ
Đ ng viên chia s khi anh ch em m, m t. ộ ẻ ị ố ệ
T ng c p HS th c hi n nhi m v ừ ặ ự ệ ệ ụ
GV m i m t s c p th c hi n trờ ộ ố ặ ự ệ ước L p. Các HS khác quan sát, nh n xét. ớ ậ
GV nh c nh HS c n bi t quan tâm, chăm sóc khi anh ch em có chuy n vui, bu n ắ ở ầ ế ị ệ ồ
ho c đau m. ặ ố
V n d ng sau gi h c: ậ ụ ờ ọ
GV nh c nh HS h ng ngày th c hi n nh ng vi c làm th hi n s quan tâm, chăm sócắ ở ằ ự ệ ữ ệ ể ệ ự
và chia s vi c nhà v i anh ch em phù h p v i kh năng. ẻ ệ ớ ị ợ ớ ả
T ng k t bài h cổ ế ọ
GV nêu câu h i: Qua bài h c này, em rút ra đỏ ọ ược đi u gì?ề
GV nêu tóm t t n i dung bài h c:ắ ộ ọ
Trang 10+ Là anh ch trong gia đình, em nên nhị ường nh n, c x ân c n, quan tâm, chăm sóc em ị ư ử ầ
nh ỏ
+ Là em trong gia đình, em nên l phép, vâng l i anh ch ; quan tâm, giúp đ anh ch ễ ờ ị ỡ ị
nh ng vi c làm phù h p v i kh năng. ữ ệ ợ ớ ả
GV yêu c u HS đ c l i khuyên trong SGK ầ ọ ờ Đ o đ c 1, ạ ứ trang 48.
L u ý: ư GV có the cho HS đ c l i khuyên sau ph n B. Khám phá ho c cu i ti t 1. ọ ờ ầ ặ ố ế
GV nh n xét, đánh giá s tham gia c a HS trong gi h c, khen nh ng HS h c t p tích ậ ự ủ ờ ọ ữ ọ ậ
c c; nh c nh , đ ng viên nh ng HS còn nhút nhát, ch a tích c c. ự ắ ở ộ ữ ư ự
GV hướng d n HS t đánh giá b ng cách th m t hình trái tim vào “Gi yêu thầ ự ằ ả ộ ỏ ương”
m i l n em làm đỗ ầ ược m t vi c th hi n s quan tâm, chăm sóc anh ch em. ộ ệ ể ệ ự ị
Sau m i tu n, GV yêu c u HS t ng k t xem có đỗ ầ ầ ổ ế ược bao nhiêu hình trái tim trong “Giỏ yêu thương”. GV khen ng i và đ ng viên, khuy n khích HS ti p t c th c hi n.ợ ộ ế ế ụ ự ệ