Kiến thức: Hiểu được cách dùng các phương tiện để liên kết các đoạn văn làm cho chúng liền ý, liền mạch.. Kĩ năng: Biết viết được các đoạn văn liền ý, liền mạch2[r]
Trang 1LIÊN KẾT CÁC ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN
I MỤC TIÊU: Giúp HS:
1 Kiến thức: Hiểu được cách dùng các phương tiện để liên kết các đoạn
văn làm cho chúng liền ý, liền mạch
2 Kĩ năng: Biết viết được các đoạn văn liền ý, liền mạch.
3 Thái độ: HS có ý thức dùng các phương tiện liên kết khi nói, viết.
4 Hình thành năng lực: Dùng từ đúng và hay.
II CHUẨN BỊ:
- GV: Soạn GA, bảng phụ; hướng dẫn HS chuẩn bị bài
- HS: Chuẩn bị bài theo hướng dẫn của GV từ tiết trước
III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC CỦA HS:
*Hoạt động 1: Dẫn dắt vào bài: (1’)
Mục tiêu: Tạo tâm thế học tập, giúp HS ý
thức được nhiệm vụ học tập, hứng thú học bài
mới
- GV: Giới thiệu bài.
- HS: Lắng nghe và chuẩn bị tâm thế cho việc
học bài mới
Các đoạn văn là những bộ phận để tạo nên văn bản Để VB được liền ý, liền mạch thì giữa các đoạn văn phải liên kết chặt chẽ với nhau Bài học hôm nay sẽ giúp các em biết cách dùng các phương tiện liên kết để liên kết các đoạn văn trong VB
* Hoạt động 2: Hình thành kiến thức cho
HS:
* HD tìm hiểu mục I (9’).
Mục tiêu: HS nắm, hiểu được tác dụng của
việc liên kết các đoạn văn trong VB
- HS đọc 2 đoạn văn
- GV nêu câu hỏi, gợi ý cho HS khai thác
kiến thức? Hai đoạn văn có liên hệ gì với
nhau không? Vì sao? Thiếu liên kết sẽ gây
khó khăn gì cho người đọc, người nghe?
- HS trình bày, GV nhận xét, chốt ý;
- HS đọc 2 đoạn văn ở mục 2.
? Cụm từ “Trước đó mấy hôm” bổ sung ý
nghĩa gì cho đoạn văn 2?
? Nhờ cụm từ này mà hai đoạn văn có mối
liên kết gì với nhau?
? Nếu không có cụm từ này thì hai đoạn văn
sẽ NTN? (Không phân biệt rõ thời gian hiện
tại hay quá khứ )
? Qua phần tìm hiểu trên, em rút ra kết luận
NTN?
- HS làm việc cá nhân, cặp rồi trình bày.
- GV nhận xét, chốt ý;
I Tác dụng của việc liên kết các đoạn văn trong VB:
1 Xét 2 đoạn văn – SGK trang 50:
* Nhận xét:
=> Hai đoạn văn không liền mạch vì thiếu phương tiện liên kết => Khó hiểu
2 Xét 2 đoạn văn – SGK trang 50, 51:
* Nhận xét:
- Cụm từ “Trước đó mấy hôm” bổ sung ý nghĩa về thời gian cho đoạn văn sau và nối đoạn văn sau với đoạn văn trước tạo sự liền mạch cho 2 đoạn văn
* Kết luận: (Ý1 – Ghi nhớ/ trang 53 )
Trang 2- HS đọc ghi nhớ - ý 1; GV chuyển ý.
* HD tìm hiểu cách liên kết các đoạn văn
trong VB:
- Dùng từ, ngữ để liên kết (10’):
- HS đọc VD ở mục a
- GV nêu 3 câu hỏi ở mục a để HS giải quyết
? Giữa hai đoạn văn có quan hệ gì? (Liệt kê)
? Vậy em kết luận NTN?
- HS trình bày, GV nhận xét, chốt ý;
- HS đọc VD ở mục b
- GV nêu 3 câu hỏi ở mục b để HS giải quyết
? Hai đoạn văn có quan hệ đối lập thì ta dùng
những từ ngữ nào để liên kết chúng
- HS đọc hai đoạn văn ở mục d trang 52
? Quan hệ giữa 2 đoạn văn là gì? (Tổng kết,
khái quát)
? Từ ngữ nào liên kết hai đoạn văn trên?
? Vậy em kết luận NTN?
- HS đọc lại hai đoạn văn ở mục I.2 – trang
50, 51
? Từ “đó” là từ loại gì? (Chỉ từ)
? Trước đó là khi nào? (Quá khứ)
? Hãy tìm những chỉ từ, đại từ có thể làm
phương tiện liên kết
- Dùng câu nối để liên kết (10’):
- HS đọc VD ở mục 2.
? Câu nào có tác dụng liên kết hai đoạn văn
với nhau?
? Câu này có tác dụng liên kết NTN?
- HS trình bày; GV nhận xét, chốt ý
- HS đọc ghi nhớ; GV chốt ý chính.
II Cách liên kết các đoạn văn trong VB:
1 Dùng từ, ngữ để liên kết các đoạn văn:
a.Xét VD a: (SGK)
* Kết luận: Những đoạn văn có quan hệ
liệt kê thì dùng các từ ngữ chỉ quan hệ liệt
kê: Trước hết, đầu tiên, cuối cùng, sau
đó, sau nữa, một mặt, mặt khác, một là, hai là, thêm vào đó, ngoài ra,… để làm
phương tiện liên kết các đoạn văn
b.Xét VD b: (SGK)
* Kết luận: Những đoạn văn có quan hệ
tương phản, đối lập thì dùng các từ ngữ chỉ
quan hệ: tương phản, đối lập: Nhưng, trái lại, ngược lại, thế mà, vậy mà, nhưng mà, tuy vậy, tuy nhiên, …để làm phương tiện
liên kết các đoạn văn
c Xét VD ở mục d trang 52: (SGK)
* Kết luận: Những đoạn văn có quan hệ
tổâng kết, khái quát thì dùng các từ ngữ chỉ
quan hệ tổng kết, khái quát: Tóm lại, nói tóm lại, tổng kết lại, nhìn chung, … để
làm phương tiện liên kết các đoạn văn
d Đại từ, chỉ từ, QHT, cũng có thể làm phương tiện liên kết các đoạn văn
2 Dùng câu nối để liên kết các đoạn văn:
* Xét VD ở mục 2 trang 53: (SGK)
* Nhận xét: Câu văn: “Ái dà, lại còn chuyện đi học nữa cơ đấy” dùng để phát
triển ý trong câu ở đoạn văn trước
=> Là câu nối hai đoạn văn với nhau
3 Kết luận: (Ghi nhớ - SGK trang 53)
*Hoạt động 3: Hướng dẫn luyện tập (15’):
Mục tiêu: HS vận dụng được kiến thức bài
học để làm được bài tập, từ đó nâng cao nhận
thức về dùng từ tượng hình, tượng thanh
- HS thảo luận, làm các BT 1, 2
- GV chỉnh sửa sau khi các em trình bày
III Luyện tập:
1 BT 1: Các từ ngữ có tác dụng liên
kết:
a Nói như vậy (Tổng kết )
b Thế mà (Tương phản)
c Cũng (Nối tiếp, liệt kê )
2 BT 2: Các từ ngữ điền vào chỗ trống:
a: từ đó; b: Nói tóm lại; c Tuy nhiên