Khi tạo văn bản, việc sắp xếp trật tự sự việc cần phải tuân thủ theo một trình tự hợp lí để tạo ra tính liên kết trong văn bản?. Bố cục và những yêu cầu về bố cục trong văn bản?[r]
Trang 1BỐ CỤC TRONG VĂN BẢN
I/ MỤC TIÊU: Học xong bài này học sinh phải:
1 Kiến thức:
- Thấy được tầm quan trọng của bố cục trong văn bản.
- Bước đầu hiểu thế nào là một bố cục rành mạch, hợp lí.
2 Kĩ năng:
- Rèn kĩ năng tạo lập văn bản theo bố cục 3 phần.
3 Thái độ:
- Cĩ ý thức XD bố cục khi viết văn
II/ PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY
Chứng minh, nêu vấn đề, thảo luận,…
III/ CHUẨN BỊ:
Giáo viên: bảng phụ, tài liệu tham khảo,
Học sinh: bài soạn, bảng phụ,…
IV/ TIẾN TRÌNH LÊN LỚP:
1 Ổn định lớp: Nắm sĩ số, nề nếp lớp.(1 phút)
2 Kiểm tra bài cũ(5 phút)
- Em hiểu thế nào là liên kết trong văn bản?
- Muốn làm cho văn bản cĩ tính liên kết ta phải sử dụng những phương
tiện liên kết nào?
3 Nội dung bài mới:
a/ Đặt vấn đề.
Trong việc tạo lập văn bản nếu ta chỉ biết liên kết các câu trong văn bản thơi thì chưa đủ Văn bản cịn cần cĩ sự mạch lạc, rõ ràng Muốn vậy phải sắp xếp các câu, các đoạn theo một trình tự hợp lí, đĩ chính là bố cục trong văn bản Bài học hơm nay sẽ giúp ta biết cách làm đĩ
b/ Triển khai bài.
HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY VÀ
TRỊ
NỘI DUNG KIẾN THỨC Hoạt động 1
Muốn viết một đơn xin nghỉ học em
phải sắp xếp theo trình tự nào?
Nếu đảo trật tự trên em thấy nh thế
nào? Liệu lá đơn cĩ đợc chấp nhận
khơng?
Khi tạo văn bản, việc sắp xếp trật tự
sự việc cần phải tuân thủ theo một
trình tự hợp lí để tạo ra tính liên kết
trong văn bản
I Bố cục và những yêu cầu về
bố cục trong văn bản
1 Bố cục của văn bản
Sắp xếp theo trình tự
- Quốc hiệu, tiêu ngữ
- Tên đơn
- Nơi gửi đơn (GV chủ nhiệm)
- Ngời làm đơn
- Lí do gửi đơn
- Lời hứa
- Lời cảm ơn
- Ký tên
Trang 2Vậy bố cục trong văn bản là gì?
Bố cục trong văn bản là một yêu cầu
cần thiết phải có khi xây dựng văn
bản
Đọc hai câu chuyện và trả lời câu hỏi:
So sánh hai văn bản trên với văn bản
trong sách giáo khoa em đã học thì có
gì khác nhau không?
Theo em cần phải sửa như thế nào?
Để cho bố cục rành mạch và hợp lí
cần phải có điều kiện nào?
Bài văn tự sự, miêu tả có mấy phần và
nhiệm vụ của từng phần là gì?
Khi đảo trật tự các phần trong văn
bản, em có nhận ra không? Vì sao?
Em có nhận xét gì về bố cục của các
phần trong văn bản?
Hoạt động 2
- Bố cục là sự bố trí, sắp xếp các
phần, các đoạn theo trình tự, một
hệ thống rành mạch hợp lí
2 Những yêu cầu về bố cục trong văn bản
+ Giống nhau: đầy đủ các ý + Khác nhau: Nguyên bản có 3 phần thì ở đây chỉ có 2 phần Các ý trong văn bản trên cũng
đ-ợc sắp xếp lộn xộn
-> Bố cục chưa hợp lí, cách kể
chuyện rờm rà, thiếu tính thống nhất làm cho ngời đọc ngời nghe thấy khó hiểu Các chi tiết bị sắp xếp lộn xộn không theo trình tự diễn biến của câu chuyện
+ Sửa lại
- Con ếch trong một cái giếng,
nó thấy bầu trời chỉ bằng cái vung, nó nghĩ mình là chúa tể
- Nó ra khỏi giếng, đi lại ghêng
ngang và bị giẫm bẹp
- Bỏ câu cuối: từ đáy trâu trở
thành bạn của nhà nông
Ghi nhớ: sgk/30
3 Các phần của bố cục
- Gồm 3 phần:
+ Mở bài: Tả khái quát + Thân bài: Tả chi tiết + Kết bài: Tóm tắt về đối tợng
và cảm nghĩ khái quát
-> Mỗi phần có một đặc điểm,
nhiệm vụ riêng biệt dó đó có thể
dễ dàng nhận ra đặc điểm từng phần
+ Văn bản thờng đợc xây dựng theo bố cục ba phần: Mở bài, thân bài, kết bài
II Luyện tập
- Mẹ bảo phải chia đồ chơi
- Hai anh em chia đồ chơi
- Hai anh em đến trờng chia tay thầy cô và bạn bè
Trang 3Bài tập 2/30
Ghi lại bố cục của truyện "Cuộc chia
tay của những con búp bê"
Nhận xét về bố cục vừa tìm đợc
Bài tập 3/30
Xếp lại theo trình tự
- Hai anh em chia tay nhau
- Bố cục hợp lý theo trình tự thời gian diến ra sự việc, có
mở đầu có kết thúc
Báo cáo thành tích học của cá nhân
Mở bài:
Thân bài: Thành tích học tập của bản thân
- Bản thân đã học ở nhà, ở lớp
nh thế nào Kết bài: Chúc đại hội thành công
4 Củng cố(4 phút)
- Chủ đề của một văn bản là gì?
5 Dặn dò( 1 phút)
- Làm bài tập 3
- Soạn bài: “Mạch lạc trong văn bản”
- Thế nào là Mạch lạc trong văn bản?
- Các yêu cầu để văn bản mạch lạc?