Đề cương môn học: Hán văn Việt Nam thế kỷ XIX-XX

+ Tổng hợp điểm của các lần kiểm tra kết hợp với tinh thần, thái độ, mức độ chuyên cần, tinh thần xây dựng bài, học bài cũ, chuẩn bị bài mới, đọc tài liệu tham khảo và sự hiểu biết của s[r]

Trang 1

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC

KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

*****

Hà nội, ngày 20 tháng 6 năm 2013

ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC

Hán văn Việt Nam thế kỷ XIX-XX

(Vietnam’s Chinese Writings from 19th Century to 20thCentury)

1 Thông tin về giảng viên

* Giảng viên 1

- Họ và tên: Phạm Văn Khoái

- Chức danh, học hàm, học vị: PGS, TS, Giảng viên chính

- Thời gian, địa điểm làm việc: 8h30' - 16h30' P.412 - Nhà B -

336 Nguyễn Trãi - Thanh Xuân - Hà Nội

- Điện thoại: 8.544081 – 090.329.1309

- Email: info@123doc.org

- Các hướng nghiên cứu chính:

+ Nghiên cứu văn tự học (văn tự học chữ Hán, văn tự học chữ Nôm).

+ Nghiên cứu Hán văn, Hán văn Việt Nam.

* Giảng viên 2

- Họ và tên: Phan Thị Thu Hiền

- Chức danh, học hàm, học vị: Giảng viên, Thạc sĩ.

- Thời gian, địa điểm làm việc: Sáng thứ hai hàng tuần, tại Khoa Văn học (tầng 3 nhà B - Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn –

336 Nguyễn Trãi – Thanh Xuân – Hà Nội).

- Địa chỉ liên hệ: Khoa Văn học

- Điện thoại: 0976098490

- Email: info@123doc.org

Trang 2

- Các hướng nghiên cứu chính:

+ Hán văn Việt Nam + Hán văn Trung Quốc.

2 Thông tin chung về môn học

- Tên môn học : Hán văn Việt Nam thế kỷ XIX-XX

Vietnam’s Chinese Writings from 19th Century to

20thCentury

- Mã môn học : SIN3048

- Số tín chỉ : 2

- Môn học: : - Bắt buộc: 

- Lựa chọn:

- Các môn học tiên quyết : SIN 1001 - Hán Nôm cơ sở

- Các môn học kế tiếp :

- Các yêu cầu đối với môn học:

+ Cần nắm được lịch sử Việt Nam giai đoạn này ở một mức độ cần thiết.

+ Cần có những kiến thức về ngữ văn Việt Nam trung đại + Cần có những kiến thức về quá độ văn hóa cũng như sự quá

độ từ truyền thống đến hiện đại.

- Giờ tín chỉ đối với các hoạt động:

+ Nghe giảng lý thuyết : 30 + Làm bài tập trên lớp : 0

- Địa chỉ Khoa phụ trách môn học: Khoa Văn học, Nhà B, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, 336, Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội.

Trang 3

3 Mục tiêu của môn học

3.1 Mục tiêu chung

- Giúp cho người học nhận thức được những nét chính yếu nhất về Hán văn thế kỷ XIX- XX trong tiến trình Hán văn Việt Nam.

- Thông qua các độc bản cụ thể, cung cấp cho người học lượng chữ Hán, văn phạm Hán cũng như nội dung và ý nghĩa của các độc bản trong mối quan hệ với các vấn đề lịch sử, xã hội, văn hóa của một giai đoạn cuối cùng trong tiến trình Hán văn Việt Nam thời phong kiến cũng như những thập niên đầu của thời Pháp thuộc

3.2 Chuẩn đầu ra của môn học:

- Nhớ chữ Hán và văn pháp chữ Hán qua từng đại diện của các nhóm văn

bản.

- Phiên âm, dịch nghĩa độc bản, trích đoạn độc bản.

- Phân tích giá trị về nội dung cũng như hình thức, thể loại, ngôn ngữ của độc bản

- Vận dụng những tri thức tích lũy được từ độc bản được mang ra giảng dạy, người đọc có thể tự đọc thêm các văn bản của thời gian này cũng như các văn bản Hán văn khác.

3.3 Bảng tổng hợp chuẩn đầu ra của môn học:

- Nắm được những nét

chính yếu nhất về bối

cảnh xã hội ngôn ngữ

của giai đoạn thế kỷ XIX

– đầu thế kỷ XX, vai trò

Vận dụng một cách linh hoạt những kiến thức đã học của môn học vào việc minh giải văn bản Hán văn, tự đọc thêm

- Nhận thức về một giai đoạn của Hán văn Việt Nam trong mối quan hệ với tiến trình Hán văn Việt Nam nói riêng, với

Trang 4

của chữ Hán, Hán văn,

văn bản Hán văn trong

bối cảnh xã hội - ngôn

ngữ đó.

một số văn bản Hán văn khác.

tiến trình văn hiến và văn hóa Việt Nam truyền thống nói chung Khi giã

từ truyền thống sang hiện đại trong hoàn cảnh mất nước, Hán văn vẫn

là công cụ cho sự nghiệp cứu nước cứu nhà, bảo

vệ giống nòi, duy tân Qua đó, người học nhận thức rõ hơn về vai trò của Hán văn Việt Nam cho sự nghiệp xây dựng

và bảo vệ giang sơn, giống nòi Đại Việt.

- Phân loại Hán văn của

giai đoạn theo các đặc

trưng chức năng và

phong cách.

- Bước đầu vận dụng được những kiến thức đã học của môn học vào khai thác di sản Hán Nôm.

- Hình thành tinh thần khoa học, thái độ trân trọng di sản Hán văn Việt Nam nói chung, Hán văn Việt Nam thế

kỷ này nói riêng; quyết tâm học tốt để có thể khai thác nhiều giá trị của di sản Hán văn Việt Nam.

- Phiên âm, dịch nghĩa

các độc bản, trích đoạn

độc bản tiêu biểu được

- Khả năng tra cứu, tìm kiếm thông tin liên quan.

Trang 5

tuyển giảng.

- Phân tích giá trị về nội

dung cũng như ngôn ngữ

của độc bản.

4 Tóm tắt nội dung của môn học

Môn học nhằm giới thiệu cho sinh viên một giai đoạn của Hán văn Việt Nam trên cơ sở phân loại, tuyển giảng các văn bản Hán văn tiêu biểu theo các đặc trưng về chức năng và phong cách như: Hán văn trong phong cách hành chính tổ chức nhà nước; Hán văn trong phong cách của thi văn nhân (thơ chữ Hán của Nguyễn Du, Cao Bá Quát,, Nguyễn Khuyến…); Hán văn trong phong cách kỉ sự (địa chí, lịch sử); Hán văn duy tân đầu thế kỉ XX trong bước chuyển của văn hóa Việt Nam từ truyền thống đến hiện đại cũng như Di sản Hán văn của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

5 N i dung chi ti t môn h c ội dung chi tiết môn học ết môn học ọc

Bài 1. Đại cương về Hán văn Việt Nam thế kỷ XIX-XX

(Hán văn Việt Nam thế kỷ XIX-XX trong tiến trình Hán văn Việt Nam)

Bài 2. Hán văn Việt Nam thế kỷ XIX-XX trong phong cách nghi

thức hành chính từ “Ngự chế văn sơ tập”

- Hựu dụ đình thần

- Dụ Lại bộ thượng thư Trịnh Hoài Đức, Công bộ tham tri Nguyễn Đức Huyên

- Dụ thần công đẳng -Dụ Hiệp biện đại học sĩ Trịnh Hoài Đức

Bài 3. Hán văn Việt Nam thế kỷ XIX-XX trong phong cách kỷ sự

Trang 6

( dư địa chí)

- Khái quát về dư địa chí thời Nguyễn

- Thăng Long thành trong “Bắc Thành địa dư chí lục”; Hà

Nội trong “Hoàng Việt địa dư chí”

Bài 4. Thơ chữ Hán Nguyễn Du sau 1802

- Long Thành cầm giả ca

- Phản chiêu hồn

- Biện Giả

- Trường Sa Giả thái phó

- Sở kiến hành

Bài 5. Thơ chữ Hán Cao Bá Quát

- Hoành Sơn vọng hải ca

- Dương phụ hành

- Trường công thi

- Sa hành đoản ca

Bài 6. Kiếm hồ ký của Nguyễn Văn Siêu

Bài 7. Thơ chữ Hán Nguyễn Khuyến

- Bùi viên cựu trạch ca

- Bùi viên đối ẩm trích cú ca

- Vãn đồng niên Vân Đình tiến sĩ Dương thượng thư

Bài 8. Hán văn Việt Nam thế kỷ XIX-XX trong phong cách duy

tân yêu nước

- Thướng tri kỷ thư (Phan Bội Châu)

- Đề tỉnh quốc dân hồn (Phan Bội Châu)

- Kính cáo quốc dân (Phan Bội Châu)

- Hòa lệ cống ngôn ( Phan Bội Châu)

Trang 7

Bài 9. Di sản Hán văn của Chủ tịch Hồ Chí Minh

- Các sáng tác bằng chữ Hán theo thời gian

- Ngục trung nhật ký

6 Học liệu

6.1 Học liệu bắt buộc:

1 Phạm Văn Khoái, Bài giảng môn học “Hán văn Việt Nam thế kỷ

XIX-XX

2 Đinh Xuân Lâm (chủ biên), Đại cương lịch sử Việt Nam, Nxb Giáo

dục, H., 2004.

3 Phan Cự Đệ, Trần Đình Hượu Văn học Việt Nam (1900-1945), Nxb.

Giáo dục, H., 2003 (in lần thứ 7)

4 Trần Văn Giáp Tìm hiểu kho sách Hán Nôm, tập I, Thư viện Quốc gia

xuất bản, H., 1970; tập II, Nxb Khoa học Xã hội, 1990.

6.2 Học liệu tham khảo:

1 Đặng Đức Siêu, Nguyễn Ngọc San Ngữ văn Hán Nôm (2 tập), Nxb

Giáo dục, H., 1994.

2 Đặng Đức Siêu Ngữ văn Hán Nôm (tập 1), Nxb Đại học Sư phạm Hà

Nội, H., 2004 (Giáo trình cao đẳng sư phạm).

3 Nguyễn Khuyến Thơ văn Nguyễn Khuyến (Xuân Diệu giới thiệu,

Nguyễn Văn Tú, Đỗ Ngọc Toại sưu tầm), Nxb Văn học, H., 1971.

4 Nguyễn Du, Thơ chữ Hán Nguyễn Du, Nxb Văn học, H., 1965.

7 Hình thức tổ chức dạy học

7.1 Lịch trình chung

Trang 8

Nội dung

Hình thức tổ chức dạy học

Tổng

hành, thí nghiệm, điền dã

Tự học, tự nghiên cứu

Lý thuyết Bài tập Thảoluận

Bài 1 Đại cương về

Hán văn Việt Nam

thế kỷ XIX-XX

Bài 2 Hán văn Việt

Nam thế kỷ XIX-XX

trong phong cách

nghi thức hành

chính từ “Ngự chế

văn sơ tập”

trong phong cách kỷ

sự (địa dư chí)

Bài 4 Thơ chữ Hán

Nguyễn Du sau 1802

Cao Bá Quát

Bài 6 Kiếm hồ ký

của Nguyễn Văn Siêu

Nguyễn Khuyến

trong phong cách

duy tân yêu nước

Bài 9 Di sản Hán

văn của Chủ tịch Hồ

Chí Minh

Trang 9

Cộng 30 0 0 30

Trang 10

7.2 Lịch trình tổ chức dạy học cụ thể

TUẦN NỘI DUNG

BÀI HỌC

MỤC TIÊU BÀI HỌC

PHÁT TRIỂN NỘI DUNG BÀI HỌC

PHƯƠNG PHÁP

ÁP DỤNG

YÊU CẦU ĐỐI VỚI SINH VIÊN

TÀI LIỆU CẦN ĐỌC

về Hán văn Việt

Nam thế kỷ

XIX-XX (Hán văn Việt

Nam thế kỷ

XIX-XX trong tiến

trình Hán văn Việt

Nam)

- Nắm được sơ lược về nội dung môn học, phương pháp học tập và các yêu cầu trong suốt quá trình học tập

- Nắm được những nội dung cơ bản về Hán văn Việt Nam của giai đoạn

- Giới thiệu, hướng dẫn phương pháp học tập, các yêu cầu kiểm tra đánh giá

- Khái lược về tiến trình Hán văn Việt Nam và Hán văn Việt Nam thể kỉ XIX – đầu XX; phân loại văn bản Hán văn Việt Nam thế kỉ XIX –

XX theo đặc trưng chưc năng – phong cách

- Thuyết giảng, phân tích

- Đi học đầy đủ, thái độ học tập nghiêm túc, chăm chú nghe giảng, chuẩn bị học liệu đầy đủ

và chuẩn bị bài theo yêu cầu cụ thể của giảng viên

- Đọc học liệu bắt buộc số 1, 2 (phần

có liên quan đến nội dung bài học)

- Đọc học liệu tham khảo số 1, 2 (phần

Việt Nam thế kỷ

XIX-XX trong

phong cách nghi

thức hành chính

từ “Ngự chế văn

sơ tập”

- Phiên âm, dịch nghĩa, nắm được vốn chữ nghĩa

về phương diện ngôn ngữ cũng như các nội dung chủ yếu mà độc bản, trích tuyển, trích giảng độc bản phản ánh

- Hựu dụ đình thần

- Dụ Lại bộ thượng thư Trịnh Hoài Đức, Công bộ tham tri Nguyễn Đức Huyên

- Dụ thần công đẳng

-Dụ Hiệp biện đại học sĩ Trịnh Hoài Đức

- Đọc văn bản, phân tích văn bản theo các yêu cầu về văn

tự, văn pháp, nội dung mà độc bản phản ánh

và chuẩn bị bài theo yêu cầu cụ thể của giảng viên, nhớ chữ nghĩa và viết lại được bằng chữ Hán những trích đoạn cần thiết

- Đọc học liệu bắt buộc số 2 (phần có liên quan đến nội dung bài học)

Trang 11

03 Bài 3 Hán văn

XIX-XX trong

phong cách kỷ sự

(địa dư chí)

về phương diện ngôn ngữ cũng như các nội dung chủ yếu mà độc bản phản ánh

- Khái quát về địa

dư chí thời Nguyễn

- Thăng Long thành

trong “Bắc Thành địa dư chí lục”

XIX-XX trong

- Thăng Long thành

trong “Bắc Thành địa dư chí lục”

XIX-XX trong

- Hà Nội trong

“Hoàng Việt địa dư

chí”

Trang 12

06 Bài 4 Thơ chữ

Hán Nguyễn Du

sau 1802

- Long Thành cầm giả ca

- Phản chiêu hồn

- Biện Giả

Hán Nguyễn Du

sau 1802

Thơ chữ Hán Nguyễn Du sau 1802

- Trường Sa Giả thái

phó

- Sở kiến hành

Thơ chữ Hán Cao

Bá Quát

- Hoành Sơn vọng

hải ca

- Dương phụ hành

- Trường công thi

- Sa hành đoản ca

môn: 50 phút

Bài 6 Kiếm hồ

ký của Nguyễn

Văn Siêu

- Kiểm tra giữa môn:

50 phút

- Kiếm hồ ký

( Nguyễn Văn Siêu)

tự, văn pháp, nội dung mà

và chuẩn bị bài theo yêu cầu cụ thể của giảng

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	25,26 KB