- Đoạn văn tả cảnh và cảm xúc của người viết đứng trên cây cầu vào những ngày nước lên muốn ca ngợi tính nhân chứng LS của cây cầu ở phương diện khác - phương diện chống [r]
Trang 1Tuần 32
Tiết 123 Văn bản CẦU LONG BIÊN CHỨNG NHÂN LỊCH SỬ
(Theo Thuý Lan, báo Người Hà Nội)
A Mục tiêu bài học: Giúp học sinh:
- Bước đàu nắm vững khái niệm Văn bản nhật dụng, ý nghĩa việc học tập loại văn bản đó Kiểu ý nghĩa làm chứng nhân lịch sử của cầu Long Biên
- Từ đó nâng cao, làm phong phú thêm tâm hồn, tình cảm đối với quê hương đất nước
- Rèn luyện kĩ năng viết câu đúng ngữ pháp, kết hợp đã kể và kể trong bài văn kể chuyện hoặc miêu tả
B Kiểm tra bài cũ: Trong các văn bản đã học, em thích nhất văn bản nào? vì
sao em thích?
Hoạt động của thầy Nội dung cần đạt
Hoạt động 1: I Đọc và tìm hiểu chung:
- Em hiểu thế nào văn bản
nhật dụng?
- HS đọcVB
- GV hỏi chú thích 1,3,7,8,10
- Em thấy bài kí này có nét
đặc sắc gì về phương thức?
- Nêu bố cục của bài kí?
1 Khái niệm văn bản nhật dụng:
- Nội dung: có nội dung gần gũi, bức thiết với cuộc sống của con người
và cộng đồng xã hội hiện đại như: thiên nhiên, môi trường, năng lượng, dân số, quyền trẻ em,
ma tuý
- Về hình thức: Thường là những bài báo, thường được viết theo thể bút kí trong đó có sự kết hợp giữa các phương thức kể, tảc, biểu cảm
- Tác dụng: Văn bản nhật dụng có giá trị thông tin tuyên truyền, phổ biến, cập nhật một vấn đề văn hoá, xã hội nào đó là chủ yếu
2 Tác giả, tác phẩm:
- Tác giả: Thuý Lan
- Đây là bài báo đăng trên báo "Người Hà Nội" Thểv loại kí, Hồi kímột cây cầu nổi tiếng trên đất nước ta
3 Đọc và giải nghĩa từ khó:
- Cách đọc: giọng chậm rãi, tình cảm như thể đang trò chuyện với cây cầu
4 Bố cục:
- Tác giả chọn sự kết hợp giữa các phương thức
tự sự, miêu tả với phương thức trữ tình
- Bài có thể chia làm 3 đoạn:
+ Khái quát về cây cầu Long Biên - chứng nhân LS
+ Cầu Long Biên qua một thế kỉ đau thương và anh dũng của đất nước và nhân dân VN
Trang 2+ Cầu Long Biên trong tương lai.
Hoạt động 2: Tìm hiểu nội
dung văn bản II Tìm hiểu văn bản:
- HS đọc đoạn 1 (từ đầu đến
HN)
- Tác giả giới thiệu cầu Long
Biên bằng những chi tiết
nào?
- Em có nhận xét gì về cách
trình bày của tác giả?
- Cầu Long Biên khi mới
khánh thành mang tên gì?
Cái tên đó có ý nghĩa gì?
- Tại sao cầu Long Biên là
kết quả của cuộc khai thác
thuộc địa lần thứ nhất?
- Vì sao nói là chứng nhân
đau thương của người VN
thuộc địa?
- Đoạn văn tác giả sử dụng
biện pháp tu từ gì? Biện pháp
tu từ ấy gợi cho em cảm xúc
gì?
- Năm 1945 cầu Đu-me được
đổi tên là cầu Long Biên điều
đó có ý nghĩa gì?
1 Giới thiệu khái quát về cây cầu Long Biên -chứng nhân lịch sử:
- Cầu Long Biên bắc qua sông Hồng
- Khởi công 1898 - 4 năm sau hoàn thành
- Kiến trúc sư người Pháp thiết kế
Cách giới thiệu ngắn gọn, khái quát đầy đủ, thuyết phục Hình ảnh nhân hoá trở thành nhan
đề rất phù hợp với nội dung của bài viết
2 Biên trong thờ Cầu Long Biên qua những chặng đường lịch sử:
a Cầu Long Biên thời Pháp thuộc:
- Cầu Long Biên mang tên toàn quyền Pháp
Đu-me Cái tên gợi nhắc một thời thực dân nô lệ,
áp bức và bất công Nó biểu thị quyền lực thống trị của thực dân Pháp ở VN
- Cây cầu phục vụ cho việc khai thác kinh tế của thực dân Pháp ở VN
- Nó được XD không chỉ bằng mồ hôi mà còn bằng cả xương máu của bao con người
- Hình ảnh so sánh: Cây cầu như một dải lụa uốn lượn, vắt ngang sông Hồng Gây cho người đọc bất ngờ lí thú vì sức mạnh của kĩ thuật cầu sắt sự tiến bộ của công nghệ làm cầu, lần đầu tiên được áp dụng ở VN Ngoài ra còn gợi nhớ đến không khí LS, XH, bày tỏ tình cảm của người viết khi nhắc nhớ lại những cảnh ăn ở khổ cực của dân phu VN và cảnh đối xử tàn nhẫ của các chủ TB Pháp, khiến hàng nghìn người
Vn bị chết trong quá trình làm cầu
KL: Như vậy cầu Long Biên là chứng nhân
sống động, ghi lại phần nào giai đoạn LS đau thương của ND VN
b Cầu Long Biên từ Cách mạng tháng Tám đến nay:
-Việc đổi tên này có ý nghĩa rất quan trọng nó chứng tỏ ý thức chủ quyền, độc lập của dân tộc Long Biên là tên một hồ bên làng Bắc Sông Hương nơi cây cầu bắc qua
- Tác giả tả cụ thể về cây cầu để người đọc hình dung tường tận về cây cầu hơn
- Việc trích dẫn bài thơ, bản nhạc chứng minh thêm tính nhân chứng LS của cây cầu, tăng ý vị
Trang 3- Tác giả tả cụ thể về cây cầu
nhằm mục đích gì?
- Việc trích dẫn một bài thơ
và lời bản nhạc trong đoạn
văn có tác dụng như thế nào
trong việc nổi bật ý nghĩa
nhân chứng của cây cầu?
- Kỉ niệm cây cầu trong thời
chống Mĩ được nhớ lại có gì
giống và khác với thời chống
Pháp?
- Cảm xúc của tác giả khi
đứng trên cây cầu vào những
ngày nước lên có ý nghĩa gì?
Vì sao người viết thầm cảm
ơn cầu?
- Trong sự nghiệp đổi mới,
chúng ta có thêm những cây
cầu nào bắc qua sông Hồng?
Cầu Long Biên lúc này mang
ý nghĩa nhân chứng gì?
trữ tình của bài viết Cầu Long Biên đã trở thành
kỉ niệm mang tính chất cá nhân của mỗi mgười dân, mỗi cán bộ, chiến sĩ, mỗi HS khi cắp sách đến trường
- Đoạn văn hồi tưởng cây cầu thời chống Mĩ thật hùng tráng trong mưa bom, bão đạn của giặc mĩ, cây cầu đổ gục bị thương tơi tả quân dân thủ
đô HN anh hùng viết bản hùng ca
So với thời chống Pháp, thời chống Mĩ ác liệt hùng vĩ hơn, hoành tráng hơn, đau thương và anh dũng Tất cả dều gắn với cây cầu LS
- Đoạn văn tả cảnh và cảm xúc của người viết đứng trên cây cầu vào những ngày nước lên muốn ca ngợi tính nhân chứng LS của cây cầu ở phương diện khác - phương diện chống chọi lại thiên nhiên, bão lũ
- Tác giả thầm cảm ơn cây cầu đã bền bỉ dẻo dai, vững chắc vượt lên và chiến thắng thuỷ thần hung bạo, cảm ơn ND HN đã bảo vệ cây cầu
3 Cầu Long Biên hôm nay và ngày mai:
- Bắc qua sông Hồng có cầu Thăng Long, cầu Chương Dương : nhân chứng cho thời kì đổi mới nhanh chóng của đất nước
- ý tưởng nối nhịp cầu vô hình nơi du khách
là một ý tưởng đẹp, mới và rất nhân văn, nhân bản Với ý tưởng này cầu Long Biên còn sống lâu, sẽ trẻ lại, sẽ thành điểm dừng chân du lịch khá lí thú với du khách năm Châu
Như vậy: Cầu Long Biên là chứng nhân cho
tình yêu của mọi người đối với VN Là nhịp cầu hoà bình và thân thiện Là tình yêu bền chặt trong tâm hồn tác giả
Hoạt động 3: Tổng kết III tổng kết:
Ghi nhớ - SGK tr128
IV Luyện tập:
C Hướng dẫn học tập:
- Học bài, thuộc ghi nhớ
- Câu văn cuối cùng " Còn tôi cố gắng VN", câu văn đó gợi cho em những suy nghĩ
gì về cầu Long biên và tác giả của bài viết này?