a.Kiến thức: Phân biệt được 3 bộ bò sát thường gặp (bộ có vảy, bộ rùa, bộ cá sấu) bằng những đặc điểm cấu tạo ngoài, nêu được những đặc điểm cấu tạo ngoài và tập tính của một số loài khủ[r]
Trang 1SỰ ĐA DẠNG VÀ ĐẶC ĐIỂM CHUNG
CỦA LỚP BÒ SÁT I.Mục tiêu bài học
1 Kiến thức, kỹ năng, thái độ và nội dung tích hợp
a.Kiến thức: Phân biệt được 3 bộ bò sát thường gặp (bộ có vảy, bộ rùa, bộ
cá sấu) bằng những đặc điểm cấu tạo ngoài, nêu được những đặc điểm cấu tạo ngoài và tập tính của một số loài khủng long thích nghi với đời sống của chúng Giải thích nguyên nhân sự diệt vong của khủng long và tại sao các loài bò sát nhỏ tồn tại đến nay Vai trò của bò sát
b.Kỹ năng: Rèn luyện kỹ năng quan sát hình, nhận biết kiến thức, rèn kỹ
năng hoạt động nhóm
c.Thái độ: Giáo dục yêu thích sự tìm hiểu tự nhiên.
d Tích hợp: Giáo dục tình yêu thiên nhiên, ý thức bảo vệ môi trường và bảo
vệ động thực vật
2 Các kĩ năng sống cơ bản.
- Kĩ năng tự nhận thức
- Kĩ năng giao tiếp
- Kĩ năng lắng nghe tích cực
- Kĩ năng hợp tác
- Kĩ năng tư duy sáng tạo
- Kĩ năng tìm kiếm và xử lí thông tin
3 Các phương pháp dạy học tích cưc.
- Phương pháp dạy học theo nhóm
- Phương pháp giải quyết vấn đề
- Phương pháp Trực quan
II Tổ chức hoạt động dạy học
1.Chuẩn bị đồ dùng dạy học:
Gv: + Tranh các hình về bài học hoặc có liên quan đến bài dạy.
+ Mẩu vật, mô hình
+ Băng hình về tập tính
Hs: học sinh đọc trước bài mới
2.Phương án dạy học:
+Bộ xương
+ Các cơ quan dinh dưỡng
+ Thần kinh và giác quan
3.Hoạt động dạy và học
A Hoạt động khởi động
*.Ổn định lớp
*.Bài cũ
- Nêu đặc điểm bộ xương của thằn lằn và ếch có gì khác nhau?
- Nêu đặc điểm của hệ tuần hoàn, tiêu hóa, hô hấp, bài tiết của thằn lằn?
* Khám phá: Khủng long xếp vào loài nào trên trái đất?Tại sao chúng lại bị
diệt vong?
B Hoạt động hình thành kiến thức:
Trang 2Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
* Hoạt động 1: Tìm hiểu sự đa dạng của bò
sát
♦ Mục tiêu : Giải thích được bò sát rất đa
dạng, nêu được đặc điểm cấu tạo ngoài phân
biệt bộ có vảy, bộ cá sấu, bộ rùa
♦Tiến hành:
GV yêu cầu học sinh đọc mục SGK Tr 130
làm phiếu học tập
GV treo bảng phụ gọi HS lên điền vào
GV chốt lại bằng bảng chuẩn kiến thức
ĐĐ cấu tạo
Tên bộ Mai vàyếm Hàm và răng Vỏ trứng
Có vảy
Cá sấu
Rùa
Không có Không có Có
Hàm ngắn Hàm dài Hàm không
có răng
Trứng màng dai
Vỏ đá vôi
Vỏ đá vôi
Từ SGK Tr 130 và phiếu học tập, GV cho
thảo luận:
- Sự đa dạng của bò sát thể hiện ở những
điểm nào?
- Lấy ví dụ minh họa?
* Hoạt động 2: Tìm hiểu về khủng long
♦ Mục tiêu : Hiểu được tổ tiên của bò sát là
lưỡng cư cổ, lý do phồn thịnh và diệt vong của
khủng long
♦Tiến hành:
GV giảng giải cho HS:
- Sự ra đời của bò sát:
+ Nguyên nhân: do khí hậu thay đổi
+ Tổ tiên của bò sát là lưỡng cư cổ (cổ ngắn,
đốt sống cổ, lồng ngực…)
GV yêu cầu HS đọc SGK và hình 40.2 thảo
luận:
- Nguyên nhân phồn thịnh của các loài khủng
long?
- Nêu những đặc điểm thích nghi với đời sống
của khủng long cá, khủng long cánh và khủng
long bạo chúa?
Tổ tiên của khủng long kỷ Trias
GV chốt lại kiến thức
- Nguyên nhân khủng long bị diệt vong?
1.Đa dạng của bò sát
Các nhóm đọc mục SGK Tr 130 quan sát hình 40.1
HS các nhóm thảo luận và hoàn thành phiếu học tập
Đại diện nhóm lên làm bài tập, nhóm khác nhận xét bổ sung
Các nhóm tự sửa chữa
Các nhóm sau khi nghiên cứu trả lời câu hỏi
- Số loài, cấu tạo cơ thể và môi trường phong phú
Tiểu kết:
- Lớp bò sát rất đa dạng, số loài lớn, chia làm 3 bộ:
+ Bộ có vảy: có da phủ vảy, con cái đẻ trứng có vỏ dai.
+ Bộ rùa: có mai và yếm, con cái đẻ trứng trên cạn, trứng có vỏ đá vôi + Bộ các sấu: Hàm dài, răng lớn, trứng
có vỏ đá vôi
- Có lối sống và môi trường sống phong phú
2 Các loài khủng long:
a Sự ra đời:
Bò sát cổ hình thành cách đây khoảng
280 – 230 triệu năm.
b Thời đại phồn thịnh và diệt vong của khủng long:
HS đọc SGK và hình 40.2
- Do điều kiện sống thuận lợi, chưa có
kẻ thù
Các loài khủng long rất đa dạng
Một vài HS phát biểu, lớp nhận xét bổ sung
Các nhóm thảo luận thống nhất ý kiến và
Trang 3- Tại sao bò sát cổ nhỏ tồn tại đến ngày nay?
GV chốt lại kiến thức
* Hoạt động 3: Tìm hiểu đặc điểm chung
của bò sát.
GV yêu cầu học sinh thảo luận nêu đặc điểm
chung của bò sát về:
- Môi trường sống?
- Đặc điểm cấu tạo ngoài? Đặc điểm cấu tạo
trong?
GV chốt lại kiến thức, HS nhắc lại đặc điểm
chung
* Hoạt động 4: Tìm hiểu vai trò của bò sát.
GV yêu cầu HS nghiên cứu SGK
- Nêu lợi ích và tác hại của bò sát?
- Lấy ví dụ minh họa?
ghi được:
- Lý do diệt vong:
+ Do cạnh tranh với chim, thú (động vật hằng nhiệt cơ thể duy trì được nhiệt độ lạnh nóng)
+ Do ảnh hưởng khí hậu, thiên nhiên (khí hậu lạnh, thiên thạch va vào trái đất…)
- Bò sát cổ nhỏ vẫn tồn tại vì:
+ Cơ thể nhỏ, dễ tìm nơi cư trú
+ Yêu cầu thức ăn ít
+ Cổ nhỏ an toàn hơn
Đại diện nhóm phát biểu, nhóm khác nhận xét bổ sung
Tiểu kết:
- Nguyên nhân:
+ Do điều kiện sống thuận lợi chưa có
kẻ thù.
+ Các loài khủng long chưa có kẻ thù.
- Lý do diệt vong: Do cạnh tranh, khí hậu, thiên tai.
- Bò sát cổ nhỏ vẫn tồn tại:
+ Cơ thể nhỏ, dễ tìm nơi ẩn trú + Thức ăn ít
+ Trứng nhỏ
3 Đặc điểm chung của bò sát:
HS vận dụng kiến thức đã học lớp bò sát thảo luận rút ra đặc điểm chung:
- Cơ quan di chuyển, dinh dưỡng, sinh sản, thân nhiệt
Đại diện nhóm phát biểu, nhóm khác nhận xét bổ sung
Tiểu kết:
Bò sát là động vật có xương sống thích nghi hoàn toàn với đời sống ở cạn Da khô, có vảy sừng, cổ dài, chi yếu, di chuyển bằng cách bò sát Phổi có nhiều vách ngăn, tim có vách hụt, máu
đi nuôi cơ thể là máu pha Thụ tinh trong, đẻ trứng trên cạn, trứng có nhiều noãn hoàn, vỏ dai Là động vật biến nhiệt.
Trang 44 Vai trò của bò sát:
HS đọc SGK và tự rút ra vai trò của bò sát
Một vài HS phát biểu, lớp nhận xét bổ sung
Tiểu kết:
- Ích lợi:
+ Tiêu diệt sâu bọ hại mùa màng + Cung cấp thực phẩm có giá trị.
+ Làm nguyên liệu chế tạo thuốc.
+ Dùng làm đồ mỹ nghệ
- Tác hại: gây độc cho con người: rắn…
C Hoạt động luyện tập:
GV cho 1,2 HS đọc phần ghi nhớ, đọc mục: EM CÓ BIẾT
Hoàn thành sơ đồ sau:
Ba………
Hàm có răng, Hàm không có răng,
không có mai và yếm
………
Hàm ………… Hàm rất dài Bộ
………
Răng ……… Răng …………
Trứng ……… Trứng ………
Bộ có răng Bộ ………
D Hoạt động vận dụng:
Phân biệt được sự khác nhau của 3 bộ bò sát : bộ có vảy, bộrùa, bộ cá sấu
E Hoạt động tìm tỏi , mở rộng:
- Về nhà học bài, trả lời câu hỏi 1,2 SGK
- Tìm hiểu đời sống chim bồ câu