+ Việt Nam nằm ở nơi giao thoa của các nền văn hóa khác nhau, nên có nhiều nét tương đồng về lịch sử, văn hóa – xó hội và mối giao lưu lâu đời với các nước trong khu vực, tạo điều kiện c[r]
Trang 1onthionline.net đề thi chọn học sinh giỏi Môn địa lý lớp 8
năm học 2010-2011
(Thời gian làm bài 120 phút - không kể giao đề)
đề ra:
Câu 1 (3,0đ): Trỡnh bày đặc điểm vị trí địa lí và phõn tớch ý nghĩa vị trí địa lí nước ta về
mặt tự nhiờn, kinh tế và văn hoỏ - xó hội.
Câu 2 (4,0 đ): Vùng biển Việt Nam mang tính chất nhiệt đới gió mùa, em hãy chứng minh
điều đó thông qua các yếu tố khí hậu biển Biển đem lại những thuận lợi và khó khăn gì đối với kinh tế và đời sống của nhân dân ta.
Câu 3 (1,5đ): Hãy trình bày ý nghĩa của giai đoạn Tân kiến tạo đối với sự phát triển lãnh thổ
Việt Nam.
Câu 4 (1,5đ): Dựa vào bảng số liệu dưới đây và tập bản đồ, hãy:
a) Tính và so sánh nhiệt độ trung bình năm của Hà Giang, Lạng Sơn và Hà Nội.
b) So sánh nhi t ệ độ trung bình các tháng mùa ông (t tháng 11 đ ừ đế n tháng 4) c a 3 ủ
tr m nói trên ạ
Trạm Tháng
Hà Giang
Vĩ độ: 22049’B
Độ cao: 118m
Lạng Sơn
Vĩ độ: 21050’B
Độ cao: 259m
Hà Nội
Vĩ độ: 21001’B
Độ cao: 5m 1
2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
15,5 15,6 20,2 23,6 26,4 27,3 27,3 27,1 26,3 23,6 19,9 16,6
13,7 14,5 18,0 22,0 25,6 26,9 27,0 26,6 25,3 22,2 28,5 14,8
16,4 17,0 20,1 23,7 27,3 28,8 28,9 28,2 27,2 24,6 21,4 18,2
1
(4.0đ
)
* Đặc điểm vị trí địa lí: (1,0đ)
- Nằm ở rỡa phớa đông của bán đảo Đông Dương, ở gần trung tâm của vùng Đông
Nam Á
- Vị trí bán đảo, vừa gắn liền với lục địa Á- Âu, vừa tiếp giáp với Thái Bỡnh Dương
rộng lớn
- Nằm trên các tuyến đường giao thông hàng hải, đường bộ và hàng khụng quốc tế
quan trọng
- Nằm trong khu vực có nền kinh tế phát triển năng động trờn thế giới
* Ý nghĩa của vị trí địa lí:
- í nghĩa tự nhiờn: (1,0)
+ Do vị trí từ vĩ độ 23023/B đến 8034/B nên nước ta nằm hoàn toàn trong vành đai
nhiệt đới nửa cầu Bắc Do đó thiên nhiên nước ta mang đặc điểm cơ bản của thiên
nhiên nhiệt đới gió mùa, với nền nhiệt ẩm cao, chan hũa ỏnh nắng
+ Nước ta giáp biển Đông là nguồn dự trữ dồi dào về nhiệt và ẩm, nên chịu ảnh
hưởng sâu sắc của biển đông Vỡ thế thiờn nhiờn nước ta bốn mùa xanh tốt, không
bị biến thành sa mạc hoặc bán sa mạc như một số nước cùng vĩ độ ở Tây Nam Á và
Tây Phi
+ Nước ta nằm trên vành đai sinh khoáng Châu Á – Thái Bỡnh Dương nên có
nguồn tài nguyên khoáng sản phong phú Đây là cơ sở để phát triển một nền công
0.25đ 0.25đ 0.25đ 0.25đ
0.25đ
0.25đ
0.25đ
Trang 2nghiệp đa ngành.
+ Nằm ở nơi gặp gỡ của nhiều luồng di cư động thực vật khiến cho tài nguyên sinh
vật nước ta rất phong phú
- Về kinh tế: (0,5)
+ Nước ta nằm trên ngó tư đường hàng hải và hàng không quốc tế nên có điều kiện
phát triển các loại hỡnh giao thụng, thuận lợi trong việc phỏt triển quan hệ ngoại
thương với các nước trong và ngoài khu vực Việt Nam cũn là cửa ngừ mở lối ra
biển của Lào, đông bắc Thái Lan, Campuchia và khu vực tây nam Trung Quốc
- Về văn hóa – xó hội: (0,5)
+ Việt Nam nằm ở nơi giao thoa của các nền văn hóa khác nhau, nên có nhiều nét
tương đồng về lịch sử, văn hóa – xó hội và mối giao lưu lâu đời với các nước trong
khu vực, tạo điều kiện chung sống hũa bỡnh, hợp tỏc hữu nghị và cựng phỏt triển
- Về an ninh – quốc phũng: (0,5)
+ Nước ta có vị trí quân sự đặc biệt quan trọng của vùng Đông Nam Á, một khu
vực kinh tế năng động và nhạy cảm với những biến động chính trị trên thế giới
+ Biển Đông của nước ta có ý nghĩa chiến lược trong công cuộc xây dựng phát triển
và bảo vệ tổ quốc
0.25đ
0.5đ
0.5đ 0.5đ
0.5đ
2
(3,0đ
)
* Biển Đông nằm hoàn toàn trong vành đai nhiệt đới:
+ Chế độ gió: trên biển Đông có 2 mùa gió, gió hướng Đông Bắc chiếm ưu thế
trong 7 tháng, từ tháng 10 đến tháng 4 Các tháng 5 đến 11 có hướng Tây Nam Gió
trên biển mạnh hơn trên đất liền, tốc độ gió đtạ 5 – 6 m/s và cực đại tới 50 m/s
+ Chế độ nhiệt: ở biển mùa hạ mát, mùa đông ấm, biên độ nhiệt nhỏ, nhiệt độ trung
bình 230C
+ Chế độ mưa: Lượng mưa ít hơn trên đất liền từ 1100 đến 1300 mm/năm
+ Ngoài ra trên biển còn có 2 dòng biển: Dòng biển lạnh hoạt động vào mùa đông
có hướng TB - ĐN, dòng biển nóng hoạt động vào mùa hè có hướng TN - ĐB Các
dòng biển cùng với vùng nước trồi nước chìm đã kéo theo sự di chuyển của các
sinh vật Chế độ triều độc đáo, phức tạp
* Những thuận lợi và khó khăn do biển mang lại:
+ Thuận lợi: Vùng biển Việt Nam có giá trị to lớn về kinh tế, trên biển có nhiều khoáng sản đặc biệt là dầu khí, hải sản phong phú, bờ biển đẹp thuận lợi cho
phát triển du lịch và phát triển hải cảng, ngoài ra còn giữ vững và bảo vệ chủ quyền
an ninh đất nước
+ Khó khăn: Thiên tai thường xuyên xảy ra (bão, nước dâng,…) biển ngày càng bị ô nhiễm nên có ảnh hưởng lớn đến sự phát triển kinh tế và đời sống con
người
0.5đ
0.5đ 0.5đ
0.5đ
0,5đ
0,5đ
3
(1,5đ
)
* ý nghĩa của giai đoạn Tân kiến tạo đối với sự phát triển của lãnh thổ Việt Nam là:
- Nâng cao địa hình, làm cho núi non, sông ngòi trẻ lại -
Xuất hiện các cao nguyên bazan núi lửa ở Tây Nguyên - Sụt
lún tại các vùng đồng bằng phù sa trẻ - Mở rộng
Biển Đông
- Góp phần thành tạo các khoáng sản quan trọng: dầu khí, than bùn, bô xít,
0,25đ 0,25đ 0,25đ 0,25đ 0,5đ
4
(1,5đ
)
a) Tính và so sánh:
23,50C
- Nhiệt độ trung bình năm cao nhất là Hà Nội, sau đó đến Hà Giang và thấp nhất là
Lạng Sơn
b) Nhiệt độ trung bình các tháng mùa đông của Hà Nội đều cao hơn của Hà
Giang và Lạng Sơn; Lạng Sơn có nhiệt độ trung bình các tháng mùa đông thấp
nhất
0,5đ 0,5đ 0,5đ