Đổi mới PPDH, HT tổ chức dạy học 3 Tăng cường phối hợp học cá nhân với học hợp tác theo phương châm “tạo ĐK cho HS nghĩ nhiều hơn, làm nhiều hơn và thảo luận nhiều hơn” => Mỗi HS vừa cố [r]
Trang 1Thực hiện CTGDPT hiện hành theo định hướng phát triển năng lực và
phẩm chất học sinh
Trang 2Những đổi mới GDTrH trong những năm qua
1)Từ năm 2013: triển khai áp dụng phương pháp "Bàn tay nặn bột" và các PPDH tích cực (CV 3535);
2) Từ năm học 2011 – 2012: triển khai hoạt động NCKH của HS trung học; tổ chức Cuộc thi KHKT cấp quốc gia (VISEF); tham dự Intel ISEF và các cuộc thi, hội trợ, triển lãm quốc tế về sáng tạo KbHKT;
3) Từ năm học 2012-2013: Cuộc thi vận dụng KT liên môn để giải quyết tình huống thực tiễn dành cho HS; Cuộc thi dạy học chủ đề tích hợp dành cho GV;
4) Từ năm học 2012-2013 triển khai GD thông qua di sản 5) Ngày 25/6/2013, Bộ đã có Công văn số 791/HD-BGDĐT hướng dẫn về Thí điểm phát triển CTGD nhà trường theo định hướng phát triển năng lực HS
Trang 36) Từ năm 2014 triển khai thí điểm mô hình dạy học gắn với SX-KD-DV và bảo vệ môi trường tại địa phương;
7) Tăng cường chỉ đạo việc hướng dẫn HS vận dụng kiến thức liên môn vào giải quyết các vấn đề thực tiễn thông qua "Dạy học dựa trên dự án", tổ chức các "Hoạt động trải nghiệm sáng tạo";
8) Ban hành công văn số 5555/BGDĐT-GDTrH ngày 08/10/2014 hướng dẫn SHCM về đổi mới PPDH và KTĐG; tổ chức và quản lý các hoạt động chuyên môn của qua mạng;
9) Đưa trang mạng “Trường học kết nối” vào hoạt động chính thức từ ngày 31/10/2014
10) Triển khai mô hình trường học đổi mới đồng bộ PPDH, KTĐG
Những đổi mới GDTrH trong những năm qua
Trang 411) Đổi mới kiểm tra và đánh giá chất lượng giáo dục theo hướng phát triển năng lực học sinh được thực hiện
Ban hành Công văn số 8773/BGDĐT-GDTrH ngày 30/12/2010 Hướng dẫn biên soạn đề kiểm tra theo ma trận;
Chuyển từ chú trọng kiểm tra kết quả ghi nhớ KT cuối kỳ, cuối năm sang coi trọng kết hợp kết quả đánh giá phong cách học và năng lực vận dụng kiến thức trong quá trình GD và tổng kết cuối
kỳ, cuối năm học để hướng tới phát triển năng lực của HS;
Coi trọng đánh giá để giúp đỡ HS về PPHT, động viên sự cố gắng, hứng thú HT của HS trong quá trình dạy học,
Đa dạng hóa chủ thể, sản phẩm, phương pháp, hình thức KTĐG
Bộ GDĐT ban hành Công văn số 4612/BGDĐT-GDTrH là nhằm thực hiện đồng bộ các hoạt động đổi mới nói trên.
Những đổi mới GDTrH trong những năm qua
Trang 5Nội dung chủ yếu của việc thực hiện CT GDPT hiện hành
theo định hướng phát triển năng lực học sinh
(Công văn số 4612/BGDĐT-GDTrH)
1 Thực hiện có hiệu quả việc xây dựng KHGD nhà trường
2 Đổi mới PPDH, hình thức tổ chức dạy học
3 Đổi mới phương pháp, hình thức KT-ĐG
4 Tăng cường chỉ đạo, quản lý hoạt động dạy học/giáo dục
Trang 61 Thực hiện có hiệu quả việc xây dựng KHGD nhà trường
Là KH tổ chức thực hiện CT GDPT của cấp học do Bộ GDĐT ban hành phù hợp với ĐK thực tế của địa phương và nhà trường, tuân thủ mục tiêu GD và yêu cầu chuẩn CT quốc gia theo định hướng phát triển PC và NL HS
Do nhà trường, tổ chuyên môn, GV xây dựng riêng cho trường mình
Có thể thay đổi nội dung, cách thức, tư liệu, thời lượng, hình thức dạy học… phù hợp và có hiệu quả
KHGD cần tăng cường NL thực hành, vận dụng KT-KN, hoạt động trải nghiệm; GD đạo đức, rèn luyện KNS, hiểu biết XH, thực hành pháp luật… do nhà trường ban hành sau khi báo cáo cấp quản lý trực tiếp của cơ sở GD
Trang 7 Xây dựng kế hoạch giáo dục nhà trường như thế nào?
a) Rà soát nội dung dạy học trong SGK hiện hành
- Tinh giản những nội dung dạy học có KT-KN vượt quá mức độ cần đạt được quy định trong CTGDPT hiện hành;
- Điều chỉnh để tránh trùng lặp nội dung giữa các môn học, HĐGD; bổ sung, cập nhật những thông tin mới phù hợp thay cho những thông tin cũ, lạc hậu;
- Không dạy những nội dung, bài tập, câu hỏi vượt quá mức độ cần đạt về KT-KN của CTGDPT
1 Thực hiện có hiệu quả việc xây dựng KHGD nhà trường
Trang 8 Xây dựng kế hoạch giáo dục nhà trường như thế nào?
b) Căn cứ CTGDPT hiện hành,
- Lựa chọn các chủ đề, rà soát nội dung các bài học trong SGK hiện hành tương ứng với chủ đề đó để sắp xếp lại thành một số bài học tích hợp của từng môn học hoặc liên môn;
- (từ đó) xây dựng KHGD cho từng môn học, hoạt động giáo dục theo định hướng phát triển năng lực, phẩm chất
HS phù hợp với điều kiện thực tế của nhà trường
- Tổng hợp kế hoạch
1 Thực hiện có hiệu quả việc xây dựng KHGD nhà trường
Trang 9 Nguyên tắc xây dựng KHGD nhà trường
a)Nâng cao được kết quả thực hiện mục tiêu giáo dục của CT GDPT hiện hành
b)Đảm bảo tính lôgic của mạch kiến thức và tính thống nhất giữa các môn học và HĐGD
c)Đảm bảo tổng thời lượng của các môn học và các HĐGD trong mỗi năm học không ít hơn thời lượng quy định trong CT hiện hành
d)Đảm bảo tính khả thi với quyết tâm cao, tinh thần chủ động, tích cực, sáng tạo của các cơ sở giáo dục
e)Có sự phối hợp chặt chẽ, thường xuyên giữa các cơ quan QLGD với các trường phổ thông
f)Góp phần chuẩn bị đổi mới CT, SGK GDPT mới
1 Thực hiện có hiệu quả việc xây dựng KHGD nhà trường
Trang 10(1) DH thông qua tổ chức liên tiếp các hoạt động học tập, từ
đó giúp HS tự khám phá những điều chưa biết chứ không phải thụ động tiếp thu những tri thức được sắp đặt sẵn
=> GV là người tổ chức và chỉ đạo - HS tiến hành các hoạt động học tập như: nhớ lại KT cũ, phát hiện KT mới, vận dụng sáng tạo KT đã biết vào các tình huống học tập hoặc thực tiễn,
=> Phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động của HS, hình thành và phát triển năng lực tự học (sử dụng SGK, nghe, ghi chép, tìm kiếm thông tin, ) => Trau dồi các phẩm
chất linh hoạt, độc lập, sáng tạo về tư duy cho HS.
2 Chỉ đạo đổi mới PPDH, HT tổ chức dạy học
Trang 11Nghiên cứu, tìm hiểu
Thực hiện
Tự đánh giá, điều chỉnh
Vở ghi, Phương tiện học tập …
Trang 13Hoạt động 1 Xuất phát/Khởi động/Dẫn nhập
Hoạt động 3 Hệ thống hóa kiến thức/Luyện
tập/Thực hành/TNo
Hoạt động 5 Tìm tòi, mở rộng
TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Hoạt động 2 Nghiên cứu, hình thành kiến thức
Hoạt động 4 Vận dụng kiến thức vào thực tiễn
Trang 14 Báo cáo, thảo luận (thời gian, địa điểm, cách thức)
Giáo viên nhận xét, đánh giá, “chốt” kiến thức mới.
Trang 15(2) Chú trọng rèn luyện cho HS những tri thức phương pháp
để HS biết cách đọc SGK, tài liệu HT, tự tìm lại những KT đã có, suy luận để tìm tòi, phát hiện KT mới,
Tri thức PP thường là những quy tắc, quy trình, phương
thức hành động;
Rèn luyện cho HS các thao tác tư duy như: phân tích, tổng hợp, đặc biệt hoá, khái quát hoá, tương tự, quy lạ về quen…=> hình thành, phát triển tiềm năng sáng tạo của HS Chọn lựa và sử dụng linh hoạt các PPDH chung và PPDH đặc thù của môn học để thực hiện, đảm bảo được nguyên tắc “HS tự mình hoàn thành nhiệm vụ nhận thức với
sự tổ chức, hướng dẫn của GV”
2 Đổi mới PPDH, HT tổ chức dạy học
Trang 16(3) Tăng cường phối hợp học cá nhân với học hợp tác
theo phương châm “tạo ĐK cho HS nghĩ nhiều hơn, làm nhiều hơn và thảo luận nhiều hơn”
=> Mỗi HS vừa cố gắng tự lực một cách độc lập, vừa hợp tác chặt chẽ với nhau trong quá trình tiếp cận, phát hiện và tìm tòi kiến thức mới
=> Lớp học trở thành môi trường giao tiếp thầy–trò và trò–
trò nhằm vận dụng sự hiểu biết và kinh nghiệm của từng cá nhân, của tập thể trong giải quyết các nhiệm vụ HT chung
(4) Sử dụng đủ, hiệu quả các TBDH; TBDH tự làm phù hợp với nội dung học và đối tượng HS; ứng dụng hợp lý CNTT-TT
2 Đổi mới PPDH, HT tổ chức dạy học
Trang 172 Đổi mới PPDH, HT tổ chức dạy học
Các hình thức tổ chức hoạt động giáo dục:
- Trong/ngoài khuôn viên nhà trường,
- Dạy học nhà trường gắn với SX-KD-DV, GD STEM
- Học lý thuyết, làm BT/TN-TH/dự án, trò chơi, thảo luận,
- Hoạt động trải nghiệm, tham quan, cắm trại, đọc sách, SH tập thể, HĐ phục vụ cộng đồng
- Làm việc độc lập, theo nhóm, theo lớp,
Trang 19QUY TRÌNH KĨ THUẬT
Xác định vấn đề hoặc nhu cầu thực tiễn
Nghiên cứu lý thuyết nền (học kiến thức mới)
Đề xuất các giải pháp khả dĩ Chọn giải pháp tốt nhất Chế tạo mô hình hoặc mẫu thử nghiệm
Thử nghiệm và đánh giá Chia sẻ và thảo luận
Điều chỉnh thiết kế
(Nội dung dạy học theo chương trình được sắp xếp lại phù hợp)
Trang 20TIẾN TRÌNH BÀI HỌC
Phương pháp dạy
Engage/Gắn kết Khởi động nhu cầu thực tiễnXác định vấn đề/ cụ/thiết bị… cần chế tạoHĐ1: Tiêu chí dụng
Explore/Khám phá Hình thành kiến thức Nghiên cứu kiến thức
mới cần sử dụng HĐ2: Học kiến thức mới +
Đề xuất các giải pháp/Bản
thiết kế Explain/Giải thích Luyện tập
Extend/Elaborate
Mở rộng
Vận dụng hoặc/và mở rộng
Đề xuất các giải pháp/
Bản thiết kế Lựa chọn 1 giải pháp/
Bản thiết kế
HĐ3: Trình bày/bảo vệ/lựa chọn giải pháp/thiết kế Chế tạo mẫu
HĐ4: Chọn dung cụ, Chế tạo và thử nghiệm Thử nghiệm – Đánh giá
Chia sẻ và thảo luận HĐ5: Trình bày sản phẩm
+ Đánh giá Evaluate/Đánh giá Điều chỉnh thiết kế
Trang 213 Chỉ đạo Đổi mới PP, hình thức KT-ĐG
(1) ĐG phải hướng tới sự phát triển PC và NL của HS thông qua mức độ đạt chuẩn KT-KN-TĐ và các biểu hiện NL, PC của
HS dựa trên mục tiêu GD; coi trọng ĐG để giúp đỡ HS về phương pháp HT.
(2) Chú trọng ĐG thường xuyên, kết hợp ĐG quá trình và ĐG tổng kết cuối kỳ, cuối năm học Kết hợp ĐG của GV với tự ĐG và ĐG lẫn nhau của HS, ĐG của CMHS và cộng đồng.
( 3) Đa dạng hóa hình thức, công cụ ĐG: các HĐ trên lớp; hồ sơ
HT, vở HT; báo cáo kết quả thực hiện DA HT, NCKH, kết quả TH-TN; bài thuyết trình (viết, trình chiếu, video clip,…) về kết quả thực hiện nhiệm vụ HT
(4) Coi trọng ĐG sự tiến bộ của mỗi HS, không so sánh HS với nhau; coi trọng việc động viên, khuyến khích sự hứng thú, tính tích cực
và vượt khó trong học tập, rèn luyện của HS; giúp HS phát huy năng khiếu cá nhân ; đảm bảo ĐG kịp thời, công bằng, khách quan , không tạo
áp lực cho HS, GV và CMHS.
Trang 22Mức độ Nội dung
Nhận biết HS nhớ các khái niệm cơ bản, có thể nêu lên hoặc nhận ra chúng khi
được yêu cầu
HS có thể hiểu được khái niệm ở một mức độ cao hơn “thông hiểu”, tạo
ra được sự liên kết logic giữa các khái niệm cơ bản và có thể vận dụng chúng để tổ chức lại các thông tin đã được trình bày giống với bài giảng của GV hoặc trong SGK.
Vận dụng
cao
HS có thể sử dụng các kiến thức về môn học - chủ đề để giải quyết các vấn đề mới, không giống với những điều đã được học, hoặc trình bày trong SGK, nhưng ở mức độ phù hợp nhiệm vụ, với kĩ năng và kiến thức được giảng dạy phù hợp với mức độ nhận thức này Đây là những vấn đề, nhiệm vụ giống với các tình huống mà HS sẽ gặp phải ngoài xã hội.
Biên soạn câu hỏi theo 4 mức độ kiểm tra, đánh giá
Chỉ đạo đổi mới KTĐG theo định hướng PTNL
Trang 23Mối liên hệ giữa: Ma trận đề kiểm tra –
Thư viện câu hỏi - Đề kiểm tra
Trang 244 Chỉ đạo, quản lý hoạt động dạy học/giáo dục?
Trang 254.1 Chỉ đạo Xây dựng KHGD nhà trường
Chỉ đạo các tổ chuyên môn xây dựng KHGD nhà trường (CV4612):
- Rà soát, tinh giản nội dung dạy học;
- Xây dựng KHGD môn học: sắp xếp, xây dựng chủ đề/bài học;
- Mỗi chủ đề thường có 4 hoạt động: tìm hiểu thực tiễn, học kiến thức mới, luyện tập, vận dụng.
Chỉ đạo các tổ bộ môn thuộc các lĩnh vực có liên quan (KHTN,
KHXH):
- Phối hợp xây dựng chủ đề liên môn: Môn này dạy, môn kia thôi; tách thành chủ đề riêng để phối hợp tổ chức tại thời điểm thích hợp (dạy học
dự án – cử 1 tổ chịu trách nhiệm chính, còn lại phối hợp);
- Xây dựng các chủ đề tổ chức HĐTN cho từng khối: 1-2 hoạt
động/học kỳ: GV bộ môn chịu trách nhiệm nội dung, GV chủ nhiệm chịu trách nhiệm tổ chức.
KHGD nhà trường được tổng hợp từ kế hoạch các môn học.
Trang 264.2 Chỉ đạo SH tổ/nhóm CM, về đổi mới PPDH, KTĐG theo NCBH
TT phân công 01 GV chuẩn bị BHMH để đưa ra tổ/nhóm chuyên môn thảo luận.
GV được phân công chuẩn bị trình bày BHMH nêu rõ:
- Bài học có mấy hoạt động?
- Mỗi hoạt động nêu rõ: Mục tiêu, Nội dung HĐ, dự kiến sản phẩm hoạt động của HS, Cách thức tổ chức HĐ.
Tổ trưởng/nhóm trưởng điều hành thảo luận đối với từng HĐ để bổ sung, hoàn thiện, làm rõ về:
- Mục tiêu của hoạt động: thông tin, kiến thức, kỹ năng, năng lực
- Nội dung hoạt động: mô tả rõ HS phải đọc, nghe, nhìn, làm gì?
- Dự kiến sản phẩm hoạt động của học sinh: các mức độ hoàn thành
- Cách thức tổ chức hoạt động: 4 bước
( Giao NV, HS làm, Báo cáo, Kết luận)
- Các phương án KTĐG quá trình học tập của HS
Trang 27Dự giờ, quan sát hoạt động học của học sinh
HS ; thấy được nét mặt HS; nhìn được vở ghi của HS ; nghe
được HS thảo luận với nhau.
Trang 28Phân tích hoạt động học của học sinh
Yêu cầu GV dạy minh họa tự nhận định về những cái đã
được/chưa được trong bài học.
Điều hành thảo luận về từng HĐH trong bài học theo các bước sau:
đã quan sát và ghi được Tổ trưởng, nhóm trưởng “chốt” lại.
- Bước 2: Thảo luận về cái được/chưa được dựa trên bằng
luận được) Tổ trưởng, nhóm trưởng “chốt”, nhấn mạnh cái
được/chưa được.
- Bước 3: Thảo luận về nguyên nhân được/chưa được dựa trên
trưởng, nhóm trưởng “chốt” về nguyên nhân.
bài học và Cách thức tổ chức HĐH của HS (dựa trên những
nguyên nhân hạn chế đã xác định Tổ trưởng, nhóm trưởng kết luận, chuyển sang hoạt động kế tiếp.
Trang 29TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ CHỦ ĐỀ/BÀI HỌC
Mức độ phù hợp của thiết bị dạy học và học liệu được sử dụng
để tổ chức các hoạt động học của học sinh.
Mức độ hợp lí của phương án kiểm tra, đánh giá trong quá trình
tổ chức hoạt động học của học sinh.
Trang 30TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ CHỦ ĐỀ/BÀI HỌC
Mức độ hiệu quả hoạt động của giáo viên trong việc tổng hợp, phân tích, đánh giá kết quả hoạt động và quá trình thảo luận của học sinh.
Trang 31TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ CHỦ ĐỀ/BÀI HỌC
Trang 32a) Sở/phòng GDĐT:
- xem xét, góp ý KHGD của nhà trường trực thuộc để thống nhất trong quản lý, chỉ đạo thực hiện CTGDPT hiện hành;
- theo dõi, giám sát quá trình thực hiện KHGD của nhà trường;
- quản lý hoạt động dạy học, giáo dục theo các quy định hiện hành và KHGD của nhà trường;
- chú trọng các biện pháp nhằm tạo điều kiện thuận lợi và khuyến khích, tạo động lực cho GV tích cực, chủ động, sáng tạo trong việc thực hiện KHGD
Các hoạt động chỉ đạo, kiểm tra, thanh tra của cấp trên phải dựa trên KHGD của nhà trường;
4 3 Tăng cường chỉ đạo, quản lý hoạt động DH, GD
Trang 33b) Tập trung đổi mới SHCM của tổ/nhóm chuyên môn dựa trên NCBH Tăng cường các hoạt động dự giờ, rút kinh nghiệm để hoàn thiện từng bước cấu trúc nội dung, KHDH các môn học, HĐGD; PP, HT tổ chức DH và KT, ĐG kết quả HT, rèn luyện của
HS theo định hướng phát triển năng lực, phẩm chất
Tăng cường trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm về xây dựng KHGD của nhà trường thông qua hội nghị, hội thảo, học tập, giao lưu Tăng cường tổ chức và quản lý hoạt động chuyên môn trên mạng
"Trường học kết nối";
c) Tăng cường công tác TTr, KT việc thực hiện đầy đủ, nghiêm túc quản lý hoạt động DH/GD của các nhà trường theo quy định hiện hành; có hình thức biểu dương, khen thưởng đối với những tập thể, cá nhân thực hiện tốt, xử lý nghiêm những tập thể, cá nhân làm sai các quy định về thực hiện CT; DT-HT; KTĐG.
d) Hồ sơ sổ sách
4 3 Tăng cường chỉ đạo, quản lý hoạt động DH, GD