THỰC TRẠNG CÔNG TÁC HOÀN THUẾ GTGT ĐỐI VỚI CÁC DOANH NGHIỆPNGÀNH GIAO THÔNG-XÂY DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN TP HÀ NỘI 2.1 CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU THUẾ GTGT VÀ HOÀN THUẾ GTGT ĐỐI VỚI CÁC DOANH NGHIỆP
Trang 1THỰC TRẠNG CÔNG TÁC HOÀN THUẾ GTGT ĐỐI VỚI CÁC DOANH NGHIỆP
NGÀNH GIAO THÔNG-XÂY DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN TP HÀ NỘI
2.1 CÔNG TÁC QUẢN LÝ THU THUẾ GTGT VÀ HOÀN THUẾ GTGT ĐỐI VỚI CÁC DOANH NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN TP HÀ NỘI
2.1.1 BỘ MÁY QUẢN LÝ THU THUẾ GTGT TẠI CỤC THUẾ HÀ NỘI
Phòng Hành chính :
Bộ phận hành chính có trách nhiệm nhận, ghi rõ ngày, đóng dấu, phân loại
và gửi cho phòng quản lý thu các tờ khai thuế, hồ sơ hoàn thuế, miễn giảm thuế,quyết toán thuế GTGT hàng năm
Gửi cho đối tượng nộp thuế các thông báo thuế, quyết định hoàn thuế, miễngiảm thuế GTGT và các biên bản vi phạm hành chính
Lưu hành quyết định hoàn thuế GTGT đã được lãnh đạo cục ký duyệt
Trang 2thông- Phòng quản lý ấn chỉ :
Có nhiệm vụ quản lý, phát hành và thu hồi, hướng dẫn việc sử dụng hóa đơnchứng từ GTGT và các ấn chỉ khác
Phòng xử lý thông tin và tin học:
Xử lý bằng tin học việc tính thuế, tính nợ, phạt nộp chậm, in thông báothuế…Tổng hợp tình hình thu nộp thuế GTGT của đối tượng nộp thuế theo các chỉtiêu khác nhau để cung cấp thông tin cho các phòng quản lý thu, phòng thanh tra,phòng nghiệp vụ thực hiện các biện pháp quản lý thu nộp thuế
Căn cứ kết quả xét miễn giảm, kết quả thanh tra kiểm tra hoàn thuế và sốliệu liên quan đến hoàn thuế GTGT điều chỉnh số thuế phải nộp cho kỳ tính thuếsau
Nhận, nhập chứng từ hoàn thuế từ Kho bạc Nhà nước, lưu chứng từ tạiphòng, kiểm tra số thuế đã hoàn theo các đối tượng, quyết định hoàn thuế Phòng
xử lý thông tin và tin học lập báo cáo hoàn thuế theo chế độ báo cáo hiện hành
Phòng Kế hoạch thống kê
Căn cứ vào tình hình tăng trưởng KT-XH của từng lĩnh vực, ngành nghềphân tích số liệu thống kê thuế lập dự toán thu thuế hàng năm cho Cục thuế Hà
Trang 3Nội Tham mưu cho lãnh đạo cục về khai thác nguồn thu, bồi dưỡng nguồn thu vàbiện pháp chỉ đạo thu.
Trong công tác hoàn thuế GTGT: lưu hành các qui định hoàn thuế Căn cứvào qui định hoàn thuế lập ủy nhiệm chi hoàn thuế gửi kho bạc Nhà nước Tỉnh,Thành phố
Phòng thanh tra xử lý tố tụng:
Kiểm tra việc chấp hành các qui định về quản lý thu và tính thuế của các bộphận quản lý thu Kiểm tra đối tượng nộp thuế có dấu hiệu vi phạm khai man, trốnlậu thuế, đề xuất các hình thức xử lý theo pháp luật
Phối hợp với phòng nghiệp vụ, phòng quản lý thu trong hoạt động thanh trasau hoàn thuế Thực hiện quyết định kiểm tra, lập kế hoạch kiểm tra và xử lý kếtquả kiểm tra
2.1.2 TÌNH HÌNH QUẢN LÝ THU THUẾ GTGT TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI NĂM 2002
Với sức ép của việc gia nhập AFTA và hướng tới là tổ chức Thương MạiQuốc tế WTO, Việt Nam sẽ phải giảm thuế nhập khẩu cho nhiều mặt hàng Để phùhợp với chủ trương tăng thu nội địa, đảm bảo nguồn thu cho ngân sách Nhà nước,công tác quản lý thu thuế GTGT ngày càng được coi trọng Qua hơn 3 năm thựchiện, Luật thuế GTGT đã thực sự đi sâu vào đời sống kinh tế xã hội và chứng tỏđược tính ưu việt của mình, đem lại số thu thường xuyên và ổn định cho NSNN.Năm 2002 vừa qua, công tác quản lý thuế GTGT trên địa bàn thành phố Hà Nội đãđạt được những kết quả đáng khích lệ
Sự tăng trưởng của kinh tế thủ đô năm qua là tác nhân cơ bản đảm bảo sốthu cho ngân sách Năm 2002, hầu hết các chỉ tiêu kinh tế đều tăng so với nămtrước Tổng sản phẩm nội địa GDP đạt 10,3% là mức tăng cao nhất trong 5 năm trở
Trang 4lại đây Trong đó, ngành Giao thông vận tải, xây dựng khoảng 6,09% Hoạt độngxuất khẩu tuy gặp khó khăn về thị trường và giá cả nhưng vẫn tăng được 10,1%.Giá cả hàng hóa, dịch vụ tiêu dùng biến động nhẹ nhưng vẫn giữ ổn định thịtrường, có tác dụng nhất định đến tăng trưởng sản xuất.
Cùng với sự tăng trưởng kinh tế của thành phố, sự chấp hành luật thuế củacác doanh nghiệp ngày càng tốt hơn, sự chỉ đạo sâu sát và phối hợp chặt chẽ củacác ban ngành có liên quan, ngành thuế Hà Nội đã hoàn thành vượt mức nhiệm vụngân sách được giao Thu từ ngành thuế là 16.047 tỷ đồng, đạt 109,98% dự toánpháp lệnh Hầu hết các khoản thu, sắc thuế đều hoàn thành vượt mức dự toán vàtăng khá so với năm 2001 Tổng số thu thuế GTGT là 2.840 tỷ đồng đạt 128% sovới dự toán và tăng 40% so với năm 2001 (số thu là 1979 tỷ đồng) Kết quả trên đãphản ánh sự phấn đấu nỗ lực của ngành thuế Hà Nội trong công tác quản lý thuthuế GTGT
Kết quả thu thuế GTGT năm 2001-2002
Khu vực
Thực hiện Năm 2001
Dự toán Năm 2002
Thực hiện Năm 2002
% so dự toán 2002
% so thực hiện 2001
1425 315 472
1937 300 603
135,93 95,15 127,77
151,09 119,05 135,58
Tổng cộng 1979 2121 2840 128,39 143,51
( Nguồn: Phòng Nghiệp vụ Cục Thuế Hà Nội )
Đối với khu vực kinh tế quốc doanh, các doanh nghiệp Nhà nước chấp hành
tốt việc kê khai thuế GTGT và nộp ngân sách tương đối sát với số phát sinh nênkết quả thu đạt cao Số thu từ khu vực này là 1.937 tỷ đồng đạt 135,93% tăng
Trang 551,09% so với năm 2001 là 1.382 tỷ đồng Trong đó, một số đơn vị có số nộp ngânsách lớn như: Tổng công ty Xăng Dầu 370 tỷ đồng, Tổngcông ty Bưu Chính ViễnThông 289 tỷ đồng, Bưu Điện TP Hà Nội 108 tỷ đồng, Tổng công ty Điện Lực 103
tỷ đồng, Công ty Điện Lực Hà Nội 108 tỷ đồng
Đối với khu vực kinh tế ngoài quốc doanh, số thu thuế GTGT chỉ đạt
95,15% so với dự toán nhưng vẫn tăng so với năm 2001 là 19,05% Ngay từ đầunăm, Cục Thuế Hà Nội đã chỉ đạo các phòng quản lý thu thuế và chi cục tăngcường các biện pháp quản lý, thực hiện nghiêm túc các chỉ thị của Chính phủ, BộTài Chính, Tổng cục Thuế, về công tác quản lý thu thuế GTGT và chống thất thuthuế ngoài quốc doanh Vấn đề quản lý doanh thu, quản lý hộ và kiểm tra quyếttoán thuế được đẩy mạnh để hoàn thành dự toán năm Tuy kết quả thu được khánhưng công tác quản lý thuế GTGT ngoài quốc doanh vẫn còn thất thu cả về hộ vàdoanh thu Cục thuế đã kiểm tra, lập biên bản 135 doanh nghiệp kinh doanh xemáy có dấu hiệu ghi giá bán trên hóa đơn thấp hơn giá thị trường đã yêu cầu cácdoanh nghiệp này thực hiện việc áp giá theo giá tính lệ phí trước bạ, truy thu 670triệu đồng Một số doanh nghiệp ngoài quốc doanh chưa tự giác kê khai thuếGTGT theo thực tế phát sinh, việc ghi chép sổ sách kế toán chỉ là hình thức Thấtthu thuế ở một số lĩnh vực, một số mặt hàng lớn như: xây dựng cơ bản tư nhân, vậntải tư nhân, kinh doanh xe máy, kinh doanh khách sạn, du lịch, ăn uống…
Khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài trong năm qua có sự phát triển
mạnh mẽ Hiện nay, trên địa bàn Hà Nội có 439 dự án với tổng số vốn khoảng 7 tỷ
770 triệu USD trong đó có 192 dự án 100% vốn nước ngoài, 220 dự án liên doanh
và 27 dự án hợp tác kinh doanh Năm 2002, có 5 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoàivới số vốn 123,7 triệu USD được cấp phép (tăng 30,2% so với năm 2001) Số thuthuế GTGT từ khu vực này đạt 603 tỷ đồng tăng 27,77% so với dự toán và tăng35,58% so với năm 2001 (số thu là 445 tỷ đồng)
Trang 6Các con số thống kê nói trên đã cho thấy sự nỗ lực của ngành thuế Hà Nộivới công tác quản lý thuế GTGT trong năm 2002 vừa qua.
2.1.3 TÌNH HÌNH HOÀN THUẾ GTGT TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI NĂM 2002
Hoàn thuế GTGT bắt đầu được triển khai thực hiện cùng với việc áp dụng
Luật thuế GTGT ngay từ đầu năm 1999 Song năm 2002 mới là năm của nhữngvấn đề về hoàn thuế GTGT phát sinh và được công luận đặc biệt quan tâm chú ý.Điều này cũng dễ hiểu bởi trong 3 năm 1999-2001, do luật thuế mới được triểnkhai còn nhiều bỡ ngỡ, các trường hợp hoàn thuế chưa nhiều và phức tạp, các hồ
sơ có số thuế được hoàn lớn chưa nhiều Năm 2002, sau một số vụ việc gian lậnhoàn thuế lớn bị phát hiện, các ngành chức năng đã kịp thời quan tâm và có hướngchỉ đạo mới nhằm khắc phục những kẽ hở còn tồn tại trong quy trình hoàn thuế,tiến tới hạn chế gian lận trong hoàn thuế GTGT
Theo tinh thần Nghị định số 76/2002/NĐ-CP ngày 13/09/2002 của ChínhPhủ và thông tư số 82/2002/TT/BTC ngày 14/10/2002 của Bộ Tài Chính nhằmtăng cường công tác quản lý thu thuế GTGT có hiệu quả, giảm thất thoát choNSNN, ngăn chặn các hành vi gian lận, công tác hoàn thuế GTGT đã thực hiệnnghiêm túc theo quy trình mới Cục thuế Hà Nội đã tiến hành rà soát, phân loại các
hồ sơ hoàn thuế theo hai dạng thanh tra trước khi hoàn và hoàn trước kiểm tra sau.Trong quy trình thẩm định, để đảm bảo việc hoàn thuế được chặt chẽ về mặt hồ sơthủ tục và đúng đối tượng, phòng quản lý thu và phòng nghiệp vụ đã phối hợpkiểm tra xem xét kỹ các hồ sơ hoàn thuế, đặc biệt là các hồ sơ xuất khẩu để kịpthời phát hiện các trường hợp nghi vấn và không đủ điều kiện hoàn
Năm 2002, thực hiện quy trình mới cục thuế Hà Nội đã thực hiện phân loại
16 hồ sơ thuộc diện kiểm tra trước khi hoàn với tổng số tiền là 432 triệu đồng
Trang 7Thực hiện hoàn thuế cho 525 hồ sơ của 285 doanh nghiệp với tổng số tiền thuế đãhoàn là 642.401 triệu đồng Quy trình hoàn thuế được thực hiện theo đúng chủtrương của luật định đồng thời phát huy tác dụng đối với các doanh nghiệp đượchoàn thuế: giảm bớt khó khăn về tài chính cho các doanh nghiệp, khuyến khíchhoạt động xuất khẩu, hoàn vốn cho các dự án ODA…
Công tác kiểm tra, thanh tra sau hoàn thuế được tăng cường Thực hiện chỉthị của Tổng cục Thuế, cục Thuế Hà Nội đã rà soát lại 1.424 hồ sơ đã hoàn thuế từnăm 1999 đến nay, qua đó phát hiện ra 45 hồ sơ có vi phạm với số tiền khoảng 9,4
tỷ đồng Tiến hành thanh tra sau hoàn thuế với 537 hồ sơ, phát hiện 82 hồ sơ có viphạm với số tiền khoảng 6 tỷ đồng Riêng năm 2002, thanh tra sau hoàn thuế 174
hồ sơ, phát hiện 41 hồ sơ có vi phạm với số tiền 2,5 tỷ đồng Đến nay đã thu về chotài khoản truy hoàn thuế số tiền gần 8 tỷ đồng Riêng trong năm 2002, đã thu hồiđược 6,5 tỷ đồng Có 17 doanh nghiệp vi phạm hoàn thuế GTGT trong việc xuấtkhẩu hàng nông, lâm, thủy sản đi Trung Quốc Cục thuế Hà Nội đã tiến hành kiểmtra, xác minh tại Trung Quốc và phát hiện các doanh nghiệp này đã chiếm đoạt hơn
39 tỷ đồng của NSNN từ tiền hoàn thuế đến nay mới chỉ thu hồi 16,7 tỷ đồng.Công tác truy thu tiền hoàn thuế cần kiên quyết và đẩy mạnh hơn nữa
Một trong những công tác quản lý thuế quan trọng, hỗ trợ giảm bớt các gianlận trong hoàn thuế được triển khai thực hiện tốt trên địa bàn Thủ đô là quản lý hóađơn chứng từ Trong năm 2002, cục Thuế Hà Nội đã gửi đi xác minh 8.437 số hóađơn, đã có trả lời 4.591 số hóa đơn; từ đó phạt, truy thu do sai phạm 403 triệuđồng Hà Nội cũng nhận xác minh 28.668 số hóa đơn và đã tiến hành xác minh trảlời được đối với 22.761 số; giúp truy thu, phạt 2,763 tỷ đồng Thông báo mất 2.398
số hóa đơn của 188 đơn vị, phát hiện 124 doanh nghiệp bỏ trốn, mang theo 31.735
số hóa đơn Việc kiểm tra sử dụng hóa đơn được đẩy mạnh, hạn chế những tiêucực trong lĩnh vực này Các đơn vị thuế trên địa bàn đã lập biên bản 606 doanh
Trang 8nghiệp vi phạm chế độ quyết toán hóa đơn; ra quyết định xử lý 603 doanh nghiệp;
xử phạt 13 doanh nghiệp vi phạm chế độ sử dụng hóa đơn, chứng từ; truy thu vàphạt trên 1,6 tỷ đồng Bảy doanh nghiệp vi phạm nghiêm trọng trong quản lý, sửdụng hóa đơn bước đầu xác định chênh lệch do vi phạm là 3,6 tỷ đồng Thực hiệncác hướng dẫn của bộ Tài Chính, Tổng Cục Thuế về quản lý ấn chỉ, đặc biệt là sau
3 tháng thực hiện quyết định 110/2002/QĐ-BTC ngày 18/09/2002 của bộ TàiChính và công văn số 3207 TCT/AC ngày 23/08/2002 của Tổng cục Thuế, bướcđầu đã hạn chế được tình trạng các đối tượng lợi dụng thành lập mới để mua hóađơn nhưng không hoạt động sản xuất kinh doanh, hoặc sử dụng ít nhưng muanhiều để bán hóa đơn kiếm lời, gây ra những vi phạm gian lận hoàn thuế rất khókiểm soát
Trên đây là những con số nói lên kết quả một năm công tác hoàn thuế GTGTngành thuế Hà Nội
Báo cáo tình hình hoàn thuế GTGT các phòng quản lý thu Cục Thuế HN
(đơn vị số tiền: triệu đồng)
Chỉ Tiêu
Đề nghị hoàn thuế Đã giải quyết VPsau HT
LượtĐV
Lượ
t HS
SốTiền
LượtĐV
Trang 919
276161194
660
3649135485649184165
19
285176199
746732
23452381062739526051296299186376351653396326792
52773
29989743840402635
513
20
46 5
45 77 54 55 50145
16
246153114
525
20
46 5 478054555014618 247163
115
642401
11107372941338016965289051168943154361605124135
50040
27046643540328395
41
0 9 8 0 5
4 5 6 4
0
22 6
13
2510
0 410971 0 347256 191245 30 0
7841158568
(Nguồn: Phòng Kế hoạch-Cục Thuế Hà Nội)
Quy ước
Đơn vị: ĐV ; Hồ sơ: HS ; Vi phạm: VP ; Hoàn thuế: HT
2.2 HOÀN THUẾ GTGT ĐỐI VỚI CÁC DOANH NGHIỆP NGÀNH GIAO THÔNG-XÂY DỰNG TRÊN ĐỊA BÀN TP HÀ NỘI
2.2.1 BỘ MÁY QUẢN LÝ THU THUẾ GTGT NGÀNH GIAO THÔNG-XÂY DỰNG
Trực tiếp quản lý thu đối với ngành Giao thông-Xây dựng là phòng quản lýthu Giao thông-Bưu điện-Xây dựng Đây là một trong những phòng ban giàu thànhtích nhất của cục Thuế Hà Nội, mỗi năm đảm nhận hơn 50% trong tổng nguồn thucủa toàn cục Đối với công tác hoàn thuế, Phòng quản lý thu có nhiệm vụ :
- Tiếp nhận hồ sơ hoàn thuế của các đối tượng đề nghị hoàn
Trang 10- Kiểm tra, xem xét tính đầy đủ và hợp lệ của các hồ sơ hoàn thuế.
- Phân loại đối tượng hoàn thuế
- Trình lãnh đạo cục giải quyết hoàn thuế
- Tiến hành việc kiểm tra thanh tra trước và sau hoàn thuế các đối tượng đãđược xét hoàn
- Phối hợp với các phòng ban liên quan như: phòng nghiệp vụ, phòng thanhtra trong khi tiến hành quy trình hoàn thuế
- Đề xuất và tham mưu cho lãnh đạo cục các giải pháp hoàn thiện quy trìnhhoàn thuế
- Lưu hồ sơ, quyết định hoàn thuế
2.2.2 KẾT QUẢ HOÀN THUẾ GTGT NGÀNH GIAO THÔNG-XÂY DỰNG
Phụ trách khối ngành trọng điểm của nền kinh tế, hàng năm phòng Giaothông-Xây dựng tiếp nhận và xử lý rất nhiều hồ sơ hoàn thuế, trong đó đã giảiquyết cho những hồ sơ có giá trị lớn Do đặc thù kinh tế của ngành quản lý, nguồnthu từ khu vực quốc doanh trung ương chiếm tỷ trọng trên 90% tổng số thu toànphòng, đây cũng là lĩnh vực có nhiều dự án đầu tư lớn và phát sinh hoàn thuế cao.Qua hơn 3 năm thực hiện, công tác hoàn thuế phát huy hiệu quả tích cực, đúng thủtục và kịp thời giúp các doanh nghiệp tận dụng tối đa nguồn vốn, mở rộng đầu tư,khuyến khích xuất khẩu…bên cạnh đó cũng bộc lộ không ít nhược điểm Thực tếcho thấy, những sai phạm trong hoàn thuế một phần do tính phức tạp của đặc điểmkinh tế ngành Giao thông-Xây dựng mang lại; các doanh nghiệp có nhiều sai sóttrong làm thủ tục, kê khai xin hoàn thuế; còn nhiều kẽ hở trong cơ chế chínhsách…
Trang 11Báo cáo tình hình hoàn thuế năm 2001-2002
Đơn vị số tiền: triệu dồng
-Số đơn vị đã giải quyết
-Số chuyển sang năm sau
2414 9 1
685811456152604 1416
13 8 5 0
273951401513380 0
(Nguồn: Phòng thuế Giao thông-Cục Thuế Hà Nội)
So với giai đoạn đầu khi mới triển khai thực hiện Luật thuế GTGT năm
1999, quy trình hoàn thuế đã không ngừng được hoàn thiện nhằm tăng cường côngtác quản lý thuế GTGT cho phù hợp với tình hình mới Việc hoàn thuế cho cácdoanh nghiệp ngành Giao thông-Xây dựng nhìn chung được thực hiện khá tốt, đảmbảo đúng thủ tục, thời gian quy định nhằm thực hiện các chủ trương hỗ trợ cácdoanh nghiệp của Nhà nước Tuy khẩn trương nhưng công tác này cũng đòi hỏi sựthận trọng, chính xác, rà soát kỹ càng từng hồ sơ Ngoài sự nỗ lực của các cán bộtrong phòng, còn tranh thủ sự phối kết hợp các bộ phận trong cơ quan, các ngànhkiểm tra để thực hiện tốt quy trình, hạn chế những sơ xuất do nghiệp vụ hoặc cơchế chưa rõ để đưa ra những phản biện thích hợp về vấn đề hoàn thuế Trình tự giảiquyết hoàn thuế cho các doanh nghiệp ngành tương đối đảm bảo tuy nhiên cũngcòn một số vướng mắc cần hoàn thiện Sau đây là phân tích cụ thể tình hình hoànthuế các doanh nghiệp ngành Giao thông-Xây dựng trong năm 2002 vừa qua
2.2.2.1 Giải quyết hồ sơ hoàn thuế
Năm 2001
đơn vị: ngàn đồng
Trang 12Stt QĐsố Ngày Tên Doanh Nghiệp;Lý do hoàn Số Tiền
16/01/2001
01/03/2001
05/04/2001
18/01/2001
31/08/2001
28/08/2001
07/12/2001
22/10/2001
Tổng CT Xây Dựng HN;ODATổngCT Xây Dựng công trình GTI;ODA
CT XNKvật tư đường biển;đvào>đra
CT XL TCCG sông Đà 9; đvào>đra
CT kinh doanh nước sạch; đvào>đra
CT XD Thăng Long ; ODATổng CTXD công trình GT I ; ODACTTM đầu tư phát triển GTVT;
đvào>đraTổng CT thủy tinh gốm XD;đvào>đra
Tổng
1.162.260 5.593.481 4.503.045 253.345 4.615.78211.616.69016.669.082 1.090.592 7.099.901
17/06/2002
CT XD bảo tàng HCM; đvào>đraTCT thủy tinh gốm XD; đvào>đraBan diều hành hợp đồng 1A2; ODA
CT vật tư bưu điện I ; XK
1.392.626 2.936.382 5.615.350 2.998.198
Trang 135 22274 01/07/200
217/09/2002
22/01/2002
TCT tư vấn thiết kế GTGT; đra
Tổng
437.504
13.380.060
(Nguồn: Phòng thuế Giao thông-Cục Thuế Hà Nội)
Năm 2002 vừa qua phòng thuế Giao thông đã thực hiện hoàn thuế cho 5 đơn
vị với tổng số thuế hoàn 13.380 triệu đồng Công tác hoàn thuế đã thực hiện theođúng quy trình mới, phù hợp với sự chỉ đạo của bộ Tài Chính và Tổng cục Thuế,góp phần phát huy tác dụng của hoàn thuế đối với các doanh nghiệp Để đảm bảoquy trình và thời gian giải quyết các trường hợp hoàn thuế, các hồ sơ đến phòng,
hồ sơ cán bộ trả phòng, hồ sơ gửi phòng nghiệp vụ, phòng máy tính đều được lập
sổ theo dõi ngày Việc kiểm tra, rà soát các hồ sơ đề nghị hoàn thuế được tiến hành
kỹ càng, hóa đơn GTGT xin hoàn đều phải gửi đi xác minh Phòng cũng phối hợpvới phòng nghiệp vụ trong quá trình trình thẩm định các hồ sơ hoàn thuế Các hồ
sơ đủ điều kiện sẽ được trình lãnh đạo cục để quyết định hoàn thuế Theo kết quảtổng hợp lũy kế quyết định hoàn thuế cho thấy: Năm 2001, phòng Giao Thông đãgiải quyết 9 hồ sơ hoàn thuế, năm 2002 là 5 hồ sơ, như vậy tổng số hồ sơ giảiquyết hoàn năm 2002 giảm gần một nửa so với trước Số tiền hoàn thuế năm 2002
đã giảm hẳn so với năm trước (năm 2001 là 52.604.178.000đ; năm 2002 là13.380.061.000)
Nguyên nhân cụ thể là:
Trước đây theo quy định của thông tư số 122/2000/TT-BTC của Bộ TàiChính, hồ sơ hoàn thuế có công văn đề nghị xin hoàn và bảng kê khai tổng hợp sốthuế phát sinh đầu ra, số thuế đầu vào được khấu trừ với số thuế đầu vào lớn hơn
Trang 14đầu ra đề nghị hoàn lại là đủ Phòng quản lý thu sau khi tiếp nhận hồ sơ, trên cơ sởkiểm tra tính đầy đủ của các yêu cầu trên, sẽ đề nghị lãnh đạo cục ra quyết địnhhoàn thuế Cơ chế này đã tạo thuận lợi rút ngắn thời gian thủ tục giải quyết hoànthuế cho các doanh nghiệp nhưng cũng là kẽ hở cho kẻ xấu lợi dụng Một số doanhnghiệp xuất khẩu nông lâm thủy sản đã dựa vào cơ chế này để gian lận tiền hoànthuế GTGT của nhà nước Bằng việc cấu kết với bên nước ngoài lập hợp đồng kinh
tế, hóa đơn GTGT, chứng từ thanh toán khống và mua chuộc hải quan khi xuấthàng qua cửa khẩu, các doanh nghiệp xuất khẩu có thể hoàn tất hồ sơ hoàn thuế đểchiếm đoạt tiền của NSNN Nhằm hạn chế sự vi phạm này, thông tư 82/2002/TT-BTC ngày 18/09/2002 đã bổ sung một số yêu cầu về hồ sơ hoàn thuế Căn cứ vàoquy định mới này, rất nhiều hồ sơ đề nghị hoàn thuế đã bị trả lại không được xéthoàn thuế vì những nguyên nhân sau:
- Số liệu kê khai giữa tờ khai và công văn xin hoàn thuế không khớp
- Không có chứng từ thanh toán qua ngân hàng đối với hoạt động xuất khẩu
- Tại các đơn vị xây dựng, không bóc tách được đầu vào của hóa đơn muanguyên vật liệu tại Hà Nội nhưng lại xuất dùng cho các công trình ở nơi khác
- Đơn vị kê khai nhầm cả số thuế đã nộp ở kỳ sau vào đầu vào của kỳ trước
- Việc hoàn thuế GTGT cho chủ dự án, nhà thầu chính, do thời gian giữa cáclần thanh toán định kỳ thường dài, các đơn vị rất hay mắc sai lầm trong kê khai sốthuế đầu vào và đầu ra phát sinh trong tháng Sai lầm thường thấy là kê khai trùnggiữa các tháng, hóa đơn phát sinh cách nhau 4 tháng lại xếp cùng vào một hồ sơhoàn thuế…
Cũng theo tinh thần của thông tư 82, công tác hoàn thuế năm 2002 đã đượctiến hành theo quy trình mới, phân loại đối tượng hoàn thuế để quyết định phươngthức “hoàn thuế trước, kiểm tra sau” hay “kiểm tra thanh tra trước khi hoàn thuế”