I. Lý do chọn đề tài: Như chúng ta đã biết, sự phát triển như vũ bão của ngành khoa học và công nghệ đã đem lại những thành tựu to lớn trong mọi hoạt động của con người. Đối với ngành giáo dục và đào tạo, việc ứng dụng công nghệ thông tin(CNTT) chính là việc sử dụng các dịch vụ về CNTT ( phần mềm và các thiết bị kỹ thuật ) để hỗ trợ cho các hoạt động giáo dục trong nhà trường. Ngày nay, những thành tựu của khoa họccông nghệ (KHCN) đang đưa thế giới chuyển từ kỷ nguyên công nghiệp sang kỷ nguyên thông tin và kinh tế tri thức, tác động tới tất cả mọi lĩnh vực, làm biến đổi nhanh chóng và sâu sắc đời sống vật chất và tinh thần của xã hội. Kho tàng kiến thức của nhân loại ngày càng đa dạng và phong phú. Trong điều kiện đó, việc toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế là xu thế tất yếu khách quan của các nước đang phát triển. Các phương tiện truyền thông, mạng viễn thông, Internet tạo điều kiện thuận lợi cho giao lưu, hội nhập văn hóa và cũng là điều kiện thuận lợi cho việc đổi mới và phát triển giáo dục. Nhà trường từ chỗ hoạt động khép kín chuyển sang mở cửa rộng rãi, đối thoại với xã hội, gắn bó chặt chẽ với nghiên cứu KHCN và ứng dụng; Giáo viên(GV) thay vì chỉ truyền đạt tri thức, chuyển sang cung cấp cho người học phương pháp thu nhận thông tin một cách tự lực, có phân tích và tổng hợp. Trong bối cảnh quốc tế đó, để đáp ứng nhu cầu của sự phát triển đất nước, nền giáo dục Việt Nam phải thực hiện một sự đổi mới sâu sắc và toàn diện về nội dung lẫn phương pháp dạy học như tinh thần của nghị quyết TW2 khóa VIII của Đảng Cộng Sản Việt Nam đã nêu: “Đội mới mạnh mẽ phương pháp giáo dục đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người học, từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào quá trình dạy học, đảm bảo điều kiện thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học sinh, nhất là sinh viên đại học”. Đặc biệt việc ứng dụng CNTT giúp tăng cường kênh tiếng và kênh hình – tăng tính trực quan rất thực tế cho công tác tập huấn, tuyên truyền, vận động, phát động các phong trào thi đua trong hoạt động của Đội. Vì vậy việc ứng dụng công nghệ thông tin vào trường học là việc làm cần thiết và đúng đắn. Chính vì thế trong năm học này tôi quyết định chọn đề tài:
Trang 1A ĐẶT VẤN ĐỀ
I Lý do chọn đề tài:
Như chúng ta đã biết, sự phát triển như vũ bão của ngành khoa học và côngnghệ đã đem lại những thành tựu to lớn trong mọi hoạt động của con người Đốivới ngành giáo dục và đào tạo, việc ứng dụng công nghệ thông tin(CNTT) chính làviệc sử dụng các dịch vụ về CNTT ( phần mềm và các thiết bị kỹ thuật ) để hỗ trợcho các hoạt động giáo dục trong nhà trường
Ngày nay, những thành tựu của khoa học-công nghệ (KH-CN) đang đưa thếgiới chuyển từ kỷ nguyên công nghiệp sang kỷ nguyên thông tin và kinh tế tri thức,tác động tới tất cả mọi lĩnh vực, làm biến đổi nhanh chóng và sâu sắc đời sống vậtchất và tinh thần của xã hội Kho tàng kiến thức của nhân loại ngày càng đa dạng
và phong phú Trong điều kiện đó, việc toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế là xu thếtất yếu khách quan của các nước đang phát triển Các phương tiện truyền thông,mạng viễn thông, Internet tạo điều kiện thuận lợi cho giao lưu, hội nhập văn hóa vàcũng là điều kiện thuận lợi cho việc đổi mới và phát triển giáo dục Nhà trường từchỗ hoạt động khép kín chuyển sang mở cửa rộng rãi, đối thoại với xã hội, gắn bóchặt chẽ với nghiên cứu KH-CN và ứng dụng; Giáo viên(GV) thay vì chỉ truyền đạttri thức, chuyển sang cung cấp cho người học phương pháp thu nhận thông tin mộtcách tự lực, có phân tích và tổng hợp
Trong bối cảnh quốc tế đó, để đáp ứng nhu cầu của sự phát triển đất nước, nềngiáo dục Việt Nam phải thực hiện một sự đổi mới sâu sắc và toàn diện về nội dunglẫn phương pháp dạy học như tinh thần của nghị quyết TW2 - khóa VIII của Đảng
Cộng Sản Việt Nam đã nêu: “Đội mới mạnh mẽ phương pháp giáo dục - đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện thành nếp tư duy sáng tạo của người học, từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào quá trình dạy học, đảm bảo điều kiện thời gian tự học, tự nghiên cứu cho học sinh, nhất
là sinh viên đại học”
Đặc biệt việc ứng dụng CNTT giúp tăng cường kênh tiếng và kênh hình –tăng tính trực quan rất thực tế cho công tác tập huấn, tuyên truyền, vận động, phátđộng các phong trào thi đua trong hoạt động của Đội
Vì vậy việc ứng dụng công nghệ thông tin vào trường học là việc làm cầnthiết và đúng đắn Chính vì thế trong năm học này tôi quyết định chọn đề tài:
Trang 2“Một số biện pháp áp dụng công nghệ thông tin cho giáo viên tổng phụ trách trong công tác đội ở trường Tiểu học”.
II Giới hạn phạm vi, đối tượng nghiên cứu:
- Thời gian thực hiện: Từ tháng 9/2015 đến tháng 5/2016
- Đối tượng nghiên cứu: Liên đội Tiểu học Thanh Văn- Thanh Oai- Hà Nội
- Phương pháp nghiên cứu: Thực nghiệm, So sánh, Tích hợp.
III Ý nghĩa của đề tài:
Sáng kiến kinh nghiệm " Một số biện pháp áp dụng công nghệ thông tin chogiáo viên là Tổng phụ trách trong công tác Đội ở trường Tiểu học" nhằm mục đíchđến cuối năm học đội ngũ cán bộ Đội, đội ngũ phụ trách chi - sao, và Ban thiếu nhicủa trường sẽ có được hiểu biết cơ bản về các hoạt động của Đội thiếu niên tiềnphong Hồ Chí Minh, và phát huy tối đa hiệu quả áp dụng công nghệ thông tin trongtrường học
B GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I Cơ sở lí luận :
Thực hiện tinh thần văn bản 55/2008/CT-BGD-ĐT ngày 30/9/2008 Chỉ thị vềtăng cường giảng dạy, đào tạo và ứng dụng công nghệ thông tin trong ngành Giáodục giai đoạn 2008- 2012 và công văn số 98/PGDĐT-TH ngày 8/9/2010 về việchướng dẫn nhiệm vụ năm học 2015-2016 đối với giáo dục tiểu học.Tập trung đẩymạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học, quản lý
Công nghệ thông tin là thuật ngữ dùng để chỉ các ngành khoa học và côngnghệ liên quan đến thông tin và các quá trình xử lý thông tin
Theo quan niệm này thì công nghệ thông tin là một hệ thống các phươngpháp khoa học, công nghệ, phương tiện, công cụ, chủ yếu là máy tính, mạng truyềnthông và hệ thống các kho
dữ liệu nhằm tổ chức, lưu trữ, truyền dẫn và khai thác, sử dụng có hiệu quả cácnguồn thông tin trong mọi lĩnh vực hoạt động kinh tế, xã hội, văn hoá
Ngoài việc làm tổng phụ trách đội, tôi còn trực tiếp giảng dạy bộ môn Tinhọc bản thân tôi thấy rằng, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy đemlại hiệu quả rất lớn như: Giáo viên tiết kiệm được thời gian viết bảng, chuẩn bị đồdùng, giáo cụ trực quan cho tiết dạy… Hình ảnh minh hoạ cho tiết dạy lại đẹp, sắcnét và cụ thể hơn Học sinh bị cuốn hút vào bài dạy hơn nhờ những hình ảnh minh
Trang 3họa cụ thể đó.Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học góp phần đem lạicho học sinh những giờ học thật sự bổ ích, phong phú và sinh động
Có thể nói việc vận dụng những ứng dụng của công nghệ thông tin đã đemlại những hiệu quả đáng khích lệ trong hoạt động giáo dục của trường Tiểu họcThanh Văn trong năm qua
Vì vậy tôi suy nghĩ tại sao mình không vận dụng công nghệ thông tin vào cảcông tác đội của mình đang làm? Và qua thực hiện tôi đã có được một số thànhcông đáng kể trong công tác đội
Việc vận dụng công nghệ thông tin đã giúp tôi cảm thấy nhẹ nhàng hơn trongviệc thực hiện các phong trào của đội, các buổi giao lưu, tuyên truyền, giới thiệu,tập huấn, thực hiện thông tin hai chiều với hội đồng đội cấp trên và hoàn thành cácbản báo cáo, hồ sơ sổ sách
Trong quá trình vận dụng nếu chúng ta có sự cân nhắc và chọn lựa nội dungkiến thức cần truyền thụ cho học sinh hợp lý thì áp dụng công nghệ thông tin quả làmột trong những hình thức đổi mới hiệu quả
Trước tình hình này, ngay từ đầu năm học tôi đã xin ý kiến chỉ đạo của nhàtrường về việc áp dụng công nghệ thông tin vào hoạt động đội, và trình ban giámhiệu một số chương trình hoạt động của đội mà tôi dự định áp dụng công nghệthông tin để thực hiện Qua việc trình bày ý kiến của mình rất hợp lý trong thờibuổi công nghệ thông tin bùng nổ, cũng như hưởng ứng phong trào ứng dụng côngnghệ thông tin trong trường tiểu học nên tôi đã được ban giám hiệu hết sức đồng ý.Nhờ sự giúp đỡ, tạo điều kiện của ban giám hiệu về cơ sở vật chất, trang thiết bịnhư: máy tính, màn chiếu, loa đài cũng như về nhân lực nên các hoạt động đội củatrường tôi đã được nâng lên rõ rệt Tôi nhận thấy việc áp dụng những thành tựucông nghệ thông tin vào qúa trình thực hiện nhiệm vụ giáo dục là một việc làm vôcùng cần thiết và hợp lý
II Cơ sở thực tiễn:
Trang 4- Nhà trường luôn tạo điều kiện, động viên giáo viên, công nhân viên ứng dụngcông nghệ thông tin vào các mảng hoạt động riêng của từng đối tượng.
- Tôi là giáo viên thành thạo công nghệ thông tin
- Các phần mềm phục vụ cho công tác đội còn quá ít, chưa phổ biến
- Đội ngũ trong ban thiếu niên còn ít, lứa tuổi đang bị già hóa
4 Thực trạng trước khi thực hiện các biện pháp của đề tài:
(Số liệu năm học 2014-2015 về việc áp dụng CNTT)
1 Học sinh hào hứng tham gia công tác Đội 40%
2 Học sinh chưa hào hứng tham gia công tác Đội 60%
III Các biện pháp thực hiện đề tài:
1 Biện pháp 1: Sử dụng CNTT vào việc thông tin hai chiều giữa liên đội với Ban giám hiệu và Hội đồng đội cấp trên.
Trước đây khi chưa sử dụng công nghệ thông tin việc thông tin hai chiềugiữa Ban giám hiệu, Hội đồng đội cấp trên và liên đội rất mất thời gian do đặctrưng công việc của Ban giám hiệu, của Hội đồng đội cấp trên thường xuyên đithực tế, hội họp nên việc xin ý kiến, báo cáo của liên đội đôi khi không đúng thờigian và cũng ảnh hưởng đến hoạt động của liên đội
Ngay từ đầu năm học tôi đã xin và được BGH chấp thuận cho phép sử dụng
Trang 5điều kiện cập nhật thông tin do hội đồng đội cấp trên chỉ đạo và hướng dẫn trênhòm thư (hoidongdoithanhoai@gmail.com), vì vậy các thông tin về việc thực hiện
lễ khai giảng, quy định khi hát Quốc ca, thực hiện trung thu yêu thương, nhậnchương trình hoạt động năm học 2015-2016, hướng dẫn các đợt thi đua, các phongtrào phát động tới liên đội- đặc biệt là dịp 20/11 và 26/3, hướng dẫn cuộc thi Phụtrách sao giỏi - Sao nhi đồng chăm ngoan, cách làm sổ sách, nộp báo cáo đúng thờigian quy định…tôi luôn thực hiện đúng, đủ và đảm bảo đúng thời gian quy địnhcủa Ban giám hiệu, Hội đồng Đội cấp trên
BGH công khai địa chỉ email: C1thanhvan-to@hanoiedu.vn vì vậy việc traođổi với ban giám hiệu về các hoạt động đội của tôi rất thuận lợi và được sự góp ýchỉ đạo tận tình của BGH
Trên Website của trường (http://violet.vn/th-thanhvan-hanoi/) tôi thườngxuyên báo cáo với BGH bằng việc cập nhật các hoạt động, các bài viết, các kết quảhoạt động của liên đội và được BGH khen ngợi
LỄ KỶ NIỆM NGÀY 26/3/2016 THIẾU NHI VUI KHỎE- TIẾN BƯỚC LÊN ĐOÀN
Trang 6TRƯỜNG ĐẠT GIẢI NHÌ TRONG HỘI THI "PHỤ TRÁCH SAO
GIỎI-SAO NHI ĐỒNG CHĂM NGOAN" NĂM HỌC: 2015- 2016
BÁO CÁO CHƯƠNG TRÌNH KẾT NẠP ĐỘI VIÊN ĐỢT 2(26/3/2016)
Trang 72 Biện pháp 2: Áp dụng CNTT tìm hiểu tài liệu, các hướng dẫn của Hội đồng đội cấp trên, và các trường bạn.
Khi nhận nhiệm vụ trong chương trình năm học mà tôi nhận được đối với tôinhư “ Cưỡi ngựa xem hoa” tức là đọc thì hiểu nhưng để thực hành được nó thìkhông biết thực hiện như thế nào Vì vậy tôi đã lên mạng và vào trang thông tin củaĐội TNTPHCM đặt câu hỏi và được giải đáp rất chi tiết
Để cụ thể cách thực hiện từng hoạt động, từng chương trình tôi đã lên trangmạng Youtube và được quan sát rất nhiều cách thực hiện của các trường, từ đó tôi
đã đúc kết những kinh nghiệm để áp dụng được về trường mình đang hoạt động saocho phù hợp với hoàn cảnh
Liên đội THCS Thác Mơ
Tôi là một giáo viên kiệm nghiệm vì thế tôi không hề biết gì về việc tổ chứccũng như tập luyện cho đội nghi lễ và tôi đã lên mạng xem cách bố trí đội nghi lễnhư thế nào và kết quả tôi đã được BGH xét duyệt cho đội nghi lễ gồm: 4 trốngcon, 1 trống cái 1 cờ chỉ huy, 1 cờ tổ quốc, 1 cờ đội, 1 cờ đoàn Khi chọn xong độinghi lễ tôi bắt đầu tập luyện cho đội trống, đội cờ theo như hướng dẫn ở trangWW.TRONGTRUONGHOC.NET
Trang 8ĐỘI NGHI LỄ CỦA TRƯỜNG
Sau 1 tháng tập luyện đội nghi lễ của trường tôi đã có thể thực hiện đúng các
quy định giành cho đội cờ, cờ chỉ huy và đánh các bài trống: Trống Chào cờ, trốngQuốc ca, trống Đội ca, trống Chào mừng, trống Hành tiến
Lợi thế của tôi là giáo viên có trình độ CNTT thành thạo, vì vậy trong cácbuổi tuyên truyền cũng như tập huấn cho cán bộ đội hay toàn liên đội tôi đã soạnnhững bài trình chiếu có nội dung phù hợp với buổi tuyên truyền hay buổi tập huấn,trong các bài trình chiếu đó tôi có thể lồng ghép các hình ảnh minh họa hay cácvideo cụ thể các nội dung của bài giảng, kết hợp với một vài bản nhạc nhẹ nhàng
Trang 9làm cho người nghe không thấy nặng nề triết lí trong các buổi tuyên truyền hay tậphuấn Những hình ảnh, âm thanh cụ thể và khác lạ so với các buổi tuyên truyền tậphuấn thông thường nên giúp người nghe rất tập trung và hào hứng đón nhận thôngtin Đặc biệt với lứa tuổi học sinh tiểu học việc lồng ghép các hình ảnh, âm thanh
cụ thể vào bài giảng giúp học sinh thích thú và tiếp thu dễ dàng hơn tạo cho các emcảm giác buổi tuyên truyền không còn khô khan, và cứng nhắc nữa
Trang 10VD2: Áp dụng bài trình chiếu vào tập huấn: Đội nghi lễ của nhà trường.
Kết quả: Qua buổi tập huấn học sinh trường tôi, đặc biệt là đội nghi lễ của nhàtrường biết thêm nhiều kiến thức hoạt động đội như:
100% học sinh hát thuộc bài hát Quốc ca, Đội ca
100% đội trống thực hiện tốt các bài trống quy định
100% các đội viên biết tháo thắt khăn quàng đúng
90% học sinh biết chào cờ đúng quy định
100% đội cờ biết thực hiện cách cầm cờ, vác cờ, giương cờ theo quy định
4.
Biện pháp 4: Tổng hợp sổ sách, báo cáo.
a Tổng hợp sổ sách:
Từ việc tạo một thư mục riêng cho hoạt động Đội tôi đã có nhiều tài liệu và
số liệu trong công tác đội của từng khối lớp So với khi chưa có máy tính tôithường xuyên phải ghi chép, cập nhật sổ sách, cập nhật số liệu và giữ gìn chúngkhông để mất Từ đó tôi đã dễ dàng hơn trong việc tổng hợp những số liệu và tiếtkiệm được rất nhiều thời gian cho việc ghi chép, sao lưu kết quả cũng như bảo quản
và bảo lưu các kết quả đó Nhờ việc ghi chép, lưu trữ số liệu cẩn thận cụ thể nên tôicũng tránh và giải thích dễ dàng được những thắc mắc không đáng có của giáo viênchủ nhiệm các khối lớp
Trang 11Từ việc tổng hợp số liệu cụ thể tôi cũng đã sát sao hơn đối với đội ngũ sao
đỏ và ban chỉ huy liên đội Mỗi lần mở phần theo dõi thi đua của đội sao đỏ nhờviệc xếp số thứ tự tôi có thể biết được lớp nào hoạt động tích cực, lớp nào còn trìtrệ và qua đó tôi cũng có ngay phương hướng chỉ đạo cho đội Sao đỏ và ban chỉhuy liên đội thực hiện trong tuần để đạt hiệu quả cao hơn
THƯ MỤC HOẠT ĐỘNG ĐỘI
b Làm báo cáo:
Không chỉ trong hoạt động Đội mới cần sử dụng công nghệ thông tin choviệc làm báo cáo, mà tất cả các ngành nghề hiện nay đều đang sử dụng công nghệthông tin rất thông dụng và đạt hiệu quả trong việc làm báo cáo Và trong mảnghoạt động Đội tôi đã áp dụng công nghệ thông tin vào việc soạn thảo các văn bảnbáo cáo, kèm theo đó là việc báo cáo các hoạt động bằng hình ảnh rất cụ thể và sinhđộng, giúp cho ban chỉ đạo cấp trên không mất thời gian cho việc phải đi thực tếđến từng đơn vị để kiểm tra, ngoài ra cũng tăng thêm vốn tư liệu cho công tác độicủa trường nói riêng và của Đội thiếu niên tiền phong nói chung
Sau khi làm báo cáo xong tôi đã sử dụng cổng thông tin điện tử
(hoidongdoithanhoai@gmail.com, http://violet.vn/th-thanhvan-hanoi/) để chuyển,nộp báo cáo lên cấp trên một cách dễ dàng và không mất thời gian, cũng tránh đượcviệc thất lạc báo cáo trong quá trình bảo lưu
Trang 12BÁO CÁO THI ĐUA ĐỢT II
5
Biện pháp 5: Soạn giảng trong các giờ hoạt động tập thể:
Những năm trước khi hoạt động tập thể diễn ra giáo viên TPT trường tôi chỉgạch mấy gạch đầu dòng nêu các công việc phải thực hiện trong buổi hoạt động đó,tôi thấy tiết hoạt động vô cùng cứng nhắc không lôi cuốn người nghe
Khi nhận nhiệm vụ tôi xác định tổng phụ trách cũng là một giáo viên, khiđứng trước học sinh trong các hoạt động tập thể đó cũng là một giờ giảng Vì vậytôi cần chuẩn bị đầy đủ giáo án, giáo cụ trực quan cho tiết dạy Nhưng để soạn mộttiết hoạt động tập thể như thế nào tôi không hề biết, phải làm sao?
Thông qua đi dự giờ các đồng nghiệp trong trường và các trường bạn, kếthợp tìm hiểu thông tin trên mạng tôi đã có được một bộ giáo án hoàn chỉnh nămhọc này
Ví dụ: Giáo án hoạt động tập thể:
TUẦN 1 ( Từ ngày 07/9/15 đến 11/9/15)
I ỔN ĐỊNH, KIỂM TRA TRANG PHỤC:
- Chính đốn hàng ngũ: Yêu cầu giáo viên chỉnh đốn hàng ngũ, ghế ngồi cho học sinh
- Trang phục: Kiểm tra trang phục gồm mũ ca nô, quần áo đồng phục
II NỘI DUNG:
1 Chào cờ: Tổng phụ trách làm mẫu.
Trang 132 Cô giáo Hiệu trưởng Nguyễn Thị Quỳnh Hoa lên phát biểu động viên, nhắc nhở giáo viên và học sinh trong buổi chào cờ đầu tiên của năm học.
3 Nhận xét công tác tuần trước và phương hướng hoạt động trong tuần:
a Nhận xét công tác tuần trước:
- Nhắc lại chủ đề năm học:
Thiếu nhi Việt Nam Phát huy truyền thống Hiếu học, chăm ngoan Tiến bước lên Đoàn
b Phương hướng trong tuần:
- Thông báo chủ điểm đợt I (5/9- 15/10):
“Chào năm học mới- Mừng 70 năm Ngày Quốc khánh 2/9”
- Nhắc nhở đội Sao đỏ duy trì tốt nề nếp xếp hàng ra, vào lớp Nếp truy bài, vệsinh hành lang, cầu thang, lớp học
- Toàn trường thực hiện tốt các mặt hoạt động học tập
- Toàn liên đội thực hiện nghiêm chỉnh luật an toàn giao thông khi tham gia giao thông
- Tuần sau tới lớp 5B trực tuần yêu cầu GVCN nhắc nhở học sinh chuẩn bị 2 tiết mục văn nghệ để biểu diễn trong giờ chào cờ
- Các GVCN trực tuần cùng học sinh chuẩn bị 5 câu hỏi gửi về cô Tổng phụ trách vào thứ 6 hàng tuần để chúng ta sinh hoạt tập thể vào cuối mỗi giờ chào cờ
III SINH HOẠT THEO CHỦ ĐIỂM
- Tổng phụ trách điều khiển chương trình văn nghệ đầu năm
6 Biện pháp 6: Thực hiện trong một số chương trình hoạt động của liên đội
Trước đây khi chưa áp dụng CNTT trong các hoạt động của Đội, học sinhtrong liên đội chỉ thực hiện các trò chơi theo ý thích, vì thế các hoạt động của các
em rất nhàm chán
Bước vào năm học bằng phương pháp tập trung học sinh trong giờ hoạtđộng tập thể, tôi thường tổ chức cho học sinh chơi các trò chơi dân gian trong cácgiờ hoạt động tập thể đó vào sáng thứ ba và sáng thứ năm Trước khi tổ chức tròchơi bao giờ tôi cũng tập trung toàn trường phổ biến cách chơi, luật chơi bằng cácbài trình chiếu
Ví dụ: Trò chơi Bịt mắt bắt dê.