MỘT SỐ NHẬN XÉT VÀ KIẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM Ở CÔNG TY TƯ¬ VẤN ĐẦU TƯ¬ VÀ THIẾT KẾ XÂY DỰNG

Những ưu điểm và nhược điểm của công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành Công ty tư vấn đầu tư và thiết kế xây dựng Hà Nội là một đơn vị thuộc ngành xây lắp, một ngàn

MỘT SỐ NHẬN XÉT VÀ KIẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC

KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM Ở

CÔNG TY TƯ VẤN ĐẦU TƯ VÀ THIẾT KẾ XÂY DỰNG

I Những ưu điểm và nhược điểm của công tác kế toán tập hợp

chi phí sản xuất và tính giá thành

Công ty tư vấn đầu tư và thiết kế xây dựng Hà Nội là một đơn vị thuộc ngành xây lắp, một ngành không ngừng phát triển và trở thành ngành then chốt, thiết yếu trong nền kinh tế hiện nay

Với sự cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường, yêu cầu cấp thiết đặt ra với công ty là phải phấn đấu cải tiến thiết bị, tiết kiệm chi phí, hạ giá thành và nâng cao chất lượng phục vụ khách hàng

Công tác kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm ở công ty tư vấn đầu tư và thiết kế xây dựng Hà Nội trong những năm qua đã có những

ưu điểm và tồn tại sau đây:

1 Những ưu điểm

1.1 Công ty có bộ máy quản lý gọn nhẹ, các ban chức năng của công ty thực sự là cơ quan tham mưu, giúp việc cho giám đốc một cách có hiệu quả Các thông tin được cung cấp một cách kịp thời chính xác giúp cho công tác điều hành sản xuất kinh doanh của ban lãnh đạo công ty Với bộ máy kế toán gọn nhẹ, quy trình kế toán hợp lý và đội ngũ kế toán có chuyên môn cao đã góp phần đắc lực trong công tác quản lý kinh tế của công ty

+ Về hệ thống chứng từ: hệ thống chứng từ trong công ty tương đối đầy

đủ và hoàn chỉnh phù hợp với tổ chức bộ máy quản lý, phù hợp với bộ máy kế toán

+ Về hệ thống sổ sách: kết cấu sổ hợp lý phù hợp với đặc đIểm sản xuất kinh doanh của công ty đảm bảo có thể theo dõi được tất cả các chi phí phát sinh trong thi công

+ Về luân chuyển chứng từ: chứng từ luân chuyển theo tuần từ, đúng chế

độ, vừa thuận tiện cho việc ghi chép của nhân viên kế toán, vừa thuận lợi cho việc kiểm tra của kế toán trưởng

1.2 Công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành nhìn chung

đã đi vào nề nếp Việc xác định đối tượng tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành là từng công trình, hạng mục công trình theo từng quý là hợp lý, có căn

cứ khoa học, phù hợp với điều kiện sản xuất của công ty, phục vụ cho công tác chỉ đạo sản xuất, quản lý giá thành và công tác phân tích hoạt động kinh doanh Cách hạch toán của công ty nói chung về cơ bản phù hợp với chế độ

kế toán mới

1.3 Trong xây dựng cơ bản, hình thức trả lương cho công nhân trực tiếp sản xuất theo thời gian không còn phù hợp nữa công ty đã áp dụng hình thức

khoán sản phẩm Đây là hình thức quản lý hợp lý tạo điều kiện đẩy nhanh tiến

độ thi công công trình, tăng năng suất lao động, tiết kiệm vật tư tiền vốn và hạ giá thành sản phẩm Phương pháp khoán sản phẩm trong xây dựng cơ bản tạo điều kiện gắn lợi ích của người lao động vơí chất lượng và tiến độ thi công , xác định rõ trách nhiệm của từng đội công nhân trên cơ sở phát huy tính chủ động sáng tạo và khả năng hiện có của công ty

Những ưu điểm đã nói trên trong công tác tổ chức quản lý nói chung, quản lý sản xuất thi công và kế toán tập hợp chi phí sản xuất, tính giá thành nói riêng đã góp phần tích cực trong việc tiết kiệm chi phí sản xuất, hạ giá thành sản phẩm xây lắp, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh tạo điều kiện nâng cao đời sống của cán bộ công nhân viên trong công ty, tăng cường tích luỹ và tái sản xuất mở rộng

2 Những mặt hạn chế

Tuy nhiên do công ty mới thành lập được ít năm nên không tránh khỏi những khó khăn và vẫn còn những mặt hạn chế nhất định đó là:

2.1 Đối với kế toán vật liệu, công cụ dụng cụ: việc cập nhập số liệu từ các chứng từ nhập xuất kho không được tiến hành một cách thường xuyên, cập nhập làm ảnh hưởng đến công tác kế toán nguyên vật liệu cũng như công tác

kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm

Việc phản ánh chi phí phát sinh của công trình thi công là không kịp thời Nguyên nhân là chứng từ kế toán do các đội thi công thực hiện đã chuyển về công ty không thừơng xuyên mà theo định kỳ hàng quý điều này ảnh hưởng đến thông tin cho lãnh đạo doanh nghiệp trong việc kiểm soát chi phí một cách chặt chẽ và cũng là nguyên nhân dễ làm cho chi phí thực tế tăng hơn so với dự toán

2.2 Về việc tổ chức kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm chưa đ-ược chặt chẽ, toàn diện, vì thế giá thành sản phẩm chưa đđ-ược phản ánh đúng bản chất của nó Trong giá thành sản phẩm xây lắp của công ty, nguyên vật liệu chiếm tỷ trọng lớn nên việc tiết kiệm nguyên vật liệu là một trong những hướng chính để tạo điều kiện hạ giá thành sản phẩm Việc xuất nguyên vật liệu thi công xuất bao nhiêu cho vào chi phí bấy nhiêu, không chú trọng thu hồi vật liệu thừa, phế liệu (như bao xi măng, sắt thép vụn,cốp pha còn lại…) đã khiến cho giá thành có phần cao hơn

- Trong chi phí sản xuất và giá thành sản xuất còn có các khoản tính chưa đúng theo chế độ quy định:

+ Các khoản trích theo lương tính bằng 19% lương thực tế để cho vào chi phí là chưa đúng chế độ

2.3 Đối với kế toán sử dụng máy thi công: hiện nay, chi phí sử dụng máy thi công ở công ty tư vấn đầu tư và thiết kế xây dựng được hạch toán vào

TK6274 nhưng ở TK6274 chỉ phản ánh tiền khấu hao máy thi công Trong khi đó, chi phí sử dụng máy thi công lại bao gồm nhiều yếu tố như; tiền l-ương công nhân điều khiển máy, chi phí vật liệu, nhiên liệu sử dụng máy, các chi phí khác mặt khác chi phí sử dụng máy là một khoản chi phí rất lớn

và đang có xu thế ngày càng tăng Hơn nữa chế độ kế toán áp dụng cho doanh nghiệp xây lắp được bộ tài chính ký ban hành chính thức tại quyết định 1864/1998/QĐ- BTC ngày 16/12/1998 đã quy định có TK623- chi phí

sử dụng máy thi công để tiện cho việc theo dõi khoản mục chi phí này Do

đó công ty chưa sử dụng TK623 là một tồn tại cần được khắc phục để phản ánh chính xác khoản mục chi phí sử dụng máy trong gía thành

2.4 Chi phí máy thi công cho vào TK627- chi phí sản xuất chung đã làm cho chi phí sản xuất chung không phản ánh chính xác nội dung của nó như chế

độ nhà nước quy định làm cho chi phí sản xuất chung cao lên

2.5 Bộ máy kế toán gọn nhẹ, nhưng thủ quỹ kiêm nhiệm tới 3 việc: kế toán thống kê thu hồi vốn, tài sản cố định, thủ quỹ Thủ quỹ kiêm kế toán là điều pháp lệnh thống kê nghiêm cấm Tuy nhiên trong điều kiện ít người có thể kiêm nhiệm kế toán tài sản cố định thì cũng góp phần chia sẻ nhiệm vụ với phòng nhưng kiêm nhiệm cả kế toán vốn là hoàn toàn không hợp lý

Một số ý kiến đóng góp nhằm hoàn thiện công tác kế toán tập hợp CPSX và tính giá thành tại công ty

1 Về kế toán nguyên vật liệu

ở công ty toàn bộ chứng từ liên quan đến NVL như phiếu nhập, xuất

kho của các xí nghiệp chỉ được chuyển về phòng kế toán công ty vào thời điểm cuối quý Lúc đó, kế toán phụ trách mới tổ chức định khoản và ghi sổ Đối với một doanh nghiệp xây lắp tình hình nhập , xuất kho vật liệu diễn ra thường xuyên, vì vậy nếu thực hiện như hiện nay dễ dẫn đến tình trạng công việc của kế toán dồn dập vào cuối quý, dễ nhầm lẫn, không cung cấp kịp thời số liệu cho kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành để cung cấp thông tin kịp thời cho lãnh đạo công ty Vì vậy công ty cần quy định cho kế toán xí nghiệp phải nộp các chứng từ để kiểm tra, định khoản, ghi sổ kế toán vào cuối tháng nhằm giúp cho công tác quản lý vật liệu tiêu hao theo định mức

để có biện pháp điều chỉnh kịp thời và thực hiện tốt kế hoạch sản xuất, đảm bảo cung cấp thông tin cho lãnh đạo nhanh hơn

2 Về công tác phân loại và hạch toán CPSX

Do công ty thực hiện xây lắp công trình theo phương thức thi công hỗn hợp vừa thủ công vừa bằng máy, do đó để hạch toán chính xác theo đúng chế độ kế toán doanh nghiệp xây lắp và tạo điều kiện cho việc tính toán, phân tích giá thành sản phẩm xây lắp trong kỳ của công ty

Khi đó CPSX của công ty bao gồm 4 khoản mục chi phí:

+ Chi phí NVLTT

+ Chi phí NCTT

+ Chi phí sử dụng máy thi công

+ Chi phí SXC

Trình tự hạch toán chi phí sử dụng máy thi công được tiến hành như sau: + Căn cứ vào tiền lương tiền công phải trả cho công nhân điều khiển máy, phục vụ máy, kế toán ghi:

Nợ TK623 ( 6231- chi phí NC sử dụng máy)

Có TK334, 111

+ Khi xuất kho vật tư sử dụng cho máy thi công, kế toán ghi:

Nợ TK623 (6322- chi phí vật liệu sử dụng máy)

Có TK 152,153,

+ Khi mua nguyên liệu, nhiên liệu sử dụng cho máy thi công, ghi

Nợ TK623(6232)

Có TK 133 thuế GTGT được khấu trừ

Có TK111,112,331

+ Khấu hao xe máy thi công sử dụng ở đội thi công, kế toán ghi

Nợ TK623 (6234- C hi phí KHTSCĐ sử dụng máy

Có TK214- HMTSCĐ

+ Căn cứ vào bảng phân bổ chi phí sử dụng máy (chi phí thực tế ca máy) tính cho từng công trình, hạng mục công trình kế toán ghi

Nợ TK154 (khoản mục chi phí sử dụng máy thi công) CPSXKDDD

Có TK623 chi phí sử dụng máy thi công

3 Về khoản thiệt hại phá đi làm lại

Công ty cần tổ chức giám sát chặt chẽ hơn khi phát sinh: lập biên bản, xác định khối lượng phá đi làm lại để từ đó có căn cứ xác định và xử lý trách nhiệm vật chất của nguơì gây ra đối với chi phí phát sinh, hạn chế tối đa chi phí thiệt hại phá đi làm lại, hạ giá thành và tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp

4.Về tính khấu hao TSCĐ

Theo quy định hiện hành của nhà nước tính khấu hao TSCĐ theo phương pháp tuyến tính Phương pháp trên chưa phù hợp với các công ty xây lắp sử

dụng máy móc thiết bị thi công cơ giới Bởi vì khi công ty có nhiều khối lượng xây lắp phải thực hiện thì chi phí khấu hao phân bổ cho các công trình thấp Nhưng chi phí đó không phản ánh đúng thực tế hao mòn TSCĐ Vì khi khối lượng lớn phải huy động máy móc làm nhiều ca, hao mòn lớn, nhưng chỉ tính trung bình theo năm Ngược lại khi khối lượng xây lắp ít, chi phí khấu hao TSCĐ trong giá thành xây lắp sẽ cao nhưng thực hao mòn có thể ít hơn Bởi vì khi khối lượng xây lắp nhỏ, sử dụng máy thi công không thường xuyên Do đó

đề nghị nhà nước cho phép các công ty xây dựng được tính khấu hao theo sản lượng xây lắp để phản ánh đúng hao mòn thực tế và chi phí khấu hao phân bổ vào khối lượng xây lắp đúng mức

5 Về khoản trích BHYT, BHXH, và KPCĐ

Công ty tính các khoản trích theo lương bằng 19% cho vào chi phí đều theo lương thực tế là không đúng chế độ Cách làm đó đã đẩy giá tăng cao và cần phải tính lại như sau:

BHXH: 15% lương cơ bản

BHYT: 2% lương cơ bản

CPCĐ: 2% lương thực tế

6 Phân bổ công cụ, dụng cụ vào chi phí sản xuất

Công cụ dụng cụ như cuốc,xẻng…tại công ty đều kết chuyển hết vào chi phí trong kỳ là chưa hợp lý.Cách làm đó vừa tăng chi phí sản xuất vừa không tiết kiệm, vì không chú ý sử dụng luân chuyển các vật tư để giảm chi phí Do đó công ty không nên xuất công cụ dụng cụ ra bao nhiêuthì cho chuyển hết bấy nhiêu mà nên phân bổ ít nhất là hai lần, mỗi lần 50% giá trị Cách làm đó đã thúc đẩy thu hồi vật tư luân chuyển và góp phần hạ gía thành công trình, tăng lợi nhuận Công ty nên sử dụng TK142

- Còn về nguyên vật liệu chưa dùng hết và thu hồi phế liệu: Trong các công trình XDCB, có nhiều vật tư xuất dùng không hết và phế liệu có thể thu hồi để giảm chi phí Công ty nên chú trọng tới công việc này, tổ chức kế toán công việc thu hồi vật tư chưa dùng và phế liệu để giảm chi phí nguyên vật liệu trực tiếp

Cách hạch toán như sau:

TK621 TK152

V Lchưa dùng hết

và phế liệu thu hồi

Hoặc:

- Cuối cùng, phòng kế toán cần bố trí lại công việc cho thủ quỹ đúng quy của pháp lệnh kế toán thống kê

KẾT LUẬN

Kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành ở các doanh nghiệp sản xuất nói chung và doanh nghiệp xây lắp nói riêng có một vị trí hết sức quan trọng để tồn tại Việc hạch toán chính xác còn tạo điều kiện để doanh nghiệp xác định đúng kết quả tài chính của mình Vì thế yêu cầu đặt ra là phải có phương pháp hạch toán và thông tin chính xác, kịp thời về chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công tác quản lý

Ở công ty tư vấn đầu tư và thiết kế xây dựng Hà Nội, việc tổ chức công tác công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm rất được coi trọng Đơn vị luôn quan tâm đến việc cải tiến thiết bị, quản lý giám sát chặt chẽ chi phí sản xuất, tiết kiệm chi phí và hạ giá thành sản phẩm, đáp ứng nhanh chóng nhu cầu của khách hàng Đây là một trong những vấn đề then chốt mà đơn vị đã và đang cố gắng thực hiện

Những phân tích đề xuất trên với góc độ của sinh viên kế toán thực tập tại một đơn vị hoạt động sản xuất kinh doanh mang tính đặc thù Với phạm vi đề tài rộng, thời gian nghiên cứu có hạn Do vậy những vấn đề này khó tránh khỏi những sai sót và hạn chế nhất định Em rất mong nhận được những ý kiến đóng góp bổ xung của các thầy cô giáo và các cán bộ trong phòng tài chính kế toán của công ty

Qua đây em xin chân thành cảm ơn các thầy cô giáo khoa tài chính kế toán trường đai học quản lý và kinh doanh Hà Nội, các cán bộ kế toán của công ty, đặc biệt là thầy giáo Lê Thế Tường đã nhiệt tình giúp đỡ em hoàn thành luận văn tốt nghiệp này