Do giới tội phạm thường che dấu các hoạt động của mình nên những số tiềnđược thay tên đổi họ này không được biết một cách chính xác nhưng Quỹ tiền tệquốc tế IMF đã ước tính hàng năm số t
Trang 1THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG RỬA TIỀN CHỐNG RỬA TIỀN Ở
MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI VÀ VIỆT NAM
I THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG RỬA TIỀN VÀ CHỐNG "RỬA TIỀN” TRÊN THẾ GIỚI
Cho tới thời điểm hiện nay, hoạt động rửa tiền đã diễn ra ở khá nhiều nướctrên thế giới Lượng tiền rửa chiếm một tỷ trọng lớn trong khối lượng tiền lưuchuyển trên toàn cầu Theo ước tính của FATF - lực lượng đặc nhiệm hành độngtài chính, tiền "bẩn" đã được rửa có thể lên tới 1500 tỷ USD mỗi năm Năm 2001,thế giới có khoảng 70 "thiên đường trốn thuế", cũng thường được gọi là Trung tâmtiền tệ hải ngoại, tụ tập khoảng 40.000 ngân hàng, 44% tập trung ở vùng Caribean
và Mỹ La tinh, 28% ở châu Âu, 18% ở châu Á, 10% ở Châu Phi - Trung Đông,kiểm soát khoảng 5000 tỷ USD Phần lớn các Trung tâm này đóng vai trò "Trungtâm đặt hàng" chủ yếu phục vụ các Trung tâm tiền tệ lớn hơn như New York,London, Tokyo Hàng năm lượng tiền nằm lại hoặc chuyển qua các "thiên đườngtrốn thuế" này, ước tính bằng một nửa tổng số tiền trên toàn thế giới, biến cácTrung tâm này cũng trở thành những Trung tâm rửa tiền quốc tế quan trọng
Một cái nhìn sơ lược như vậy đã cho chúng ta thấy "rửa tiền” ngày càng trởthành vấn đề mang tính chất toàn cầu và hiệu quả của nó đối với nền kinh tế xã hội
là vô cùng nghiêm trọng Tiến hành chống nạn rửa tiền là một yêu cầu hết sức bứcthiết Vậy cụ thể tình trạng rửa tiền và chống rửa tiền ở các quốc gia ở mức độ nào
và nguy cơ "tiềm ẩn" là gì, chúng ta hãy cùng xem xét
Trang 21 Rửa tiền - chống rửa tiền tại Hoa Kỳ
1.1 Khái quát chung:
Hoa Kỳ là quốc gia đầu tiên xuất hiện nạn rửa tiền vào năm 1920 Nhiều vụrửa tiền đã trôi qua kể từ vụ hình sự đầu tiên dính dáng đến lợi nhuận, nhưng tại
Mỹ chỉ mãi đến năm 1986 đây, "rửa tiền” mới chính thức được coi là bất hợp phápvới mốc là vụ xì-căng-đan Watergate
Trong khi không bị chính thức cấm cho đến năm 1986, rửa tiền đã xuất hiệntrong nhiều vụ án hình sự Hai vụ án hình sự khét tiếng nhất của Mỹ trong thế kỷ
20 đã bị bỏ dở do không tìm được các dấu vết về tài chính Tên trùm găngtơ AlCapone cuối cùng đã bị kết án vì tội trốn thuế Tên Bruno Richard Haupdman,người đã bắt cọc con trai của viên phi công nổi tiếng Chartes Lindbeng năm 1932
đã bị bắt vì không rửa được số tiền đòi chuộc một cách kín đáo Như chúng ta đãbiết năm 1989 dư luận nổi cộm về số tiền bị chiếm đoạt một cách bất hợp pháp ởNga có thể được gửi trong hệ thống ngân hàng Mỹ, vấn đề "tiền bẩn" vẫn chưađược giải quyết
Do giới tội phạm thường che dấu các hoạt động của mình nên những số tiềnđược thay tên đổi họ này không được biết một cách chính xác nhưng Quỹ tiền tệquốc tế IMF đã ước tính hàng năm số tiền này có thể lên đến từ 3 đến 5% tổngdoanh thu toàn thế giới
Lực lượng tài chính đặc nhiệm của nhóm Giao thông đã đưa ra con số khác
từ 300.000 triệu đến 500.000 triệu đô la Mỹ Theo tạp chí Business Week, chỉriêng trong nền kinh tế Mỹ, hàng ngày có khoảng 2 triệu đô la Mỹ được thay tênđổi họ Như vậy, thực thi pháp luật chỉ là một nỗ lực mò kim đáy bể mà thôi
Đứng trước tình trạng này, một yêu cầu cấp thiết đặt ra với Chính phủ Hoa
Kỳ là phải có những quy định cụ thể phù hợp về những biện pháp hữu hiệu chốngrửa tiền Trong đó, những điểm đầu trên cần chú ý là: kết hợp hoạt động trong
Trang 3nước với các hoạt động của tổ chức quốc tế bởi theo ý kiến của một số quan chứcHoa Kỳ thì thường việc thực thi pháp luật Hoa Kỳ bị thất bại do sự phức tạp củanhững điều luật của nước ngoài cũng như sự thiếu hợp tác của Chính phủ nướcngoài Do vậy việc phối hợp trong hành động chống "rửa tiền” là hết sức cần thiết.
Trở lại vụ Watergate, kể từ khi quyết sách nổi tiếng của vụ tai tiếng này cótên "những người đàn ông của Tổng thống" được viết ra "theo dấu đồng tiền" đãtrở thành một câu cửa miệng khi muốn nói đến việc đối phó với giới tội phạm câucửa miệng này do cơ quan thực thi pháp luật của Hoa Kỳ tạo ra từ những năm 70,Chính phủ Hoa Kỳ đã nhấn mạnh cách tiếp cận ba chiều để chống lại tội phạm:truy tố những tội phạm nguy hiểm; theo dấu vết đồng tiền qua những cuộc điểu tra
về rửa tiền; bắt giữ tiền và công cụ hành nghề của giới tội phạm Chỉ có cách theodấu đồng tiền chúng ta mới có thể phát hiện ra toàn bộ qui mô của tội phạm và tổchức phạm pháp mới có thể bị tiêu diệt
Khi Chính phủ Hoa Kỳ ban hành luật chống rửa tiền đầu tiên vào năm 1986thì họ cũng đã xác định được cơ bản đâu là vấn đề trong nước Từ năm 1986, nạnrửa tiền trở thành một vấn đề toàn cầu, bao gồm cả giao dịch tài chính quốc tế,buôn lậu tiền bị pháp luật và cưỡng chế quy định thì khi đó vấn đề sẽ thế nào
Cơ sở pháp lý chống rửa tiền của Mỹ là Luật bảo mật ngân hàng (BSA) năm
1970, theo đó không hình sự hoá các hoạt động rửa tiền nhưng yêu cầu các tổ chứctài chính xây dựng và đảm bảo "dấu vết trên giấy tờ" liên quan đến một số giaodịch Luật BSA liên tục bị phản đối Một số người chì trích những chi phí áp dụng.Một số người khác lại cho rằng nó trái lại điều sửa đổi lần 4 của Hiến pháp Mỹ vềchống lại việc khám xét và bắt giữ vô cớ và Điều sửa đổi lần 5 về tự buộc tội Mặc
dù luật này vẫn được ủng hộ nhưng cho đến nay một số phần vẫn còn gây tranhcãi Thẩm phán Douglas đã nói rằng "Tôi cũng chưa thể đồng ý rằng nước Mỹ đã
bị những tệ nạn lũng đoạn đến nỗi mà chúng ta cần phải bớt đi những rào cản về
Trang 4mặt Hiến pháp để tạo ra cho các chính quyền dân sự có những phương tiện để bắtbọn tội phạm”.
Do việc buôn bán ma tuý phát triển, Quốc hội Mỹ ngày càng quan tâm hơnđến vấn đề rửa tiền và đã đặt ra nó ngoài vòng pháp luật vào năm 1984 bằng việcđưa ra những điều khoản quy định cụ thể về hành vi vi phạm Luật Bảo mật ngânhàng (BSA) qua đạo luật về các tổ chức tống tiền và tham nhũng Cuối cùng đạoluật rửa tiền (1986) quy định rửa tiền là tội phạm liên bang Nó bổ sung ba tội mớitrong luật hình sự: cố ý dụ dỗ một hoạt động giao dịch lớn hơn mức 10000 đô la cóđược từ các hoạt động phạm pháp và cố ý tiến hành những giao dịch nhằm tránhnhững quy định của Luật Bảo mật ngân hàng (BSA) Quy định cuối cùng có nhữngchỗ "hổng" vì tội phạm rửa tiền sẽ thuê người mở hàng hoạt khoản ký quĩ haynhững séc tiền mặt với số tiền dưới mức 10.000 đô la
Luật này đã được bổ sung một vài lần Đạo luật phòng chống ma tuý (1998)
đã làm tăng đáng kể mức hình phạt và đỏi hỏi sự nghiêm ngặt, chính xác trong điềutra phát hiện ra tài liệu ghi chép về lượng tiền mặt từ những hoạt động làm tiền cụthể (Đa số những yêu cầu có liên quan tới tài liệu ghi chép từ các hoạt động làmtiền kể cả đã huỷ bỏ) thêm vào đó, các quy định này cho phép Bộ tài chính Hoa Kỳđược bắt buộc các tổ chức tài chính ở những khu vực cụ thể phải cung cấp nhữngbáo cáo về những giao dịch tiền tệ ở mức dưới 10.000 đô la Đạo luật này cũng quyđịnh Bộ Tài chính đàm phán các hiệp định quốc tế song phương để ghi nhận nhữnggiao dịch tiền tệ Hoa Kỳ lớn và chia sẻ những thông tin này qua biên giới mà tộiphạm ở một nước nhưng rửa tiền ở nước khác Tiền tệ các công cụ tiền tệ, cácluồng vốn giao dịch qua phương tiện điện tử có thể vượt qua biên giới của cácquốc gia, cho phép tội phạm ở các nước khác giấu tiền ở Hoa Kỳ và cho phépnhững tên tội phạm Hoa Kỳ giấu những khoản tiền bất chính của chúng ở hàng
Trang 5trăm nước trên thế giới mà không phải lo lắng rằng những hoạt động của chúng sẽ
Kết quả của việc tập trung nỗ lực vào công đoạn này là những ngân hàng vàcông ty tài chính Hoa Kỳ đã và đang giữ đầu mối chống lại việc đưa các khoản tiềnmặt bất hợp pháp vào hệ thống tài chính Cho dù có một số trường hợp ngoại lệxảy ra nhưng chúng ta cũng rất thành công trong việc ngăn chặn những kẻ rửa tiềntiếp cận với những ngân hàng Hoa Kỳ Và kết quả là những thể chế tài chính phitruyền thống dể rửa những khoản tiền bất hợp pháp của chúng Một số phươngpháp rửa tiền thường xuyên được sử dụng bao gồm việc lưu hành một lượng tiềnbuôn lậu lớn, rửa tiền bằng cách giao dịch thương mại qua hệ thống đổi đồng peso
ở thị trường chợ đen Côlombia, và sử dụng dịch vụ kinh doanh tiền như gửi tiềndiện tử, dịch vụ casas de cambio, dịch vụ tiền gửi qua các công tin cậy, séc du lịch
và séc chuyển khoản
1.2 Chống rửa tiền của Hoa Kỳ:
1.2.1 Những cơ sở pháp lý then chốt của Hoa Kỳ.
Tại Hoa Kỳ, các cơ quan thực thi pháp luật rất quan tâm đến các cơ sở pháp
lý chống lại hoạt động rửa tiền vì nó sẽ có hiệu quả hơn là tấn công trực tiếp vàocác loại tội phạm Ví dụ, trong các vụ buôn bán ma tuý, mức lợi nhuận thu được có
Trang 6thể lên tới 1000 phần trăm hấp dẫn đủ để đảm bảo cung cấp cho các tội phạm trongtrường hợp chúng bị tống vào tù
Đạo luật chống rửa tiền Annuntio – Wylie (1992) đã mở rộng những quyđịnh của luật bảo mật Ngân hàng về “Giao dịch tài chính”, bổ sung thêm điềukhoản đối với giai đoạn chuẩn bị phạm tội và đặt ra ngoài vòng pháp luật những
“Giao dịch chuyển đổi tiền bất hợp pháp” Đạo luật Annuntio – Wylie được biếtđến với việc chỉ ra rõ hành vi nào sẽ bị áp dụng “hình phạt khai tử”, nó quy địnhnếu ngân hàng bị buộc tội rửa tiền, cơ quan thanh tra hữu quan của ngân hàng liênbang phải bắt đầu một quá trình gồm chấm dứt đặc quyền của nó hay thu hồi huỷ
bỏ hợp đồng bảo hiểm của nó, phụ thuộc vào kết quả thanh tra sơ bộ của ngânhàng Đạo luật Annuntio – Wylie cũng thiết lập nên nhóm tư vấn luật bảo mậtngân hàng (mà Cục dự trữ liên bang là một thành viên sáng lập) nhằm đề xuấtnhững cách thức để tăng cường hiệu quả trong việc áp dụng những chương trìnhchống rửa tiền của Bộ Tài chính
Đạo luật ngăn chặn rửa tiền (1994) đã lấp chỗ trống cho những quy định củaluật về âm mưu và tội phạm có tổ chức trong khi đạo luật chống khủng bố (1996)
bổ sung thêm những loại tội phạm khủng bố cũng như khẳng định những hành vi
về tội rửa tiền và Đạo luật Kiểm soát Bảo hiểm y tế (1996) quy định rõ nhữnghành vi “xâm hại sức khoẻ Liên bang”
Hình phạt cho các loại tội phạm bao gồm từ có thời hạn tới 20 năm và mứcphạt tiền lên tới 500.000 đôla hay gấp hai lần số tiền vi phạm, tuỳ thuộc vào mứcphạt nào lớn hơn sẽ áp dụng ở mức đó Ở mức cao nhất của hình phạt, những kẻ viphạm có thể bị bổ sang những hình phạt về dân sự ngang với giá thị tài sản sở hữu,tiền của hay các tiền lãi liên quan đến các hoạt động kinh doanh Quốc hội Mỹ có
ý định làm cho các hình phạt này trở nên khắt khe hơn Trước đạo luật về rửa tiềnnăm 1986, bị đơn bị truy tố theo qui chế có sự ưu đãi đối với những hoạt động bất
Trang 7chính trong đó có tội phạm rửa tiền, cũng như tội phạm trốn thuế, tội đồng loã, tội
vi phạm bảo mật ngân hàng, tội hối lộ và tội lừa đảo Nhìn chung những qui chế
đó đều có hình phạt ít khắt khe hơn nhiều
Nhưng từ góc độ tiền tệ , cuộc sống của nhứng kẻ vi phạm thực sự trở nêntồi tệ khi đạo luật về bắt giữ tài sản vào cuộc Những đạo luật này tách chung khỏinhững nguồn nuôi dưỡng tội phạm hoặc những công cụ được chúng sử dụng Theoqui luật của đạo luật sửa đổi về việc Bắt giữ tài sản dân sự năm 2000, chính phủHoa kỳ hiện nay phải tiến một bước cao hơn nữa nhằm bắt giữ tịch thu tài sản Đểtịch thu tài sản phải đưa ra những lý do xác đáng về nguồn gốc có được nhứng tàisản đó là do hoạt động phạm pháp Để tịch thu dân sự thành công, phải chứngminh được những trường hợp đó có chứng cứ rõ ràng và để thành công bắt giữ tộiphạm phải chứng minh được nhứng trường hợp đó thực sự có những bằng chứngkhông thể chối cãi được Tài sản bị phạt có thể được chia tới tất cả những cơ quanthi hành pháp luật có tham gia, một cách giải quyết chi tiết rất có hiệu quả để thuhút sự hợp tác từ các cơ quan thi hành pháp luật ở nước ngoài
Về phương diện pháp lý, rửa tiền là khái niệm tương tự một số tội xâmphạm có chủ ý trong giao dịch tiền tệ đó là tài sản có được từ nguồn gốc phi pháp
Để kết án, người khởi tố phải đưa ra âm mưu của các bị cáo trong các giao dịchtiền tệ hay hoạt động chuyển giao quốc tế có liên quan tới những khoản tiền cóđược từ một “ hoạt động bất hợp pháp” Danh sách của những loại hoạt động đó
vô cùng dài và bao gồm cả việc nhận đưa hối lộ làm hàng giả buôn bán ma tuý,hoạt động tình báo, tống tiền, lừa đảo, giết người, bắt cóc, in tiền giả và dĩ nhiên
cả gian lận nghiệp vụ ngân hàng
Trang 81.2.2 Dấu vết hồ sơ:
Các cơ quan khởi tố xem xét hồ sơ khi có được lệnh theo đạo luật bảo mậtngân hàng và những điểm bổ sung của nó sẽ là công cụ chủ yếu trong việc điều tranghiên cứu và khởi tố tội sửa tiền Các cơ quan đó sử dụng 5 dạng báo cáo về dấuvết trong giao dịch tài chính
* Báo cáo giao dịch tiền tệ tài liệu được thiết lập khi một tổ chức tài chínhnhận hay cấp số tiênf hơn 10.000 USD Báo cáo bao gồm tên và địa chỉ của ngườithực hiện giao dịch, nhận dạng cá nhân số tài khoản và số thẻ bảo hiểm xã hội củabất kỳ người nào đã tiến hành hoạt động giao dịch (Báo cáo lượng tiền giao dịchkhông nhất thiết phải lập được trong mọi giao dịch tiền mặt lớn Các ngân hàng cóthể miễn đối với các khách hàng quen, đáng tin cậy, nhờ đó có thể giảm số lượngthực hiện các báo cáo giao dịch tiền tệ
* Báo cáo về hoạt động nghi vấn: lập hồ sơ khi bất kỳ nhân viên ngân hàngthấy có căn cứ để nghi ngờ một người sửa tiền, bất kể qui mô giao dịch đó như thếnào
* Mẫu biểu IRS - 8300 Lập hồ sơ khi người nào đó trong một thương vụnhận những khoản tiền mặt được trả trong trao đổi hàng hoá hay dịch vụ vượt quámức 10.000 USD trong giao dịch đơn lẻ hay một loạt những giao dịch liên quan
* Báo cáo tiền tệ và phương tiện thanh toán khác: lập hồ sơ khi một ngườiđến hay ra khỏi Hoa kỳ với lượng tiền tệ hoặc phương tiện thanh toán khác có giátrị quá 10.000 USD Mang theo nhiều hơn số lượng này thì hoàn toàn hợp phápnếu có đủ giấy tờ, nếu không có giấy tờ thì có thể dẫn đến những hình phạt những
5 năm tù hoặc tịch biên tài sản
* Mẫu tài khoản ngân hàng nước ngoài: lập hồ sơ khi một người nào đótrong năm kiểm soát tài khoản nước ngoài trị giá hơn 10.000 USD
Trang 9Tất cả những báo cáo đó giúp cho cơ quan điều tra “lần theo dấu đồngtiền” Mạng lưới chống tội phạm tài chính (FINCEN), được Bộ Tài Chính Hoa kỳthành lập năm 1990 đã hậu thuẫn cho các cơ quan thi hành pháp luật trong việcphân tích , có trách nhiệm duy trì tốt báo cáo đó Khi có cơ hội, những báo cáocần có sự chỉnh lý những thông tin hữu dụng sẽ được thu nhập và loại bỏ nhữngbáo cáo không cần thiết.
Bằng việc áp dụng các hình thức trên, các tổ chức tài chính hỗ trợ cho các
cơ quan thi hành pháp luật có thẩm quyền trong cuộc chiến chống lại rửa tiền Cáchình thức đó cũng chỉ ra giá trị đích thực của các cơ quan đó cũng như của cáckhách hàng hợp pháp
Mạng lưới chống tội phạm Tài Chính (FINCEN) dự toán chi phí của việcthiết lập và lưu trữ hồ sơ với BAS hoàn thành năm 1999 lên tới 109 triệu USD,trong đó không kể đến chi phí đào tạo và kiểm tra nhân sự, thay đổi các chươngtrình máy tính cho phù hợp và sự bất tiện đối với những khách hàng hợp pháp.Cũng có những lo ngại rằng những tổ chức tài chính nhỏ thường phải gánh chịu sựphân bổ không công bằng những chi phí trên đây
Thêm vào đó hiệu quả của các hình thức này cũng là một vấn đề được đặt
ra Cựu cục trưởng Cục dự trữ Liên Bang Larry Lindsey theo dõi từ năm 1996,các ngân hàng đã lập 77 triệu hồ sơ báo cáo về giao dịch tiền tệ nhưng chỉ pháthiện được 7300 bị cáo đã buộc tội nhưng chỉ có 580 người bị tuyên bố là có tội.Xét một cách công bằng, ngoài 580 người bị buộc tội, Bộ Tư pháp Hoa kỳ cũng đãkết tội được 2295 vụ, chiếm tỷ lệ 40% các bản án đã tuyên Những người quản lýngân hàng và đại diện cho các cơ quan thực thi pháp luật bảo vệ việc áp dụng Luậtbảo mật ngân hàng (BSA), cho rằng các giao dịch tiền tệ chưa bao giờ là căn cứ đểkhởi tố và cục dự trữ Liên Bang tiếp tục ủng hộ họ
Trang 10Vai trò của cục dự trữ Liên Bang trong cuộc đấu tranh chống rửa tiền:
Mặc dù không phải là cơ quan thi hành pháp luật, Cục dự trữ Liên bang vẫn tíchcực tiến hành các hoạt động ngăn chặn việc sử dụng các tổ chức tài chính để rửatiền Các hoạt động của cục dự trữ Liên Bang bao gồm chỉ đạo các nghiên cứuBSA, triển khai hướng dẫn chống rửa tiền và chuẩn bị ý kiến chuyên môn cho lãnhđạo các cơ quan thi hành pháp luật của Hoa kỳ, các ngân hàng nước ngoài chuyênbiệt và các tổ chức Chính phủ Các tổ chức tài chính và các nhân viên của họ đượccoi là yếu tố nhanh nhất chống lại rửa tiền và cục Dự trữ Liên bang nhấn mạnhtầm quan trọng của các ngân hàng trong việc củng cố kiểm soát để bảo vệ bản thânkhách hàng của ngân hàng và bản thân khách hàng trước những hoạt động bất hợppháp Trong tất cả hướng dẫn các nhân viên giám sát của FBI, nó kiểm tra việctuân thủ bảo mật ngân hàng Bất kỳ sự phát hiện nào về những điều chưa làm đượcnhư hệ thống kiểm tra nội bộ hay sự tập huấn kém cỏi đều dẫn đến cuộc thẩm tragiai đoạn hai còn nghiêm ngặt hơn
Cục dự trữ liên bang hoàn thành việc phát triển quan điểm một “qui trìnhhoàn thiện thích đáng” Theo chính sách này, các ngân hàng có những vấn đề còntồn đọng sẽ được yêu cầu phải thoả thuận để đảm bảo việc tuân thủ các qui trìnhcho tương lai Những thoả thuận này được thiết kế với mục đích đảm bảo sự nhậnbiết và sự báo cáo đúng lúc, chính xác hoạt động tội phạm được biết rõ hay cònnghi vấn chống lại hay làm cho ngân hàng dính líu tới hoạt động chống lại các cơquan thực thi pháp luật và các cơ quan thanh tra hữu quan
1.2.3 Vòng quay toàn cầu
Trong hệ thống tài chính toàn cầu, các quỹ có thể được di chuyển ngay lậptức từ quốc gia này tới quốc gia khác, làm cho sự hợp tác quốc tế càng quan trọnghơn trong cuộc chiến chống rửa tiền Trong năm 1989, các nước G7 đã thiết lậplực lượng đặc nhiệm về hoạt động tài chính (gọi tắt là FATF) để phát triển chiến
Trang 11lược chống rửa tiền Năm tiếp theo, lực lượng này đã phác thảo “40 điều khuyếnnghị” trong đó đòi hỏi các quốc gia thành viên giúp đỡ lẫn nhau trong việc pháthiệnh rửa tiền, ngăn ngừa việc ban hành các đạo luật làm cản trở những hoạt độngđiều tra rửa tiền, tội phạm và báo cáo những giao dịch có nghi vấn Mặc dù lựclượng đặc nhiệm bao gồm các trung tâm tài chính lớn ở Bắc Mỹ, Châu Âu vàChâu Á nhưng một số quốc gia vẫn chưa phải là thành viên của FATF Vào tháng
6 năm 2000, FATF đã phát hành danh sách 15 quốc gia “ nhiễm những vấn đềnghiêm trọng” Vào tháng 7, Bộ trưởng tài chính các nước G7 đã bổ sung với kếhoạch nhằm thuyết phục những nước này hợp tác bằng cách đe doạ sẽ cắt mốiquan hệ với hệ thống Ngân hàng Thế giới trừ phi họ tích cực hơn trong cuộc chiếnchống rửa tiền Thêm vào đó các tổ chức tài chính độc lập tại các nước G7 cảnhbáo bằng những giao dịch với các quốc gia đó sẽ bị xem xét cực kỳ kỹ lưỡng
1.2.4 Những định hướng trong tương lai:
Trước tình trạng rửa tiền ngày một tinh vi, Hoa kỳ quyết tâm thực hiện mộtchính sách kiểm soát chặt chẽ hơn
Thứ nhất, hệ thống thanh toán điện tử qua Internet đang phát triển làm chogiao dịch điện tử trở lên dễ dàng Một số hệ thống tạp chung vào việc giúp chongười sử dụng ngày càng bí mật trong các hoạt động tiền tệ Tốc độ truyền điện tửđược kết hợp với những khoản tiền mặt ẩn danh đã làm xuất hiện ngày càng nhiềunhững kẻ tiến hành rửa tiền Trong khi đây là một vấn đề đối với các cơ quan thihành pháp luật hữu quan, thì đồng tiền điện tử hiện nay rất thiếu những thể chếcần thiết để điều chỉnh nhằm qui định kiểm soát bọn tội phạm Hơn thế nữa những
kẻ rửa tiền không lo lắng tới hệ thống tổ chức ngân hàng điện tử, trong giới hạnmối cân bằng thấp và các giao dịch tài chính có thể kiểm tra
Thứ hai, thể chế pháp lý được ban hành cho phép Bộ Tài chính có thẩmquyền mạnh mẽ để chiến đấu với nạn rửa tiền, các cơ quan thấp hơn có quyền cấm
Trang 12những giao dịch giữa trung tâm tài chính ở nước ngoài với các ngân hàng Hoa kỳhay các trung tâm môi giới Bộ Tài chính hiện nay không có quyền ngăn cản cáccông ty tài chính Hoa kỳ tiến hành các giao dịch làm ăn ở các quốc gia dường nhưlàm ngơ trước việc rửa tiền, trừ phi đề nghị quốc hội ban hành các chế tài chốnglại các quốc gia được coi là tiềm ẩn mối đe doạ đối với nền an ninh của Mỹ Cácthanh tra viên của Bộ Tài chính luôn cảnh báo các ngân hàng về các khoản tiềncủa tổ chức nước ngoài thường xuyên vi phạm các chuẩn mực đã được công nhận,nhưng những viên thanh tra này không có thẩm quyền như luật định
Nói tóm lại vào 30 năm trở lại đây các nhà làm luật Hoa Kỳ đã ban hànhmột loạt luật lệ nơi điều tra để cố gắng tạo nên những công cụ sắc bén chống lạinhững thủ thuật lách luật tinh vi của bọn rửa tiền Trên cơ sở là một tổ chức quản
lý Ngân hàng, Ngân hàng dự trữ liên bang có vai trò quan trọng trong cuộc chiếnchống rửa tiền có qui mô toàn cầu nên sự tăng cường hợp tác quốc tế thơì gian gầnđây là sự phát triển đầy hứa hẹn Dĩ nhiên cùng với lòng nhiệt huyết bắt giữ tộiphạm, chúng ta cũng cần phải thấy được lợi ích mà luật pháp và sự quản lý manglại so với cái giá mà các tổ chức tài chính mà người tiêu dùng phải chịu
1.3 Những thành tựu đạt được trong cuộc chiến chống rửa tiền của Hoa Kỳ
Bằng những đạo luật khắt khe trong những nỗ lực kiểm soát hoạt động tàichính để chống rửa tiền, Hoa Kỳ đã đạt được những thành tựu đáng kể trong cuộcchiến đấu chống rửa tiền đầy khó khăn này Ở đây chỉ xin đề cập đến một sốchiến dịch chống rửa tiền có hiệu quả nổi bật
Trang 131.3.1 Chiến dịch "thuần hoá chú lừa"
Ngày 01 tháng 07 năm 1998, Trưởng phòng tài chính, Chủ tịch và Phó Chủtịch của Công ty Supermail, Inc… một công ty séc chuyển khoản đã bị bắt vì thamgia vào một vụ rửa tiền trong một vụ điều tra kéo dài trong vòng 2 năm do vănphòng chống rửa tiền ở Los Angeles của Cục điều tra Liên bang và phòng cảnh sátLos Angeles tiến hành Theo hồ sơ, công ty này là một trong những công ty hàngđầu của Hoa Kỳ cung cấp dịch vụ cho Mexico và Châu Mỹ La tinh
Ba thành viên quản trị cùng với 6 nhân viên đã bị bắt sau khi đại bồi thẩmđoàn Liên bang đã đưa ra bản cáo trạng với 67 điểm kết tội 11 bị cáo bao gồm cảCông ty Supermail có âm mưu rửa tiền, né tránh yêu cầu báo cáo về lưu hành tiền
tệ và chiếm đoạt tài sản một cách bất hợp pháp
Mục tiêu đầu tiên của cuộc điều tra là quỹ của Công ty ở Reseda, California.Những người điều tra dưới vỏ bọc bí mật đã tiếp cận với người quản lý, người đãđồng ý rửa những đồng tiền "ma tuý" với khoản phí tiền mặt Đặc biệt người quản
lý chuyển một số lượng tiền mặt lớn thành giấy lệnh chuyển tiền của Công ty Khi
có một lượng tiền lớn cần được rửa, người quản lý sẽ yêu cầu các cộng sự làmviệc ở những khu vực khác giúp đỡ Khi một người quản lý mới điều hành nhữnghoạt động ở chi nhánh Reseda vào tháng 4 năm 1997 thì anh ta đưa tới công tymột số nhân viên Những nhân viên này được phép phát hành những phiếu gửi tiền
và chuyển một lượng tiền bất chính lớn tới một tài khoản bí mật ở Miami, trongkhi số tiền để duy trì hoạt động vẫn nằm trong quỹ của công ty
Tổng cộng các bị cáo đã rửa tổng cộng trên 3 triệu USD tiền "ma tuý".Người ta cho rằng đây là một trong những vụ điều tra chống lại nạn rửa tiền nhằmvào giới kinh doanh séc chuyển khoản lớn nhất trong lịch sử nước Mỹ
Trang 141.3.2 Chiến dịch “công việc mạo hiểm”
Từ khi hầu hết các đường dây rửa tiền với quy mô lớn bao gồm cả nhữngkhoản tiền buôn bán ma tuý hình thành thì nạn rửa những khoản tiền của tội phạm
"cổ cồn" ngày càng trở thành một hiện tượng nghiêm trọng Chiến dịch “công việcmạo hiểm” do Cục hải quan Liên bang và FBI tiến hành vào năm 1994 sau khimột bọn lừa đảo đăng quảng cáo trên một số tờ báo và ấn phẩm kinh doanh lớncủa Hoa Kỳ Những tin quảng cáo này đưa ra những đề nghị cho vay vốn đối vớinhững chủ hãng kinh doanh với "khoản phí trả trước" Các nạn nhân trên toàn thếgiới bắt đầu trả những khoản tiền lãi trả trước từ 50.000 đến 2,2 triệu USD để cóthể được vay vốn Sau khi trả khoản tiền này, các nạn nhân được yêu cầu ký mộtbản hợp đồng yêu cầu họ ngay lập tức mở thư tín dụng từ 2 -20 triệu USD làm tiềnthế chấp cho khoản vay Nếu các nạn nhân không thể mở thư tín dụng với mộtkhoản tiền lớn như vậy, ngay lập tức bọn lừa đảo bảo rằng họ đã vi phạm điềukhoản của hợp đồng và giữ tiền lãi trả trước của họ Trên thực tế những kẻ chủmưu của kế hoạch này biết rằng các nạn nhân sẽ không thể đáp ứng được các điềukhoản của hợp đồng và bằng cách đó chúng đã chiếm của các nạn nhân nhữngkhoản tiền lãi trả trước
Để che đậy số tiền chúng đã ăn cắp, những kẻ lừa đảo này mở ngân hàngCaribean American Bank ở Antigua và Barbuda vào năm 1994 Cục Hải quanLiên bang và FBI đã phát hiện ra rằng ngân hàng này chỉ hoạt động bề ngoài, làmột trong 18 ngân hàng hoạt động dưới sự kiểm soát của Ngân hàng quốc tế Châu
Mỹ (A.I.B - Ltd) ở Antigua Cả hai ngân hàng này bị đóng cửa do tội lừa đảo.Chính từ các ngân hàng này và vô số những Công ty bình phong khác, bọn lừa đảo
có thể mua máy bay, thuyền đua, xe cộ, bất động sản và những tài sản khác bằngcác khoản tiền lừa đảo Một số bị cáo phát hành những thẻ tín dụng lớn - dưới têncủa những công ty bình phong - qua hệ thống ngân hàng ở Antigua, vì vậy chúng
có thể tiêu thụ những khoản tiền ăn cắp thẻ tín dụng ở khắp nơi trên thế giới Ít
Trang 15nhất 400 người trên thế giới đã bị mất tiền vì vụ lừa đảo này Nhưng mục đích củachúng là còn lừa thêm nhiều người hơn nữa Tổng số tiền của vụ lừa đảo trên cóthể không bao giờ được tiết lộ, nhưng người ta ước tính khoảng 60 triệu USD Kể
từ đó, 19 người bị kết án trong chiến dịch “công việc mạo hiểm” Hoa kỳ đang tìmcách dẫn độ một bị cáo ở Antigua bị buộc tội thành lập ngân hàng CaribeanAmerican Banh cho bọn lừa đảo cũng như dẫn độ bị cáo khác ở Thái Lan về
1.3.3 Những vụ việc liên quan đến hệ thống chuyển đổi đồng tiền peso chợ đen.
* Chiến dịch khinh công: Một trong những chiến dịch thành công gần đây
tấn công vào hệ thống thị trường chợ đen chuyển đổi đồng peso là chiến dịchkhinh công cuộc điều tra do Cục Hải quan liên bang tiến hành Từ tháng 3/1997đến tháng 5/1999, các nhân viên tham gia chiến dịch khinh công đã chiếm đượclòng tin của bọn môi giới buôn bán đồng peso Colombia làm việc cho các trùmbuôn ma tuý Colombia, chúng giao cho các nhân viên mật những khoản tiền mặtkhổng lồ thu được từ việc buôn bán ma tuý Những nhân viên này đưa nhữngkhoản tiền mặt đó vào các tài khoản cho chính phủ kiểm soát
Sau mỗi vụ, những kẻ đổi tiền peso lại chỉ thị cho các nhân viên mật chuyểntiền vào các tài khoản ngân hàng đã được chỉ định Thông qua hệ thống thị trườngchợ đen chuyển đổi đồng peso Colombia, bọn môi giới đổi tiền peso đã lấy đồngpeso thu được từ việc nhập khẩu hàng hoá Mỹ để đổi đồng đô la ở các tài khoản bímật Bọn này sẽ gởi vào các tài khoản ngân hàng của các nhà xuất khẩu Mỹ khoảntiền đô la như một khoản thanh toán cho hàng hoá mà nhà nhập khẩu Colombia đãnhận được cũng như cho các bên thứ ba liên quan đến hệ thống chuyển đổi này.Kết thúc chu kỳ rửa tiền đó, các nhà nhập khẩu Colombia nhận được khi xác nhận
là việc chuyển tiền đô la đã hoàn tất chuyển cho bọn môi giới buôn bán đồng peso