NỘI DUNG• Suy mòn cơ – tiên lượng xấu về sức khỏe • Nhận diện sớm suy mòn cơ và can thiệp dinh dưỡng tích cực để phục hồi khối cơ • Dinh dưỡng chuyên biệt + HMB giúp cải thiện khối cơ và
Trang 1SUY MÒN CƠ Ở CÁC BỆNH LÝ TIM PHỔI MẠN TÍNH
PGS TS NGUYỄN VĂN TRÍ Chủ tịch Hội Lão Khoa TPHCM
Trang 2Bệnh tim mạch, Bệnh thận mạn
TÍCH TUỔI HỌC (2017) Nguyễn Văn Trí, Đại học Y Dược Tp HCM
BỆNH CẤP
SUY MÒN
Trang 3NỘI DUNG
• Suy mòn cơ – tiên lượng xấu về sức khỏe
• Nhận diện sớm suy mòn cơ và can thiệp dinh dưỡng tích cực để phục hồi khối cơ
• Dinh dưỡng chuyên biệt + HMB giúp cải thiện khối cơ và kết quả điều trị
HMB: -Hydroxy--Methylbutyrate
Trang 4CÁC BỆNH LIÊN QUAN ĐẾN
SUY MÒN CƠ
Ung Thư
Suy tim mạn
tính
Béo Phì
Bệnh phổi tắt nghẽn mạn tính (COPD)
Bệnh nặng/
ICU
HIV/ AIDS
Tiểu
đường
*Low muscle mass is defined by low skeletal muscle mass index <11.45 kg/m2 for men and <8.51 kg/m2 forwomen; References: 1 Tanner RE, et al J Physiol 2015;593(18):4259-4273 2 Chuang SY, et al J Gerontol A Biol Sci Med Sci.2016;71(8):1049-1055.
Trang 5*Low muscle mass is defined by low skeletal muscle mass index <11.45 kg/m2 for men and <8.51 kg/m2 forwomen;
References: 1 Tanner RE, et al J Physiol 2015;593(18):4259-4273 2 Chuang SY, et al J Gerontol A Biol Sci Med Sci.2016;71(8):1049-1055.
Mất khối cơ có tiên lượng kết cục kém, kể cả khả năng sống còn
SDD VÀ SUY MÒN CƠ KHÔNG CHỈ LÀ VẤN ĐỀ TIÊN LƯỢNG KÉM MÀ CÒN LÀ VẤN ĐỀ CỦA SỰ SỐNG CÒN
• 2 / 3 bệnh nhân suy tim có teo cơ
• Mất cơ là yếu tố quan trọng trong nhược cơ tim (cardiac cachexia) ở bệnh nhân suy tim
BỆNH TIM BỆNH PHỔI Mất cơ rất phổ biến ở những bệnh nhân tim phổi
Có đến 35% bệnh nhân COPD phát triển teo mất cơ
Nguy cơ tử vong cao gần gấp 2 lần trên những bệnh nhân COPD có khối cơ thấp
Tỉ lệ tử vong cao gấp 3 lần ở những bệnh nhân suy tim có nhược cơ tim
Trang 6NHẬN DIỆN SỚM VÀ CAN THIỆP DINH DƯỠNG TÍCH CỰC ĐỂ PHỤC HỒI KHỐI
CƠ, TĂNG HIỆU QUẢ ĐIỀU TRỊ
Trang 7[1] Cruz-Jentoft, et al Age Ageing 2010, 39(4): 412-23 [2] Chen, et al J Am Med Dir Assoc 2014, 15(2): 95-101 7
Từng tiêu chí chẩn đoán có những phương pháp đánh giá và
ngưỡng cắt khác nhau giữa các hiệp hội do khác biệt về chủng tộc
Trang 8*Chen, et al J Am Med Dir Assoc 2014, 15(2): 95-101 HĐCN, hoạt động chức năng 15
Lực bóp tay (kg)
Áp lực kế cầm tay
Nam: <26 kg Nữ: <18 kg
Tốc độ đi bộ 6 mét (m/s)
Đồng hồ bấm giây
Nam và Nữ: ≤0,8 m/s
Chỉ số cơ xương
(kg/m2) Máy
quét DXA
Nam: ≤7 kg/m2
Nữ: ≤5,4 kg/m2
PHƯƠNG PHÁP ĐO
Trang 9NGUYÊN TẮC CHUNG DINH DƯỠNG ĐỂ
PHỤC HỒI CƠ VÀ TĂNG SỨC MẠNH CƠ
1 Cung cấp đủ năng lượng từ đường
(Carbohydrate) và béo (Lipid)
2 Cung cấp lượng đạm cao:
1,2-1,5g/kg/ngày (2,0-2,5g/kg/ngày trong một
số trường hợp đặc biệt)
3 Vi chất DD: Vitamin (như D), vi lượng.
4 CƠ CHẤT ĐẶC BIỆT (như HMB:
-Hydroxy--Methylbutyrate
TẬP LUYỆN THỂ CHẤT
Trang 10HIỆU QUẢ BỔ SUNG DINH DƯỠNG
QUA ĐƯỜNG MIỆNG (ONS)
cung cấp năng lượng, đạm
trọng lượng cơ thể
khối nạc (cơ)
Cải thiện sức cơ (co bóp bàn tay)
Cải thiện biểu hiện thể chất (Gait speed)
diện tích vết loét
tần suất biến chứng
chi phí điều trị (biến chứng, ngày nằm viện, tử vong)
tái nhập viện
Cawood et al Ageing Research Reviews 2012;11(2):278-96;; Frias Soriano L et al J Wound Care.2004 Sep;13(8):319-22 ; Bally MR, et al
JAMA Intern Med 2016;176:43-53;; Gariballa S, et al Am J Med 2006;119(8):693-9; Brugler L, et al J Qual Improv 1999;25:191-206;;
Somanchi M, et al JPEN 2011;35:209-216; 6 Smith PE, et al Healthcare Financial Management 1997;51:66-69; 7 Stratton RJ, Ek AC,;
Engfer M, et al Ageing Res Rev 2005;4:422-450; 8 Milne AC, et al Cochrane Database Syst Rev 2009APR16(2):CD003288 DOI:10.1002/14651858.; Norman K et al Clin Nutr 2008;27:48-56.; Brugler L et al Jt Comm J Qual Improv 1999;25:191-206.; Gariballa S
et al Am J Med 2006;119:693-699; Elia, M, et al Clin Nutr, 2016;35:370-380
Oral Nutritional Supplement
Trang 11Hiệp hội Hướng dẫn Mức độ
Hàn lâm Dinh dưỡng và
Tiết Chế Hoa kỳ
(Academy of Nutrition
and Dietetics -AND)
“ Tiết chế dinh dưỡng nên khuyên bổ sung dinh dưỡng y học cho người lớn tuổi, thiếu dinh dưỡng hay có nguy cơ suy dinh dưỡng (như yếu sức, hay bị nhiễm trùng, chậm lành sẹo, loét tì đè, trầm cảm, … hay sau gãy xương hoặc phẫu thuật chỉnh hình)”
Mạnh
Dinh dưỡng Lâm sàng
Châu Âu (ESPEN)
“Ở những bệnh nhân bị suy dinh dưỡng hay nguy cơ SDD, việc dùng ONS làm tăng cung cấp năng lượng, đạm, và vi chất dinh dưỡng, giúp duy trì hay cải thiện tình trạng dinh dưỡng và tỉ lệ sống còn”
A
ESPEN “ Ở người lớn tuổi yếu sức, dùng ONS giúp cải thiện hay
duy trì tình trạng dinh dưỡng” A
CÁC HƯỚNG DẪN QUỐC TẾ CHO VIỆC
SỬ DỤNG ONS CHO BỆNH NHÂN
Trang 12HMB LÀ GÌ?
-Hydroxy--Methylbutyrate
- HMB sẽ giúp bảo vệ và tái tạo khối cơ
- Được nghiên cứu về các vấn đề liên quan các tình trạng bệnh lý ở người lớn trong hơn 15 năm 2.
- Liều được nghiên cứu và hiệu quả nhiều nhất là 1,5g-3g/ngày (Ca-HMB) 1,2,3
- Ngưỡng của Ca-HMB an toàn là 6 g/ngày
1 Nissen SL, Abumrad NN J Nutr Biochem 1997;8:300-11
2 Wilson GJ et al Nutr Metab 2008;5:1 (review)
3 Fitschen, PJ et al Nutrition 29.1 (2013): 29-36.
Trang 13- -
HMB-CoA
0.5-5%
Acetoacetate + Acetyl CoA
~95%
-Ketoisocaproate
(KIC)
LEUCINE
BCAA transferase
BC-Keto acid Dehydrogenase
KIC dioxygenase
Circulat
es to muscle
10-40%
in Urine
-Hydroxy-
methyl butyrate (HMB)
Cholesterol
HMG-CoA
Mevalonate
Sabourin,PJ and Bieber LL Metabolism 32.2 (1983): 160-164
Nissen SL, Abumrad NN J Nutr Biochem (1997);8:300-11 Walker D
et al J Chromat B 1040 (2017): 233-238.
Isovaleryl CoA
-hydroxy--methyl glutaryl-CoA (HMG-CoA)
-methyl crotonyl-CoA
-methyl gluconyl-CoA
HMG-CoA Lyase
Chuyển hóa của HMB: chỉ có lượng nhỏ HMB (< 5%) được
chuyển hóa từ a.amin leucin theo quy trình tự nhiên
Trang 14Wu H et al Arch Gerontol Geriatr 61 (2015) pp 168-175
BỔ SUNG HMB ĐỐI VỚI MẤT CƠ Ở NGƯỜI CAO TUỔI
Nghiên cứu phân tích tổng hợp (meta analysis) và tổng quan hệ thống- 2015
Trang 15Một thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên, đối
chứng về tỉ lệ tái nhập viện và tỉ lệ tử vong ở bệnh nhân lớn tuổi có SDD, được điều trị bổ sung dinh dưỡng chuyên biệt đường uống
Deutz NE, et al Clin Nutr 2016;35(1):18-26 doi: 10.1016/j.clnu.2015.12.010.
Editorial: Laviano A 2016;35(1):5-6
THE NOURISH STUDY
Trang 16KẾT QUẢ
Deutz NE, et al., Clinical Nutrition (2016) 2016;35(1):18-26
Trang 17PHƯƠNG PHÁP TÍCH HỢP ĐỂ TIẾP CẬN SUY GIẢM CHỨC NĂNG CƠ
Protein, Calories, Vitamins & Khoáng
Vận động
• Tiếp cận thông qua dinh dưỡng
❖ Protein cung cấp các amino acids để xây dựng cơ
❖ Vitamins và khoáng chất quan trọng cho chức năng của cơ
• Tiếp cận các thay đổi chuyển hóa ở cơ (tân tạo protein, duy
trì protein)
• Đáp ứng đồng hóa của cơ
❖ tuần hoàn máu ở cơ
❖ yếu tố tăng trưởng
Trang 18KẾT LUẬN
1 Suy mòn cơ gây tăng nặng các bệnh nền và cần lưu ý nhiều hơn ở các bệnh nhân lớn tuổi
2 Cần nhận diện sớm và can thiệp dinh dưỡng tích cực để phục hồi khối cơ, tăng hiệu quả điều trị
3 Dinh dưỡng chuyên biệt đủ năng lượng, đạm cao và HMB giúp cải thiện khối cơ và tăng hiệu quả điều trị