Nghiên cứu hệ thống quản lý tòa nhà thông minh IBMS và ứng dụng thiết kế hệ thống cho tòa nhà Vinaconex Nghiên cứu hệ thống quản lý tòa nhà thông minh IBMS và ứng dụng thiết kế hệ thống cho tòa nhà Vinaconex Nghiên cứu hệ thống quản lý tòa nhà thông minh IBMS và ứng dụng thiết kế hệ thống cho tòa nhà Vinaconex Nghiên cứu hệ thống quản lý tòa nhà thông minh IBMS và ứng dụng thiết kế hệ thống cho tòa nhà Vinaconex Nghiên cứu hệ thống quản lý tòa nhà thông minh IBMS và ứng dụng thiết kế hệ thống cho tòa nhà Vinaconex
Trang 1B Ộ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI -
NGHIÊN C ỨU HỆ THỐNG QUẢN LÝ TÒA NHÀ THÔNG
TÒA NHÀ VINACONEX
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
1 TS Phạm Ngọc Nam
Hà Nội
Trang 2
LỜI CAM ĐOAN
Ngoài sự giúp đỡ và chỉ bảo tận tình của TS Phạm Ngọc Nam, cuốn luận văn này là sản phẩm của quá trình tìm tòi, nghiên cứu và trình bày của tác giả về đề tài trong luận văn Mọi số liệu quan điểm, quan niệm, phân tích, kết luận của các tài liệu và các nhà nghiên cứu khác đều được trích dẫn theo đúng qui định Vì vậy, tác giả xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng mình
Hà Nội, ngày 29 tháng 03 năm 2011
Tác giả
Nguyễn Hữu Long
Trang 3TÓM T ẮT LUẬN VĂN THẠC SỸ
Đề tài: NGHIÊN CỨU HỆ THỐNG QUẢN LÝ TÒA NHÀ THÔNG MINH IBMS VÀ
ỨNG DỤNG THIẾT KẾ HỆ THỐNG CHO TÒA NHÀ VINACONEX
Người hướng dẫn: TS Phạm Ngọc Nam
Trong nghiên cứu của mình, tác giả trình bày quá trình thiết kế hệ thống quản lý tòa nhà Building Manage System ứng dụng trong các tòa nhà, cao ốc,văn phòng, Hệ thống được thiết kế dựa trên mức độ sử dụng, mức độ thông minh của tòa nhà Đây là hệ thống giám sát và điều khiển các thiết bị trong tòa nhà như: hệ thống chiller, hệ thống chiếu sáng, thang máy, điều khiển vào ra, thông qua các tín hiệu điều khiển từ phòng điều khiển trung tâm và các bộ điều khiển số trực tiếp DDC Nắm bắt được những xu thế trong
thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong cuốn luận văn này tác giả tập trung nghiên
cứu xây dựng hệ thống BMS của hãng Honywell cho tòa nhà Vinaconex nhằm mục đích đưa ra cái nhìn tổng quát và định hướng phát triển cho các giải pháp tòa nhà thông minh
Luận văn có bố cục gồm 4 chương
Chương 1 cho chúng ta cái nhìn tổng quan về hệ thống quản lý tòa nhà BMS Nội dung của chương xoay quanh việc tập trung mô tả các tính năng, lợi íchcác hệ thống cần tích hợp trong hệ thống quản lý tòa nhà như: acess control, hệ thống quản lý điện năng, lighting control, hệ thống điều hòa thông gió, thang máy, Từ đó tác giả đưa ra cấu trúc
mạng và phương thức truyền thông như BACnet, MODbus, LONworks, OPC, để ghép
Trang 4nối các thiết bị cấp trường, cá bộ điều khiển số DDC với cấp quản lý để điều khiển và giám sát hệ thống
Để phát triển những nội dung trình bày trong chương 1, chương 2 của cuốn luận văn trình bày về cấu trúc của một hệ thống BMS cụ thể mà ở đây lựa chọn là tòa nhà Vinaconex và các phần mêm, bộ điều khiển sử dụng trong hệ thống quản lý tòa nhà ở đây Trong chương này, tác giả tập trung mô tả đặc tính của hệ thống máy chủ trong phòng điều khiển trung tâm và phần mềm quản lý giám sát hệ thống EBI, tác giả trình bày về
phần mềm và đặc tính của bộ điều khiển số EXCEL WEB và các modul vào ra
Chương 3 thể hiện chi tiết quá trình thiết kế hệ thống quản lý tòa nhà Vinaconex
của tác giả Trong chương này, tác giả lần lượt trình bày từng khâu thiết kế từ việc trình bày cấu trúc hệ thống kĩ thuật tòa nhà rồi sau đó là các quá trình lựa chọn thiết bị như lựa
chọn máy chủ, bộ điều khiển số, các thiết bị đầu cuối như cảm biến nhiệt, cảm biến độ
ẩm, cảm biến chênh áp,công tắc dòng chảy, công tắc lưu lượng gió,van điều khiển,
Việc triển khai tích hợp các hệ thống riêng lẻ thành một hệ thống quản lý tòa nhà BMS được tác giả trình bày vắn tắt trong chương cuối cùng của cuốn luận văn là chương
4 Trong đó, tác giả lần lượt đi sâu giải thích các chức năng, các tín hiệu đầu vào ra, phương thức tích hợp của từng hệ thống
Với các lợi ích của hệ thống BMS, các tòa nhà đã được vận hành điều khiển một cách tự động các thiết bị chấp hành của từng hệ thống kỹ thuật khác nhau hoạt động theo yêu cầu
của người vận hành, quản lý đảm bảo các yếu tố kỹ thuật cũng như các yếu tố an toàn, an ninh và đặc biệt quan trọng là tiết kiệm năng lượng vận hành tránh lãng phí không cần thiết, giảm được các chi phí vận hành hệ thống, nâng cao được tuổi thọ các thiết bị cơ điện
của tòa nhà giúp người vận hành quản lý theo dõi lập lịch và chủ động trong quá trình bảo dưỡng sửa chữa, nâng cấp hệ thống và phát hiện các sự cố kỹ thuật một cách nhanh chóng
kịp thời khắc phục tốt nhất
Trang 5L ỜI MỞ ĐẦU
Tự động hóa, trong những năm gần đây khái niệm này đã trở nên quen thuộc
chứ không còn là khái niệm chỉ được sử dụng trong những lĩnh vực chuyên môn kỹ
thuật đặc thù Tự động hóa đã góp mặt trong mọi lĩnh vực từ sản xuất cho đến phục vụ
cuộc sống hằng ngày Mục tiêu của công nghệ tự động hóa là xây dựng một hệ thống
mà trung tâm là con người, ở đó con người thực hiện việc đặt ra các yêu cầu còn mọi thao tác thực hiện yêu cầu đó, tùy theo từng lĩnh vực, từng quá trình, được đảm nhận
bởi những hệ thống kỹ thuật đặc trưng Hệ quả là giải phóng sức lao động con người, nâng cao hiệu quả sản xuất
Trên thế giới, các hệ thống thông minh, tự động điều khiển đã được áp dụng từ rất
sớm và cho thấy những đóng góp quan trọng không thể phủ nhận Việc xây dựng công trình ngày nay gần như không thể thiếu việc triển khai, áp dụng các hệ thống tự động Với các công trình xây dựng công nghiệp và dân dụng, các hệ thống kỹ thuật tự động gọi chung là hệ thống tự động hóa tòa nhà đóng một vai trò quan trọng trong việc duy trì một điều kiện làm việc lý tưởng cho công trình, cho con người và các thiết bị hoạt động bên trong công trình Một hệ thống tự động hoàn chỉnh sẽ cung cấp cho công trình giải pháp điều khiển, quản lý điều kiện làm việc như nhiệt độ, độ ẩm, lưu thông không khí, chiếu sáng, các hệ thống an ninh, báo cháy, quản lý hệ thống thiết bị kỹ thuật, tiết kiệm năng lượng tiêu thụ cho công trình, thân thiện hơn với môi trường Ở Việt Nam, những năm gần đây cũng không khó để nhận ra những đóng góp của các
hệ thống tự động trong các công trình công nghiệp và dân dụng Những khái niệm
về quản lý tòa nhà, tiết kiệm năng lượng công trình, bảo vệ môi trường… không còn quá mới mẻ Tuy nhiên, mức độ áp dụng các hệ thống này nói chung vẫn có giới hạn,
chưa thực sự sâu và rộng Điều này sẽ thay đổi nhanh chóng trong những năm tới đây, khi nhịp độ xây dựng những công trình hiện đại ngày càng cao, khi những hệ thống tự động hóa tòa nhà ngày càng có năng lực và độ tin cậy lớn hơn, lợi ích của việc áp
dụng những hệ thống này ngày càng rõ nét
Cuốn luận văn có bố cục gồm 4 chương sẽ cung cấp những kiến thức cơ bản trong việc thiết kế hệ thống tự động hóa tòa nhà, từ những hệ thống điều hòa thông gió đến những hệ thống quản lý chiếu sáng, an ninh, báo cháy, quản lý năng lượng công trình
Trang 6Chương 1 cho chúng ta cái nhìn tổng quan về hệ thống quản lý tòa nhà BMS Nội dung của chương xoay quanh việc tập trung mô tả các tính năng, lợi ích các hệ thống cần tích hợp trong hệ thống quản lý tòa nhà như: acess control, hệ thống quản lý điện năng, lighting control, hệ thống điều hòa thông gió, thang máy, Từ đó tác giả đưa ra cấu trúc mạng và phương thức truyền thông như BACnet, MODbus, LONworks, OPC,
để ghép nối các thiết bị cấp trường, cá bộ điều khiển số DDC với cấp quản lý để điều khiển và giám sát hệ thống
Để phát triển những nội dung trình bày trong chương 1, chương 2 của cuốn luận văn trình bày về cấu trúc của một hệ thống BMS, các yêu cầu về thiết bị, bộ điều khiển
và các phần mềm, sử dụng trong hệ thống quản lý tòa nhà Trong chương này, tác giả tập trung mô tả đặc tính của hệ thống các máy chủ trong phòng điều khiển trung tâm và phần mềm quản lý giám sát hệ thống EBI (Enterprise Building intergrator), tác giả trình bày về phần mềm và đặc tính của bộ điều khiển số EXCEL WEB và các modul vào ra
Chương 3 thể hiện chi tiết quá trình thiết kế hệ thống quản lý tòa nhà Vinaconex của tác giả Trong chương này, tác giả lần lượt trình bày từng khâu thiết kế từ việc trình bày cấu trúc hệ thống kĩ thuật tòa nhà rồi sau đó là các quá trình lựa chọn thiết bị như lựa chọn máy chủ, bộ điều khiển số, các thiết bị đầu cuối như cảm biến nhiệt, cảm biến
độ ẩm, cảm biến chênh áp,công tắc dòng chảy, công tắc lưu lượng gió,van điều khiển, Việc triển khai tích hợp các hệ thống riêng lẻ thành một hệ thống quản lý tòa nhà BMS được tác giả trình bày vắn tắt trong chương cuối cùng của cuốn luận văn là chương 4 Trong đó, tác giả lần lượt đi sâu giải thích các chức năng, các tín hiệu đầu vào
ra, phương thức tích hợp của từng hệ thống
Qua đây, tôi xin gửi lời cám ơn tới gia đình, bạn bè và các thầy cô trong khoa Điện
tử - Viễn Thông, trường Đại học Bách Khoa Hà Nội đã ủng hộ và giúp đỡ tôi trong quá
trình làm luận văn Đặc biệt, tôi xin chân thành cám ơn thầy giáo hướng dẫn là TS
Phạm Ngọc Nam đã nhiệt tình chỉ bảo để tôi hoàn thành cuốn luận văn này
Trang 9DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 3-1 Bảng các modul I/O ExcelWeb 43
Bảng 3-2 Bảng các modul I/O của hệ thống điều khiển Chiller 43
Bảng 3-3 Bảng các modul I/O của hệ thống điều khiển AHU 43
Bảng 3-4 Tổng số modul dùng cho cả Chiller và AHU ở các tầng 44
Bảng 3-5 Danh mục các thiết bị trong hệ thống 46
Bảng 3-6 Thống kê đầu vào của hệ thống thông gió 48
Bảng 3-7 Thống kê số đầu vào của hệ thống thông gió 50
Bảng 3-8 Bảng thống kê số lượng I/O tính cho mỗi tầng 51
Trang 10DANH MỤC HÌNH VẼ
Hình 1-1 Mô hình hệ thống quản lý và điều khiển BMS 15
Hình 2-1 Phần mềm EBI 21
Hình 2-2 Các chuẩn mở EBI 23
Hình 2-3 Giao diện người vận hành 25
Hình 2-4 Giao diện vận hành phần mềm Excel web 30
Hình 3-1 Sơ đồ nguyên lý hệ thống Chiller 45
Hình 3-2 Sơ đồ nguyên lý một AHU 46
Hình 3-3 Sơ đồ mặt bằng thiết bị hệ thống thông gió 53
Hình 3-4 Sơ đồ thiết kế tủ DDC 57
Hình 3-5 Sơ đồ kết nối hệ thống BMS 59
Hình 4-12 Sơ đồ nguyên lý điều khiển đơn giản của một AHU 79
Hình 4-13 Mạng điều khiển hệ thống HVAC 80
Hình 4-14 Khai báo các bộ điều khiển Excel và thiết lập mạng C-Bus1 81
Hình 4-15 Sơ đồ nguyên lý một AHU điển hình 82
Hình 4-16 Các đầu vào đầu ra dùng điều khiển AHU 83
Hình 4-17 Các mạch vòng điều khiển AHU 83
Hình 4-18 Tạo sơ đồ nguyên lý AHU 84
Hình 4-19 AHU và các modul I/O tín hiệu 84
Hình 4-20 Mạch vòng điều khiển tốc độ quạt AHU 85
Hình 4-21 Tạo mạch vòng điều khiển quạt 85
Hình 4-22 Thiết lập mạch vòng điều khiển cho quạt AHU 86
Hình 4-23 Thay đổi các thông số bộ điều khiển PID 86
Hình 4-24 Mạch vòng điều khiển van nước lạnh 87
Hình 4-25 Mạch vòng PID cho van nước lạnh 87
Hình 4-26 Mạch vòng điều khiển damper gió hồi 88
Hình 4-27 Thiết lập bộ điều khiển PID cho Damper khí hồi 88
Hình 4-28 Tạo liên động 89
Hình 4-29 Tạo tín hiệu liên động 89
Hình 4-30 Lập lịch vận hành cho AHU 90
Trang 11Hình 4-31 Sơ đồ nguyên lý của FCU 90
Hình 4-32 Các mạch vòng điều khiển FCU 91
Hình 4-33 Tạo sơ đồ nguyên lý của FCU 91
Hình 4-34 Các mạch vòng điều khiển FCU tạo tín hiệu liên động cho FCU 92 Hình 4-35 Tạo tín hiệu liên động cho FCU 92
Hình 4-36 Các mạch vòng cơ bản điều khiển Chiller 93
Hình 4-37 Khai báo Chiller với các modul I/O 93
Hình 4-38 Hai vòng điều khiển PID nối cascade điều khiển tôc độ động cơ bơm 94
Hình 4-39 Mạch vòng điều khiển PID van bypass 94
Hình 4-40 Server điểm LonWork với hệ thống EBI 95
Hình 4-41 Oect được tạo với Quick Builder 96
Hình 4-42 Định nghĩa Station 97
Hình 4-43 LAN Rotary Station 98
Hình 4-44 Tạo kênh truyền thông 99
Hình 4-45 Thiết lập các thông số cho cổng kênh truyền thông 99
Hình 4-46 Thiết lập bộ điều khiển kết nối với server 99
Hình 4-47 Tạo điểm truy nhập 100
Hình 4-48 Màn hình hiển thị 101
Hình 4-49 Một màn hình hiển thị tùy chọn 101
Hình 4-50 Màn hình tóm tắt các cảnh báo 104
Hình 4-51 Hiển thị đồ thị 105
Trang 12Giao thức truyền thông dữ liệu cho mạng điều khiển tự động hóa tòa nhà
Trang 13CHƯƠNG 1 - GIỚI THIỆU CHUNG
Trong thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa phát triển như vũ bão và không khí hội nhập kinh tế quốc tế của Việt nam hiện nay, chúng ta đã tiến được những bước dài
và đã đạt được những thành công và kết qủa tương đối khích lệ trong nhiều lĩnh vực đặc biệt là kinh tế Cùng với những bước tiến và thành công đó, qui mô các đô thị ngày một cao với hàng loạt các công trình kiến trúc đồ sộ mọc lên để phục vụ cho nhu cầu ngày một cao của con người Trong các công trình đó có thể kể đến trước nhất là các tòa nhà
cao tầng phục vụ cho mục đích kinh tế cũng như sinh hoạt với rất nhiều các hệ thống kỹ thuật khác nhau trong đó chúng cần được phối hợp vận hành và quản lí sao cho có hiệu quả nhất Do đó hệ thống quản lí toà nhà được ra đời nhằm đáp ứng yêu cầu cấp thiết trên
1.1 Tính năng của hệ thống quản lý tòa nhà BMS
Hệ thống quản lý tòa nhà Buiding Management System (BMS) có chức năng tích hợp phân tích và xử lý dữ liệu nhận được từ các hệ thống liên quan từ đó đưa ra phương hướng xử lý và vận hành cho tòa nhà sao cho đạt được mức tối ưu nhất
Trong tòa nhà có nhiều hệ thống kỹ thuật khác nhau, sử dụng công nghệ khác nhau
và mức độ tự động hóa khác nhau như:
- Hệ thống cung cấp điện, chiếu sáng
- Hệ thống cung cấp nước
- Hệ thống thông gió
Và khi nhu cầu ngày một tăng thì các tòa nhà còn có thêm các hệ thống khác như:
- Hệ thống điều hòa không khí (kết hợp thông gió)
- Hệ thống điều khiển ra vào, giám sát tòa nhà
- Hệ thống báo động, báo cháy, báo khói…
- Hệ thống thông tin nội bộ
Các hệ thống này có thể phân loại thành ba nhóm chính là :
- Hệ thống giám sát và báo động
- Hệ thống quản lý năng lượng
Trang 14- Hệ thống thông tin.
BMS sẽ tích hợp các hệ thống trên thành một thể thống nhất thông qua mạng truyền thông, các giao thức truyền thông quốc tế như là BACnet, MODbus, LONworks, OPC… Qua đó các hệ thống có thể trao đổi thông tin với nhau và BMS dùng các thông tin này để tối ưu hóa hoạt động của các hệ thống kỹ thuật tòa nhà
Đối với những dịch vụ mà không có hệ thống con thông minh thì những dịch vụ này
sẽ được điều khiển trực tiếp thông qua bộ mã hoá của hệ thống quản lý tòa nhà BMS hoặc trực tiếp tới bộ điều khiển
Quản lí tất cả các điểm dữ liệu
Cung cấp khả năng lưu trữ và hiển thị lại dữ liệu trong quá khứ trong trường hợp người dùng có yêu cầu
Trao đổi dữ liệu với các hệ thống kết nối tới BMS
Máy trạm của hệ thống BMS có thể đặt tại phòng điều khiển trung tâm hoặc tại hiện trường, được kết nối tới hệ thống qua mang LAN Có khả năng kết nối tới nhiều máy trạm trong cùng một thời điểm
Cung cấp khả năng truy cập vào hệ thống từ Internet Explorer bằng user name và mật khẩu Tất cả các hoạt động truy cập đều sẽ được ghi chép lại, và tự động truy xuất khỏi hệ thống sau một thời gian đủ dài không hoạt động
1.2 Lợi ích của việc ứng dụng hệ thống BMS
Việc ứng dụng giải pháp quản lý tích hợp các hệ thống dịch vụ trong tòa nhà mang lại các lợi ích chính sau:
• Đơn giản hóa vận hành: các thủ tục, các chức năng có tính lặp đi lặp lại được chương trình hóa để vận hành tự động
• Giảm thời gian đào tạo cho nhân viên vận hành: Do có các chỉ dẫn trực tiếp trên màn hình cũng như giao diện người-máy trực quan của tòa nhà
• Phản ứng nhanh đối với các đòi hỏi của người sử dụng và các sự cố xảy ra
Trang 15• Giảm chi phí năng lượng: quản lý tập trung việc điều khiển và quản lý năng lượng
• Quản lý tốt hơn các thiết bị trong công trình : nhờ vào hệ thống dữ liệu lưu trữ, chương trình bảo trì bảo dưỡng và hệ thống tự động báo cáo các cảnh báo
• Linh hoạt trong việc lập trình theo như cầu, kích thước, tổ chức và các yêu cầu
mở rộng
Cải tiến hệ thống vận hành bằng việc tích hợp hệ thống phần mềm và phần cứng của nhiều hệ thống con khác nhau như: báo cháy, an toàn, điều khiển truy nhập hay điều khiển chiếu sáng
Với vòng đời khoảng 40 năm, chi phí đầu tư ban đầu của một tòa nhà hiện đại sẽ trở nên rất nhỏ bé so với tổng chi phí vận hành tòa nhà đó: Chi phí vận hành chiếm khoảng 75% tổng chi phí, trong khi chi phí đầu tư cho thiết kế và xây dựng cơ bản chỉ chiếm 11%
Tòa nhà hiện đại được trang bị nhiều hệ thống dịch vụ đắt tiền nhằm đáp ứng như cầu ngày càng cao của người sử dụng, phải đáp ứng được các yêu cầu:
• Đảm bảo chất lượng
• Hoạt động tin cậy
• Hiệu suất
• Kéo dài tuổi thọ
Việc ứng dụng giải pháp tích hợp cho tòa nhà cho phép tập trung hóa và đơn giản hóa việc giám sát, vận hành và quản lý tòa nhà, cho phép quản lý và giám sát thiết bị trong tòa nhà tốt hơn thông qua dữ liệu lịch sử, các chương trình bảo trì bảo dưỡng, hệ thống cảnh báo, từ đó giảm xác suất lỗi xảy ra trong hệ thống
Trang 16Hình 1- 1 Mô hình hệ thống quản lý và điều khiển BMS
1.3 Phân cấp hệ thống quản lý và điều khiển [6]
Hệ thống quản lý và điều khiển được phân thành ba cấp như sau (Hình 1-1):
• Cấp vận hành và quản lý
• Cấp điều khiển hệ thống
• Cấp khu vực
1.3.1 Cấp điều khiển khu vực
Các bộ điều khiển ở cấp độ khu vực là các bộ điều khiển sử dụng bộ vi xử lý, cung cấp chức năng điều khiển số trực tiếp cho các thiết bị ở từng khu vực, bao gồm: các thiết
bị cảm biến như các đầu đo áp suất, các đầu cảm biến CO, CO2, các dich vụ phần điện như máy phát điện, MCCB, MCB, biến tần cho bơm, quạt…Hệ thống phần mềm quản
lý năng lượng cũng được tích hợp trong các bộ điều khiển cấp khu vực Ở cấp khu vực,
Trang 17các cảm biến và cơ cấu chấp hành giao diện trực tiếp với các thiết bị được điều khiển Các bộ điều khiển cấp khu vực sẽ được nối với nhau trên một đường bus, do vậy có thể chia sẻ thông tin cho nhau và với các bộ điều khiển ở cấp điều khiển hệ thống và cấp điều hành, quản lý
1.3.2 Cấp điều khiển hệ thống
Các bộ điều khiển hệ thống có khả năng lớn hơn so với các bộ điều khiển ở cấp khu vực về số lượng các điểm vào ra, các vòng điều chỉnh và cả các chương trình điều khiển Các bộ điều khiển hệ thống được tích hợp sẵn các chức năng quản lý, lưu trữ và thường được sử dụng cho các ứng dụng lớn hơn như hệ thống điều hòa trung tâm, hệ thống máy lạnh trung tâm, Các bộ điều khiển này trực tiếp giao tiếp với thiết bị điều khiển thông qua các cảm biến và cơ cấu chấp hành hoặc gián tiếp thông qua việc kết nối với các bộ điều khiển cấp khu vực Các bộ điều khiển hệ thống có thể hoạt động độc lập trong trường hợp bị mất truyền thông với các trạm vận hành
1.3.3 Cấp vận hành, giám sát và quản lý
Các trạm vận hành và giám sát chủ yếu giao tiếp với các nhân viên vận hành Các trạm vận hành ở cấp độ này chủ yếu là các máy tính PC Một trạm vận hành thường bao gồm các gói phần mềm ứng dụng sau:
An toàn hệ thống: Giới hạn quyền truy cập và vận hành đối với từng cá nhân Xâm nhập hệ thống: Cho phép những người có quyền được truy cập và lấy dữ
liệu hệ thống thông qua máy tính các nhân hoặc các thiết bị lưu trữ khác
Định dạng dữ liệu: Lắp ghép các điểm dữ liệu rời rạc vào trong các nhóm định
dạng có quy tắc phục vụ cho việc in ấn và hiển thị
Tùy biến các chương trình: Người sử dụng có thể tự thiết kế, lập trình các
chương trình riêng tùy theo yêu cầu sử dụng của mình
Giao diện: Xây dựng giao diện dựa trên ứng dụng của khách hàng, có sử dụng
các công cụ vẽ đồ thị và bảng biểu
Lập báo cáo: Có khả năng lập báo cáo tự động, định kỳ hoặc theo yêu cầu về các
cảnh báo và các sự kiện, hoạt động vận hành Đồng thời cung cấp các khả năng tóm tắt báo cáo
Quản lý việc bảo trì bảo dưỡng: Tự động lập kế hoặch và tạo ra các thứ tự công
việc cho các thiết bị cần bảo trì dựa trên lịch sử thời gian làm việc hoặc kế hoặch theo niên lịch
Trang 18Tích hợp hệ thống: Cung cấp giao diện và điều khiển chung cho các hệ thống
con (VRV, báo cháy, an toàn, giám sát truy nhập, ) và cung cấp khả năng tổng hợp thông tin từ các hệ thống con để từ đó đưa ra các tác động có tính toàn cục trong hệ thống
Quản lý năng lượng và tài nguyên: thu thập, lưu trữ và xử lý dữ liệu lịch sử như
năng lượng sử dụng, chi phí vận hành và các cảnh báo và tạo ra các báo cáo để cung cấp các công cụ cho quá trình quản lý và việc sử dụng thiết bị lâu dài
1 4 Cấu trúc mạng của hệ thống quản lý toà nhà BMS
Mạng tự động có thể hoạt động ở tốc độ truyền thông 10Mb/s, với chế độ truyền thông 2 chiều, điểm tới điểm
Thiết bị tự động hoá đặt trên mạng tự động hoá
1.4.2 Mạng điều khiển
Các mạng điều khiển cung cấp cả giao thức truyền thông “Peer-to-Peer”, Chủ-
tớ, và chuyển thẻ bài, hoạt động ở tốc độ truyền thông 9600 baud
Các bộ điều khiển DDC được nối trên mạng điều khiển
Khi hiển thị, truyền thông của mạng điều khiển được cung cấp cho hệ thống phân tán peer-to-peer sử dụng công nghệ LonWorks, bộ thu phát Free Topology (FTT-10a)
Mạng LonWorks sử dụng chuẩn công nghiệp, các thiết bị dùng giao thức mở được sản xuất theo các chuẩn tương thích với LonMark Vì các thiết bị không tuân theo tiêu chuẩn về dòng của LonMark International (www.lonmark.org) để đảm bảo khả năng liên kết hoạt động nên hệ thống hệ thống BMS sẽ đưa tài liệu chi tiết về sản phẩm và/hoặc các thiết bị mẫu theo yêu cầu để chứng minh khả năng liên kết hoạt động
Trang 19CH ƯƠNG 2 – HỆ THỐNG THIẾT BỊ VÀ PHẦN MỀM
ĐIỀU KHIỂN HỆ THỐNG BMS
Hệ thống quản lý tòa nhà (BMS) được xây dựng trên cơ sở kiến trúc hệ máy chủ- khách Tất cả các thông tin cần thiết và hệ thống cơ sở dữ liệu được lưu trữ ở các máy chủ hệ thống Máy tính khách có cài trình duyệt web sẽ thực hiện chức năng của trạm giám sát hiển thị các dữ liệu lưu trữ BMS sử dụng các công nghệ mới nhất như IP/ Linus/ XML/ SVG/ JAVA làm nền tảng công nghệ
2.1 Máy chủ [2]
Các máy chủ hệ thống bao gồm một số máy chủ có kiến trúc máy chủ-khách
Số lượng các máy chủ hệ thống sẽ khác nhau tùy thuộc vào yêu cầu hệ thống Máy
chủ bao gồm các máy chủ quản lý hệ thống và các máy chủ lưu trữ dữ liệu Các máy
chủ sử dụng hệ điều hành mã nguồn mở Linux
2.1.1 Máy chủ quản lý hệ thống
Máy chủ quản lý hệ thống thực hiện phân phối thông tin hiển thị, cài đặt,
hoạt động của quá trình quản lý toàn bộ hệ thống (dữ liệu điểm, chương trình, v.v ) tới phần mềm duyệt Web cài đặt tại các máy tính khách Máy chủ hỗ trợ tối đa 5 máy tính khách cùng truy cập trong một thời điểm
Máy chủ có cấu hình phần cứng phù hợp gồm CPU 32-bit, bộ nhớ SDRAM
256 MB, hệ điều hành mã nguồn mở Linux Ổ đĩa cứng 2,5 inch có dung lượng 40
GB Mạng BACnet quản lý tối đa được 30.000 đối tượng Máy chủ có khả năng dự phòng dữ liệu trong vòng 72 giờ
2.1.2 Máy chủ lưu trữ dữ liệu
Máy chủ lưu trữ dữ liệu lưu trữ cơ sở dữ liệu cần thiết cho hệ thống BMS Máy chủ này quản lý dữ liệu được truyền từ bộ điều khiển tòa nhà cấp cao dưới dạng cơ sở
dữ liệu của hệ BMS, từ đó xử lý dữ liệu để hiển thị hoặc in ấn đồ thị dữ liệu quá trình
cũng như báo cáo ngày, tháng, năm
Máy chủ có cấu hình phần cứng phù hợp với CPU 32-bit, bộ nhớ SDRAM
256 MB, hệ điều hành mã nguồn mở Linux Ổ đĩa cứng 2,5 inch có dung lượng 40
GB Mạng BACnet quản lý tối đa được 30.000 đối tượng Máy chủ có khả năng dự
Trang 20phòng dữ liệu trong vòng 72 giờ
2.1.3 Máy chủ quản lý năng lượng
Máy chủ quản lý năng lượng thực hiện lưu trữ cơ sở dữ liệu cần thiết để quản lý
năng lượng tiêu thụ
2.1.4 Máy chủ dữ liệu an ninh
Máy chủ dữ liệu an ninh lưu trữ cơ sở dữ liệu cần thiết cho mục đích an ninh.Máy chủ lưu trữ có khả năng lưu trữ 1 triệu lượt vào ra Máy chủ dữ liệu an ninh cần có cấu hình như sau:
- Hệ điều hành: Windows® XP
- Trình duyệt : Internet Explorer 6 hoặc cao hơn
- Bộ vi xử lý : Pentium® IV 3 GHz hoặc cao hơn
- Bộ nhớ RAM: 512MB hoặc cao hơn
- Hỗ trợ: IPv6, Java® vm 1.4 hoặc cao hơn, XGA, Acrobat® Reader
- Dung lượng ổ cứng: 40GB hoặc lớn hơn
2.2 Máy chủ dự phòng
Các máy chủ hệ thống luôn có hệ thống dự phòng Hệ thống dự phòng này
gồm hai máy chủ, trong đó một máy chạy ở chế độ chờ ấm cho máy kia Hệ thống
chạy đồng thời hai máy chủ và khi xảy ra sự cố trên một máy chủ bất kỳ, máy chủ còn lại sẽ thực hiện chức năng dự phòng ngay lập tức
Máy chủ thực hiện sao lưu các dữ liệu quan trọng như dữ liệu giám sát và dữ
liệu quá trình Khi sự cố xảy ra, các biện pháp dưới đây sẽ được áp dụng để sao lưu
dữ liệu:
Giả có hai máy chủ là "máy chủ A" và "máy chủ B" Khi thông tin trên "máy
chủ A" không thể truy cập được từ máy tính khách do lỗi mạng, hệ thống sẽ nhận
biết tình trạng “máy chủ A bị lỗi” và khi đó "máy chủ B" (bình thường ở chế độ chờ)
sẽ hoạt động và các kết nối từ máy tính khách được tự động chuyển sang “máy chủ B”
Khi lỗi mạng được giải quyết và "máy chủ A" được khôi phục (các máy tính khách có thể duyệt thông tin từ máy chủ) thì "máy chủ A" sẽ tự động thực hiện quá trình phục hồi (sao chép dữ liệu quá trình trong thời gian "máy chủ A" bị lỗi từ bộ điều
Trang 21khiển cấp cao tòa nhà và ghi nhận sự sai khác giữa cài đặt từ máy tính khách và dữ liệu sao chép đã được lập trình)
Sau khi máy chủ A khôi phục và hoạt động bình thường, các máy tính khách
vẫn duy trì kết nối đến máy chủ B Người điều hành phải tái đăng nhập để chuyển đổi các kết nối đến máy chủ A
2.3 Máy tính khách
Máy tính khách là máy tính với phần mềm trình duyệt web để truy cập cơ sở
dữ liệu lưu giữ trên các máy chủ hệ thống Máy tính khách thường được lắp đặt trong phòng giám sát để quản lý toàn bộ tòa nhà Nó giám sát các tính năng sau đây:
- Giám sát: trạng thái, báo động và đo lường tại từng vị trí
- Điều hành: điều khiển từ xa bật/tắt
- Dữ liệu đầu ra: trạng thái hoạt động, trạng thái báo động và dữ liệu đo lường
- Phân tích dữ liệu: trạng thái hoạt động, trạng thái báo động và dữ liệu đo lường Tối đa 5 máy tính khách có thể truy cập vào máy chủ cùng một lúc Máy tính khách cần có cấu hình như sau:
- Hệ điều hành: Windows® XP/Vista
- Trình duyệt : Internet Explorer 6 hoặc cao hơn
- Bộ vi xử lý: Pentium® IV 3 GHz hoặc cao hơn
- Dung lượng chính: 512MB hoặc hơn
- Hỗ trợ: IPv6, Java® vm 1.4 hoặc cao hơn, XGA, Acrobat® Reader
Sử dụng mạng BACnet IP để kết nối giữa mỗi máy chủ hệ thống và bộ điều
khiển cấp cao tòa nhà
Giao thức Internet phiên bản 4 (IPv4) hoặc phiên bản 6 (IPv6) được sử dụng tùy thuộc vào các yêu cầu kỹ thuật
Giao thức LonTalk được sử dụng để truyền thông giữa bộ điều khiển cấp cao tòa nhà và các bộ điều khiển số trực tiếp, ví dụ như các bộ điều khiển đa dụng
Trang 22Giao thức Modbus được sử dụng để truyền thông giữa các đồng hồ đo điện
và các bộ điều khiển theo chuẩn RS485
Công nghệ OPC được sử dụng để tích hợp hệ thống với IBMS Với máy tính
có nền tảng máy chủ OPC, BMS có thể kết nối với các hệ thống khác như IBMS bằng cách chuyển đổi giao thức BACnet thành giao thức có thể truyền thông được với OPC
2.5 Phần mềm quản lý, giám sát điều khiển hệ thống EBI [6]
- Tích hợp với các dải hoạt động của thiết bị, hệ thống qui mô, Nguồn Internet và
Intranet cho phép khai thác thông minh hệ thống quản lí thông tin
- Sử dụng chuẩn công nghiệp phần cứng và hệ điều hành windows server 2003
- Hỗ trợ các chuẩn công nghiệp hàng đầu hiện nay: BACnet, LonMark, ODBC, OPC, AdvanceDDE and Modbus
Trang 23- Hệ thống phát triển theo các chuẩn UL864 (chống cháy), UL2017 (Tín hiệu hệ thống), UL916 (Hệ thống quản lý năng lượng), UL1017 (An ninh), UL1610 Trạm trung tâm) và UL294 (Điều khiển truy nhập)
- Thích hợp trong một môi trường thương mại điện tử CFR Part 11 sử dụng chữ ký điện tử
- Thiết kế và phát triển theo chuẩn chất lượng ISO 9001
- EBI sử dụng kiến trúc client/server (Khách/Chủ), cung cấp một hệ thống cho phép mở rộng cấu hình khác nhau với nhiều máy chủ và trạm kết nối trên LANs hoặc WANs
- EBI Server cho phép chạy ứng dụng đa người dùng, đa tác vụ, sử dụng các hệ điều hành tiêu chuẩn công nghiệp Windows XP, Windows 2000 và Windows 2003 Máy chủ chạy ứng dụng phần mềm giao tiếp với các thiết bị điều khiển và cập nhật dữ liệu thời gian thực và cơ sở dữ liệu quan hệ
- EBI Server cũng hành động như là máy phục vụ tập tin cho hiển thị hình ảnh EBI trạm cung cấp giao diện người-máy hiển thị màu độ phân giải cao Hệ thống cho phép kết nối lên đến 40 trạm đến một EBI Server đồng thời Người vận hành có thể sử dụng EBI Station hoặc một trình duyệt Web để thực hiện các tác nhiệm giám sát, quản lí như:
Hiển thị và đáp ứng các cảnh báo
Lập lịch vận hành các trang thiết bị
Cấu hình các điểm thông tin trên cơ sở dữ liệu EBI cho mỗi bộ điều khiển
Hiển thị, thao tác, và phân tích dữ liệu từ các bộ điều khiển khác nhau
- Cấu trúc mạng toàn diện của EBI, dựa trên chuẩn giao thức truyền thông công nghiệp TCP/IP, cho phép thông tin liên lạc với hệ thống EBI khác, mạng máy tính, công
ty quản lý hệ thống thông tin, thông qua hệ thống mạng cục bộ hoặc mạng diện rộng
- EBI cung cấp một giao diện mở cho phép kết hợp nhiều loại bộ điều khiển khác nhau, các thiết bị phần cứng chuẩn, và các giao diện truyền thông chuẩn thành một hệ thống tích hợp, trung tâm nhờ đó tối đa hóa hiệu năng vận hành của tòa nhà
- EBI có thể tích hợp các hệ thống sau:
Các bộ điều khiển giám sát ra vào, và các đầu đọc thẻ
Giám sát anh ninh
Giám sát và điều khiển HVAC
Giám sát và vận hành hệ thống báo cháy và chữa cháy
Trang 24 Giám sát mức độ sử dụng năng lượng
Điều khiển chiếu sáng
LonWorks: Là một chuẩn truyền thông mở kết nối các thiết bị từ nhiều nhà cung cấp khác nhau có cung cấp chuẩn LonMark Giao diện cung cấp cho phép đọc ghi các thông số cũng như thuộc tính cấu hình của thiết bị Giao diện EBI Lonworks dựa trên nền cơ sở dữ liệu LNS Echelon Kết nối giữa EBI và mạng LON có thể là trực tiếp,
thông qua các cổng truyền thông nối tiếp hoặc thông qua mạng
Trang 25BACnet:
EBI cung cấp chuẩn ASHRAE giao thức BACnet, cài đặt cả chức năng BACnet Operator Workstation và BACnet Gateway EBI cung cung cấp giao thức BACnet truyền thông qua Ethernet và truyền thông IP
OPC: EBI cung cấp chuẩn truy cập dữ liệu OPC 2.0 (OLE for Process Control), điều này cho phép EBI đọc ghi dữ liệu OPC server như một OPC client Khả năng này cung cấp quyền truy cập vào một loạt máy chủ OPC, giải pháp hiệu quả khi tích hợp thiết bị của bên thứ ba Máy chủ EBI cũng có thể sử dụng như một OPC Server Máy khách và máy chủ OPC có khả năng được sử dụng như phương tiện trao đổi dữ liệu chính giữa hai hệ thống tương thích OPC cung cấp tích hợp ở mức độ hệ thống
Advance DDE: EBI cung cấp chuẩn mở AdvanceDDE trao đổi dữ liệu EBI AdvanceDDE client cung cấp kết nối hiệu năng cao đến AdvanceDDE Server bên thứ
ba Máy EBI AdvanceDDE client cung cấp khả năng truy cập vào một loạt các máy chủ AdvanceDDE bên thứ ba
MODBUS: Modbus là tiêu chuẩn giao thức truyền thông có thể được sử dụng để tích hợp bộ điều khiển khác nhau vào EBI Các giao diện EBI Modbus là một EBI
"Master" sử dụng giao thức Modbus RTU, ASCII, hoặc TCP (Ethernet)
ODBC: Là một chuẩn công nghiệp về truy cập cơ sở dữ liệu EBI cung cấp quyền truy cập chỉ đọc tới hệ cơ sở dữ liệu thời gian thực cũng như hệ cơ sở dữ liệu quan hệ về thẻ mã hóa cá nhân Chuẩn này có thể được sử dụng để xuất thông tin từ EBI đến các hệ cơ sở dữ liệu, hệ quản lí tương thích ODBC
- Giao diện người vận hành với EBI
Trong trường hợp quan trọng, điều quan trọng là phải cung cấp dữ liệu cho người dùng theo một định dạng rõ ràng và súc tích Các máy trạm, các giao diện vận hành EBI với độ phân giải cao hiển thị màu sắc đồ họa có thể được phù hợp với các yêu cầu của mỗi ứng dụng riêng Ngoài ra, Microsoft Internet Explorer có thể được sử dụng như là một giao diện vận hành với EBI Mở rộng việc sử dụng web theo các trình đơn, thanh công cụ, và các biểu tượng trực quan cho phép chuyển hướng và nhanh chóng truy cập vào thông tin quan trọng Các giao diện vận hành có thể được thiết kế theo kinh nghiệm của người vận hành
Trang 26Hình 2- 3 Giao diện người vận hành
Giao diện vận hành cho phép người vận hành thực hiện các tác vụ chính sau:
Hiển thị và điều khiển các thiết bị trường
Nhận biết các cảnh báo theo mức ưu tiên
Hiện thị thông tin trạng thái, thông tin lịch sử của các điểm thông tin
Định nghĩa và sửa đổi các chương trình định thời
Khởi tạo các tác nhiệm in ấn
Hiển thị, sao lưu và truy lục các sự kiện đăng nhập
Giám sát các kênh truyền thông dữ liệu
Cấu hình các thông số hệ thống
Chọn và điều khiển camera CCTV
Xây dựng các điểm thông tin
Tạo các giao diện đồ họa màu
Hiển thị các tài liệu ActiveX
Ghi và hiển thị các video số
Hiển thị và truy vết các tài sản người di chuyển
Trang 27HMIWeb
Tuỳ chỉnh màn hình được tạo ra bằng cách sử dụng HMIWeb Display Builder Một điển hình tùy chỉnh bao gồm một màn hình tĩnh nền, và các đối tượng động cho biết tình trạng báo động và điều kiện của các thiết bị có liên quan Các cửa sổ Popup cho phép hiển thị thêm thông tin về một thiết bị cũng có thể được sử dụng Ngoài ra, kiểm soát, chẳng hạn như các nút, có thể được thêm vào để người dùng có thể thực hiện nhiệm vụ, gọi các màn hình khác và tạo ra các báo cáo Định dạng HTML hiển thị cung cấp các tùy chỉnh dễ dàng tương tác với các công nghệ web
An ninh vận hành (Operator Security)
EBI cung cấp các phương thức phức tạp kiểm soát truy cập đến các dữ liệu nhạy cảm
Phần mềm BMS cho phép tới 250 Operator trong hệ thống được quyền truy nhập Các Operator với cc nhiệm vụ khác nhau được cấp quyền truy nhập, gim sát và điều khiển ở các mức khác nhau cho từng ứng dụng và thiết bị cụ thể
Các Operator khi thực hiện truy nhập với thao tác điều khiển trên máy tính của hệ thống BMS đều được ghi lại về thời gian cũng như các thao tác điều khiển các thiết bị theo thời gian
Nhiều cấp mật mã bảo vệ phải đuợc cung cấp để giới hạn sự truy cập vào hệ thống của đối tuợng sử dụng
Mỗi nguời sử dụng phải có các thông tin sau: Tên ( ít nhất 12 ký tự), mật mã (ít nhất 12 ký tự) và mức độ được phép truy cập ( từ 1 đến 5) Chỉ có nguời giữ cấp mật mã cao nhất (cấp 1) mới được phép thay đổi mật mã
Khi nhập vào hoặc sửa đổi mật mã, trên màn chỉ đuợc hiển thị các dấu **** để tránh mật mã bị lộ
Ít nhất phải có 5 mức độ truy cập vào hệ thống như sau:
Mức độ 5 = Chỉ đuợc xem các thông số mà thôi
Mức độ 4 = Mức độ 5 và thay đổi các thông số hoạt động (ví dụ: setpoint, giới hạn báo động…)
Mức độ 3 = Mức độ 4 và sửa đổi co sở dữ liệu
Mức độ 2 = Mức độ 3 và khả năng tạo ra cơ sở dữ liệu, lập trình…
Mức độ 1 = Tất cả các mức độ nói trên kể cả sửa đổi, định nghĩa mật mã
Hệ thống phải hổ trợ ít nhất 100 mật mã
Trang 28Những nguời vận hành chỉ có thể ra lệnh vận hành cho những thiết bị mà họ đuợc phép tùy theo mật mã của mình Những thanh công cụ cũng được giới hạn theo cấp mật
mã
Hệ thống phải tự động tạo một bảng báo cáo các truy cập vào và thoát ra khỏi hệ thống của từng nguời sử dụng Bất kỳ động tác thay đổi định dạng hay vận hành hệ thống đều phải được ghi nhận lại kể cả: thay đổi giá trị của các điểm, thay đổi lịch vận hành, thông số vận hành… Tất cả các thay đổi của báo động như những báo động b ị xóa hay được xác nhận
Khi nguời vận hành đó truy cập vào hệ thống và sau đó quên thoát ra thỡ hệ thống phải tự động thoát theo khoảng thời gian định truớc (1 đến 60 phút)
- EBI cung cấp một loạt các đặc tính và giao diện cho phép hệ thống thừa kế và phát triển ứng dụng hoặc gửi dữ liệu EBI đến các hệ thống doanh nghiệp khác Đặc tính này cho phép EBI phù hợp với hầu hết yêu cầu kỹ thuật
Các đoạn chương trình Server ( Server Scripting)
Server scripting là cách dễ nhất mở rộng các chức năng của hệ thống của bạn với
nỗ lực tối thiểu Nó cho phép bạn viết một cách đơn giản script khi thực hiện các chức năng bổ sung, ví dụ, báo động xảy ra, tạo ra các báo Script được tạo ra trong một trình soạn thảo tích hợp tập lệnh sử dụng Microsoft VBScript, một ngôn ngữ kịch bản phổ
biến scriptin
Network API
Để đơn giản, trích xuất các thông tin từ EBI để sử dụng trong một ứng dụng khác,
có thể sử dụng mạng API để đọc và ghi các điểm dữ liệu API dễ sử dụng ngay cả đối với các lập trình viên không chuyên
Trao đổi dữ liệu Microsoft Excel
Trình trao đổi dữ liệu Microsoft Excel được sử dụng để liên kết EBI và Microsoft Excel Một trình tự động trong Microsoft Excel cho phép kết nối đến máy phục vụ đến
các điểm dữ liệu Các giá trị của những điểm này sau đó có thể được sử dụng trong các bảng tính Excel của bạn và có thể được cập nhật tự động
Trang 29Applications Toolkit and User Scan Task Kit
EBI cung cấp một các công cụ phù hợp cho phép bạn tạo các ứng dụng mạnh mẽ của riêng bạn Điều này có thể được sử dụng để đáp ứng các như cầu cụ thể của trang web và để tạo ra giá trị bổ sung thêm hoặc tự động hóa tích hợp với hệ thống kinh doanh khác
- Công cụ cấu hình hệ thống điều khiển giám sát EBI
Quick Builder
EBI được cấu hình bằng cách sử dụng công cụ vô cùng linh hoạt và mạnh mẽ được gọi là công cụ kỹ thuật nhanh Quick Builder Quick Builder cho phép người sử dụng chuyên và không chuyên cấu hình điểm, các bộ điều khiển, trạm, và máy in Người
sử dụng không chuyên sẽ được có lợi ích từ các giao diện trực quan và thư viện trợ giúp Người sử dụng không chuyên có thể bắt đầu bằng cách hiệu chỉnh các dữ liệu mẫu
Người sử dụng chuyên nghiệp có thể nhận được các ưu việt từ rất nhiều tính năng mạnh mẽ như sử dụng lọc, hiệu chỉnh nhiều point Quick Builder đảm bảo các hệ thống được cài đặt nhanh chóng và dễ dàng
Bộ xây dựng giao diện HMIWeb Display Builder
Công cụ xây dựng giao diện HMIWeb Builder dựa trên nền đối tượng, tích hợp đầy đủ các tùy chỉnh hiển thị cho phát triển của xây dựng các giao diện đồ họa theo định dạng HTML, Các trình đơn tự động, và các thủ tục xử lý báo động
Rất dễ dàng để tạo các giao diện chỉ cần nhấn thả đối tượng Ví dụ, để tạo một đối tượng nút nhấn gọi giao diện vận hành khác, bạn đơn giản chỉ cần nhấn vào biểu tượng nút nhấn, vẽ lại kích thước nút nhấn cho phù hợp, kích đúp vào nó, và điền địa chỉ trang đích
EBI HMIWeb Builder cung cấp một thư viện các ký hiệu và các chỉ thị chung được sử dụng trong các hệ thống quản lí tòa nhà EBI cũng cho phép bạn nhúng các điều khiển ActiveX và tài liệu ActiveX vào các giao diện vận hành Người vận hành có thể thêm các kịch bản tạo các giao diện hình ảnh động EBI HMIWeb Builder cung cấp công cụ soạn thảo VBScript và mô hình đối tượng cho phép tất cả các đối tượng hiển thị Một vài ví dụ về các ứng dụng có thể triển khai:
Hoạt hóa các quạt cũng như các trang thiết bị khác nhằm hiển thị hoạt động thực
Thay đổi màu sắc đối tượng theo sự thay đổi nhiệt độ của nó
Trang 30 Cảnh báo người vận hành trong một số điều kiện đặc biệt bằng nhưng thông điệp
HMIWeb Builder lưu các giao diện theo định dạng HTML, trong các trường hợp cần thiết có thể được hiệu chỉnh bơi các công cụ soạn thảo HTML khác
2.6 Bộ điều khiển số EXCEL WEB và các modul vào ra [6]
2.6 1.Bộ điều khiển số trực tiếp EXCEL WEB
Bộ điều khiển Excel Web là sản phẩm trên nền Ethernet của Hơneywell, bộ điều khiển này cho phép lập trình tự do trong hệ thống tự động hóa tòa nhà Excel Web ® kết hợp cả hai tiêu chuẩn mở lớn hiện nay trong các ngành công nghiệp xây dựng: BACnet
® và LONWORKS ®
Bộ điều khiển Web Excel ® có thể lưu trữ một lương khổng lồ các ứng dụng quản lí tòa nhà như ứng dụng điều hòa thông gió HVAC, ứng dụng quản lí năng lượng, bao gồm tối ưu hóa hoạt động bật/tắt, các ứng dụng điều khiển chiếu sáng, giám sát năng lượng và nhiều ứng dụng khác
Bộ điều khiển Excel web ® không phụ thuộc vào tính khả dụng của hệ thống quản lí giám sát cũng như các bộ điều khiển ứng dụng mạng khác Excel web cho phép tích hợp liên tục với hệ thống quản lí tòa nhà Enterpise Buildings Integrator ™ (EBI) của Hơneywell
Các đặc tính chung:
Giảm tổng chi phí lắp đặt: Cho phép thiết bị truyền thông dựa trên hệ thống
mạng hạ tầng (Ethernet/LAN), với các bộ điều khiển Excel web khác, các bộ điều khiển BACnet của bên thứ 3, cũng như việc truyền thông với hệ thống quản lí tòa nhà
Vận hành đa năng: Cho phép vận hành bộ điều khiển Excel ® web từ bất kỳ
nơi, từ bất kỳ máy tính tích hợp! Hệ thống Web-server tích hợp cho phép vận hành cục
bộ hoặc từ xa bằng các trình duyệt chuẩn
Độc lập về nhà cung cấp: Việc truyền thông dựa trên chuẩn quốc tế ISO
16484-5 BACnet® và LONWORKS® Tương kết với các bộ điều khiển 3rd-party BACnet®, tương kết với các bộ điều khiển phòng, khu vực, các thiết bị trường, các mô đun vào ra trên chuẩn LONWORKS®
Bộ nhớ lịch sử có khẳ năng mở rộng: Cho phép có thể lưu đến 64,000 hướng
mục, và có thể sử mở rộng bằng việc sử dụng thẻ nhớ chuẩn Compact Flash Cards
Trang 31Ứng dụng điều khiển nhanh: Cho phép chọn ưu tiên kiểm soát vòng lặp, bảng
đổi biểu cho phù hợp và kiểm soát các ứng dụng có hiệu quả cao
Điều khiển hiệu năng và tin cậy: Hệ điều hành nhúng Embedded Linux, đảm
bảo đáng tin cậy, độc lập, và đảm bảo bảo mật hoạt động, đặc biệt là đối với các hệ thống truy cập Internet
An ninh mạng: Dựa trên những thiết kế như là thiết bị IP, Excel ® Web có thể dễ
dàng được tích hợp vào bất kỳ cơ chế an ninh mạng hiện có
L ắp đặt linh hoạt: Cho phép lựa chọn lắp đặt trên DIN-rail, tường, hoặc gắn cửa
trước của bảng điều khiển
Giao diện vận hành
Hình 2- 4 Giao diện vận hành phần mềm Excel web
Các Excel ® web được điều hành thông qua một trình duyệt chuẩn Thông qua các phần mềm tiêu chuẩn, bất kỳ nền tảng máy tính có thể được sử dụng như là một nhà điều hành giao diện Ngoài các máy tính xách tay, máy tính để bàn máy tính cá nhân,
Trang 32hoặc máy tính công nghiệp, các bảng điều khiển, hoặc máy tính PC màn hình cảm ứng cũng có thể được sử dụng để gắn trực tiếp vào cửa trước tủ điều khiển Ngoài việc sử dụng hệ điều hành và trình duyệt Internet Explorer hay Mozilla Firefox không cần phần mềm cần phải được cài đặt thêm
Các đặc tính kỹ thuật của Excel ® web
Giao thức truyền thông
BACnet/IP - ISO 16484-5 – ENV 13321-1
Truyền thông với các bộ điều khiển Web Excel ® khác, các thiết bị 3rd party BACnet với hệ thống quản lí tòa nhà Hơneywell Enterprise Buildings Integrator™ và SymmetrE® dựa trên giao thức BACnet
Excel ® web hỗ trợ tối đa 600 đối tượng vật lý và 100 đối tượng lịch trình
LonTalk®
Truyền thông với các mô đun vào ra vật lý, với các bộ điều khiển phòng và khu vực và với các bộ điều khiển Excel 50/500 dựa trên giao thức LonTalk
Bộ thu phát (FTT-10A or FT-X1) cho phép truyền thông tốc độ 78 Kbaud, Tối đa
độ dài cáp truyền thông cho phép 320 m đến 2,200 m
HTTP
Excel Web® cho phép vận hành bằng việc sử dụng các trình duyệt web chuẩn Internet Explorer hoặc Netscape Độ phân giải màn hình tối thiểu 800 x 600 pixels Trình duyệt cung cấp cookies, frames, CSS, và Java Script
Tốc độ truyền 78 Kbit/s, FTT10A, FT-X1
2x Tiếp điểm cầu đấu
1x RJ45
Nút nhấn LONWORKS® Service
1 đèn LED service
Cổng RS232C Port 1
Trang 33 Chức năng giao diện phục vụ (Service interface)
Tốc độ truyền dữ liệu: 9.6, 19.2, 76.8,or 115.2Kbaud tùy thuộc vào cấu hình
Cổng 9 chân Sub-D
Cổng RS232C Port 2
Chức năng giao diện trình duyệt
Tốc độ truyền dữ liệu: 9.6, 19.2, 76.8,or 115.2Kbaud tùy thuộc vào cấu hình
USB Spec 2.0 (12 Mbit/s)
Sử dụng nạp tải chương trình từ phần mền lập trình DDC CARE
1 đèn LED báo nguồn "power"
Công suất tiêu thụ: Max 8 VA
Bảo vệ quá áp: có cơ chế ngắt khi điện áp đầu vào nằm ngoài khoảng 24-40VDC
Trang 34XL1000C: 32-Bit Motorola Power PC MPC 859
B ộ đinh thời, đồng hồ thời gian
Rơ le cảnh báo bộ định thời (SPDT, thường đóng, 24VAC, tối đa 2 A)
1 LED “Wathdog”
Hệ điều hành: LINUX
Bộ nhớ:
128 kB RAM, Cho phép lưu dữ liệu 72h sau khi mất điện
Nhiệt độ hoạt động: 0 50 °C; nhiệt độ lưu kho: -20 +70 °C
Độ ẩm tương đối (Hoạt động và lưu kho): 5 đến 93%
Chứng chỉ và xác nhận:
CE
Meets FCC Part 15, Subpart J for Class A equipment
BTL (BACnet® Testing Laboratories)
LonMark® compliant – under preparation
UL 916
DIN EN60730-1:2005-12, DIN EN60730-2-9:2005-10
Lập trình
Excel Web® cho phép lập trình tùy ứng bằng sử dụng công cụ lập trình giao diện
đồ họa CARE Engineering Tool
Mã khóa bảo vệ
Excel Web® cho phép định nghĩa lên đến 6 mức người dùng, mỗi người dùng được gán với quyền đọc ghi khác nhau Người dùng ở một phân mức có thể sử dụng mã khóa độc lập để truy cập
2.6.2 Các modul vào ra(I/O Module)
Các modul vào ra ngoại vi bao gồm các loại sau:
Trang 35- Modul với 8 đầu vào số
- Modul với 16 đầu vào số
- Modul với 8 đầu ra rơle
- Modul với 16 đầu ra rơle
- Modul với 8 đầu ra rowle và 8 đầu vào số
- Modul với 4 đầu ra rơle điều khiển số
- Modul với 4 đầu vào đếm xung
- Modul với 16 đầu vào đếm xung
- Modul với 2 đầu ra dòng/áp
- Modul với 4 đầu ra dòng/áp
- Modul với 4 đầu vào dòng/áp
- Modul với 4 đầu vào nhiệt độ
- Modul với 2 đầu vào dong/áp và 2 đầu vào nhiệt độ
- Modul với 1 đầu vào động cơ Modutrol
- Modul với 3 đầu vào động cơ Modultrol
Đặc tính chung
Mỗi mô đun vào ra cung cấp:
1 đèn xanh LED power
Mỗi I/O Module được trang bị riêng bộ vi xử lí
Mô đun vào ra LonWorks
Các LonWorkS I/O module có thể được sử dụng với bất kỳ bộ điều khiển LonWorks, Các I/O mô đun cũng có riêng Neuron chip (3120) Mỗi LonWorks I/O Module được trang bị với một bộ truyền phát tín hiệu
Các đặc tính về môi trường
Nhiệt độ môi trường
Nhiệt độ vận hành: 0 50 °C (32 122 °F)
Trang 36 Nhiệt độ lưu kho: -20 +70 °C (-4 +158 °F)
Độ ẩm tương đối môi trường (vận hành và lưu kho)
5 đến 93% r.h
Các đặc tính về cơ lí
Kích thước (H x W x D): 110 X 90 X 93 mm
Vật liệu vỏ bọc: nhựa, Plastic, chất dẻo chụi lửa
Phương pháp gá lắp: Lắp trên thanh DIN-rail (trong tủ điều khiển)
Trang 37CHƯƠNG 3 – THIẾT KẾ HỆ THỐNG BMS CHO
TÒA NHÀ VINACONEX
Sau khi đã đưa ra cấu hình tổng quát chung, những hệ thống, thiết bị và phần mềm dùng trong một hệ thống BMS ở chương 1 và chương 2 tác giả thiết kế hệ thống cho tòa nhà Vinaconex
3.1 Yêu cầu BMS của toà nhà
3.1.1 Giới thiệu về toà nhà Vinaconex 9
Toà nhà Vinaconex 9 được đặt tại đường Phạm Hùng - Từ Liêm, là một toà nhà văn phòng của tập đoàn VinaconexViệt Nam Tòa nhà do chính tập đoàn thiết kế, với sự tham gia thiết kế của Công ty PTW Australia Phong cách kiến trúc hiện đại, nhiều không gian văn phòng mở với hệ thống thang máy thông minh tốc độ cao, điều hòa trung tâm
Công trình toà nhà gồm 17 tầng chính, 1 tầng hầm kĩ thuật (tầng trệt) và 1 tầng hầm để xe trên diện tích đất 4.000 m2, diện tích sử dụng hơn 20.000 m2, là nơi làm việc của khoảng 2.000 nhân viên Tổng quan các tầng của toà nhà như sau:
Tầng 1 và 2 là khu đại sảnh, tiếp đón khách hàng
Tầng 3 đến tầng 5 là các tầng kĩ thuật, nơi lắp đặt và vận hành các hệ thống kĩ thuật chính của toà nhà như: hệ thống điều hoà thông gió, hệ thống điện năng, hệ thống chiếu sáng, …
Tầng 6 đến tầng 16 là các tầng văn phòng, bao gồm tổ hợp các văn phòng cao cấp dành cho tập đoàn Vinaconex và cho thuê
Tầng 17 (tầng tum) làm khu ăn uống, quán bar, …
Toà nhà sử dụng các vật liệu bên ngoài cao cấp như hệ thống kính chống nhiệt khổ lớn, tấm ốp alucobond với tông màu chủ đạo đen-trắng nhằm tạo sự khác biệt và làm nổi bật công trình Các hệ thống kỹ thuật trong toà nhà cũng là các hệ thống hiện đại nhất hiện nay ở Việt Nam như hệ thống theo dõi và quản lý toà nhà – BMS Hệ thống quản lý toà nhà này được thiết kế để phối hợp toàn bộ sự hoạt động các hệ thống
cơ điện (M&E) trong toà nhà nhằm mục đích tiết kiệm năng lượng tiêu thụ của hệ thống
và quản lý, giám sát các hệ thống một cách hiệu quả Tất cả các thông tin về sự hoạt động của hệ thống điều hoà không khí, hệ thống điện, chiếu sáng, hệ thống camera giám sát…đều sẽ được truyền về phòng điều khiển BMS Tại đây, các thông tin sẽ được xử lý
Trang 38và gửi tín hiệu điều khiển đến các hệ thống Với sự hỗ trợ của BMS, bảo vệ sẽ không cần phải đến từng phòng làm việc để tắt, bật đèn và điều hoà bởi các tác vụ đã được lập trình sẵn, hoặc đơn giản chỉ cần thực hiện các thao tác đấy ở phòng điều khiển của toà nhà
3.1.2 Y êu cầu lắp đặt BMS cho toà nhà Vinaconex 9
Cũng như các tòa nhà thông thường các hệ thống kỹ thuật tối thiểu phải có trong tòa nhà như hệ thống cung cấp điện, chiếu sáng, cung cấp nước, hệ thống điều hòa, phòng cháy chữa cháy…
Các hệ thống này sẽ được điều khiển và giám sát tập trung và phân tán nhờ BMS để
có sự vận hành tối ưu, tiết kiệm và tiện nghi
Tùy mức độ, yêu cầu của các hệ thống mà có sự tích hợp điều khiển giám sát khác nhau Trong đó các hệ thống chính có mức độ giám sát và điều khiển lớn là hệ thống điều hòa, hệ thống chiếu sáng, hệ thống thông gió
Toà nhà được yêu cầu thiết kế một hệ thống BMS để quản lý toàn nhà Như vậy bên thiết kế phải đưa ra giải pháp đáp ứng được các yêu cầu tối thiểu của một hệ thống BMS Các chức năng tối thiểu của hệ thống BMS trong toà nhà cũng phải đạt được:
• Điều khiển và giám sát cho các hệ thống cơ/điện trong tòa nhà nhằm đảm bảo quá trình vận hành của các hệ thống này một cách tối ưu và hiệu quả
• Phối hợp hoạt động của các hệ thống cơ/điện trong tòa nhà để đáp ứng tốt nhất các yêu cầu về mức độ sử dụng, đảm bảo an ninh, an toàn và tiện nghi, thoải mái cho con người trong tòa nhà
• Tạo ra một công cụ giao tiếp Người/Máy cho các nhân viên vận hành tòa nhà để
họ có thể vận hành các hệ thống cơ/điện trong tòa nhà một cách an toàn, chính xác và hiệu quả
• Thống kê các số liệu về tình trạng hoạt động, thông số kỹ thuật của các hệ thống cơ/điện trong tòa nhà dưới dạng các báo cáo, cơ sở dữ liệu giúp cho việc vận hành tòa nhà của các kỹ sư vận hành tối ưu nhất
• Tự động phát hiện sớm các sự cố, đưa ra các cảnh báo nhanh chóng, chính xác nhất đến người vận hành để nhanh chóng sửa chữa, khắc phục, tránh các tai nạn đáng tiếc ảnh hưởng trực tiếp đến con người trong tòa nhà
• Tạo ra một môi trường làm việc thân thiện, thoải mái nhất cho con người tham gia hoạt động trong tòa nhà, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất, làm việc
Trang 393.2 Các hệ thống kĩ thuật chính trong toà nhà
Hệ thống điều hoà
Hệ thống điều hoà của toà nhà Vinaconex 9 sử dụng bao gồm các thiết bị chính:
2 Chiller cùng với 3 bơm, tháp trao đổi nhiệt
15 AHU cho 3 tầng nơi có các phòng lớn (phòng trưng bày, hội thảo,…)
17x13 FCU cả 15 tầng còn lại cho các phòng, khu vực nhỏ ở các tầng
Hệ thống HVAC tích hợp với BMS cần phải thõa mãn các yêu cầu sau:
• Thực hiện tối ưu hóa hoạt động của chiller và các thiết bị khác
• Giám sát trạng thái thiết bị, trạng thái môi trường
• Điều khiển thiết bị, tải chương trình đến các bộ điều khiển(tạo khả năng điều khiển tại chỗ-alone) lập lịch thời gian hoạt động cho hệ thống điều hòa
• Báo cáo khi có sự cố, vận hành không bình thường, khi đến thời gian bảo dưỡng
Hệ thống chiếu sáng
Hệ thống quản lý điện năng PMS
Hệ thống thông gió
Hệ thống thông gió bao gồm: Các quạt cấp khí tươi, quạt hút khí thải và quạt tăng
áp cầu thang, quạt hút khói
Hệ thống an ninh tin cậy
Hệ thống an ninh tin cậy ở toà nhà Vinaconex 9 gồm 2 hệ thống con là hệ thống CCTV và Card Access
Trang 403.3 Xây dựng cấu hình hệ thống phần cứng [6]
3.3.1 Cấu hình hệ thống điều hoà [8]
Các thiết bị hệ thống HVAC và yêu cầu tích hợp đã được giới thiệu ở trên Trong
hệ thống đó các thiết bị chính cần điều khiển là Chiller, AHU và FCU
Để điều khiển, giám sát các thiết bị cần có các đầu vào để thu thập dữ liệu, trạng thái để từ đó tính toán tín hiệu điều khiển thõa mãn yêu cầu
Toàn bộ hệ thống chiller và AHU sẽ được điều khiển bằng bộ điều khiển Excel
800 với các modul I/O mở rộng Còn các FCU sẽ được điều khiển bằng các bộ điều khiển Excel 10 chuyên dụng
Các đầu vào ra của Chiller
Hệ thống sử dụng 3 Chiller làm lạnh nước, sử dụng van bypass, 4 bơm và két nước mở rộng, sơ đồ nguyên lý như sau:
Hình 3.1 Sơ đồ nguyên lý hệ thống Chiller
Các đầu vào ra cần cho điều khiển hệ thống chiller như sau:
Các đầu vào số: