Do đó giá hàng tồn kho của công ty được tính cho từng loại mặt hàng như sau: - Giá thực tế tại thời điểm nhập hàng đối với hàng hoá nhập khẩu - Giá thực tế đối với hàng trong nước đơn gi
Trang 1Thực trạng tổ chức hạch toán kế toán tiêu thụ và xác định kết quả tiêu thụ hàng hoá tại công ty Việt Hoa.
1 Đặc điểm hàng hoá của công ty Việt Hoa.
Hàng hoá là những sản phẩm được công ty mua về để phục vụ mục đích bán lại cho khách hàng, không phải để tiêu dùng Do đó, kinh doanh phải xuất phát từ nhu cầu của thị trường và phải dựa vào đặc điểm của mặt hàng kinh doanh Mỗi loại hàng hoá đều có một đặc điểm riêng và để kinh doanh có hiệu quả đòi hỏi nhà kinh doanh phải nắm bắt được điều đó để có chiến lược kinh doanh thích hợp
Công ty Việt Hoa kinh doanh thương mại về các mặt hàng phục vụ nông nghiệp như: thóc giống, thuốc bảo vệ thực vật, các loại hạt giống rau, máy móc thiết bị phục vụ nông, lâm, ngư, nghiệp Trên thực tế công ty kinh doanh chủ yếu
là thóc giống, thuốc bảo vệ thực vật và các loại hạt giống rau Đây là các mặt hàng, phần lớn có nguồn gốc từ Trung Quốc Các mặt hàng này được nhập khẩu qua biên giới, có kiểm hoá và được nhập kho để bán dần
Đối với mặt hàng thóc giống, là một loại hàng hoá rất dễ bị hư hỏng, bị chuột cắn phá do đó việc bảo quản rất khó khăn đòi hỏi phải tiêu thụ nhanh chóng
để lượng hàng tồn kho là nhỏ nhất Đây là một công việc khó khăn vì việc kinh doanh không chỉ do công ty quyết định mà còn phụ thuộc vào khách hàng của công
ty Số lượng hàng hoá bán ra có khi nhiều, có khi ít do đó tác động đến lượng hàng tồn kho
Đối với mặt hàng thuốc bảo vệ thực vật, thì được quản lý tại kho riêng, được đóng gói bao bì cẩn thận Tuy nhiên, đây cũng là loại hàng hoá có nhiều khác biệt với các loại hàng hoá khác bởi vì đó là các mặt hàng có chứa hoá chất trong thành phần của nó Công việc bảo quản và tiêu thụ luôn cần hiểu rõ tính chất của từng loại mặt hàng này
Đối với các loại hạt giống rau, đây là mặt hàng dễ bảo quản nhất vì nó được đóng gói trong các lon bằng sắt do đó không sợ bị hao hỏng
Trang 22 Phương pháp tính giá hàng tồn kho của công ty.
Chính sách giá hàng hoá nhập kho mà công ty áp dụng đó là mọi chi phí phát sinh trong quá trình thu mua hàng hoá không được tính vào giá trị của hàng nhập kho mà tính vào chi phí bán hàng phát sinh trong kỳ Do đó trong giá trị hàng tồn kho của công ty không bao gồm các khoản chi phí đó Vì vậy giá đơn vị hàng tồn kho, giá đơn vị hàng xuất bán và giá đơn vị hàng nhập kho là giống nhau
Phương pháp tính giá hàng tồn kho mà công ty Việt Hoa áp dụng đó là giá bình quân cả kỳ dự trữ
Giá đơn vị h ng xuà ất kho
Số lượng h ng t à ồn đầu kỳ
Số lượng h ng nhà ập trong kỳTrị giá h ng tà ồn đầu kỳ
Trị giá h ng nhà ập trong kỳ
=
+
+Công thức tính:
Trang 3Tổng giá trị hàng nhập kho được tính theo công thức sau:
Giảm giá h ng mua à
Tại công ty Việt Hoa, hàng hóa kinh doanh của công ty bao gồm hàng nhập trong nước, hàng nhập khẩu từ Trung Quốc và một phần do công ty tự đầu tư sản xuất Do đó giá hàng tồn kho của công ty được tính cho từng loại mặt hàng như sau:
- Giá thực tế tại thời điểm nhập hàng đối với hàng hoá nhập khẩu
- Giá thực tế đối với hàng trong nước (đơn giá trên hoá đơn)
- Tổng chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất
Đối với hàng hoá nhập khẩu, trị giá của lô hàng và khoản phải trả nhà cung cấp đều được xác định là giá theo tỷ giá thực tế lúc phát sinh Kế toán công ty không sử dụng tài khoản 413- chênh lệch tỷ giá để hạch toán khoản chênh lệch tỷ gía hàng nhập mà hạch toán cho chênh lệch khoản phải trả nhà cung cấp Khi thanh toán nợ kế toán mới tính ra khoản chênh lệch tỷ giá và đưa vào chi phí quản lý doanh nghiệp của tháng đó
Trang 4Khoản chênh lệch tỷ giá ngoại tệ được hạch toán vào TK 413- Chênh lệch tỷ giá và kết chuyển vào TK 642- Chi phí quản lý doanh nghiệp theo định khoản:
a Chênh lệch thực tế cao hơn hạch toán
Có TK 642: kết chuyển giảm chi phí QLDN
Như vậy chỉ đối với những khoản thanh toán với nhà cung cấp phát sinh trong tháng thì mới được tính chênh lệch tỷ giá của tháng đó Khoản nợ còn lại sẽ được tính chênh lệch tỷ giá tại thời điểm thanh toán sau
3 Hạch toán tiêu thụ hàng hoá tại công ty Việt Hoa.
3.1 Các phương thức tiêu thụ hàng hoá tại công ty Việt Hoa.
Tại công ty Việt Hoa, các phương thức tiêu thụ hàng hoá được áp dụng chủ yếu đó là:
Trang 5Cơ sở cho mỗi nghiệp vụ bán buôn hàng hoá là các hợp đồng hoặc các đơn đặt hàng của khách hàng.Trong các hợp đồng và các đơn đặt hàng này quy định rõ tên chủng loại mặt hàng, khối lượng, đơn giá, quy cách phẩm chất hàng hoá, phương thức thanh toán, thời hạn thanh toán, thời hạn giao hàng, địa điểm giao hàng Từ đó làm cơ sở để viết hoá đơn bán hàng (hoá đơn GTGT), phiếu xuất kho và vào sổ kế toán tổng hợp, sổ kế toán chi tiết
Để quản lý chặt chẽ vốn hàng hoá (vốn lưu động), phương thức bán buôn chủ yếu mà công ty áp dụng đó là bán buôn trực tiếp qua kho công ty Một số ít trường hợp bán buôn cho khách hàng bằng cách vận chuyển thẳng mà người mua nhận hàng ngay tại cảng đầu mối nhập
♦Bán buôn qua kho công ty :
Với phương thức bán hàng này, khách hàng đến tận kho công ty để nhận hàng hoặc công ty chuyển hàng đến tận nơi cho khách hàng theo yêu cầu Số lượng hàng hoá cho mỗi nghiệp vụ bán buôn hàng hoá là rất lớn do vậy có mức giá thấp hơn so với việc bán lẻ Trong phương thức này, chi phí vận chuyển hàng hóa thường do công ty chịu và được hạch toán vào chi phí bán hàng trong tháng
♦Bán buôn vận chuyển thẳng
Theo phương thức này, hàng hóa không phải nhập kho mà chuyển thẳng cho khách hàng và thường dùng cho khách hàng mua với khối lượng lớn Hàng được khách hàng nhận ngay tại cửa khẩu do đó giảm được các chi phí liên quan đến bán hàng: chi phí vận chuyển, bốc dỡ, chi phí kho bãi, chi phí bảo quản lưu giữ hàng tồn kho Đồng thời tránh được việc ứ đọng vốn trong hàng tồn kho, rút ngắn chu kỳ kinh doanh, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn lưu động của công ty
Theo quy định của chế độ kế toán: Bán buôn qua kho và bán vận chuyển thẳng cho khách hàng khác nhau ở việc hạch toán vào tài khoản (TK) 156 - Hàng hoá và TK 632 - Giá vốn hàng bán
Trang 6Trên thực tế, kế toán của công ty hạch toán cho hai trường hợp tiêu thụ này
là giống nhau nghĩa là đều hạch toán giống trường hợp bán buôn qua kho, khi xuất hàng vẫn viết phiếu xuất kho bình thường - hàng hoá vẫn được coi là xuất
từ kho của công ty mặc dù hàng không về kho đã chuyển thẳng cho khách hàng
c.Bán háng ký gửi đại lý:
Đây là hình thức bán hàng có nhiều ưu điểm mà công ty áp dụng vì tiết kiệm được một số chi phí bán hàng: chi phí nhân công, chi phí vận chuyển bốc dỡ Theo hình thức này, khi hàng hoá xuất cho đại lý thì không viết hóa đơn GTGT ngay mà chỉ viết phiếu xuất kho cho các hàng hoá đó Đến cuối tháng, các đại lý lên báo cáo tổng hợp việc bán hàng và thanh toán tiền trong tháng Kế toán dựa vào số lượng hàng hóa bán được theo báo cáo và giá bán đã quy định trong hợp đồng với đại lý
để viết hóa đơn GTGT
3.2 Hạch toán doanh thu bán hàng tại công ty Việt Hoa.
Nghiệp vụ bán hàng được bắt đầu từ việc ký kết hợp đồng hoặc đơn đặt hàng của khách hàng
Trang 7a Bán buôn.
Ngày 01/ 11/ 2002 công ty có bán cho công ty hạt giống Cổ phần Việt Nam tại kho công ty số lượng hàng hoá như sau:
Thóc giống nhị ưu 838: 2000 kg GB: 18.000 đ/kg (cả thuế GTGT)
Thóc giống nhị ưu 63: 1.500 kg GB: 19.000 đ/kg (cả thuế GTGT)
Công ty hạt giống thanh toán bằng tiền mặt 30.000.000 đồng còn lại thanh toán sau
20 ngày kể từ ngày mua hàng
Kế toán bán háng lập hoá đơn GTGT số 031001 (biểu 01), lập phiếu xuất kho số 01/11 (biểu 02)
Hoá đơn GTGT này được viết thành 3 liên:
Liên 1: Lưu tại cuốngLiên 2: Giao khách hàngLiên 3: Dùng để thanh toán
Phiếu xuất kho được ghi làm 3 liên :
Liên 1: Lưu tại cuốngLiên 2: Giao khách hàngLiên 3: Chuyển cho thủ kho theo dõi xuất hàng
Biểu 01: Mẫu hoá đơn GTGT
HOÁ ĐƠN (GTGT) Mẫu số: 01 GTKT-3 LL
Ngày 1 tháng 11 năm 2002 BB 031001Đơn vị bán hàng: Cty TNHH ĐT.PT Việt Hoa
Trang 8Địa chỉ : 109 C9B Hoàng Ngọc Phách, ĐĐ, HN
Điện thoại : Mã số thuế : 0101
Họ tên người mua hàng: anh Thành
Đơn vị : Cty hạt giống cổ phần Việt Nam
Đơn giá Thành tiền
2.000 1.500
17.142,8617.142,86
34.285.72025.714.290
Cộng tiền hàng: 60.000.000Thuế suất GTGT: 5% Tiền thuế GTGT: 3.000.000
Tổng tiền thanh toán: 60.000.000
Số tiền viết bằng chữ: Sáu mươi ba triệu đồng chẵn.
Người mua hàng Kế toán trưởng Thủ trưởng đơn vị
( ký, ghi rõ họ tên) ( ký, ghi rõ họ tên) ( ký, ghi rõ họ tên)
Từ hoá đơn này, kế toán viết phiếu xuất kho số 01/11 để xuất hàng Trên phiếu xuất kho này bao gồm các thông tin: Chủng loại hàng hóa, số lượng
Biểu 02: Mẫu Phiếu xuất kho
Số:01/11 ngày 1/11/1995 của BTC
Trang 9ố
Đ ơ
n
vị tí n h
Số lượng
Yêu cầu Thực xuất
2.000
1.500
303
16.080,75 16.33016.330
32.161.500
24.495.000
4.947.990
Tổng 3.8
03
61.604.4 90
Xuất ngày 01 tháng 11 năm 2002
Thủ trưởng đơn vị Kế toán trưởng Phụ trách cung tiêu Người nhận Thủ kho
Cột "đơn giá" và cột "thành tiền" trên liên lưu, kế toán dùng để ghi giá đơn
vị và tổng giá trị hàng hoá xuất kho tại thời điểm cuối tháng sau khi tính được
Trang 10giá đơn vị hàng xuất kho Kế toán không thực hiện việc ghi giá bán của hàng hoá trên phiếu xuất kho để đảm bảo bí mật của thông tin kế toán.
Từ Hoá đơn, kế toán vào "Nhật ký bán hàng" và "Sổ chi tiết bán hàng" Nhật ký bán hàng cũng dùng để theo dõi các nghiệp vụ bán hàng thường xuyên theo thời điểm phát sinh
(Xem biểu 03)
Sổ chi tiết bán hàng của công ty không theo dõi cho từng loại hàng hoá mà dùng để theo dõi chung cho tất cả các nghiệp vụ bán hàng phát sinh trong tháng.(Xem biểu 04)
Trang 11Khoản tiền thanh toán của công ty cổ phần hạt giống Việt Nam được kế toán viết phiếu thu và vào "Sổ chi tiết thanh toán với khách hàng"
(Xem biểu 05)
Nghiệp vụ bán hàng kết thúc
Trang 12*Bán buôn vận chuyển thẳng.
Ngày 18/11/2002 Trung tâm giống cây trồng Vĩnh Phúc đã mua trực tiếp của công
ty số lượng hàng như sau:
Thóc giống nhị ưu 838 5.000 kg Giá bán:17.650đ
Thóc giống Bắc ưu 903 2.000 kg Giá bán: 16.000đ
tại cửa khẩu Hữu Nghị, Lạng Sơn TT giống cây trồng cho phương tiện lên cửa khẩu nhập hàng và đã thanh toán bằng chuyển khoản số tiền là 50.000.000 đồng số còn lại được thanh toán sau 30 ngày kể từ ngày bán hàng
Kế toán của công ty viết hoá đơn số 031021, phiếu xuất kho số 22/11, vào sổ Nhật ký bán hàng (Xem biểu 03) và sổ chi tiết bán hàng (Xem biểu 04)
Hoá đơn và phiếu xuất kho này giống hoá đơn và phiếu xuất kho trong trường hợp bán hàng tại kho công ty
Dựa vào giấy báo Có của ngân hàng về số tiền mà TT giống cây trồngđã chuyển khoản, kế toán vào "Sổ chi tiết thanh toán với khách hàng" cụ thể cho khách hàng là TT giống cây trồng Vĩnh Phúc
(Xem biểu 05)
b Bán lẻ hàng hoá:
Ngày 6/ 11/ 2002 phụ trách cửa hàng nộp báo cáo bán lẻ hàng hoá và số
tiền bán hàng cho tuần từ 1/11 đến 6/11 :
Trang 13Biểu 06: Mẫu báo cáo bán lẻ hàng hoá
BÁO CÁO BÁN LẺ HÀNG HOÁ
Trang 14TT khảo nghiệm thanh toán ngay bằng tiền mặt tổng số tiền hàng là:710.000đ.
Khi đó, kế toán viết hoá đơn bán hàng số 031028 và phiếu xuất kho số 30 cho tổng khối lượng hàng hoá xuất kho đồng thời ghi "Nhật ký bán hàng" ( xem biểu 03 )
và "sổ chi tiết bán hàng" (Xem biểu 04) mà không ghi giá vốn hàng bán
Số tiền khách hàng trả ngay được ghi vào "sổ chi tiết thanh toán với khách hàng"
Cô Hoa đã thanh toán số tiền nợ tháng trước là: 25.380.000đ Khi xuất hàng,
kế toán chỉ ghi phiếu xuất kho số 12/11 cho tổng số hàng và ghi vào Bảng kê hàng gửi đại lý mà không ghi hóa đơn GTGT và "sổ chi tiết bán hàng" hay "Nhật ký bán hàng"
Khi hàng xuất kho cho đại lý, kế toán vào "Bảng kê hàng bán gửi đại lý" về số lượng, giá bán lẻ tại đại lý, thành tiền( cả thuế), số tiền đã thanh toán và số tiền còn
nợ của cô Hoa
Đến ngày 28/11 cô Hoa nộp báo cáo bán hàng tháng 11 và thanh toán số tiền
nợ là 40.000.000đ
(Xem biểu 07)
Trang 15Biểu 07: Mẫu bảng kê hàng gửi đại lý
BẢNG KÊ HÀNG GỬI ĐẠI LÝ
Đại lý cô Hoa - Tiền Hải, T.Bình.
Chứng
từ
SH NT
Loại hàng hoá
Slượng (kg)
Đơn giá
1982659321473
19.00019.00020.00016.500
19.00019.00020.00016.500
57.000.00028.500.00010.000.00016.500.00112.000.000
37.658.000 12.521.000 6.420.000 7.804.50064.403.500
Trang 16Người lập Kế toán trưởng
Đồng thời phải ghi hoá đơn bán hàng (hoá đơn GTGT) số 031031 cho tổng
số hàng đã bán được, vào "Nhật ký bán hàng" (Xem biểu 03) và "Sổ chi tiết bán hàng" (xem biểu 04)
Tại phiếu xuất kho số 12, kế toán không định khoản cho số hàng gửi bán mà chỉ ghi số lượng của từng mặt hàng Trị giá xuất kho của tổng số hàng được tính vào lúc cuối tháng sau khi tính được đơn gía hàng xuất kho đơn vị cho từng mặt hàng
Kế toán ghi hoá đơn GTGT và hạch toán vào "sổ chi tiết bán hàng" (xem biểu 04), "Nhật ký bán hàng" (Xem biểu 03)
Dựa vào phiếu thu tiền hàng của cô Hoa kế toán tính hoa hồng phải trả cho đại lý là 5% trên tổng số tiền thanh toán và vào "Sổ chi tiết thanh toán với khách hàng" (Xem biểu 05)
Cuối tháng, kế toán tập hợp số liệu từ sổ nhật ký bán hàng vào sổ Cái tài khoản 5113- doanh thu hoạt động thương mại
(Xem biểu 08)
Trang 17Từ sổ chi tiết bán hàng, kế toán lập Bảng kê hàng hoá bán ra cho từng mặt hàng và Báo cáo doanh thu bán hàng.
(Xem biểu 09: Bảng kê hàng hoá bán ra)
(Xem biểu 10: Báo cáo doanh thu bán hàng)
Trang 183.3 Hạch toán giảm giá, chiết khấu, hàng bán bị trả lại:
a Giảm giá hàng bán và hàng bán bị trả lại.
Tháng 11/2002, tại công ty Việt Hoa xảy ra nghiệp vụ giảm giá hàng bán và hàng bán bị trả lại đó là việc anh Chí - Ninh Bình do lý giá thóc giống cao, và một
số chất lượng không phù hợp với yêu cầu, không bán được hàng nên anh đề nghị công ty cho trả lại lượng hàng là 810 kg thóc giống nhị ưu 838 anh đã mua từ tháng 10/2002 Công ty chấp nhận 1/2 số hàng đó và đề nghị giảm giá cho một nửa
số hàng còn lại Anh Chí đồng ý và chấp nhận thanh toán số nợ
Ngày 27/11 anh Chí chuyển trả số hàng kém chất lượng cho công ty là 405
Trang 19Khi nhận hàng trả lại, kế toán dựa vào "biên bản kiểm kê hàng hoá" do thủ kho và ban kiểm nghiệm mang lên để viết "phiếu nhập kho" Kế toán tiêu thụ dựa vào "phiếu nhập kho" để ghi chép vào "Nhật ký bán hàng" và "sổ chi tiết bán hàng"
Khoản tiền hàng mà công ty hạt giống cổ phần Việt Nam thanh toán được kế toán tính chiết khấu 1% và viết phiếu thu tiền hàng của Cty hạt giống cổ phần
VN Phiếu thu có mẫu như sau:
Biểu 04: Mẫu phiếu thu
Họ tên người nộp tiền: anh Thành
Địa chỉ: Cty hạt giống CP VN
Lý do nộp: Thanh toán tiền hàng
Trang 20Số tiền: 30.000.000 đ (Viết bằng chữ): Ba mươi triệu đồng chẵn/
Kèm theo : .chứng từ gốc
Ngày 1 tháng 11 năm 2002
Thủ trưởng đơn vị Kế toán trưởng Ngưòi lập phiếu Thủ quỹ Người nộp tiền
Từ phiếu thu này, đã vào sổ chi tiết thanh toán với khách hàng (Xem biểu 05)
Chiết khấu thương mại
Kế toán công ty Việt Hoa thực hiện chiết khấu ngay trên hoá đơn bán hàng nghĩa là nếu khách hàng mua hàng với số lượng lớn thì sẽ được giảm giá Khi đó, giá ghi trên hoá đơn GTGT là giá đã được hưởng chiết khấu thương mại Do đó kế toán công ty cũng không hạch toán riêng chiết khấu thương mại vào tài khoản 521 như quy định của bộ tài chính