BÀI 23: CHUYỂN ĐỔI CÂU CHỦ ĐỘNG THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG

dựng ở giữa sân Một lá cờ đại dựng ở giữa sân.. Bài 3: Chuyển đổi mỗi câu chủ động sau thành hai câu bị động - một câu dùng từ được, một câu dùng từ bị. Cho biết sắc thái nghĩa của câ[r]

Câu hỏi 2: Dòng nào là trạng ngữ trong câu “ Dần đi ở

từ năm chửa mười hai Khi ấy, đầu nó còn để hai trái đào” (Nam Cao) ?

 B Khi ấy

 C Đầu nó còn để hai trái đào

 A Dần di ở từ năm chửa mười hai

 D Cả A,B,C đều sai

Câu hỏi 3: Ở vị trí nào trong câu thì trạng ngữ có thể được tách thành câu riêng để đạt được những mục đích nhất định?

Câu hỏi 4 : Tách trạng ngữ thành câu riêng, người nói, người viết nhằm mục đích gì?

 D Nhấn mạnh, thể hiện cảm xúc.

 B Làm cho nòng cốt câu được chặt chẽ

 A Làm cho câu ngắn hơn

 C Làm cho nội dung câu dễ hiểu hơn

Câu hỏi 5: Trạng ngữ “ Trên dòng sông Đà” của câu “Trên

dòng sông Đà, ông xuôi ông ngược hơn một trăm lần rồi,

chính tay giữ lái độ sáu chục lần cho những chuyến thuyền then đuôi én sáu chèo” (Nguyễn Tuân) biểu thị nội dung gì ?

 D Nơi chốn diễn ra hành động được nói đến trong câu.

 B Nguyên nhân diễn ra hành động trong câu được nói đến

 A Thời gian diễn ra hành động

trong câu được nói đến

 C Mục đích của hành động được

nói đến trong câu.

CHUYỂN ĐỔI CÂU CHỦ ĐỘNG

THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG

Tiết 99 +104:

Ví dụ:

a Mọi người yêu mến em.

b Em được mọi người yêu mến.

CN VN

CN VN

người khác (CN chỉ chủ thể của hoạt động)

Chủ ngữ chỉ người được hoạt động của người khác hướng vào (CN chỉ đối tượng của hoạt động)

Ghi nhớ:

- Câu chủ động là câu có chủ ngữ chỉ người, vật thực

hiện một hoạt động hướng vào người, vật khác (chỉ chủ thể của hoạt động).

- Câu bị động là câu có chủ ngữ chỉ người, vật được

hoạt động của người, vật khác hướng vào (chỉ đối

tượng của hoạt động).

XEM HÌNH ĐẶT CÂU CHỦ ĐỘNG VÀ CÂU BỊ ĐỘNG

1 Ông lão thả con cá xuống biển .

2.Con cá được ông lão thả xuống biển

1

2

1.Con người chặt phá rừng bừa bãi

2.Rừng bị con người chặt phá bừa bãi

XEM HÌNH ĐẶT CÂU CHỦ ĐỘNG VÀ CÂU BỊ ĐỘNG

3

4

1.Người ta nhốt con chim trong lồng

2.Con chim bị người ta nhốt trong lồng

1.Hai anh em chia đồ chơi

2.Đồ chơi được hai anh em chia

“- Thuỷ phải xa lớp ta, theo mẹ về quê ngoại.

Một tiếng “ồ” nổi lên kinh ngạc Cả lớp sững sờ Em tôi là chi đội trưởng, là “vua toán” của lớp từ mấy năm nay ………, tin này chắc làm cho bạn bè xao xuyến.”

(Theo Khánh Hoài)

Em sẽ chọn câu (a ) hay câu ( b ) để điền vào dấu … trong đoạn văn ? Giải thích vì sao em chọn câu đó?

a Mọi người yêu mến em.

b Em được mọi người yêu mến

II MỤC ĐÍCH CỦA VIỆC CHUYỂN ĐỔI

CÂU CHỦ ĐỘNG THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG

Việc chuyển đổi câu chủ động thành câu bị động ( và ngược lại chuyển đổi câu bị động thành câu chủ động ) ở mỗi đoạn văn nhằm liên kết các câu trong đoạn thành một mạch văn thống nhất.

Ghi nhớ:

a Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã được

hạ xuống từ hôm “ hóa vàng.”

b Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã hạ

a Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã

được hạ xuống từ hôm “hóa vàng”

b Cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải đã hạ xuống

từ hôm“hóa vàng”

Người ta đã hạ cánh màn điều treo ở đầu bàn thờ ông vải xuống

từ hôm hóa vàng.

CÂU CHỦ ĐỘNG

CÁCH CHUYỂN ĐỔI CÂU CHỦ ĐỘNG

THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG

CÂU

CHỦ

ĐỘNG

Chủ thể của hành động + Động từ + Đối tượng của hoạt động

Người ta làm cái bàn đó bằng gỗ lim.

CÂU

BỊ

ĐỘNG

Đối tượng của hoạt động +(bị/được) ĐT + Chủ thể hành động

Cái bàn đó được người ta làm bằng gỗ lim.

Đối tượng của hoạt động + Động từ + (Chủ thể của hành động)

1

2

Cái bàn đó làm bằng gỗ lim.

Những câu sau đây có phải là câu bị động không? Vì sao?

a Bạn em được giải Nhất trong kì thi học sinh giỏi

b Tay em bị đau

 Hai câu a và b tuy có dùng bị/được nhưng không phải

là câu bị động.

=> ĐƯỢC LÀ ĐỘNG TỪ, nghĩa nhận được

* Lưu ý: Không phải câu nào có các từ bị, được

cũng là câu bị động.

a Tinh thần yêu nước cũng

như các thứ của quý Có khi

được trưng bày trong tủ kính,

trong bình pha lê, rõ ràng dễ

thấy Nhưng cũng có khi bị

cất giấu kín đáo trong rương,

“Mấy vần thơ” liền được tôn làm đương thời đệ nhất thi sĩ ( Theo Hoài Thanh)

III Luyện tập

Bài 1: Tìm câu bị động và giải thích vì sao tác giả chọn

cách viết như vậy?

 Chọn cách viết câu bị động là tránh lặp lại kiểu câu dùng trước đó, đồng

thời tạo liên kết tốt giữa các câu trong đoạn.

Bài 2: Chuyển đổi câu chủ động thành hai câu bị động theo hai kiểu khác nhau.

a Một nhà sư vô danh đã xây dựng ngôi chùa ấy từ thế kỉ XIII.

b Người ta làm tất cả cánh cửa chùa bằng gỗ lim.

c Chàng kị sĩ buộc con ngựa bạch bên gốc đào.

d Người ta dựng một lá cờ đại ở giữa sân.

b Người ta làm tất cả cánh cửa chùa

c Chàng kị sĩ buộc con ngựa bạch bên gốc đào

Con ngựa bạch

được buộc bên gốc

đào

Con ngựa bạch buộc bên gốc đào

d.Người ta dựng một lá cờ đại ở giữa sân

Một lá cờ đại được

Bài 3: Chuyển đổi mỗi câu chủ động sau thành hai câu bị động - một câu dùng từ được, một câu dùng từ bị Cho biết sắc thái nghĩa của câu dùng

từ được với câu dïng từ bị có gì khác nhau.

a Thầy giáo

phê bình em

b Người ta đã phá

ngôi nhà ấy đi

Em được thầy giáo phê bình

Em bị thầy giáo phê bình

Ngôi nhà ấy được người ta phá đi

Ngôi nhà ấy bị người ta phá đi

CHUYỂN ĐỔI CÂU CHỦ ĐỘNG THÀNH CÂU BỊ ĐỘNG

b Mẹ tôi tự tay đan cho tôi một cái áo len.

c Tên kẻ trộm đã lấy cắp ví của cô giáo tôi.

d Bố tôi đã xây một ngôi nhà mới trên nền ngôi nhà cũ.

e Hạn hán lâu ngày quá Đồng ruộng khô nẻ hết cả rồi.

f Nhân dân lao động sử dụng hết ức nhuần nhuyễn các từ địa phương trong các câu hò đối đáp.

dong-3321.html