Đây là giáo án chủ đề tích hợp môn Lịch sử 9 kì 1 có bảng mô tả. Giáo án được soạn theo công văn 3280 và cv 5512 mới nhất tháng 12 năm 2020 của Bộ giáo dục đảm bảo phát triển phẩm chất và năng lực học sinh., Giáo án soạn theo 5 bước mới nhất. Từng bước được soạn chi tiết cụ thể: Hoạt động khởi động, hoạt động hình thành kiến thức, hoạt động luyện tập, hoạt động mở rộng, hoạt động tìm tòi mở rộng...
Trang 1KẾ HOẠCH BÀI HỌC MÔN LỊCH SỬ 9 (CHƯƠNG TRÌNH TỔNG THỂ 2018) CHỦ ĐỀ : CUỘC CÁCH MẠNG KHOA HỌC- KĨ THUẬT VÀ XU THẾ
TOÀN CẦU HÓA BÀI : CUỘC CÁCH MẠNG KHOA HỌC- KĨ THUẬT
I MỤC TIÊU
1 Yêu cầu cần đạt.
- Mô tả được những thành tựu chủ yếu của cuộc cách mạng khoa học- kĩ thuật
trên thế giới và ảnh hưởng của cuộc cách mạng đó đến Việt Nam
2 Góp phần hình thành và phát triển phẩm chất, năng lực
2.1 Năng lực
* Năng lực đặc thù:
- Tìm hiểu lịch sử: Biết cách khai thác và sử dụng tranh ảnh về các thành tựu của cuộc cách mạng KH-KT nửa cuối thế kỉ XX
- Nhận thức và tư duy lịch sử: HS trình bày và mô tả được các tranh ảnh về các thành tựu của cuộc cách mạng KH-KT nửa cuối thế kỉ XX
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Biết phân tích để thấy rõ những tác động tích cực,tiêu cực của các thành tựu của cuộc cách mạng KH-KT nửa cuối thế kỉ
XX đối với nhân loại
* Năng lực chung:
- Tự học và tự chủ: Đọc và phát hiện kiến thức cơ bản trong sách hướng dẫn Khai thác tranh ảnh … để tìm kiếm nội dung.
- Giao tiếp và hợp tác: Sử dụng ngôn ngữ để trình bày các vấn đề lịch sử, …
- Giải quyết vấn đề
2.2 Phẩm chất: Yêu nước, chăm chỉ, trách nhiệm,nhân ái, trung thực.
- Yêu nước: Tự hào về trí tuệ của con người
- Chăm chỉ: Tích cực tìm hiểu, nghiên cứu các thành tựu KHKT nửa cuối thế kỉ XX
- Trách nhiệm:
+Áp dụng có hiệu quả, hợp lí các thành tựu KHKT, cũng như có ý thức khắc phục các tác động tiêu cực của các thành tựu đó đối với cuộc sống
Trang 2+ Nâng cao ý thức bảo vệ môi trường.
- Nhân ái: Trân trọng, bảo vệ, gìn giữ các thành tựu KHKT
- Trung thực: Lên án những cá nhân, tổ chức lạm dụng các thành tựu KHKT vào mục đích cá nhân, mục đích xấu
B THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
- GV:
+ Tranh ảnh, video, tư liệu về cuộc cách mạng KH-KT nửa cuối thế kỉ XX
+ Học liệu: Tư liệu Lịch sử liên quan đến bài học, Hướng dẫn sử dụng kênh hình trong sách giáo khoa Lịch sử THCS, mạng In-tơ-net, tranh ảnh về các thành tựu của cuộc cách mạng KH-KT nửa cuối thế kỉ XX
- HS: Tìm hiểu về nguồn gốc, đặc điểm,những thành tựu và tác động của các thành tựu KH-KT nửa cuối thế kỉ XX qua mạng In-ter-nét và sách báo
C TIẾN TRÌNH DẠY - HỌC
I KHỞI ĐỘNG
a, Mục tiêu hoạt động: Tạo tâm thế thu hút sự quan tâm chú ý của học sinh; kiểm
tra kiến thức đã được học về cuộc cách mạng công nghiệp nửa sau thế kỉ XVIII Trên cơ sở đó, giáo viên xây dựng tình huống có vấn đề để tạo ra mâu thuẫn trong nhận thức của học sinh (khơi gợi mong muốn được tìm hiểu về cuộc cách mạng KH-KT nửa sau thế kỉ XIX.)
b) Thời gian: 5 phút
c) Dự kiến phương pháp, kĩ thuật: Dạy học trực quan, phân tích, nhận xét, đánh
giá, đàm thoại, kĩ thuật đặt câu hỏi
d) Phương thức tiến hành:
* Nhiệm vụ 1:
+ Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh:
Mở đầu giờ học hôm nay cô mời các em xem một đoạn video clip, trong khi
xem các em chú ý để trả lời câu hỏi: Em quan sát thấy những gì trong khi xem video? Chia sẻ cảm nhận của em khi xem được những hình ảnh ấy?
- GV trình chiếu video về những thành tựu của cách mạng công nghiệp
+ Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ
+ HS xem video và chia sẻ ý kiến của mình
+ Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
Trang 3- Dự kiến sản phẩm:
- Em quan sát thấy có máy kéo sợi
* Nhiệm vụ 2:
+ Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh: Vậy theo em, những hình ảnh đó đề cập đến nội dung gì trong lịch sử loài người mà các em đã học.
Em biết gì về nội dung đó?
+ Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ
+ HS trả lời câu hỏi
+ Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
- Dự kiến phương án trả lời:
- Những hình ảnh đó đề cập đến cuộc cách mạng công nghiệp thế kỉ XVIII.
Đó là những thành tựu về khoa học- kĩ thuật lần thứ nhất, những thành tựu đó đã tạo ra những bước tiến mới trong sản xuất với việc phát minh ra một số máy móc trong công nghiệp thay cho sức người
Câu hỏi bổ sung (khơi gợi kiến thức mới)
* Nhiệm vụ 3:
+ Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh: Theo em khi nhu cầu của con người về mọi mặt ngày càng phát triển lên thì sẽ đòi hỏi điều gì ở nền khoa
học-kĩ thuật.
+ Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ
HS hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi trên
+ Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
- Dự kiến sản phẩm:
- Khoa học- kĩ thuật cần phải có sự phát triển, tiến bộ hơn trước Cần phải có một cuộc cách mạng khoa học- kĩ thuật.
=> Gọi HS khác nhận xét, bổ sung
+ Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện.
* Nhiệm vụ 4:
Trang 4+ Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh: Qua sự chuẩn bị bài ở nhà, kết hợp với những hiểu biết thực tế em hãy chia sẻ những hiểu biết của em về cuộc cách mạng KH-KT nửa cuối thế kỉ 19.
+ Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ
HS hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi trên
+ Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
- Dự kiến sản phẩm: Cuộc KH-KT nửa cuối TK XX đạt được rất nhiều thành tựu
to lớn, mang đến rất nhiều lợi ích cho con người
+ Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện.
GV dẫn: Vậy sự chia sẻ của các em có đúng với cuộc KH-KT này hay không cô
trò ta cùng tìm hiểu Bài 15- Tiết 16: Cuộc cách mạng khoa học- kĩ thuật về xu thế toàn cầu hóa nửa sau thế kỉ XX)
Gọi 1 HS đọc mục tiêu bài học
GV định hướng mục tiêu, nội dung tiết học
B HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
I Cuộc cách mạng khoa học- kĩ thuật nửa cuối thế kỉ XX.
1 Tìm hiểu về nguồn gốc, đặc điểm của cuộc cách mạng khoa học- kĩ thuật nửa cuối thế kỉ XX.
a) Mục tiêu:
- Kiến thức: Học sinh nắm được nguồn gốc, nguyên nhân, đặc điểm của cuộc
cách mạng khoa học- kĩ thuật nửa cuối thế kỉ XX
- Kĩ năng:
+ KN nhận xét, đánh giá
+ Sử dụng được kênh hình, tư liệu trong học tập lịch sử
- Phẩm chất:
+ Yêu nước: Tự hào về trí tuệ con người.
+ Trung thực: Có thái độ khách quan khi đánh giá vấn đề lịch sử
+ Chăm chỉ: Tích cực tìm hiểu, nghiên cứu về nguồn gốc, đặc điểm của các thành tựu KH-KT nửa cuối thế kỉ XX
b) Thời gian: 8 phút
c) Dự kiến phương pháp, kĩ thuật: Dạy học trực quan, đàm thoại, hợp tác.
Kĩ thuật đặt câu hỏi
d) Dự kiến sản phẩm
Trang 5- Nguồn gốc : Khởi đầu ở nước Mĩ từ những năm 40 của thế kỉ XX.
- Nguyên nhân :
+ Đáp ứng nhu cầu về vật chất và tinh thần cao của con người.
+ Sự bùng nổ dân số, cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên…
- Đặc điểm :
- Khoa học thành lực lượng sản xuất trực tiếp
- Mọi phát minh kỹ thuật bắt nguồn từ nghiên cứu khoa học.
- Khoa học trực tiếp tham gia vào sản xuất, là nguồn gốc chính của tiến
bộ kĩ thuật và công nghệ.
e) Cách thức tiến hành:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh: Nêu nguồn gốc, nguyên nhân, đặc điểm của cuộc CM KH-KT nửa cuối thế kỉ XX.
Thảo luận nhóm (thời gian 7 phút), sản phẩm ghi vào vở viết.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ
- HS nhận nhiệm vụ và thực hiện nhiệm vụ
- GV quan sát HS làm việc và trợ giúp khi cần thiết
Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
( HS báo cáo sản phẩm trên máy chiếu vật thể)
- Nguồn gốc : Khởi đầu ở nước Mĩ từ những năm 40 của thế kỉ XX.
- Nguyên nhân :
+ Đáp ứng nhu cầu về vật chất và tinh thần cao của con người.
+ Sự bùng nổ dân số, cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên…
- Đặc điểm :
- Khoa học thành lực lượng sản xuất trực tiếp
- Mọi phát minh kỹ thuật bắt nguồn từ nghiên cứu khoa học.
- Khoa học trực tiếp tham gia vào sản xuất, là nguồn gốc chính của tiến
bộ kĩ thuật và công nghệ.
Các nhóm khác nhận xét, bổ sung
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện.
GV nhận xét chốt kiến thức trên sản phẩm của học sinh
* Câu hỏi bổ sung:
Trang 6Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh: GV chiếu H.4,5,6 trong
SHD/122.
? Em hãy miêu tả những điều mà em quan sát được trong các hình trên Qua những hình đó em hiểu thêm điều gì về tình hình thực tế của thế giới lúc này?
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ
- HS nhận nhiệm vụ và thực hiện nhiệm vụ
- GV quan sát HS làm việc và trợ giúp khi cần thiết
Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
H.4: Em thấy đây là hình ảnh ngôi nhà cao tầng, đằng trước là xe hơi sang trọng
H.5: Quả địa cầu – hình trái đất với số lượng người rất nhiều chiếm quá nửa trái đất, bên cạnh là hình ảnh một số người bị rơi ra ngoài trái đất.
H.6: Là hình ảnh cái hố bên trong có ít nước, xung quanh đất đai khô cằn, nứt nẻ, cây cối cằn cỗi, thưa thớt
=> cuộc sống con người ngày càng cao, trong khi đó dân số gia tăng, tài
nguyên thiên nhiên thì cạn kiệt
Gọi HS khác nhận xét, bổ sung
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện.
GV chốt+ dẫn: Đúng rồi các em ạ! Chính những điều đó đòi hỏi KH-KT phải
không ngừng phát triển để đáp ứng được sự thay đổi đó
Hoạt động 2: Khám phá những thành tựu tiêu biểu của cuộc cách mạng khoa học- kĩ thuật nửa cuối thế kỉ XX.
a) Mục tiêu:
- Kiến thức: Học sinh nắm được những thành tựu cơ bản của cuộc cách mạng
khoa học- kĩ thuật nửa cuối thế kỉ XX
- Kĩ năng:
+ KN nhận xét, đánh giá
+ Sử dụng được kênh hình, tư liệu trong học tập lịch sử
- Phẩm chất:
+ Yêu nước: Tự hào về trí tuệ con người.
Trang 7+ Trung thực: Có thái độ khách quan khi đánh giá vấn đề lịch sử.
+ Chăm chỉ: Tích cực tìm hiểu, nghiên cứu về các thành tựu của các thành tựu
KH-KT nửa cuối thế kỉ XX
b) Thời gian: 15 phút
c) Dự kiến phương pháp, kĩ thuật: Dạy học trực quan, đàm thoại, hợp tác Kĩ
thuật đặt câu hỏi
d) Dự kiến sản phẩm
1 Khoa học cơ bản: Đánh dấu những bước nhảy vọt trong Toán học,Vật lý, Hóa
học , Sinh học
2 Công cụ sản xuất mới: Máy tính điện tử,máy tự động, hệ thống máy tự động
3 Vật liệu mới: Chất dẻo pô-li-me, vật liệu na-no, vật liệu com - po- sit
4 Nguồn năng lượng mới: Năng lượng nguyên tử, năng lượng mặt trời, năng
lượng gió, năng lượng thủy triều
5 Cách mạng xanh: Lai tạo giống mới, phân bón hóa học, cơ khí hóa
6 Giao thông và thông tin liên lạc: Máy bay siêu thanh, tàu siêu tốc, điện thoại
thông minh
7 Chinh phục vũ trụ: Phóng thành công vệ tinh nhân tạo, phóng tàu vũ trụ đưa
con người bay vào vũ trụ, đặt chân lên Mặt Trăng
e) Cách thức tiến hành:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh:
Với nội dung này cô đã giao nhiệm vụ cho các nhóm về tìm hiểu các thành tựu cơ bản của khoa học- kĩ thuật Sau đây mời đại diện các nhóm lên báo cáo sản phẩm của nhóm mình
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ
- Hoạt động theo nhóm với câu hỏi trên
Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
- Nhóm 1: Trình bày sản phẩm bằng việc giới thiệu thành tựu trên video
+ HS trong nhóm 1 bổ sung (nếu có)
+ HS nhóm 2 nhận xét sản phẩm của nhóm 1 và có câu hỏi thêm (nếu có)
- Nhóm 2: Trình bày sản phẩm bằng bài trình chiếu
+ HS trong nhóm 2 bổ sung (nếu có)
Trang 8+ HS nhóm 1 nhận xét sản phẩm của nhóm 2 và có câu hỏi thêm (nếu có)
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện.
* Câu hỏi bổ sung
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh: Qua việc tìm hiểu, một em hãy nhắc lại những thành tựu chủ yếu của KH-KT nửa cuối thế kỉ XX Em có nhận xét gì về những thành tựu của cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật nửa cuối thế
kỉ XX.
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ
- Hoạt động cá nhân với câu hỏi trên
Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
- HS nhắc lại các thành tựu: gồm có 7 thành tựu
1 Khoa học cơ bản
2 Công cụ sản xuất mới
3 Vật liệu mới
4 Nguồn năng lượng mới
5 Cách mạng xanh
6 Giao thông và thông tin liên lạc
7 Chinh phục vũ trụ
- Nhận xét: Đây là cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật nửa cuối thế kỉ XX diễn ra
trên nhiều lĩnh vực với nhiều thành tựu to lớn.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện.
GV nhận xét chốt kiến thức, ghi bảng: Cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật nửa
cuối thế kỉ XX diễn ra trên nhiều lĩnh vực với nhiều thành tựu to lớn.
GV chuyển ý: Vậy những thành tựu ấy có tác động như thế nào đến nhân loại Cô
trò ta tìm hiểu phần 3
Hoạt động 3: Đánh giá tác động của cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật nửa cuối thế kỉ XX.
a) Mục tiêu:
- Kiến thức: Học sinh nắm được những tác động tích cực,tiêu cực của cuộc cách
mạng khoa học- kĩ thuật nửa cuối thế kỉ XX
- Kĩ năng:
Trang 9+ KN nhận xét, đánh giá.
+ Sử dụng được kênh hình, tư liệu trong học tập lịch sử
- Phẩm chất:
+ Yêu nước: Tự hào về trí tuệ con người.
+ Trung thực: Có thái độ khách quan khi đánh giá vấn đề lịch sử
+ Chăm chỉ: Tích cực tìm hiểu, nghiên cứu về các thành tựu của các thành tựu
KH-KT nửa cuối thế kỉ XX
+Trách nhiệm:
+ +Áp dụng có hiệu quả, hợp lí các thành tựu KHKT, cũng như có ý thức khắc phục các tác động tiêu cực của các thành tựu đó đối với cuộc sống
+ + Nâng cao ý thức bảo vệ môi trường
+ Nhân ái: Trân trọng, bảo vệ, gìn giữ các thành tựu KHKT
+ Trung thực: Lên án những cá nhân, tổ chức lạm dụng các thành tựu KHKT vào mục đích cá nhân, mục đích xấu
b) Thời gian: 8 phút
c) Dự kiến phương pháp, kĩ thuật: cặp đôi, giải quyết vấn đề
d) Dự kiến sản phẩm
a Những tác động tích cực của cuộc cách mạng KH-KT :
- Làm cho năng xuất lao động tăng, đời sống con người nâng cao
- Thay đổi cơ cấu dân cư lao động trong nông nghiệp, công nghiệp và dịch vụ
- Hình thành thị trường thế giới với xu thế toàn cầu hóa
b Những tác động tiêu cực của cuộc cách mạng KH-KT :
- Tạo ra vũ khí huỷ diệt
- Ô nhiễm môi trường
- Bệnh tật, tai nạn
e) Cách thức tiến hành:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh:
Đọc thông tin kết hợp với H.11,12,13,14 trang 124- 125 hãy: Nêu những tác động tích cực và tiêu cực của cuộc cách mạng KH-KT nửa cuối thế kỉ XX.
(Thảo luận cặp đôi (thời gian 5 phút), sản phẩm ghi vào vở viết)
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ
- Hoạt động cặp đôi với câu hỏi trên
Trang 10- GV quan sát HS làm việc và trợ giúp khi cần thiết.
Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
- HS báo cáo sản phẩm trên máy chiếu vật thể
a Tích cực
- Làm cho năng xuất lao động tăng, đời sống con người nâng cao
- Thay đổi cơ cấu dân cư lao động trong nông nghiệp, công nghiệp và dịch vụ
- Hình thành thị trường thế giới với xu thế toàn cầu hóa
b.Tiêu cực :
- Tạo ra vũ khí huỷ diệt
- Ô nhiễm môi trường
- Bệnh tật, tai nạn
Gọi 1-2 cặp đôi khác nhận xét, bổ sung (nếu có)
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện.
GV nhận xét chốt kiến thức trên sản phẩm của HS
* Câu hỏi bổ sung:
Câu 1:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh:
GV chiếu 4 bức tranh 11,12 ,13,14: Em quan sát thấy những gì từ 4 bức hình trên?
Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ:
HS quan sát và trả lời câu hỏi
Bước 3: Học sinh báo cáo kết quả.
- Hình 11 là hình ảnh nhiều nhà cao tầng mọc lên san sát, đặc biệt có tòa nhà cao trọc trời như một cái tháp
- Hình 12 là những chiếc máy đang sản xuất ô tô theo dây chuyền, tự động hóa mà không cần phải có con người
- Hình 13 là cảnh đổ nát hoang tàn của thành phố Hi-rô-si-ma sau khi bị Nhật ném bom nguyên tử năm 1945
- Hình 14 rất nhiều những ống khói từ các nhà máy công nghiệp thải ra trong môi trường
Trang 11Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện.
Bước 5 (mở rộng). Theo em, địa phương Hà Nam nói chung, thị xã Duy Tiên nói riêng đã chịu tác động của cuộc cách mạng KH- KT như thế nào? Cần làm gì để khắc phục những tác động tiêu cực ấy?
- HS chia sẻ ý kiến của mỉnh ( gọi 1-2 HS)
- GV: Giáo dục ý thức bảo vệ môi trường khi mà công nghiệp phát triển, không xử
lí tốt việc ô nhiễm môi trường do sản xuất công nghiệp gây ra Con người phải trả giá cho sự khai thác tự nhiên một cách tuỳ tiện
GV nhận xét+ chốt kiến thức và dẫn: Các em ạ! những thành tựu KH- KT của loài
người đều mang lại tác dụng tích cực, nhưng do con người chúng ta sử dụng nó vào những mục đích không hợp lí hay nên nó đã có những tác động tiêu cực
* GV chuyển: Để củng cố những kiến thức vừa học, các em làm bài tập sau:
C Hoạt động luyện tập
a) Mục tiêu:
- Kiến thức: Học sinh nắm được sự khác biệt giữa cách mạng khoa học- kĩ thuật
ngày nay so với cách mạng công nghiệp thế kỉ XVIII- XIX
- Kĩ năng:
+ KN nhận xét, đánh giá
- Phẩm chất:
+ Yêu nước: Tự hào về trí tuệ con người.
+ Chăm chỉ: Tích cực tìm hiểu, nghiên cứu về các thành tựu của các thành tựu
KH-KT nửa cuối thế kỉ XX
b) Thời gian: 5 phút
c) Dự kiến phương pháp, kĩ thuật: đàm thoại, hợp tác, giải quyết vấn đề.
d) Dự kiến sản phẩm
Đặc điểm khác biệt giữa cách mạng khoa học- kĩ thuật ngày nay so với cách mạng công nghiệp thế kỉ XVIII- XIX là: Mọi phát minh về kĩ thuật đều dựa trên
nghiên cứu khoa học.
e) Cách thức tiến hành:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ cho học sinh:
Đặc điểm khác biệt giữa cách mạng khoa học- kĩ thuật ngày nay so với cách mạng công nghiệp thế kỉ XVIII- XIX là gì?
Hãy lựa chọn đáp án đúng: