kiến thức: HS cần nắm -Những nét chính về phong trào văn hóa phục hưng, cải cách tôn giáo và chiến tranh nông dân Đức .Đây là những cuộc đấu tranh đầu tiên của giai cấp Tư sản chống chế
Trang 1Ngày dạy lớp 10A1,tống số vắng
.lớp 10A2,tống số vắng
.lớp 10A3,tống số vắng
.lớp 10A4,tống số vắng
.lớp 10A5,tống số vắng
.lớp 10A6,tống số vắng
.lớp 10A7,tống số vắng
Tiết 16 BÀI 11:TÂY ÂU THỜI HẬU KÌ TRUNG ĐẠI ( tiếp)
I Mục tiêu bài học
1 kiến thức:
HS cần nắm
-Những nét chính về phong trào văn hóa phục hưng, cải cách tôn giáo và chiến tranh nông dân Đức Đây là những cuộc đấu tranh đầu tiên của giai cấp Tư sản chống chế độ phong kiến
2 Kỹ năng:
- Rèn luyện HS kĩ năng phân tích, đánh giá sự kiện, lập bảng thống kê, khai thác tranh ảnh
3 Thái độ:
- Giúp các hiểu, trân trọng những giá trị văn hóa của nhân loại thời kì phục hưng để lại; và tinh thần đấu tranh của nhân dân lao động trong trận tuyến chống lại chế độ phong kiến
II Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1 GV: bài soạn, SGK, chuẩn kiến thức, kĩ năng, bảng phụ, tài liệu dạy và học lịch sử
2 HS:vở, SGK.
III Tiến trình bài dạy :
1 Kiểm tra bài cũ:
Câu hỏi:Em hãy trình bày nguyên nhân, hệ quả của các cuộc phát kiến địa lí?
2 Bài mới :
Hoạt động của GVvà HS Nội dung cơ bản
Hoạt động 1: Tìm hiểu hoàn cảnh ra đời, thành
tựu, nội dung ý nghĩa cuả phong trào văn hóa
phục hưng
GV:giải thích khái niệm , hỏi: nguyên nhân đẫn
đến phong trào văn hóa phục hưng?
HS suy nghĩ, trả lời câu hỏi, HS khác có thể bổ
sung
GV nhận xét và chốt ý:
GV nêu câu hỏi:Bằng hiểu biết của mình, em
hãy cho biết văn hóa phục hưng đã có những
3.Phong trào văn hóa phục hưng
-Khái niệm: văn hóa phục hưng: khôi phục, phát triển tinh hoa văn hóa xán lạn
cổ Hi- lạp, Rô- ma, đấu tranh xây dựng một nền văn hóa mới, một cuộc sống tiến
bộ -Hoàn cảnh ra đời:
+ Giai cấp tư sản có thế lực kinh tế,song chưa có địa vị về xã hội tương ứng, muốn xóa bỏ chướng ngại phong kiến, muốn có nền văn hóa riêng
+Chế độ phong kiến, giáo hội Ki tô kìm hãm sự phát triển của giai cấp tư sản
- Thành tựu:
+KHKT: có tiến bộ vượt bậc về y học,
Trang 2thành tựu nào?
HS tiếp tục suy nghĩ,tự trả lời câu hỏi
GV bổ sung và chốt ý: Thời đại văn hóa phục
hưng có những tiến bộ vượt bậc của khoa học kĩ
thuật, văn học nghệ thuật và hội họa với các nhà
khoa học, nhà văn, thơ, họa sĩ và những tác
phẩm tiêu biểu: Ra-bơ-le vừa là nhà văn vừa là
nhà y học; Đê-các-tơ vừa là nhà toán học xuất
sắc vừa là nhà triết học; Lê-ô-na-đơ Vanh xi vừa
là họa sĩ thiên tài vừa là kĩ sư nổi tiếng;
Sếch-xpia là nhà soạn kịch vĩ đại
GV: hướng dẫn học sinh quan sát hình 28-SGK
trang 63: bức họa La- gô-công của Lê-ô-na đơ
vanh-xi, HS phát biểu cảm nghĩ GV giới thiệu
đôi nét về tác giả, tác phẩm
+ TG: ra đời ở Phơ-lô-lăng-xơ( ý)
+Bức họa là phiên bản của nàng La- giô-
công-đơ ( người thật)
+Nét bút thần diệu của Lê- ô- na kết hợp con
người - thiên nhiên, diễn tả vẻ đẹp ngoại hình và
tư tưởng
+Tái năng: người xem cảm nhận khác nhau
theo tâm trạng -> Lê-ô-na là ngừơi đi trước
thời đại, là người khổng lồ
GV:Sếch- xpia: có tài năng gì?HS trả lời, GV :
nhà văn, nhà soạn kịch Rô mê ô và juy li ét
Tếp đó, GV nêu câu hỏi: Em biết gì về tác phẩm
này? Có thể gọi HS tóm tắt nội dung chính
- Qua tìm hiểu Lê ô na và Sếch- xpia, hãy cho
biết nội dung ý nghĩa của phong trào văn hóa
phục hưng?
HS trả lời câu hỏi
- GV nhận xét và chốt ý: Đồng thời nhấn mạnh
thực chất của phong trào văn hóa phục hưng là
cuộc đấu tranh của giai cấp tư sản chống lại chế
độ phong kiến trên mặt trận văn hóa tư tưởng
Hoạt động 2: Trình bày nguyên nhân, diễn
biến, nội dung ý nghĩa của phong trào cải cách
tôn giáo
GV dẫn dắt, nêu câu hỏi: nguyên nhân dẫn đến
cải cách tôn giáo?
HS suy nghĩ kết hợp SGK trả lời câu hỏi
GV nhận xét bổ sung và chốt ý: Chính sự
toán học
+ Văn học, nghệ thuật:phát triển phong phú với những tài năng như Lê-ô-na đơ vanh-xi,Sếch-xpia
-Nội dung, ý nghĩa : +Lên án giáo hội ki-tô và tấn công vào trật tự xã hội phong kiến
+Đề cao giá trị con người, xây dựng thế giới quan tiến bộ
+Đấu tranh công khai trên lĩnh vực tư tưởng văn hóa chống lại hệ tư tưởng PK lỗi thời và giáo hội thiên chúa
+ Mở đường cho sự phát triển cao của xã hội loài người
4 Cải cách tôn giáo và chiến tranh nông dân Đức
a Cải cách tôn giáo
- Nguyên nhân:
+ Giáo hội trở nên phản động ngăn cản
Trang 3phản động, ngăn cản hoạt động của Giáo hội với
giai cấp tư sản đã dẫn đến sự bùng nổ của phong
trào cải cách tôn giáo
GV trình bày và phân tích kết hợp với việc chỉ
ra địa điểm các nước diễn ra phong trào cải cách
tôn giáo: Phong trào cải cách tôn giáo diễn ra
khắp các nước Tây Âu Đi đầu là Đức, Thụy Sĩ
sau đó Bỉ, Hà Lan, Anh Nổi tiếng nhất là cuộc
cải cách của Lu-Thơ (1483 - 1546) ở Đức và của
Can-vanh
GV kết hợp với việc giới thiệu tranh ảnh về hai
nhà cải cách tôn giáo Lu-thơ và Can-vanh
GV nêu câu hỏi: ưu điểm và hạn chế trong nội
dung của cuộc cải cách tôn giáo?
HS trả lời câu hỏi HS khác bổ sung cho bạn
GV nhận xét và chốt ý:
+Nhược: Không muốn thủ tiêu tôn giáo, dùng
những biện pháp ôn hòa để quay về giáo lí Ki-tô
nguyên thủy
+Ưu: Đòi thủ tiêu vai trò của Giáo hội, Giáo
hoàng, đòi bãi bỏ các thủ tục và nghi lễ phiền
toái
Gv nhấn mạnh : Cải cách được nhân dân ủng hộ,
nhưng Giáo hội lại phản ứng mạnh mẽ, dẫn đến
sự phân hóa trong xã hội Tây Âu thành hai phe:
Tân giáo ( tin lành ) và Cựu giáo (Ki-tô giáo)
GV hỏi: Ý nghĩa của cải cách tôn giáo ?
HS dựa vào vốn hiểu biết của mình qua nội
dung đã học và SGK trả lời
GV nhận xét,bổ sung và chốt ý:
Là cuộc đấu tranh công khai đầu tiên trên lĩnh
vực văn hóa tư tưởng của giai cấp tư sản chống
lại chế độ phong kiến
Cổ vũ và mở đường cho nền văn hóa châu Âu
phát triển cao hơn
Hoạt động 3: tìm hiểu nguyên nhân, diễn biến,
ý nghĩa của chiến tranh nông dân Đức
GV nêu câu hỏi:Tại sao lại diễn ra cuộc chiến
tranh nông dân Đức:
HS dựa vào SGK trả lời câu hỏi
GV trình bày và phân tích: Sau cải cách tôn giáo
nền kinh tế Đức thấp kém, chậm phát triển trong
cả nông nghiệp, công nghiệp và thương nghiệp,
hoạt động của giai cấp tư sản đang lên +Giáo hội rất giàu có dựa vào thần quyền bóc lột nhân dân, sống xa hoa
- Diễn biến:
+ Đi đầu là Đức, Thụy sĩ, sau đó là Bỉ, Hà lan rồi lan rộng khắp Tây âu
+ Nổi tiếng nhất là cuộc cải cách của Lu-thơ (Đức), Can- vanh (Thụy sĩ )
-Nội dung, ý nghĩa:
+ Không muốn thủ tiêu tôn giáo, dùng những biện pháp ôn hòa để quay về với giáo lí Ki- tô nguyên thủy
+Cải cách, bãi bỏ các lễ nghi phiền hà -> Dẫn đến sự phân hóa thành Tân giáo và Cựu giáo
+Đây là cuộc đấu tranh công khai trên lĩnh vực tư tửơng của GCTS chống chế độ
PK Cổ vũ mở đường cho văn hóa châu âu phát triển cao hơn
b.Chiến tranh nông dân Đức
- Nguyên nhân:
+Giai cấp tư sản đang lên bị chế độ PK cản trở sự phát triển của họ
+ Nông dân bị bóc lột nặng nề, tiếp thu tư tưởng cải cách tôn giáo và tư tưởng của
Trang 4chế độ phong kiến bảo thủ cản trở sự vươn lên
của giai cấp tư sản
Nông dân bị áp bức bóc lột nặng nề, do tiếp thu
tư tưởng cải cách tôn giáo
GV: phong trào diễn ra như thế nào?HS: trình
bày Tiếp theo GV trình bày và phân tích:
Từ mùa xuân 1524, cuộc đấu tranh đã có tính
chất quyết liệt, mở đầu cho cuộc chiến tranh
nông dân thức sự Lãnh tụ kiệt xuất của phong
trào là tô-mát Muy-xe
GV khai thác ảnh Tô-mát Muy-xe kết hợp với
việc giới thiệu về tiểu sử và những đóng góp của
ông
Phong trào nông dân đã giành thắng lợi bước
đầu, đã đi đến đòi thủ tiêu chế độ phong kiến
trước sự phát triển của phong trào, giới quí tộc
phong kiến và tăng lữ Đức đã dụng mọi thủ
đoạn, dốc mọi lực lượng đàn áp Phong trào
nông dân bị thất bại
GV nêu câu hỏi: Nêu ý nghĩa của chiến tranh
nông dân Đức?
HS: suy nghĩ trả lời câu hỏi
GV nhận xét,bổ sung và chốt ý: Là một sự kiện
lịch sử lớn lao, có biểu hiện tinh thần đấu tranh
quyết liệt và khí phách anh hùng của nông dân
Đức đấu tranh chống lại giáo hội phong kiến
Nó cũng báo hiệu sự khủng hoảng suy vong của
chế độ phong kiến
lu- thơ
- Diễn biến:
+ Mùa xuân 1542, cuộc đấu tranh đã có tính chất quyết liệt, lãnh tụ kiệt xuất là Tô- mát Muyn- xe
+Phong trào đã giành được thắng lợi bước đầu, đã đi đến đòi thủ tiêu chế độ PK nhưng cuối cùng bị thất bại
- Ý nghĩa : + Là sự kiện lịch sử lớn lao, biểu hiện tinh thần đấu tranh quyết liệt, khí phách anh hùng của nông dân Đức chống lại chế độ pk
+ Báo hiệu sự khủng hoảng suy vong của chế độ pk ở tây âu
3 Củng cố, luyện tập
GV: khái quát toàn bài 11;Từ hệ quả các cuộc phát kiến địa lí,công cuộc tích lũy TB được đẩy mạnh, CNTB nảy sinh, g/c TS hình thành có tiềm lực họ là người tổ chức đấu tranh chống chế độ phong kiến lỗi thời ( phong trào VHPH, cải cách tôn giáo)là cuộc đt công khai đầu tiên trên lĩnh vực VH tư tưởng từ đó châm ngòi cho chiến tranh nông dân Đức
4 Hướng dẫn học sinh tự học
-Học bài cũ Ôn tập toàn bộ kiến thức từ bài 1 đến bài 11, giờ sau ôn tập