C5 Sử dụng được kiến thức vật lí để đánh giá và cảnh báo mức độ an toàn của thí nghiệm, của các vấn đề trong cuộc sống và của các công nghệ hiện đại. Lưu ý đối với các thí nghiệm đặc biệ[r]
Trang 1CHỦ ĐỀ CÁC TÁC DỤNG CỦA DÒNG ĐIỆN
I MỤC TIÊU (Theo chuẩn kiến thức, kĩ năng)
1 Kiến thức
- Nêu dòng điện đi qua vật dẫn thông thường đều làm cho vật dẫn nóng
lên,
- Kể được tên các dụng cụ điện hoạt động dựa trên tác dụng nhiệt của
dòng điện
- Kể tên và mô tả tác dụng nhiệt,tác dụng phát sáng của dòng điện đối
với 3 loại bóng đèn Bóng đèn pin (đèn dây tóc), bóng đèn của bút thử
điện, đèn đi ốt phát quang (đèn LED)
- Mô tả mô tả một TN hoặc hoạt động của một thiết bị thể hiện tác dụng
từ của dòng điện, tác dụng hoá học, và tác dụng sinh lý của dòng điện
2 Kỹ năng
- Biết mắc mạch điện đơn giản
- Nêu được biểu hiện do tác dụng sinh lý của dòng điện khi có dòng điện
đi qua cơ thể người
3 Thái độ
Nghiêm túc, hợp tác và trung thực trong học tập
II MỤC TIÊU PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC
1 Định hướng các năng lực được hình thành
- Năng lực giải quyết vấn đề, năng lực thực nghiệm NL dự đoán suy luận
lí thuyết, thiết kế và thực hiện theo phương án thí nghiệm, dự đoán, phân
tích, khái quát rút ra kết luận khoa học Đánh giá kết quả và giải quyết
vấn đề
2 Bảng mô tả các năng lực có thể phát triển trong chủ đề
Nhóm
năng lực Năng lực thành phần
Mô tả mức độ thực hiện nhiệm
vụ
Năng lực
sử dụng
kiến thức
K1 Trình bày được kiến thức về các hiện tượng, đại lượng, định luật, nguyên lí vật lí cơ bản, các phép đo, các hằng số vật lí
- Nêu được các tác dụng nhiệt, quang, từ, hoá, sinh lí của dòng điện và nêu được biểu hiện của từng tác dụng này
- Nêu được ví dụ cụ thể về mỗi tác dụng của dòng điện
K2 Trình bày được mối quan hệ giữa các kiến thức vật lí
Xây dựng được bản đồ tư duy về các tác dụng của dòng điện để thể hiện mối liên hệ giữa các tác dụng của dòng điện
K3 Sử dụng được kiến thức vật
lí để thực hiện các nhiệm vụ học tập
-Dựa vào biểu hiện của các tác dụng nhiệt, quang, từ, hoá, sinh lí suy ra dòng diện có
K4 Vận dụng (giải thích, dự - Giải thích các ứng dụng của các
Trang 2đoán, tính toán, đề ra giải pháp, đánh giá giải pháp,…) kiến thức vật lí vào các tình huống thực tiễn
tác dụng nhiệt, quang, từ, hoá, sinh lí diễn ra trong thực tiễn
Năng lực
về phương
pháp
P1 Ðặt ra những câu hỏi về một
sự kiện vật lí
Đưa ra các câu hỏi đạt vấn đề vào bài (VD Vì sao tại các trạm điện cao thế lại luôn có biển báo nguy hiểm?
Quạt điện quay được dựa trên tác dụng gì của dòng điện?)
P2 Mô tả được các hiện tượng
tự nhiên bằng ngôn ngữ vật lí và chỉ ra các quy luật vật lí trong hiện tượng đó
Mô tả các hiện tượng quan sát được trong thí nghiệm và trong thực tế, để rút ra quy luật (VDNước trong ấm điện
Trước khi cắm điện lạnh Sau khi cắm điện nóng Suy ra tác dụng nhiệt.) P3 Thu thập, đánh giá, lựa chọn
và xử lí thông tin từ các nguồn khác nhau để giải quyết vấn đề trong học tập vật lí
Từ các thí nghiệm, các hiện tượng thực tế để sử lí các thông tin (VD về các thiết bị điện được dùng để đốt nóng Tác dụng nhiệt của dòng điện)
P4 Vận dụng sự tương tự và các
mô hình để xây dựng kiến thức vật lí
P5 Lựa chọn và sử dụng các công cụ toán học phù hợp trong học tập vật lí
P6 Chỉ ra được điều kiện lí tưởng của hiện tượng vật lí
Khi thực hiện các thí nghiệm hoặc quan sát các hiện tượng trong thực tế, HS đề xuất được một số tác nhân có thể ảnh hưởng phần nào đến kết quả của TN và hiện tượng (Vd khi đun nước thì
bỏ qua một phần nhiệt lượng tỏa
ra môi trường) P7 Ðề xuất được giả thuyết; suy
ra các hệ quả có thể kiểm tra được
Từ các tác dụng đã biết của dòng điện và các hiện tượng trong thực
tế học sinh đưa ra các dự đoán về các dụng khác của dòng điện P8 Xác định mục đích, đề xuất
phương án, lắp ráp, tiến hành xử
Học sinh biết đề xuất được một
số TN tương tự, đơn giản để rút
Trang 3lí kết quả thí nghiệm và rút ra nhận xét
ra được các kết luận về tác dụng của dòng điện
P9 Biện luận tính đúng đắn của kết quả thí nghiệm và tính đúng đắn các kết luận được khái quát hóa từ kết quả thí nghiệm này
Học sinh biết phân tích các kết luận trên và hiểu kết luận trên còn có thể đúng trong một số trường hợp khác trong thực tế
Năng lực
trao đổi
thông tin
X1 Trao đổi kiến thức và ứng dụng vật lí bằng ngôn ngữ vật lí
và các cách diễn tả đặc thù của vật lí
Học sinh có thể trao đổi với Gv, với nhau về các tác dụng của dòng điện trong thực tế bằng thuật ngữ vật lí (VD Dòng điện đun sôi được nước, thay bằng câu Dòng điện có tác dụng nhiệt) X2 Phân biệt được những mô tả
các hiện tượng tự nhiên bằng ngôn ngữ đời sống và ngôn ngữ vật lí (chuyên ngành )
Học sinh lấy được các ví dụ trong thực tế học sinh có thể diễn đạt các tác dụng của dòng điện bằng ngôn ngữ Vật lí.( VD )
X3 Lựa chọn, đánh giá được các nguồn thông tin khác nhau
Quan sát và biết tiến hành thí nghiệm cũng như tìm hiểu tốt các thông tin trong SGK hoặc các kênh thông tin trong cuộc sống X4 Mô tả được cấu tạo và
nguyên tắc hoạt động của các thiết bị kĩ thuật, công nghệ X5 Ghi lại được các kết quả từ các hoạt động học tập vật lí của mình (nghe giảng, tìm kiếm thông tin, thí nghiệm, làm việc nhóm… )
Qua quan sát TN và các hiện tượng xảy ra trong thực tế HS trả lời được câu hỏi trong SGK và ghi lại được các tác dụng của dòng điện trong thực tế
X6 Trình bày các kết quả từ các hoạt động học tập vật lí
HS biết trình bày các kết quả thu được khi tiến hành TN và hoạt động nhóm
X7 Thảo luận được kết quả công việc của mình và những vấn đề liên quan dưới góc nhìn vật lí
HS biết phân tích các kết quả TN
và các hiện tượng quan sát được
về các tác dụng của dòng điện X8 Tham gia hoạt động nhóm
trong học tập vật lí
HS biết tổ chức hoạt động nhóm hợp lí nhất
Năng lực
cá thể
C1 Xác định được trình độ hiện
có về kiến thức, kĩ nãng, thái độ của cá nhân trong học tập vật lí
HS biết được các kiến thức trong đời sống (có thể bỏ)
C2 Lập kế hoạch và thực hiện được kế hoạch, điều chỉnh kế
(thể hiện công việc giao đối với HS)
Trang 4hoạch học tập vật lí nhằm nâng
cao trình độ bản thân
C3 Chỉ ra được vai trò (cơ hội)
và hạn chế của các quan điểm
vật lí trong các trường hợp cụ
thể trong môn vật lí và ngoài
môn vật lí
C4 So sánh và đánh giá được
-dưới khía cạnh vật lí- các giải
pháp kĩ thuật khác nhau về mặt
kinh tế, xã hội và môi trường
Biết được các ảnh hưởng của các tác dụng của dòng điện, để biết ảnh hưởng như thế nào đối với môi trường, từ đó khắc phục được cái hạn chế để có phương pháp tối ưu nhất
C5 Sử dụng được kiến thức vật
lí để đánh giá và cảnh báo mức
độ an toàn của thí nghiệm, của
các vấn đề trong cuộc sống và
của các công nghệ hiện đại
Lưu ý đối với các thí nghiệm đặc biệt là tác dụng nhiệt, tác dụng sinh lí, từ đó có phương pháp cảnh báo trong cuộc sống
C6 Nhận ra được ảnh hưởng vật
lí lên các mối quan hệ xã hội và
lịch sử
Biết được sự ảnh hưởng của các tác dụng của dòng điện đối với môi trường và trong lao động kỹ thuật đời sống