ViÖc lµm trßn sè chØ thùc hiÖn ®èi víi ®iÓm thi toµn bµi theo quy ®Þnh.[r]
Trang 1bộ giáo dục và đào tạo
-Hướng dẫn chấm
đề chính thức
kỳ thi tốt nghiệp
bổ túc Trung Học Phổ Thông
Năm học 2003 – 2004
-
môn thi: lịch sử
Bản hướng dẫn chấm có 4 trang
I Tóm lược nội dung và cách cho điểm
Đề I
+ Xuất phát từ lòng yêu nước và sớm nhận thấy những hạn chế trong chủ trương
cứu nước của các bậc tiền bối, Nguyễn Tất Thành quyết định đi sang phương
+ Ngày 5/6/1911, từ bến cảng Nhà Rồng lấy tên là Nguyễn Văn Ba, Người
xuống làm phụ bếp cho tàu vận tải Latusơ Tơrêvinlơ để đi sang Pháp, trên
đường đi Người có ghé qua cảng Côlôngbô của Xây lan, cảng Poxaít của
+ Năm 1912, Người tiếp tục làm thuê cho tàu Sácgiơ Rêuni để từ Pháp Người đi
đến nhiều nước ở châu Âu, châu Phi và châu Mỹ Cuối năm 1913, Người từ Mỹ
+ Tháng 11/1917, Cách mạng tháng 10 Nga thành công Sự kiện này có ảnh
+ Tháng 6/1919 thay mặt những người yêu nước Việt Nam sống ở Pháp,
Nguyễn ái Quốc gửi tới hội nghị Véc xai bản yêu sách đòi chính phủ Pháp phải
thừa nhận các quyền tự do dân chủ, quyền bình đẳng và quyền tự quyết của dân
+ Tháng 7/1920, Nguyễn ái Quốc đọc được Bản luận cương của Lênin về các
+ Tháng 12/1920, tại Đại hội của Đảng Xã hội Pháp, Nguyễn ái Quốc bỏ phiếu
tán thành việc gia nhập Quốc tế thứ ba và lập ra Đảng Cộng sản Pháp Sự kiện
Nguyễn ái Quốc tham gia Đảng Cộng sản Pháp và là người cộng sản Việt Nam
đầu tiên, đánh dấu bước ngoặt trong hoạt động của Nguyễn ái Quốc, từ chủ
nghĩa yêu nước đến chủ nghĩa Mác - Lênin và đi theo con đường cách mạng vô
+ Như vậy, sau nhiều năm bôn ba ở nước ngoài, Nguyễn ái Quốc đã tìm thấy
con đường cứu nước đúng đắn cho nhân dân ta: Kết hợp độc lập dân tộc với chủ
nghĩa xã hội, kết hợp tinh thần yêu nước với tinh thần quốc tế vô sản Đó là quá
Câu 2: Yêu cầu thí sinh nêu được những ý chính sau: (4 điểm)
+ Sau những thắng lợi ở chiến dịch Tây Nguyên, chiến dịch Huế - Đà Nẵng,
cuối tháng 3/1975, Bộ Chính trị Trung ương Đảng đã khẳng định: “Thời cơ
chiến lược mới đã đến, ta có điều kiện hoàn thành sớm quyết tâm giải phóng
+ Ngày 8/4/1975, Bộ Chỉ huy chiến dịch giải phóng Sài Gòn – Gia Định được
Trang 2+ Ngày 9/4/1975, quân ta tấn công Xuân Lộc Tới ngày 16/4 ta chiếm Phan
Rang, tiếp đó giải phóng Bình Thuận, Bình Tuy Ngày 21/4 quân địch ở Xuân
+ Ngày 18/4, tổng thống Mỹ ra lệnh di tản hết người Mỹ khỏi Sài Gòn 0,25 + Ngày 22/4/1975, Bộ chỉ huy chiến dịch duyệt lại lần cuối kế hoạch đánh
+ Trong các ngày từ 26 đến 28/4, ta đã tiêu diệt bộ phận quan trọng sinh lực
địch trên tuyến phòng thủ vòng ngoài và siết chặt vòng vây quanh Sài Gòn 0,50 + Ngày 28/4, Mỹ đưa Dương Văn Minh lên làm tổng thống nguỵ quyền Sài
+ Đêm 28 rạng ngày 29/4, tất cả các cánh quân của ta, được lệnh tổng công
kích vào trung tâm thành phố, đánh chiếm tất cả các cơ quan đầu não của địch
11 giờ 30 ngày 30/4, thành phố Sài Gòn hoàn toàn giải phóng Chiến dịch Hồ
+ ý nghĩa: Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử toàn thắng, đã tạo điều kiện vô
cùng thuận lợi cho quân và dân ta tiến công và nổi dậy giải phóng hoàn toàn
a) Diễn biến
- Sau khi chiến tranh chống Nhật kết thúc thắng lợi, cục diện cách mạng do
Đảng Cộng sản Trung Quốc lãnh đạo đã có nhiều thay đổi tích cực: lực lượng
quân đội chủ lực phát triển tới 120 vạn người, dân quân 200 vạn người, vùng
giải phóng rộng lớn, chiếm gần 1/4 đất đai và 1/3 dân số cả nước Ngoài ra còn
được sự giúp đỡ của Liên Xô về kinh tế và quân sự, vì thế cách mạng Trung
Quốc đã có thêm nhiều điều kiện thuận lợi và cơ sở vững chắc để phát triển 0,50
- Trước sự lớn mạnh của cách mạng Trung Quốc, tập đoàn Tưởng Giới Thạch
được Mỹ giúp sức, ngày 20/7/1946 đã huy động toàn bộ lực lượng quân đội
chính qui tấn công toàn diện vào các vùng giải phóng do Đảng Cộng sản lãnh
- Từ tháng 7/1946 đến tháng 6/1947 do so sánh lực lượng lúc đầu còn chênh
lệch, nên Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc đã thực hiện chiến lược phòng
ngự tích cực, không giữ đất đai mà chủ yếu nhằm tiêu diệt sinh lực địch, ra sức
- Từ tháng 6/1947, Quân giải phóng chuyển sang phản công, tháng 4/1949
Quân giải phóng vượt Trường Giang, ngày 23/4/1949 tiến vào giải phóng Nam
Kinh Nền thống trị của Quốc dân đảng đến đây chính thức sụp đổ Ngày
1/10/1949, nước Cộng hoà nhân dân Trung Hoa được tuyên bố thành lập 0,50
b) ý nghĩa:
- Thắng lợi của cuộc nội chiến 1946 – 1949 đánh dấu cách mạng dân tộc, dân
- Với diện tích bằng 1/4 châu á và chiếm gần 1/4 dân số thế giới, thắng lợi của
cách mạng Trung Quốc năm 1949 đã tăng cường lực lượng của chủ nghĩa xã
hội Đồng thời thắng lợi đó cũng cổ vũ mạnh mẽ phong trào giải phóng dân tộc
Trang 3Đề II
a) Hoàn cảnh lịch sử
- Cuối năm 1929, phong trào công nhân ở nước ta phát triển mạnh, ý thức giai
cấp, ý thức chính trị được nâng lên rõ rệt Phong trào yêu nước của các tầng lớp
xã hội khác cũng diễn ra rất sôi nổi, đã kết thành một làn sóng đấu tranh cách
mạng dân tộc, dân chủ mạnh mẽ khắp cả nước, trong đó giai cấp công nhân thực
- Lúc đó, ở Việt Nam có ba tổ chức cộng sản hoạt động riêng rẽ, công kích lẫn
nhau, tình hình trên nếu để kéo dài sẽ gây trở ngại lớn cho phong trào cách
mạng Yêu cầu cấp thiết cho cách mạng Việt Nam lúc này là phải có một Đảng
- Trước tình hình đó, được sự uỷ nhiệm của Quốc tế cộng sản, Nguyễn ái Quốc
về Hương Cảng (Trung Quốc) để triệu tập hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng
sản (từ ngày 3 đến 7/2/1930) Sau khi thống nhất các tổ chức cộng sản thành
Đảng cộng sản Việt Nam, hội nghị đã thông qua Chính cương vắn tắt, Sách lược
b) Nội dung Chính cương, Sách lược vắn tắt (Cương lĩnh đầu tiên của Đảng)
- Cách mạng Việt Nam phải trải qua hai giai đoạn: cách mạng tư sản dân quyền
(sau này gọi là cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân) và cách mạng xã hội chủ
- Nhiệm vụ của cách mạng tư sản dân quyền ở nước ta là đánh đổ đế quốc Pháp,
bọn phong kiến và giai cấp tư sản phản cách mạng làm cho nước Việt Nam hoàn
toàn độc lập, dựng lên chính quyền công nông binh, tổ chức ra quân đội công
nông
0,50
- Lực lượng cách mạng nòng cốt là quần chúng công, nông Đồng thời liên minh
- Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng Cộng sản Việt Nam do Nguyễn ái
Quốc soạn thảo là một cương lĩnh cách mạng giải phóng dân tộc đúng đắn và
sáng tạo, nhuần nhuyễn về quan điểm giai cấp, thấm đượm tính dân tộc và tính
nhân văn Độc lập dân tộc và tự do là tư tưởng cốt lõi của Cương lĩnh này 0,50
c) ý nghĩa:
- Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là một bước ngoặt vĩ đại trong lịch sử của giai
cấp công nhân và của cách mạng Việt Nam “Nó chứng tỏ rằng giai cấp vô sản ta
- Đối với lịch sử dân tộc:
+ Đảng ra đời đã chấm dứt thời kỳ khủng hoảng về đường lối, về giai cấp lãnh
+ Khẳng định cách mạng Việt Nam thuộc quyền lãnh đạo tuyệt đối của giai cấp
+ Cách mạng Việt Nam thực sự trở thành một bộ phận khăng khít của cách mạng
+ Đảng ra đời là sự chuẩn bị tất yếu, đầu tiên có tính quyết định cho những bước
Trang 4Câu 2 (1 điểm)
khai sinh ra nước Việt Nam dân chủ cộng hoà
0,25
0,25 0,25 0,25
a) Bối cảnh và thành tựu:
- Sau khi Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, nhân dân Liên Xô phải gánh chịu
những hậu quả hết sức to lớn: 27 triệu người chết, 1.710 thành phố và hơn
- Các nước phương Tây do Mĩ cầm đầu, tiến hành bao vây kinh tế, chạy đua vũ
trang, chuẩn bị cuộc chiến tranh tổng lực nhằm tiêu diệt Liên Xô và các nước xã
hội chủ nghĩa Để nâng cao đời sống nhân dân, củng cố nền quốc phòng chuẩn
bị chống lại âm mưu của các nước phương Tây, Liên Xô tiến hành khôi phục
+ Năm 1949 Liên Xô chế tạo thành công bom nguyên tử Sự kiện này đánh dấu
bước phát triển mạnh mẽ về khoa học kỹ thuật, phá vỡ thế độc quyền vũ khí
+ Năm 1950 tổng sản lượng công nghiệp tăng 73% so với mức trước chiến tranh 0,25 + Năm 1957 Liên Xô là nước đầu tiên phóng thành công vệ tinh nhân tạo của
trái đất Năm 1961 phóng tầu vũ trụ đưa con người bay vòng quanh trái đất 0,50 + Năm 1972 so với năm 1922, sản lượng công nghiệp tăng 321 lần, thu nhập
quốc dân tăng 112 lần Trong những thập niên 50, 60 và nửa đầu thập kỷ 70 của
thế kỉ 20, Liên Xô là cường quốc công nghiệp đứng thứ hai trên thế giới (sau
b) ý nghĩa:
- Chứng tỏ tính ưu việt của chủ nghĩa xã hội ở mọi lĩnh vực xây dựng kinh tế,
II Một số điểm lưu ý khi chấm bài:
1 Hướng dẫn chấm chỉ nêu những yêu cầu chính về nội dung Thí sinh có thể trình bày chi tiết cụ thể hơn nhưng phải rõ ràng, chính xác và theo đúng trình tự thời gian, sự kiện thì mới được điểm tối đa đối với nội dung đó
2 Nếu bài làm có sai phạm về nội dung kiến thức thì đối chiếu với yêu cầu để cân nhắc cho điểm
3 Việc làm tròn số chỉ thực hiện đối với điểm thi toàn bài theo quy định
Chú ý: Sau khi cộng điểm toàn bài thi mới làm tròn điểm bài thi (đến nửa điểm), theo quy định chung