Kiến thức: nắm vững hơn khái niệm luận điểm, tránh được sự hiểu lầm mà các em thường mắc phải là lẫn lộn giữa luận điểm với luận đề cần nghị luận hoặc coi luận điểm là một bộ phận của vấ[r]
Trang 1ÔN TẬP VỀ LUẬN ĐIỂM
I MỤC TIÊU: Giúp HS:
1 Kiến thức: nắm vững hơn khái niệm luận điểm, tránh được sự hiểu lầm mà
các em thường mắc phải là lẫn lộn giữa luận điểm với luận đề cần nghị luận
hoặc coi luận điểm là một bộ phận của vấn đề nghị luận; thấy rõ hơn mối quan
hệ giữa luận điểm với vấn đề nghị luận và giữa các luận điểm với nhau trong
một bài văn nghị luận
2 Kĩ năng: HS có kĩ năng tìm hiểu, nhận biết, phân tích luận điểm và sự sắp
xếp luận điểm trong bài văn nghị luận
3 Thái độ: HS có ý thức trau dồi vốn kiến thức về làm văn.
4 Hình thành năng lực cho HS: Năng lực tổng hợp, khái quát.
II CHUẨN BỊ: GV: Soạn GA, bảng phụ; hướng dẫn HS chuẩn bị bài;
HS: Chuẩn bị bài theo hướng dẫn của GV
III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC CỦA HS:
*HĐ 1: Dẫn dắt vào bài (1’):
Mục tiêu: Tạo tâm thế học tập, giúp HS ý
thức được nhiệm vụ học tập, hứng thú học bài
mới
Ở lớp 7 các em đã được học về văn nghị luận Bài hôm nay các em sẽ được ôn lại kiến thức về luận điểm
*Hoạt động 2: HD HS ôn tập lí thuyết.
* HD tìm hiểu mục I (9’):
Mục tiêu: HS nắm lại khái niệm luận điểm,
xác định được LĐ
- Cho HS nhắc lại khái niệm luận điểm (Ý c
trong mục 1).
- Giải thích lí do không chọn ý a, b
- GV? Dựa vào phần chuẩn bị ở nhà, em hãy cho
biết những luận điểm trong bài “Tinh thần yêu
nước của nhân dân ta” ở SGK Ngữ văn 7 tập II.
- HS đọc ý b, mục 2:
- GV? Xác định 2 luận điểm như vậy đã đúng
chưa? Vì sao? (Chưa thể hiện rõ quan điểm, tư
tưởng của người viết).
- GV? Vậy những luận điểm trong bài “Chiếu dời
đô” là gì?
- GV? Qua phần trình bày trên, em hiểu luận
điểm là gì? -> HS đọc Ý 1- Ghi nhớ.
? Luận điểm phải đảm bảo yêu cầu gì?
-> HS đọc Ý 2, 3 - Ghi nhớ.
* HD tìm hiểu mục II (10’):
Mục tiêu: HS nắm được mối qua hệ giữa LĐ
với vấn đề trong bài văn NL
- HS theo dõi mục 1 ý a
- GV? Vấn đề cần nghị luận (tức cần làm rõ)
trong bài “Tinh thần yêu nước của nhân dân ta” là
I Khái niệm luận điểm:
1 Luận điểm: Là những tư tưởng,
quan điểm, chủ trương cơ bản mà người viết, người nói nêu ra trong bài
2 Xác định luận điểm:
a Những luận điểm trong bài “Tinh thần yêu nước của nhân dân ta”:
- Nhân dân ta có một truyền thống yêu
nước nồng nàn (Luận điểm cơ sở, xuất phát)
- Đồng bào ta ngày nay cũng rất yêu nước, thật xứng đáng với tổ tiên ta
ngày trước (Luận điểm mở rộng).
- Nhiệm vụ của mỗi người dân là phải làm cho tinh thần yêu nước được thực hành vào công việc kháng chiến
(Luận điểm kết luận)
b Hệ thống luận điểm trong bài
“Chiếu dời đô”:
- Dời đô là việc làm cần thiết (Luận điểm cơ sở, xuất phát)
- Nhà Đinh, Lê không chịu dời đô là hạn chế
- Thành Đại La xét về mọi mặt, xứng đáng là kinh đô bậc nhất
- Vậy vua sẽ dời đô đến thành Đại La
Trang 2gì? Trong bài “Chiếu dời đô” là gì?
- GV? Nếu Bác Hồ chỉ nêu ra một luận điểm: “
Đồng bào ta ngày nay có lòng yêu nước nồng
nàn” thì có làm sáng tỏ vấn đề được không? Vì
sao? (Không, vì không đủ sức thuyết phục).
- GV? Trong bài: “Chiếu dời đô”, nếu Lí Công
Uẩn chỉ nêu một luận điểm: “Các triều đại trước
đây đã nhiều lần dời đô” thì mục đích của nhà
vua khi ban chiếu có đạt được không? Vì sao?
- GV? Từ sự tìm hiểu trên, em rút ra kết luận
NTN về mối quan hệ giữa luận điểm với vấn đề
cần giải quyết trong bài văn nghị luận?
* HD tìm hiểu mục III (10’):
Mục tiêu: HS nắm được mối quan hệ giữa các
LĐ với nhau
- GV? Em chọn hệ thống luận điểm nào sau đây
để viết bài văn theo đề bài” Hãy trình bày rõ vì
sao chúng ta phải đổi mới phương pháp học tập?
- GV? Vì sao em chọn hệ thống luận điểm 1?
(Đạt các yêu cầu như phần gợi ý SGK trang 74).
- GV? Vậy các em kết luận NTN về luận điểm và
mối quan hệ giữa các luận điểm trong bài văn
nghị luận?
- HS đọc ghi nhớ; GV chốt ý
(Luận điểm kết luận).
3 Kết luận: (Ý 1, 2, 3- Ghi
nhớ-SGK/ 75)
II Mối quan hệ giữa luận điểm với vấn đề cần giải quyết trong bài văn NL:
1 Vấn đề cần làm rõ trong bài văn nghị luận:
- Bài “Tinh thần yêu nước của nhân dân ta”: Tinh thần yêu nước của nhân
dân ta thể hiện NTN?
- Bài “Chiếu dời đô”: Vì sao cần phải
dời đô ? -> Nếu bài văn nghị luận chỉ nêu ra một luận điểm thì không thể làm sáng
tỏ vấn đề
2 Kết luận: Luận điểm phải phù hợp
với yêu cầu giải quyết vấn đề và đủ để làm rõ vấn đề
III Mối quan hệ giữa các luận điểm trong bài văn NL:
1 Xét 2 hệ thống luận điểm đã cho:
2 Nhận xét: Hệ thống luận điểm 1
đảm bảo yêu cầu
3 Kết luận: (Ý 4-Ghi nhớ- SGK/
75.)
* Hoạt động 3: HD luyện tập (15’):
Mục tiêu: HS vận dụng được lí thuyết vào làm
BT, từ đó củng cố kiến thức về văn nghị luận
- GV hướng dẫn HS làm các BT:
BT1: LĐ của đoạn văn: Nguyễn Trãi là một
tinh hoa của đất nước, của dân tộc lúc bấy giờ
BT2: a Bỏ LĐ: Nước ta là một nước văn hiến
có truyền thống giáo dục lâu đời
b Sắp xếp và sửa lại các LĐ:
- Giáo dục là yếu tố quyết định đến việc giảm
tăng dân số; thông qua đó mà quyết định môi
trường sống, mức sống, …trong tương lai
- Giáo dục trang bị kiến thức và nhân cách, trí
tuệ, tâm hồn cho trẻ em, những chủ nhân của
tương lai
- Do đó giáo dục là chìa khóa cho sự phát triển
kinh tế cho tương lai
- Giáo dục cũng là chìa khóa cho sự phát triển
chính trị và tiến bộ XH trong tương lai
IV Luyện tập:
BT1:
BT2: