- Giải thích ý nghĩa câu tục ngữ: Câu tục ngữ khẳng định những sai lầm, thất bại chính là nguyên nhân dẫn đến thành công tiếp theo của con người.. - Khẳng định tính chất đúng đắn và giải[r]
Trang 1ần 28- Tiết 108
Tập làm văn
LUYỆN TẬP LẬP LUẬN GIẢI THÍCH
Viết bài Tập làm văn số 6 ở nhà
I.Mục tiêu
- Củng cố những hiểu biết về về cách làm bài văn lập luận giải thích
- Vận dụng những hiểu biết đó vào làm một bài văn giải thích cho 1 nhận định, 1 ý kiến về 1 vấn đề quen thuộc đối với đời sống của các em
- HS có thể tự đánh giá chính xác hơn trình độ TLV của bản thân để có phương hướng phấn đấu phát huy ưu điểm và sửa chũa
II Hướng dẫn học sinh học bài
*Đề bài: Một nhà văn có nói: "Sách là ngọn đèn sáng bất diệt của trí tuệ con ngời" Hãy giải thích nội dung câu nói đó
- Em hãy nhắc lại các bước làm một bài văn giải thích ?
- Đề trên thuộc kiểu bài nào ?
- Đề bài yêu cầu giải thích vấn đề gì ?
- Làm thế nào để nhận ra yêu cầu đó ? - Để đạt đợc yêu cầu giải thích đã nêu, bài làm cần có những ý gì ?
- MB cần nêu những gì ?
- Ta có thể sắp xếp các ý của phần TB như thế nào ?
- Giải thích sách là gì ?
- Giải thích tại sao sách là ngọn đèn bất diệt của trí tuệ ?
- Thái độ của em đối với việc đọc sách như thế nào ?
- KB cần phải nêu gì ?
III.Kiến thức trọng tâm
I- Tìm hiểu đề và tìm ý:
- Kiểu bài: Giải thích
- Nội dung: giải thích vai trò của sách đối với trí tuệ con người
-Căn cứ vào mệnh đề và căn cứ vào các từ ngữ trong đề
II- Lập dàn bài:
1- MB:
- Nhận xét khái quát về vai trò của câu dẫn trong đời sống con ngời
- Trích dẫn câu nói
2-TB:
a- Giải thích ý nghĩa câu nói:
- Sách là gì: là kho tàng tri thức, là sản phẩm tinh thần, là người bạn tâm tình gần gũi
-Tại sao sách là ngọn đèn bất diệt của con người: Sách giúp ta hiểu về mọi lĩnh vực, sách giúp ta vợt mọi khoảng cách về thời gian, không gian
b- Thái độ đối với việc đọc sách:
- Tạo thói quen đọc sách
- Cần chọn sách để đọc
Trang 2- Phê phán và lên án những sách có nội dung xấu.
3-KB:
- Khẳng định lại tác dụng to lớn của sách
- Nêu phương hướng hành động của cá nhân
III-Viết bài văn:
Viết bài tập làm văn số 6 ở nhà
Đề 1 “Nhiễu điều phủ lấy giá gương
Người trong một nước phải thương nhau cùng”
Người xưa muốn nhắn nhủ điều gì trong câu ca dao ấy?
Đề 2: Hãy giải thích ý nghĩa của câu tục ngự: “ Thất bại là mẹ thành công ’’
Đề 1.
I/Mở bài:
- Nêu vắn tắt khái niệm của ca dao dân ca
- Từ đó giới thiệu câu ca dao dân ca:
"Nhiễu điều phủ lấy giá gương
Người trong một nước phải thương nhau cùng"
- Nêu ý nghĩa của câu ca dao dân ca đó
- Dẫn đến thân bài
II/Thân bài:
1 Giải thích nghĩ đen và nghĩa bóng của câu tục ngữ:
"Nhiễu" là thứ vải tơ, cầm thấy nặng tay "Điều" là màu đỏ "Nhiễu điều" là một thứ vải quý, được dùng để may áo đẹp hay lót trên bàn, trên kệ, trên khay để đặt những đồ quý "Giá gương" là cái khung bằng gỗ để người ta đặt cái gương lên…
Thông qua những hình ảnh đẹp đẽ, gợi cảm của câu ca dao muốn ca ngợi những tình cảm trong sáng như tấm lụa điều và chiếc gương Hãy nghĩ đến tình đồng hương, đồng bào, để rồi nhiệt tình cứu giúp nhau…
2 Ý nghĩa của câu ca dao dân ca trên
3 Truyền thống đã được nhân dân ta thể hiện như thế nào?
- Tình làng nghĩ xóm…
- Mọi người tương trợ lẫn nhau qua chiến dịch "Mùa hè xanh"…
- Giúp đỡ đồng bào bị lũ lũt…
4 Người học sinh đã thể hiện tốt truyền thống ấy như thến nào trong gia đình, nhà trường?
- Thể hiện lòng yêu thương, tinh thần đoàn kết qua những việc gì?
- Còn ngoài xã hội? (nêu dẫn chứng)
III/ Kết bài:
- Khẳng định tính đúng đắn của câu ca dao
- Từ đó rút ra bài học cho bản thân
Đề 2:
1 Mở bài
- Trong cuộc sống, mấy ai là không một lần gặp thất bại, Nhưng có người bị vấp ngã, bị thất bại đã chán nản, bỏ cuộc; có người lại biết đứng dậy, bước tiếp và thành công
- Giới thiệu và nêu ý nghĩa câu tục ngữ “Thất bại là mẹ của thanh công”, câu tục ngữ là lời đúc kết kinh nghiệm của nhân dân ta từ thực tế cuộc sống, đồng thời là lời khuyên hữu ích cho mỗi người trong cuộc sống
2 Thân bài
- Giải thích ý nghĩa câu tục ngữ: Câu tục ngữ khẳng định những sai lầm, thất bại chính là nguyên nhân dẫn đến thành công tiếp theo của con người
- Khẳng định tính chất đúng đắn và giải thích tại sao đúng?
+ Vì mỗi người để đạt đến một mục đích nào đó trong cuộc sống thì luôn phải trải qua nhiều giai đoạn Giai đoạn khởi đầu thường rất khó khăn
+ Vì trong cuộc sống không phải lúc nào con người cũng gặp những thuận lợi, êm xuôi
Trang 3+ Vì sau một lần vấp ngã hay thất bại, ta có thể rút ra bài học kinh nghiệm cho bản thân (nguyên nhân thất bại, làm thế nào để tránh thất bại)
- Chứng minh (bằng dẫn chứng trong thực tế hoặc sách báo): Đứa trẻ tập đi dễ bị vấp ngã; lần đầu tiên tập bơi hoặc chơi một môn thể thao dễ lúng túng, không thành công; những nhà khoa học, nhà kinh tế lớn trên thế giới cũng đã thất bại nhiều lần mới có thể thành công và nổi tiếng
- Bàn luận, mở rộng:
+ Phê phán những người tự ti, thiếu lạc quan, dễ chán nản trong cuộc sống
+ Yếu tố quan trọng để thành công sau thất bại: Sự tự nhận thức và ý thức cao của con người; ý chí, nghị lực vươn lên trong cuộc sống; lòng kiên trì, can đảm đối mặt với thử thách và chiến thắng nỗi sợ hãi của chính mình
3 Kết bài
- Tóm lại về ý nghĩa của câu tục ngữ
- Bài học kinh nghiệm cho bản thân