SEMINAR TRẬT KHỚP HÁNG bẩm SINH (PHỤC hồi CHỨC NĂNG)

Trắc nghiệm, bài giảng pptx các môn chuyên ngành Y dược hay nhất có tại “tài liệu ngành Y dược hay nhất”; https://123doc.net/users/home/user_home.php?use_id=7046916. Slide seminar môn phục hồi chức năng ppt dành cho sinh viên chuyên ngành Y dược. Trong bộ sưu tập có trắc nghiệm kèm đáp án chi tiết các môn, giúp sinh viên tự ôn tập và học tập tốt môn phục hồi chức năng bậc cao đẳng đại học ngành Y dược và các ngành khác

TRẬT KHỚP HÁNG

BẨM SINH

1.Khái niệm và dịch tễ học

1.1 Khái niệm

Trật khớp háng bẩm sinh là tình trạng chỏm xương đùi của một

hoặc cả hai bên khớp háng bị trật ra khỏi vị trí bình thường của khớp háng

Khớp háng là khớp chỏm Chỏm xương đùi gắn khít bên trong ổ cối của xương chậu, chỏm cố định vững chắc trong ổ cối nhờ mô liên kết chắc chắn gọi là dây chằng

Ở trẻ em có ổ cối nông bất thường nên khớp không đứng vững, dây chằng thì chùng nên chỏm xương đùi có thể trật ra ngoài

Việc làm và xã hội: có thể gặp khó khăn trong kiếm việc làm do hình thức và chức năng vận động bị hạn chế nên khó được chấp nhận,

thường bị bạn bè, người xung quanh chế nhạo

Đối với trẻ gái,làm lệch vẹo cột sống, khung chậu, ảnh hưởng đến chức năng sinh sản sau này

Bệnh có thể tiến triển đến viêm khớp háng thoái hóa gây đau về sau nếu không phát hiện và điều trị thích hợp

2.Phôi thai học và giải phẫu khớp háng

và ổ cối cùng xuất phát từ lá trung bì-Tuần 11, phát triển riêng biệt của hai thành phần

-Sự cốt hóa đầu gần xương đùi vào tháng 4-7

Nguy cơ trật khớp háng thường xảy

ra ở 4 giai đoạn:

+tuần 12 +tuần 18 +tháng cuối thai kì +giai đoạn sau sinh

Mức độ DDH

(Trái) Bình thường,chỏm xương đùi nằm vững chắc trong ổ khớp (Phải)Đầu trên xương đùi trật ra hoàn toàn khỏi ổ khớp.

3.Nguyên nhân:

Đến hi n tại vân chưa ro, tuy nhiên người ta nh n thấy m t số yếu tố ê â ô

có thể là nguyên nhân của b nh, bao gồm:ê

Ngôi mông

Đa thai

Cổ vẹo

-Trẻ ở tư thế thả lỏng hoàn toàn

-Các dấu hiệu khác ít có giá trị

• Nghiệm pháp Barlow: đặt trẻ

ở tư thế nằm ngửa, thả lỏng hoàn toàn Bàn tay người khám đặt ngón cái vào mặt trong đùi, 4 ngón còn lại vào mặt ngoài đùi Giữ đùi trẻ ở

vị trí khép, nhẹ nhàng đẩy háng trẻ ra sau, khi nghe thấy tiếng “lục cục” nghĩa là dương tính

• Nghiệm pháp Ortolani: khám như làm nghiệm pháp Barlow nhưng giữ trẻ ở tư thế dạng đùi, sau đó nhẹ nhàng đẩy háng ra trước

 Nghiệm pháp Barlow chính là

làm trật khớp háng hoàn toàn ở khớp háng trật không hoàn toàn trước đó

 Nghiệm pháp Ortolani chính là

giảm trật khớp ở khớp háng đã trật hoàn toàn trước đó

Ở trẻ sau 1 tháng tuổi, dấu hiệu lâm sàng có phần khác hơn, với các triệu chứng:

• Bệnh nhân nằm ngửa, gối và khớp háng ở tư thế gấp, so sánh độ cao của hai khớp gối, nếu có sự chênh lệch nghĩa là dương tính

Khi trẻ biết đi:

• Chênh lệch chiều dài hai chân

• Tredelenburg’s gait

•Ưỡn cột sống thắt lưng quá mứ

4.2 Cận lâm sàng

Siêu âm tỏ ra có giá trị

Chụp khớp háng thẳng

SIÊU ÂM

1.Theo phương pháp GRAF: dựa vào góc alpha và phần trăm

che phủ của ổ cối vào xương đùi

Tiêu chuẩn

•1 Thấy xương chậu song song với đường chân trời.

•2 Thấy rõ đường viền ổ cối

- Chòm xương đùi di chuyển lên trên và ra ngoài

- Đường Hilgenreiner nằm ngang đi qua đáy ổ cối ( bình thường chỏm nằm dưới đường này).

- Trật khớp háng ở trẻ dưới 6 tháng tuổi ( chỏm xương đùi chưa xuất hiện trên X quang ).

+ Vòng cung cổ bịt bị gãy(đường Shenton :

là vòng cung nối liền bờ dưới của cổ xương đùi với bờ dưới của cành xương mu)

+ Đo chỉ số ổ cối (bình thường dưới 30 0 ở TSS)

- Trật khớp háng ở trẻ em trên 5 tuổi: có thể thấy góc cổ xương đùi lớn hơn

125 0 (Coxavalga)

2 X_QUANG

Sàng lọc DDH

Theo Hội Nhi khoa Hoa Kì

Tất cả những trẻ được sinh ra nên được thăm khám lâm sàng bởi bác sĩ

Nếu nghiệm pháp Barlow và Ortolani được khẳng định ở trẻ mới sinhgởi trẻ đến bác sĩ chỉnh hình được khuyến cáo khi trẻ

2 tuần tuổi

Nếu nghiệm pháp Barlow và Ortolani dương tính , siêu âm

không được khuyến cáo

Siêu âm được khuyến cáo tại thời điểm 6 tuần tuổi khi:

+Trẻ sinh ngôi mông

+Trẻ gái có tiền sử gia đình DDH

+Nghiệm pháp Barlow và Ortolani âm tính nhưng lâm sàng nghi ngờ(nếp đùi, mông không đối xứng,chi không đều, )

Khớp háng nên được kiểm tra định kì trong suốt năm đầu đời và

xem xét cận lâm sàng khi phát hiện dấu hiệu nghi ngờ

5.Điều trị

Nguyên tắc:

•Can thiệp sớm ngay sau khi sinh

•Can thiệp toàn diện: bó bột, bài tập vận động, nẹp chỉnh hình

Mục tiêu can thiệp sớm :

•Chỉnh chỏm xương đùi vào vị trí đúng trong ổ khớp và duy tri tư thế đó trong khoảng thời gian tối thiểu 12 tuần

•Nắn chỉnh chống xoay cổ và thân xương đùi

•Tăng tầm vận động (gập và dạng ) cảu khớp háng

•Cải thiện dáng đi đúng về sau

Trẻ 1-6 tháng:

Điều trị tốt nhất ở tuổi sơ sinh , điều trị càng sớm càng có hiệu quả.

• Kĩ thuật Triple-diaper

• VIDEO

Theo dõi

• Khám lại hàng tuần để kiểm tra và điều chỉnh

•Bột bó cần được thay mỗi 1 tháng

•Đai phải đeo 22-24 giờ mỗi ngày

•Trẻ càng nhiều tuổi mang đai càng lâu

Còn thiếu

Đai Pavlik quá chặt có thể sẽ làm tổn thương nặng hơn khớp háng của trẻ, đai quá lỏng sẽ không giữ được khớp háng ở vị trí chính xác

Chăm sóc trẻ:

• Đai phải đeo 22-24 mỗi ngày, chỉ bỏ đai khi tắm

• Hướng dẫn cha mẹ cách tắm với dải đai, nếu bỏ đai thì tắm phải có người giữ tư thế háng

• Chăm sóc da trẻ thường xuyên, giữ da luôn khô, phát hiện sớm các dấu hiệu kích ứng da: đỏ, ngứa

• Trẻ vẫn có thể mặc tả bình thường dưới đai,khi thay tả không giữ hai chân trẻ cùng với nhau, như vậy sẽ làm sai lệch khớp

• Không nên mặc quần chặt,sẽ làm thẳng gối và khép hángtrật khớp

• Trẻ sẽ ngủ trong tư thế đeo đai, thường xuyên thay đổi tư thế đẻ tránh tạo  'flat spot‘ ở đầu trẻ, xương sọ của trẻ mềm, nếu chịu áp lực thường xuyên sẽ dễ bị biến dạng

• Chỉ nên giặt đai khi thật cần thiết

•Trong những ngày đầu nên ở bên trẻ để an ủi và làm cho trẻ yên tâm hơn

Biến chứng khi dùng đai:

KÉO VỚI BĂNG DÍNH

HAI CHÂN

Bột tư thế háng gấp 90, dạng vừa phải

Chỉ định:

• Háng bị trật nắn không vào

• Ở tư thế sinh lý, háng không vững, hình chụp khớp thấy khe khớp rộng bất thường

Một số hình ảnh trẻ hoà nhập với

cuộc sống

Not Recommended: Better

Not Recommended: Better