MỘT SỐ KIẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN HèNH THỨC TRẢ LƯƠNG THEO SẢN PHẨM TẠI CễNG TY CỔ PHẦN THƯƠNG MẠI THIỆU YấN

Định mức lao động là việc làm không thể thiếu được trong công tác trả lương theo sản phẩm.. Vì vậy, để đáp ứng được đặc điểm của loại hình sản xuất và kinh doanh thì ngoài trình độ của c

MỘT SỐ KIẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN HèNH THỨC

TRẢ LƯƠNG THEO SẢN PHẨM TẠI CễNG TY CỔ PHẦN

THƯƠNG MẠI THIỆU YấN

I) Hoàn thiện điều kiện trả lương theo sản phẩm.

1) Hoàn thiện công tác định mức lao động.

1.1 Hoàn thiện cơ cấu bộ máy định mức.

Định mức lao động là việc làm không thể thiếu được trong công tác trả lương theo sản phẩm Trả lương có thực hiện tốt hay không có gắn được thu nhập với kết quả thực hiện công việc của người lao động hay không phụ thuộc rất nhiều vào định mức lao động Vì vậy, để đáp ứng được đặc điểm của loại hình sản xuất và kinh doanh thì ngoài trình độ của cán bộ định mức tại phòng Tổ chức lao động, phải có sự kết hợp với cán bộ kỹ thuật tại phòng Kỹ thuật – KCS - để việc định mức đạt chất lượng cao Tuy nhiên, hiện nay tại Công ty việc kết hợp để tiến hành định mức chưa được quan tâm đúng mức, chưa có cán bộ định mức ở phòng Kỹ thuật mà chỉ có sự kết hợp giữa người công nhân lành nghề và cán bộ định mức ở phòng Tổ chức lao động Điều này đòi hỏi Công ty phải bổ sung thêm cán bộ định mức cho phòng Kỹ thuật để đảm bảo tính chính xác của kết quả định mức do sự nắm bắt, hiểu rõ về máy móc thiết bị và quy trình công nghệ của cán bộ định mức

1.2 Nâng cao trình độ chuyên môn của cán bộ định mức:

- Mở lớp bồi dưỡng về nghiệp vụ chuyên môn định mức

- Bổ sung thêm cán bộ định mức bên kỹ thuật

- Cử cán bộ định mức đi học ở các trường chính quy, Công ty hỗ trợ một phần kinh phí đào tạo

- Cán bộ làm công tác định mức phải thường xuyên nghiên cứu bỗ sung, điều chỉnh kịp thời hệ thống định mức nhằm tránh lỗi thời, lạc hậu

1.3 Tăng cường kiểm tra, điều chỉnh thực hiện mức:

Các cán bộ định mức phải thường xuyên theo dõi điều chỉnh mức để đảm bảo chất lượng cũng như sự đồng đều cho các mức, đặc biệt khi có sự thay đổi

về máy móc thiết bị công nghệ, mặt khác cũng phải thường xuyên kiểm tra và rà soát lại mức cũ đặt ra, tìm nguyên nhân dẫn đến mức không còn phù hợp với thực tế sản xuất

Về qui mô, phải tiến hành định mức cho cả bộ phận kinh doanh, bộ phận phục vụ cho quá trình sản xuất, bởi vì bộ phận này tiền lương của họ phụ thuộc vào số lượng sản phẩm của tổ đó sản xuất và tiờu thụ

2) Hoàn thiện công tác tổ chức và phục vụ nơi làm việc.

Tổ chức và phục vụ nơi làm việc nhằm đảm bảo cho người lao động có thể hoàn thành và hoàn thành vượt mức năng suất lao động nhờ vào giảm bớt thời gian tổn thất do phục vụ tổ chức và phục vụ kỹ thuật Hiện nay Công ty có biên chế cho việc dọn vệ sinh nơi làm việc ở một số công đoạn, điều này là cần thiết song có thể kết hợp công nhân vừa đứng máy, đứng bỏn vừa dọn vệ sinh

Trong các phân xưởng sản xuất phõn bún hiện tại công nhân Công ty chưa có

mũ bảo hộ lao động và khẩu trang…Công ty cần có đầu tư để trang bị bảo hộ lao động cho công nhân, đặc biệt ở các tổ sản xuất chớnh, đóng bao bỡ mựi húa chất

và bụi rất khó chịu và độc hại, ảnh hưởng đến sức khoẻ của người lao động

Mặt khác, do điều kiện làm việc trong nhà có mái tôn nên vào mùa hè, nhiệt

độ nơi làm việc rất cao Mặt khác, hệ thống quạt máy của Công ty còn ít nên nhiệt

độ cao sẽ ảnh hưởng đến năng suất lao động Vì vậy, Công ty cần phải bổ sung hệ thống quạt máy và nước uống cho người lao động để một mặt vừa khuyến khích tinh thần làm việc của người lao động, mặt khác đảm bảo sức khoẻ, giảm căng thẳng, mệt mỏi của người lao động

3) Hoàn thiện công tác kiểm tra nghiệm thu sản phẩm.

Vì Công ty thực hiện trả lương theo sản phẩm nên công tác kiểm tra nghiệm thu chất lượng sản phẩm là rất quan trọng Công tác này có được thực hiện tốt thì

công tác trả lương của Công ty tốt được Để làm tốt công tác kiểm tra, nghiệm thu sản phẩm Công ty cần hoàn thiện một số vấn đề sau:

- Đào tạo, nâng cao trình độ chuyên môn cho nhân viên trong tổ KCS

- Chú trọng công tác kiểm tra, giám sát chất lượng sản phẩm trong từng công đoạn sản xuất sản phẩm

- Thực hiện kiểm tra chất lượng sản phẩm bằng các máy móc thiết bị chuyên dùng, hạn chế kiểm tra, nghiệm thu bằng kinh nghiệm, bằng mắt

- Kiểm tra chất lượng sản phẩm trước khi giao hàng: Đây là khâu quan trọng nhất vì chỉ cần có một lỗi rất nhỏ là sản phẩm của Công ty sẽ bị khách hàng đánh giá là không tốt và cũng để tránh tình trạng hàng bán bị trả lại

II) Hoàn thiện các chế độ trả lương sản phẩm.

1) Hoàn thiện chế độ trả lương sản phẩm tập thể.

1.1 Sử dụng quỹ lương:

Hiện nay, quỹ lương trả trực tiếp cho người lao động chiếm 80%, còn lại là 20% là tiền thưởng cho người lao động vào các dịp lễ tết Điều này là rất tốt vì tiền lương so với tổng thu nhập chiếm tỷ lệ cao sẽ khuyến khích người lao động có trách nhiệm hơn với công việc mình làm

Thu nhập về tiền lương chiếm tỷ trọng lớn trong tổng thu nhập sẽ tránh được tình trạng người lao động tìm kiếm nguồn thu nhập thêm không chính đáng khác

Có thể nói rằng, việc sử dụng quỹ lương như vậy là có hiệu quả Tuy nhiên, với 20% quỹ lương dùng làm tiền thưởng, cần sử dụng có hiệu quả hơn Tiền thưởng cho người lao động trong Công ty căn cứ vào phân loại lao động dựa trên các tiêu chuẩn phân loại và hệ số tiến thưởng cụ thể như sau:

 Đạt tiêu chuẩn loại A: Hoàn thành khối lượng công việc và chất lượng được giao; thực hiện đúng mức vật tư, đảm bảo an toàn vệ sinh lao động; đảm bảo

số giờ công, ngày công theo quy định; chấp hành nghiêm chỉnh nội quy, quy chế của đơn vị

 Đạt tiêu chuẩn loại B: Thực hiện thiếu 1 chỉ tiêu 2 hoặc 3 hoặc 4 Mức thưởng = Loại A x 0,6

 Đạt tiêu chuẩn loại C: Thực hiện thiếu 2 chỉ tiêu hoặc thiếu 1 chỉ tiêu 1 Mức thưởng = Loại B x 0,3

Không xếp loại lao động trong một số trường hợp như: không hoàn thành nhiệm vụ công việc được giao; đạt năng suất, chất lượng quá thấp – dưới 50% so với kế hoạch – làm mất mát, hư hỏng thiết bị, gây thiệt hại cho Công ty, làm mất

an toàn cho bản thân và cho người khác, nghỉ việc không có lý do nhiều ngày

Tuỳ theo mức độ vi phạm và thiệt hại, ngoài việc bị cắt tiền thưởng, người lao động còn bị phạt bồi thường thêm hoặc bị xử lý các hình thức kỷ luật khác Tiền thưởng với cách đánh giá như vậy sẽ không khuyến khích người lao động phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật mà chỉ có tác dụng làm cho người lao động thực hiện đúng nhiệm vụ công việc mình được giao Để tiền thưởng thực sự

là yếu tố kích thích lao động, Công ty cần đề ra các tiêu chí thưởng cụ thể hơn cho từng đối tượng về: điều kiện thưởng, mức thưởng…cụ thể như sau:

- Thưởng cho người lao động có sáng kiến cải tiến kỹ thuật, nâng cao năng suất lao động và doanh số bỏn hàng

- Thưởng cho người lao động sử dụng tiết kiệm nguyên, nhiên liệu

- Thưởng hoàn thành kế hoạch sản xuất, tiêu thụ sản phẩm

- Thưởng cho người lao động thực hiện tốt nội quy, quy chế của Công ty

- Thưởng cho người tham gia tốt vào các phong trào của Công ty

Như vậy người lao động sẽ hiểu rõ mình phải làm gì và nỗ lực như thế nào để

có thể nhận được phần thưởng Đồng thời tiền thưởng phải công bằng, kịp thời, công khai thì mới phát huy cao sự khuyến khích cho người lao động, tạo ra phong trào thi đua rộng khắp trong toàn Công ty Từ đó nâng cao năng suất, chất lượng

và hiệu quả công việc của người lao động

Ngoài ra, Công ty cũng nên chú ý tới mức lương giữa các bộ phận, phân xưởng, phòng ban trong Công ty sao cho hài hoà để người lao động cảm thấy được bình đẳng về quyền lợi Đồng thời, hàng năm Công ty nên tạo ra những cơ hội tốt

để người lao động có thể phát triển, nâng cao trình độ chuyên môn, tay nghề của họ

1.2 Hoàn thiện về cách cho điểm để phân loại lao động A, B, C:

Hiện nay, để phân loại lao động A, B, C Công ty đã đưa ra các chỉ tiêu tương đối rõ ràng như về ngày công lao động, hoàn thành mức về sản phẩm và nguyên vật liệu, về kỹ thuật…Tuy nhiên việc phân loại như vậy vẫn chưa thực sự chính xác Hiện tại, Công ty chỉ áp dụng phương pháp cho điểm đối với công nhân viên được trả lương theo thời gian Theo tôi thì việc phân loại lao động A, B, C phải dựa vào phương pháp cho điểm thì mới chính xác, cụ thể Công ty nên xây dựng các chỉ tiêu đánh giá như sau:

STT Chỉ tiêu đánh giá Mức độ đánh giá Điểm số

1 Đảm bảo đúng ngày

công chế độ

+ Từ 24 công trở lên + Từ 22 – 24 công + Dưới 22 công

2 1 0

2 Chấp hành thời giờ làm

việc

+ Chấp hành tốt + Chưa chấp hành tốt

2 0

3 Bảo đảm số lượng và

chất lượng sản phẩm

+ Bảo đảm + Không bảo đảm

2 0

4 Tiết kiệm vật tư + Tốt

+ Khá + Trung bình

2 1 0

5 Đảm bảo vệ sinh an toàn

lao động

+ Tốt + Khá + Trung bình

2 1 0

Từ bảng tiêu chuẩn trên, căn cứ vào số điểm của từng công nhân đạt được để phân loại lao động:

 Tổng số điểm là 10

 Người đạt từ 8 điểm trở lên: xếp loại A

 Người đạt từ 5 – 7 điểm: xếp loại B

 Người đạt số điểm dưới 5: xếp loại C

Tuy nhiên, để việc cho điểm được đảm bảo chính xác, công bằng thì ngoài việc giám sát chặt chẽ, thường xuyên, công bằng của cán bộ quản lý, các tổ trưởng, đốc công thì việc xác định các tiêu chuẩn định mức kỹ thuật rõ ràng để làm

tiêu chuẩn so sánh là hết sức cần thiết Do vậy, việc cho điểm cần phải có sự kết hợp giữa các cá nhân, bộ phận trong Công ty để đảm bảo đúng, tránh xảy ra xung đột giữa các cá nhân với nhau và giữa cá nhân với tổ chức

2) Sử dụng hình thức trả lương theo sản phẩm gián tiếp.

Theo tôi, lương của quản lý và phục vụ phân xưởng sản xuất gắn chặt với công nhân sản xuất Mặc dù lao động quản lý và phục vụ xưởng không trực tiếp tạo ra sản phẩm nhưng công việc của họ góp phần phục vụ, phụ trợ cho hoạt động của công nhân sản xuất và kinh doanh, quản lý và phục vụ phân xưởng sẽ kiểm tra đôn đốc công nhân làm việc sao cho sản phẩm có chất lượng và năng suất cao Hiện nay, Công ty đang áp dụng lương thời gian đối với cán bộ quản lý phân xưởng, bộ phận thống kê còn áp dụng lương sản phẩm đối với công nhân phục vụ Điều này là chưa hợp lý vì người cán bộ quản lý phân xưởng sẽ không có trách nhiệm với công việc, năng suất và chất lượng sản phẩm vì họ không trực tiếp sản xuất ra sản phẩm Đông thời, đối với lao động phục vụ thì rất khó có thể định mức được hao phí thời gian và đơn giá sản phẩm cho họ

Xuất phát từ thực tế trên, Công ty cần thiết phải áp dụng hình thức trả lương theo sản phẩm gián tiếp đối với cán bộ quản lý và công nhân phục vụ với cách tính như sau:

Với: - L: Mức lương cấp bậc của công nhân phụ.

- Q: Mức sản lượng của công nhân chính

- M: Mức phục vụ ( Số máy phục vụ )

Như vậy, tổng tiền lương trả cho lao động quản lý và phục vụ phân xưởng là :

L = ∑ ĐGi x Qi

Trong đó :

- L : Tổng tiền lương lao động quản lý và phục vụ

- ĐGi : Đơn giá sản phẩm i của lao động quản lý và phục vụ phân xưởng

- Qi : Số sản phẩm sản xuất ra của công nhân chính

- i: = ( 1, n )

M x Q L

III) Hoàn thiện các công tác khác:

1 Thực hiện đánh giá công việc.

Để người lao động thực hiện đúng công việc của mình, tạo ra sự phù hợp giữa trình độ chuyên môn của người lao động với yêu cầu công việc từ đó người lao động đạt được năng suất cao, bảo đảm đúng định mức sản phẩm thì Công ty nên tiến hành một số công việc sau sao cho phù hợp hơn:

1.1 Bảng mô tả công việc:

Bảng mô tả công việc bao gồm xác định nhiệm vụ, trách nhiệm chính của công việc, quan hệ báo cáo (phải báo cáo với những ai), chịu trách nhiệm quan sát những ai, điều kiện làm việc (có tiếng ồn, không có tiếng ồn )

1.2 Bảng yêu cầu về chuyên môn đối với người thực hiện công việc:

Bảng này liệt kê những kỹ năng, kiến thức, trình độ mà người lao động cần phải có để thực hiện công việc và điều kiện làm việc

1.3 Bảng tiêu chuẩn công việc:

Dựa vào bảng mô tả công việc và bảng yêu cầu chuyên môn trên để xác định mức độ phức tạp của công việc Từ đó để đánh giá công việc nhằm đình giá tiền lương cho từng công việc được chính xác, thông qua việc ấn định hệ số lương cho từng công việc Đánh giá công việc có thể được thực hiện thông qua các phương

pháp: phương pháp xếp hạng, phương pháp phân loại, phương pháp so sánh các yếu tố

2) Xây dựng bảng đánh giá kết quả thực hiện công việc.

Trước hết để phân loại A, B, C chính xác, Công ty cần phải tiến hành đánh giá kết quả thực hiện công việc - đánh giá về các mặt: chất lượng, khối lượng công việc, quan hê với đồng nghiệp, sáng kiến trong công việc, ý thức chấp hành kỷ luật…- nhằm gắn kết quả lao động với tiền lương của người lao động, tạo động lực cho họ hăng say làm việc, tăng năng suất lao động, chấp hành kỷ luật nghiêm chỉnh, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh

Nếu công tác đánh giá kết quả thực hiện công việc được thực hiện khách quan và áp dụng triệt để cho mọi người lao động thì đó là căn cứ khoa học cho các công tác khác trong quản lý nguồn lao động ở Công ty

Đối với công nhân hưởng lương theo sản phẩm thì dùng kết quả đánh giá làm căn cứ để thực hiện công tác khen thưởng, kỷ luật, đồng thời căn cứ vào bảng đánh giá để phát triển và hoàn thiện mọi mặt cho người lao động Ngoài ra, bảng đánh giá kết quả thực hiện công việc còn có tác dụng đối với cả những người hưởng lương theo thời gian, đây cũng là căn cứ để đưa ra hệ số phụ cấp trách nhiệm hợp

lý và công bằng

Cụ thể, Công ty phải thường xuyên tổ chức đánh giá theo định kỳ quý hay nửa năm

Đối với Công ty: việc đánh giá về kết quả thực hiện công việc sẽ là cơ sở để vạch ra kế hoạch cho những năm tiếp theo về kế hoạch sản lượng, định mức lao động, máy móc công nghệ cũng như kế hoạch về quỹ lương của Công ty để trình lên HĐQT phê duyệt một cách chính xác

3 Tổ chức chỉ đạo sản xuất :

Việc tổ chức chỉ đạo sản xuất có vai trò đặc biệt quan trọng, đây là Kim chỉ nam cho hoạt động sản xuắt của Công ty trong từng giai đoạn cũng như trong từng năm

Việc chỉ đạo sản xuất phải được thống nhất và quán triệt từ trên xuống Đối với từng người lao động việc nắm rõ được Kế hoạch của từng ngày và từng thời kỳ của Công ty sẽ thúc đẩy họ tích cực lao động để đạt được mục tiêu chung của toàn Công ty cũng như của chính cá nhân bản thân họ

Hiện nay ở Công ty đang tổ chức thực hiện thống nhất từ trên xuống, công nhân làm theo quyết định của cấp trên Mọi việc đều do cấp trên điều hành Người quản lý phân xưởng sản xuất và cỏc trạm kinh doanh thì thực hiện các quyết định của cấp trên và phổ biến đến từng công nhân trong phân xưởng

Tuy nhiên việc chỉ đạo đó theo tôi cũng phải được tiến hành một cách linh hoạt để kích thích người lao động phát huy tinh thần sáng tạo trong công việc và khả năng bàn hàng linh hoạt Như vậy tại từng phân xưởng sản xuất của Công ty

cần đưa ra một chính sách cụ thể, vừa đảm bảo thực hiện kế hoạch và quyết định của cấp trên, đồng thời vừa khuyến khích sáng tạo nâng cao năng suất lao động

* Kỷ luật lao động :

Về công tác kỷ luật là cần thiết đối với những người lao động không thực hiện đúng trách nhiệm của mình, gây thiệt hại cho tổ và cho Công ty Tuy nhiên để tiến hành kỷ luật thì việc phổ biến các chế độ kỷ luật, mức kỷ luật như thế nào đến từng công nhân là hết sức quan trọng Các tổ trưởng sản xuất phải trực tiếp phổ biến cho người lao động Tuy nhiên cũng mang tính chất tế nhị, răm đe

Đồng thời để hạn chế việc vi phạm kỷ luật thì Công ty nên có các phong trào thi đua giữa các tổ sản xuất và kinh doanh

Tuy nhiên, theo tôi người quản lý không nên áp dụng kỷ luật một cách cứng nhắc, khuôn phép, mà việc tiến hành kỷ luật phải tế nhị tuỳ theo tính khí của từng

cá nhân Do vậy việc giải thích cho họ hiểu là hết sức quan trọng, kết hợp với việc tiến hành kỷ luật phải rõ ràng, công bằng và nghiêm minh thì việc kỷ luật mới phát huy tác dụng và răn đe vừa khuyến khích người lao động