Ứng dụng phần mềm geogebra hỗ trợ dạy học chương trình hình học lớp 7, trường trung học cơ sở​

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘITRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC VŨ LAN HƯƠNG ỨNG DỤNG PHẦN MỀM GEOGEBRA HỖ TRỢ DẠY HỌC CHƯƠNG TRÌNH HÌNH HỌC LỚP 7, TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ LUẬN VĂN THẠC SĨ SƯ PHẠM TOÁN...

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

VŨ LAN HƯƠNG

ỨNG DỤNG PHẦN MỀM GEOGEBRA HỖ TRỢ DẠY HỌC

CHƯƠNG TRÌNH HÌNH HỌC LỚP 7, TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ

LUẬN VĂN THẠC SĨ SƯ PHẠM TOÁN

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC

VŨ LAN HƯƠNG

ỨNG DỤNG PHẦN MỀM GEOGEBRA HỖ TRỢ DẠY HỌC

CHƯƠNG TRÌNH HÌNH HỌC LỚP 7, TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ

Chuyên ngành: LL&PP DẠY HỌC BỘ MÔN TOÁN

Mã số: 8140111

LUẬN VĂN THẠC SĨ SƯ PHẠM TOÁN

Người hướng dẫn khoa học: PGS TS TRẦN DOÃN VINH

HÀ NỘI – 2020

LỜI CẢM ƠN

Tác giả xin chân thành cảm ơn:

Các thầy cô giáo trong Ban giám hiệu Trường Đại học quốc gia Hà Nội, các thầy cô giáo trong khoa Toán - Tin, phòng sau đại học Trường Đại học quốc gia Hà Nội đã tạo mọi điều kiện cho việc học tập, nghi n cứu v ho n

Toàn thể bạn bè, đồng nghiệp đã quan tâm, giúp đỡ vđộng viên! Hà

Nội, tháng n m 2020

Tác giả

Vũ Lan Hương

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU

1Lý do chọn đề t i

2Mục đích nghi n cứu

3Kh ch thể v đối tượng nghi n cứu

4Phạm vi nghi n cứu

5Giả thuyết nghi n cứu v câu hỏi nghi n cứu

6Nhiệm vụ nghi n cứu

7Phương ph p nghi n cứu

8Cấu trúc của uận v n

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN

1 1 Lịch sử nghi n cứu vấn đề

1 1 1Lịch sử nghi n cứu tr n thế giới

1 1 2Lịch sử nghi n cứu tại việt nam

1 2 Lý uận về phần mềm dạy học

1 2 1Kh i niệm v phân oại phần mềm dạy học

1 2 2Ti u chí ựa chọn phần mềm dạy học

1 3 Lý uận dạy v học bằng phần mềm dạy học

1 3 1Tính ưu việt của việc p dụng phần mềm dạy học v o dạy học

1 3 2Ưu điểm v hạn chế của việc sử dụng phần mềm dạy học v o dạy học

1 3 3Một số chú ý khi sử dụng phần mềm dạy học

1 4 Thực trạng việc ứng dụng phần mềm GeoGebra trong dạy học chương tr nh h nh học ớp 7

1 4 1 Khảo s t mức độ sử dụng phần mềm dạy học trong dạy v môn To n ớp 7, trường Trung học cơ sở

1 4 2 Thực trạng sử dụng phần mềm GeoGebra trong hỗ trợ dạy học h nh học to n ớp 7

Kết luận chương 1

ii

CHƯƠNG 2: ỨNG DỤNG PHẦN MỀM GEOGEBRA TRONG HỖ TRỢ

DẠY HỌC CHƯƠNG TRÌNH HÌNH HỌC LỚP 7, TRƯỜNG THCS

2 1 Giới thiệu phần mềm GeoGebra

2 1 1 Giới thiệu về phần mềm GeoGebra

2 1 2 C c công cụ cần dùng v tính n ng

2 1 3 C c giải thưởng đạt được

2 2 Kh i qu t chương tr nh h nh học ớp 7

2 2 1 Nội dung chương tr nh h nh học 7

2 3 Quy tr nh sử dụng phần mềm GeoGebra hỗ trợ dạy học h nh học cho học sinh ớp 7 2.3.1 Quy trình h nh th nh kh i niệm

2 3 2 Quy tr nh dạy học định í

2 3 3 Quy tr nh dạy giải b i tập

2 4 Một số gi o n demo sử dụng phần mềm GeoGebra v o dạy học c c b i học cụ thể chương tr nh h nh học ớp 7, trường THCS

2 4 1 Gi o 2 4 2 Gi o 2 4 3 Gi o Kết uận chương 2

CHƯƠNG 3: THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM

3 1 Mục đích thực nghiệm sư phạm

3 2 Kế hoạch thực nghiệm

3 2 1 Đối tượng thực nghiệm

3 2 2 Thời gian thực nghiệm

3.2.3 Phương ph p thực nghiệm sư phạm

3 2 4 Phương thức đ nh gi kết quả thực nghiệm sư phạm

3 3 Kết quả thực nghiệm sư phạm

3 3 1 Phân tích định tính kết quả thực nghiệm

3 3 2 Phân tích định ượng kết quả thực nghiệm

Kết uận chương 3

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 73

1 Kết uận 73

2 Khuyến nghị 73

TÀI LIỆU THAM KHẢO 75 PHỤ LỤC

iv

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG

Bảng 1 1 Mức độ sử dụng c c phần mềm hỗ trợ học tập to n 14

Bảng 1 2 Mức độ sử dụng GeoGebra trong học To n 15

Bảng 1 3 Đ nh gi về tính hiệu quả, khó kh n của việc sử dụng GeoGebra trong học To n qua 135 mẫu đơn 17 Bảng 3 1 Đặc điểm, chất ƣợng của c c ớp thực nghiệm, đối chứng 66

Bảng 3 2 Điểm kiểm tra sau thực nghiệm sƣ phạm 70

Bảng 3.3 Giá trị tham số đặc trƣng của mẫu nghiên cứu 71

DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 1 1 Mức độ hứng thú của học sinh khi học to n có sử dụng phần mềm dạy học 15 Biểu đồ 1 2 Mức độ cần thiết của GeoGebra trong học môn To n 16

Biểu đồ 3 1 Đa gi c đồ điểm kiểm tra sau thực nghiệm sƣ phạm 70

DANH MỤC HÌNH H nh 2 1 Giao diện khi chạy ần đầu của GeoGebra 6 0 20

Hình 2.2 C ch chuyển GeoGebra sang Tiếng Việt 21

H nh 2 3 Giao diện GeoGebra Tiếng Việt 21

H nh 2 4 Thanh công cụ 2D 22

H nh 2 5 Cửa sổ 3D 23

vi

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Hiện nay, trong bối cảnh thúc đẩy công nghiệp hóa v hội nhập quốc tế,

ph t triển nguồn nhân ực được coi một trong những bước đột ph của chiếnược chuyển đổi mô h nh ph t triển kinh tế xã hội của đất nước; Đồng thời, ph

t triển nguồn nhân ực trở th nh nền tảng của ph t triển bền vững v

t ng ợi thế cạnh tranh quốc gia B n cạnh đó, sự ph t triển vượt trội của c c ng

nh khoa học công nghệ đòi hỏi nguồn nhân ực có tr nh độ chuy n môn

chất ượng cao Do vậy, khả n ng kh m ph , tích cực tiếp thu v tạo ra kiến

thức mới y u cầu cấp thiết để mỗi người hòa nhập v theo kịp sự ph t triển của thế giới Vậy, để đảm bảo mục ti u gi o dục ở trường THCS nhất đảm

bảo đ p ứng được mục ti u của môn To n ở trường THCS th đòi hỏi người gi

o vi n phải tiếp thu khoa học công nghệ hiện đại để truyền tải rõ hơn kiến thứcđến học sinh Một trong những phương tiện hiện đại : “Ứng dụng công

nghệ thông tin trong giảng dạy” Chúng tôi đã t m hiểu v quyết định chọnphần mềm Geogebra

Hiện tại, việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy nói chung

v dạy to n nói ri ng không còn vấn đề mới đối với c c nước tr n thế giới Khi

sử dụng c c phần mềm giảng dạy chúng ta có thể khai th c thế mạnh của côngnghệ thông tin để ứng dụng hiệu quả v o giảng dạy C c phần mềm phục vụcho việc dạy v học môn To n hiện nay kh phong phú như: Graph,

CabriII, Geometer's Sketchpad, GeoGebra… Đặc biệt, GeoGebra một phầnmềm to n học kết hợp h nh học, đại số v giải tích Với hệ thống h nh học

động, người dùng có thể dễ d ng thực hiện việc xây dựng c c điểm, đoạnthẳng, đường thẳng, góc, đa gi c, Đây một điểm mạnh m nhiều phần mềm kh

c không có Ngo i ra, GeoGebra giúp gi o vi n thiết kế c c t nh huống giảng dạytrực quan kh i niệm, tính chất, định ý trong h nh học, có

tính chất kh m ph Mặt kh c, GeoGebra có khả n ng thúc đẩy học tập tích cực v

ấy học sinh m trung tâm bằng c ch cho phép c c thực nghiệm to n học, kh m

ph tương t c, cũng như kh m ph học tập T những định hướng n y, chúng tathấy rằng việc ứng dụng công nghệ thông tin v phương ph p giảng dạy hiệnđại v o tổ chức c c hoạt động giảng dạy một thước đo tích

cực cho c c hoạt động học tập v góp phần nâng cao chất ượng gi o dục ở c ctrường trung học

Chương tr nh h nh học ớp 7 trung học cơ sở được tr nh b y theo conđường trực quan v suy diễn Việc chứng minh được giảm nh nhưng thay

v o đó được đo đạc, quan s t, kiểm nghiệm tr n h nh v , mô h nh rồi công nhậnmột số tính chất, kh i niệm, Do đó việc sử dụng phần mềm GeoGebra tronggiảng dạy v học tập rất phù hợp

Ngo i c c thiết bị hỗ trợ dạy học như m y tính, m y chiếu, Các

PMDH ng y c ng ph t triển phong phú v thuận tiện cho người sử dụngGeoGebra một phần mềm to n học mô tả h nh v v c c yếu tố i n quan dướidạng 3D, ứng dụng được rất nhiều trong nội dung dạy học v n n được

ứng dụng trong học tập v giảng dạy Chính v vậy, chúng tôi đã chọn đề t i

“Ứng dụng phần mềm GeoGebra hỗ trợ dạy học chương trình hình học lớp

7, trường Trung học cơ sở”.

2 Mục đích nghiên cứu

Xây dựng giải pháp, quy trình cho giáo viên, hệ thống bài tập cho họcsinh nhằm ứng dụng GeoGebra hỗ trợ dạy học chương tr nh h nh học ớp 7góp phần ph t triển n ng ực cho học sinh, góp phần đổi mới phương ph p dạyhọc môn to n nói chung v môn h nh học ớp 7 nói ri ng

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

- Kh ch thể: Ứng dụng GeoGebra hỗ trợ dạy học chương tr nh h nh học

ớp 7 ở trường THCS

- Đối tượng nghi n cứu: Chương tr nh h nh học ớp 7 trường THCS

2

4 Phạm vi nghiên cứu

Khai th c ứng dụng phần mềm GeoGebra để hỗ trợ giảng dạy một số định ý, kh i niệm, b i to n trong giảng dạy h nh học ớp 7 ở trường THCS

5 Giả thuyết nghiên cứu và câu hỏi nghiên cứu

a) Giả thuyết nghi n cứu

- Nếu khai th c hiệu quả c c t nh huống dạy học bằng phần mềm toán

học động GeoGebra, nó s tích cực hóa hoạt động của học sinh, giúp học sinhhiểu bản chất của một số kh i niệm to n học góp phần cải thiện v nâng caochất ượng giảng dạy môn Toán h nh ớp 7 ở trường THCS

b) Câu hỏi nghi n cứu

- L m thế n o để gi o vi n có thể p dụng phần mềm GeoGebra vào

dạy học h nh học ớp 7 một c ch hiệu quả?

- Việc học h nh học ớp 7 ở trường THCS của học sinh s cải thiện như

thế n o nếu p dụng phần mềm GeoGebra?

6 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghi n cứu cơ sở í uận về việc ứng dụng GeoGebra trong dạy học h

nh học ớp 7 ở trường THCS

- Nghi n cứu thực trạng sử dụng phần mềm GeoGebra trong dạy học

Toán trường THCS Phú Th nh(Hòa Bình), trường THCS Phú ão(Hòa Bình)

- Nghi n cứu c c quy tr nh vận dụng phần mềm GeoGebra trong việc hỗtrợ dạy v học h nh học ớp 7, trường THCS

- Xây dựng các mô hình demo minh họa cho quy tr nh được đề xuất

- Thực nghiệm sư phạm đ nh gi tính khả thi, tính hiệu quả của

đề tài

nghi n cứu

- Phương ph p nghi n cứu í uận: Nghi n cứu í uận về đổi mới phương

ph p dạy học, về tổ chức c c hoạt động nhận thức, nghi n cứu quan điểm sưphạm về ứng dụng công nghệ thông tin v o dạy học to n

3

- Phương ph p điều tra, quan s t: Tiến h nh t m hiểu, điều tra thực trạng

về hoạt động nhận thức của học sinh ớp 7 trường THCS

- Phương ph p thực nghiệm sư phạm: Tổ chức giảng dạy thực nghiệmmột số gi o n với sự hỗ trợ của phần mềm GeoGebra để đ nh gi tính khả thi,hiệu quả của đề t i

- Phương ph p thống k to n học: xử ý dữ iệu thu được sau điều tra

8 Cấu trúc của luận văn

Ngo i phần Mở đầu, Kết uận, Mục ục, T i iệu tham khảo, nội dung luận

v n được tr nh b y trong ba chương:

Chương 1 Cơ sở ý uận v cơ sở thực tiễn

Chương 2 Ứng dụng phần mềm GeoGebra trong hỗ trợ dạy học

chương tr nh h nh học ớp 7, trường Trung học cơ sở

Chương 3 Thực nghiệm sư phạm

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ CƠ SỞ THỰC TIỄN 1.1 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

1.1.1 Lịch sử nghiên cứu trên thế giới

Hiện nay, có hai quan điểm chính tr n thế giới về tiếp cận công nghệ thông tin trong giảng dạy môn To n: Tiếp cận công nghệ thông tin chủ yếuthông qua m y tính cầm tay v tiếp cận công nghệ thông tin chủ yếu qua m y tính (m y b n, aptop) Khi gi o vi n v học sinh trực tiếp ứng dụng công nghệ thông tin v o việc dạy v học, đó c ch tiếp cận công nghệ thông tin

qua m y tính C c t nh huống sư phạm với phần mềm dạy học s tạo ra môitrường học tập hiệu quả cho học sinh v thúc đẩy sự s ng tạo trong việc dạy To

n Nói c ch kh c, nếu trọng tâm của việc dạy học tạo ra c c t nh huống sưphạm, th công nghệ thông tin, đặc biệt c c phần mềm giảng dạy đóng một vaitrò quan trọng trong việc xây dựng c c t nh huống đó

Theo Gi o tr nh ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học to n, Đạihọc Th i Nguy n, Th i Nguy n - Trịnh Thanh Hải (chủ bi n) (2004) [11], sảnphẩm của môi trường học tập với sự hỗ trợ của công nghệ thông tin nhữnghọc sinh có n ng ực tư duy s ng tạo to n học, n ng ực giải quyết c c vấn đề

v n ng ực tự học một c ch s ng tạo Do đó, việc tổ chức dạy - học với sự trợgiúp của m y tính điện tử v phần mềm to n học để xây dựng một môi trườngdạy - học với 3 đặc điểm cơ bản:

- Tạo một môi trường học tập ho n to n mới, trong đó sự n ng động v tính s ng tạo của học sinh được ph t triển tốt nhất Học sinh có điều kiện đểthúc đẩy, ph t huy khả n ng phân tích, suy đo n v xử ý thông tin hiệu quả

- Cung cấp một môi trường cho phép đa dạng ho sự tương t c hai

chiều giữa gi o vi n v học sinh

- Tạo môi trường dạy v học inh hoạt, cởi mở

5

V điển h nh trong số c c phần mềm đó GeoGebra phần mềm to n họcđộng được thiết kế cho việc dạy v học to n học t tiểu học đến đại học Phầnmềm sự kết hợp của môi trường h nh học động, c c hoạt động tính to n với c cbiểu thức đại số, giải tích v bảng tính điện tử trong mặt phẳng tọa độ Do đó,

nó cho phép thu h p khoảng c ch giữa c c ĩnh vực to n học của h nh học, đại

số, giải tích v thậm chí tính to n

Một mặt, GeoGebra có thể được sử dụng để x c định c c kh i niệm

to n học cũng như để tạo t i iệu giảng dạy Mặt kh c, GeoGebra có khả n ngthúc đẩy học tập tích cực v ấy học sinh m trung tâm bằng c ch cho phép c c thực nghiệm to n học, kh m ph tương t c, cũng như kh m ph học tập T c giả phần mềm Markus Hohenwarter, giảng vi n tại Đại học Sa zburg, Áo Phần mềm GeoGebra được ra đời n m 2001 v i n tục được ph t triển Có nhiều đề t inghi n cứu về việc sử dụng GeoGebra tr n thế giới nhưng kh thi n về hướng dẫn sử dụng công cụ hơn ứng dụng v o công t c giảng dạy

1.1.2 Lịch sử nghiên cứu tại việt nam

Tại Việt Nam hiện nay việc sử dụng công nghệ thông tin v o dạy học đã bắtđầu được chú trọng trong v i n m trở ại đây có kh nhiều đề t i nghi n cứu vềứng dụng GeoGebra v o dạy học c c môn khoa học trong đó phần ớn về to n

học Có thể kể t n một số uận n, uận v n v b i b o nghi n cứu

về vấn đề n y như sau:

+ Luận n tiến sĩ khoa học gi o dục của Bùi Minh Đức (2018) [8] đã đềxuất được 4 biện ph p sử dụng phần mềm h nh học động trong dạy học h nhhọc không gian, c c ví dụ minh họa cho c c biện ph p đều sử dụng phần mềmGeoGebra

+ Trong b i b o “Sử dụng một số phần mềm trong dạy học môn

To n

ở trường phổ thông” [1], t c giả L Tuấn Anh (2016) đã nghi n cứu việc sửdụng phần mềm GeoGebra để khắc phục những khó kh n khi v h nh tr n giấyhoặc tr n bảng, giúp học sinh ph t hiện ra những nhận định sai trong qu tr nhdạy học môn To n ở trường phổ thông

+ L Minh Cường (2016) [2] quan tâm đến việc rèn uyện kĩ n ng sửdụng phần mềm GeoGebra cho sinh vi n Đại học Sư phạm To n trong dạyhọc chủ đề Phép biến h nh tr n mặt phẳng

+ Trong bài báo [18] t c giả L Tuấn Anh (2014) đã nghi n cứu việc xâydựng một số phản ví dụ trong dạy học môn To n ở trường phổ thông với sự trợ giúp của phần mềm GeoGebra Trong các bài báo [19], [20] t c giả L Tuấn Anh (2015) đã đề cập đến việc rèn uyện kĩ n ng sử dụng phần mềm GeoGebra cho sinh vi n sư phạm To n tại trường Đại học Sư phạm H Nội

v việc sử dụng phần mềm GeoGebra để kh m ph ời giải b i to n trong dạy họcmôn To n ở trường phổ thông

+ Luckxay Poummyxay (2015) [12] nghi n cứu về vấn đề khai thácphần mềm GeoGebra trong dạy học môn To n ớp 10 ở trường THPT nướcCHDCND L o Trong uận v n của m nh, Luckxay Poummyxay đã thiết kếđược 4 t nh huống dạy học kh i niệm To n học, 2 t nh huống dạy học định í

To n học v 2 t nh huống dạy học giải b i tập To n học

+ Trần Trung (2014) [17] đã quan tâm đến việc sử dụng phần mềmGeoGebra để hỗ trợ dạy học b i to n quỹ tích ở phổ thông Trong b i b o TrầnTrung có đưa ra c c ví dụ về: Khai th c GeoGebra trong khâu dự đo n

quỹ tích, hỗ trợ t m hướng chứng minh quỹ tích v minh họa quỹ tích dưới dạng động

+ Trong bài báo [21] nhóm t c giả Trần Trung, Nguyễn Ngọc Giang,Bùi Minh Đức, Phan Anh Hưng (2014) đã tr nh b y về sử dụng phần mềmGeoGebra để hỗ trợ PPDH kh m ph

+ Phan Trọng Hải (2013) [10] đưa ra một mô h nh vận dụng dạy học

kh m ph trong dạy học định í với sự trợ giúp của phần mềm GeoGebra

+ L Minh Triết (2013) [16] tr nh b y kết quả một thử nghiệm để xéttính hữu dụng của GeoGebra khi hỗ trợ dạy học định í To n học có khâu n ugiả thuyết

7

+ Nguyễn Hữu Thanh (2011) [15] nghi n cứu về vấn đề tổ chức hoạt động nhận thức cho HS trong dạy học môn To n ớp 10 với sự hỗ trợ của phần mềm GeoGebra Trong uận v n n y, t c giả đã thiết kế được 3 hoạt động với GeoGebra bao gồm: Hoạt động dựng h nh, hoạt động nhận thức v thiết kế b i giảng

Hầu hết c c đề t i đều xây dựng một c ch kh i qu t v có phần cơ sở

ý uận kh đầy đủ v bao qu t giúp cho những nghi n cứu về sau có cơ sở khvững chắc để khai th c Nhưng chưa có nhiều đề t i chuy n sâu v o t ng vấn đềnhỏ cũng như b m s t chương tr nh hiện h nh hay cập nhật thay đổi theo địnhhướng ph t triển n ng ực người học

n ng, tính n ng hoặc một vấn đề cụ thể n o đó Phần mềm thực hiện c c chức n

ng của nó bằng c ch gửi c c chỉ thị trực tiếp đến phần cứng hoặc bằng

c ch cung cấp dữ iệu để phục vụ c c chương tr nh hoặc phần mềm kh c Theo Wikipedia

” Phần mềm dạy học: phần mềm hỗ trợ người dạy dạy học, người học học tập (học v tự học)

1.2.1.2 Phân loại phần mềm dạy học

Dựa v o chức n ng của phần mềm có thể chia th nh c c oại sau:

- Phần mềm trình diễn, dùng để thiết kế bài học v hướng dẫn học tập

- Phần mềm mô phỏng trong giảng dạy và thí nghiệm ảo

- Phần mềm đồ họa, thiết kế để sử dụng chung hoặc t ng đối tượng

- Trò chơi học tập, tạo phản ứng và kích thích khám phá, sáng tạo.-

-Phần mềm tham khảo, tra cứu t điển, b ch khoa to n thư

Phần mềm kiểm tra, đ nh gi

1.2.2 Tiêu chí lựa chọn phần mềm dạy học

1.2.2.1 Tiêu chí về truyền thông

Công nghệ truyền thông của phần mềm dạy học việc sử dụng t i nguy n,công cụ, m y móc, kỹ thuật v tập c c thao t c sử dụng chúng nhằm giao tiếp,

ưu trữ, quản ý thông tin giúp cho nội dung b i học được truyền tải tới ngườidạy v người học một c ch dễ d ng

Phần mềm dạy học cần có ti u chí truyền thông đảm bảo c c điều kiện:

- Một tính dễ sử dụng: Phần mềm dạy học phải đảm bảo không qukhó; có hướng dẫn sử dụng rõ r ng, dễ hiểu; n n có một hệ thống on ine đểgiúp người dùng giải quyết những khó kh n khi sử dụng, giúp cho việc sửdụng phần mềm dạy học đạt hiệu quả cao

- Hai tính thống nhất: tr nh người dùng bị oạn bởi nhiều phương ph ptruyền tải thông tin, phần mềm dạy học n n thống nhất t h nh thức truyền tảicho tới nội dung truyền tải

- Ba tính sinh động hấp dẫn: đây ưu điểm khi sử dụng phần mềmdạy học Để tr nh tâm ý c ng thẳng của học sinh v không khí nặng nề của

ớp học Xây dựng phần mềm dạy học cần đảm bảo yếu tố sinh động hấp dẫngiúp học sinh hứng thú trong c c tiết học

- Bốn tính trực quan hóa: học chỉ dựa tr n ý thuyết th nội dung b i họckhó truyền tải PMDH có thể mô phỏng c c thí nghiệm, hiện tượng tự

9

nhi n xã hội,…giúp người dùng tiếp thu nội dung kiến thức nhanh hơn

1.2.2.2 Tiêu chí khoa học

Phần mềm dạy học cần đảm bảo tính khoa học về nội dung v khoa học

về h nh thức

- Khoa học về nội dung

Nội dung kiến thức trong phần mềm dạy học đảm bảo tính chính x c về

khoa học v có sự tinh giảm thích hợp sao cho khối

tr nh gây qu tải cho học sinh

- Có khả n ng gợi động cơ bằng c c t nh huống, công việc có vấn đề,góp phần tích cực hóa hoạt động học tập, kích thích khả n ng tư duy, t m tòi, s

ng tạo của cả người dạy v người học

- Ngo i việc cung cấp đầy đủ nội dung, kiến thức chuẩn, phầm mềm

dạy học còn cần mở rộng nội dung theo nhiều phương diện v ĩnh vực kh c

nhau, có sự cập nhật nội dung mới m , phong phú v đa dạng

- Ph t huy c c h nh thức m việc theo nhóm, tạo sự mới ạ, cơ hội trao đổi,

đo n kết hỗ trợ nhau trong học tập của học sinh

- Phần mềm dạy học cần chú ý rèn uyện kỹ n ng, kỹ xảo cho học sinhbằng nhiều dạng b i tập phong phú, đa dạng; c c b i kiểm tra nhằm củng cố,rèn uyện giúp học sinh nắm vững, đ o sâu kiến thức

1.3 Lý luận dạy và học bằng phần mềm dạy học

1.3.1 Tính ưu việt của việc áp dụng phần mềm dạy học vào dạy học

- Khắc phục được sự thiếu thốn cơ sở vật chất như: c c phòng thínghiệm vật ý, hóa học, sinh học; dụng cụ thí nghiệm hay hóa chất thí nghiệm,

…bằng c c thí nghiệm ảo được thiết kế nhờ kỹ thuật đồ họa 2 chiều, 3 chiều

v công nghệ đa phương tiện, …

- Khắc phục được nhược điểm dạy học chỉ thi n về ý thuyết củaphương ph p dạy học truyền thống Chỉ ch m ch m v o kiến thức trong s ch vở,

mi u tả một c ch ý thuyết c c hiện tượng tự nhi n, c c phản ứng, hay c c

thí nghiệm s khiến cho việc tiếp thu kiến thức của học sinh trở n n m y móc,khó nhớ, khó hiểu được tường tận tri thức Áp dụng phần mềm dạy học v ogiảng dạy s giúp cho kiến thức trở n n thân thiện, dễ học, dễ nhớ hơn chỉ học

v soạn gi o n hợp ý, chi tiết, đ p mắt v khoa học Phần mềm dạy học có nhiều h

nh ảnh, âm thanh, trò chơi hay b i tập vận dụng không gây nh m ch n, c ng thẳng cho học sinh trong qu tr nh học, t ng khả n ng tiếp thu kiến thức v tạo cảm hứng cho người học

- Giảm tải sự c ng thẳng cho c c tiết học, nâng cao hiệu quả dạy v

11

học: những kiến thức qu cao si u, qu khó với học sinh nếu cứ dạy một c ch d ntrải, đều tay t đầu tới cuối s gây cảm gi c qu tải, tâm ý ch n nản cho học sinh

Sử dụng phần mềm dạy học tạo ra những điểm nhấn, những chú ý, thu húthọc sinh bằng âm thanh nền hay âm thanh khen ngợi s giúp cho học sinh tíchcực hơn

1.3.2 Ưu điểm và hạn chế của việc sử dụng phần mềm dạy học vào dạy học

1.3.2.1 Ưu điểm

Góp phần thực hiện mục ti u gi o dục: Học bằng phần mềm dạy học y ucầu phải chú ý, tập trung v o b i giảng, phải tích cực v chủ động học tập Tựhọc bằng phần mềm dạy học y u cầu học sinh cần s ng tạo, có kỹ n ng m ytính, ch m chỉ học tập, t m tòi kiến thức Đây những điều mong chờ ở thế hệhọc sinh ng y nay

Tích cực hóa hoạt động học tập của học sinh: Phần mềm dạy học có h

nh ảnh, âm thanh, có sự mô phỏng thực tế, có nhiều game uyện tập kỹ

n ng, kỹ xảo cho học sinh, tạo hứng thú học tập, tích cực hóa hoạt động học v

tự học của học sinh

Góp phần đổi mới phương ph p dạy học: Không chỉ gi o vi n dùngbảng độc thoại nh m ch n, phần mềm dạy học giúp cho sự tương t c giữathầy v trò trở n n tích cực Dựa v o phần mềm dạy học gi o vi n soạn gi o

n kỹ ưỡng để định hướng giúp học sinh t m tòi ra tri thức

Góp phần đổi mới h nh thức tổ chức dạy học: Phần mềm dạy học giúpcho học sinh có cơ hội m việc, học tập với nhau để giúp đỡ, học hỏi nhau Dùng Phần mềm dạy học có thể phân chia học sinh một c ch inh động theo t

ng nhóm, theo tập thể ớp hay đơn để ho n th nh nhiệm vụ n o đó m gi o vi n y

u cầu

1.3.2.2 Nhược điểm

Đòi hỏi cơ sở vật chất hiện đại: Sử dụng phần mềm dạy học cần có m y chiếu, m y tính, oa, hỗ trợ mới có thể đạt hiệu quả Do đó, muốn p dụng

dạy học bằng phần mềm dạy học đòi hỏi c c trường học phải trang bị cơ sởvật chất đầy đủ Nếu không phần mềm dạy học không thể ph t huy tối đa ưuđiểm của nó, v việc dạy học có thể không đạt hiệu quả

Đội ngũ gi o vi n có tr nh độ chuy n môn cao: Tr nh độ của đội ngũ gi o

vi n cần cao để có thể sử dụng, khai th c v ph t huy c c chức n ng phần mềmdạy học v o việc soạn gi o n, điều khiển qu tr nh học tập

Học sinh cần chú ý, tập trung nghe giảng: Giảng dạy bằng phần mềm s nhanh hơn Cần chọn ọc c c kiến thức trọng tâm v cần thiết cho m nh, ựa chọn kiến thức v a tầm, tr nh kiến thức vượt ngo i n ng ực của bản thân

Nhiều phần mềm dạy học qu m u sắc, thu hút: Khiến cho học sinh mất tập trung v o nội dung b i giảng: nhiều ảnh động hấp dẫn, hay âm thanh qu hay khiến cho học sinh bị sao nhãng, mất tập trung

1.3.3 Một số chú ý khi sử dụng phần mềm dạy học

- Đối với gi o vi n: Cần có sự chuẩn bị kỹ ưỡng để có b i giảng hấpdẫn, tr nh b y đ p mắt, công phu v khoa học Biết kết hợp h i hòa phần mềmdạy học v o c c tiết học để ph t huy ưu điểm của phần mềm dạy học B n

cạnh đó gi o vi n không n n qu phụ thuộc v o phần mềm m m giảm tương t cgiữa gi o vi n với học sinh Chỉ n n sử dụng phần mềm dạy học khi cần thiết vkhông phải b i giảng n o cũng cần sử dụng phần mềm dạy học, phần mềm dạyhọc chỉ công cụ hỗ trợ gi o vi n trong qu tr nh giảng dạy

- Đối với học sinh: Cần có th i độ hợp t c, giúp đỡ gi o vi n trong việc pdụng phần mềm dạy học v o việc giảng dạy Chủ động trong việc tiếp thu,học hỏi kiến thức

1.4 Thực trạng việc ứng dụng phần mềm GeoGebra trong dạy học

mình C c trường trung học dưới sự chỉ đạo của Bộ GD&ĐT đều được trang

bị phòng m y, phòng đa n ng, nối mạng Internet v Tin học được giảng dạychính thức, một số trường còn trang bị th m một số thiết bị kh c như m y ghi

âm, chụp h nh, quay phim, m y chiếu, Công nghệ thông tin v phần mềm dạyhọc v đã mang ại những hiệu quả to ớn trong việc đổi mới v nâng cao chấtượng đ o tạo, cơ sở để tạo ra những bước ngoặt trong việc đổi mới phương

ph p dạy học

Tuy nhi n việc triển khai v tiến h nh th vẫn chưa đạt hiệu quả nhưmong đợi ở một số vùng, như thiết bị đầu tư không đồng đều ở một số vùng,

cơ sở vật chất một số nơi còn chưa đ p ứng

B n cạnh đó, mặc dù c c em đã được trang bị kiến thức tin học trong nhtrường, tuy nhi n do điều kiện về kinh tế, một số gia đ nh c c em vẫn chưa có

m y vi tính, mạng Internet, n n kiến thức tin học của c c em vẫn còn hạn chế,việc sử dụng phần mềm v h nh v m b i tập ở nh theo y u cầu còn chưa thựchiện được

Qua điều tra, khảo s t 135 học sinh ớp 7 của hai trường THCS Phú Th

nh v trường THCS Phú Lão về việc sử dụng công nghệ thông tin, phần

mềm hỗ trợ trực quan trong dạy v

Tuy vậy, dù số ượng học sinh thường xuy n sử dụng rất ít nhưng khảo

s t ại cho thấy học sinh rất có hứng thú khi b i học được đổi mới có sử dụng phần mềm dạy học để hỗ trợ cụ thể theo biểu đồ sau:

Biểu đồ 1.1 Mức độ hứng thú của học sinh khi học toán có sử dụng

Trước thực trạng đó việc tăng cường sử dụng phần mềm dạy học vào

hỗ trợ việc học môn Toán là tất yếu phù hợp với nhu cầu thực tế.

1.4.2 Thực trạng sử dụng phần mềm GeoGebra trong hỗ trợ dạy học hình học toán lớp 7

Tôi tiến h nh khảo s t 135 học sinh hai khối ớp 7 của trường THCS Phú

Th nh v trường THCS Phú Lão để t m hiểu thực trạng sử dụng phần mềmGeoGebra trong hỗ trợ dạy học To n Sau khi thu thập phiếu khảo s t v

tôi có kết quả: 50% học sinh biết đến GeoGebra trong đó 25%

75% còn ại được biết đến phần mềm t

mức độ thường xuy n sử dụng GeoGebra trong học To n:

Bảng 1.2 Mức độ sử dụng GeoGebra trong học Toán

Qua bảng tr n ta có thể thấy tỉ ệ sử dụng GeoGebra cũng gần tương tựvới mức độ sử dụng phần mềm dạy học Học sinh hầu hết đều được tiếp cậnnhưng mức độ sử dụng chưa cao chỉ với 7,41% thường xuy n sử dụng,62,22% thỉnh thoảng sử dụng v 30,37% hiếm khi sử dụng

Nhưng tr i ại, hầu hết học sinh đều thấy phần mềm GeoGebra cầnthiết trong học tập môn To n với biểu đồ sau:

Biểu đồ 1.2 Mức độ cần thiết của GeoGebra trong học môn Toán

16

Bảng 1.3 Đánh giá về tính hiệu quả, khó khăn của việc sử dụng GeoGebra trong học Toán qua 135 mẫu đơn (1=Phản

đối; 2=Không đồng ý; 3=Chưa biết; 4=Đồng ý; 5=Ho n to n

đồng ý)

S

T

- “Giúp việc học tập dễ d ng hơn 62%;

- “Giúp hiểu rõ vấn đề bài Toán 74%;

- “Tiếp thu kiến thức dễ dàng 74%;

- “Mất ít thời gian v hình lên bảng hơn 87%;

- “Thảo luận nhóm được hiệu quả hơn 93%

Nhận xét: Hầu hết học sinh đồng ý với những ưu điểm mà GeoGebramang lại trong việc học tập Mất ít thời gian v hình lên bảng hơn, t đó t ngthời gian tương t c, trao đổi trong lớp học thay vì tốn quá nhiều thời gian vào

Tuy vậy, đi cùng với ƣu điểm là những nhƣợc điểm nhƣ “xao nhãngkhi sử dụng phần mềm”, “khó sử dụng để học” cũng đƣợc học sinh nhận thấy.

Và rõ r ng hơn thiết bị sử dụng phần mềm còn hạn chế với 74% đồng ý

17

Kết luận chương 1

Trong chương 1, uận v n đã m s ng tỏ cơ sở ý uận v thực tiễn của việcứng dụng công nghệ thông tin trong đổi mới phương ph p dạy Qua phân tíchthực trạng ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học ở trường THCS đãkhẳng định cơ sở thực tiễn, sự cần thiết của việc ứng dụng công nghệ thôngtin nói chung, phần mềm dạy học GeoGebra nói riêng góp phần nâng cao chấtượng dạy học hình học ở trường THCS Đề xuất một số yêu cầu sư phạm đốivới việc ứng dụng công nghệ thông tin và phần mềm dạy học để hỗ trợ dạyhọc hình học

Do đặc điểm tính chất môn Hình học lớp 7 nên việc t ng cường sử dụngphần mềm dạy học trực quan là cách thức hợp lý, tạo điều kiện cho học sinhluyện tập, vận dụng kiến thức vào giải Toán và các ứng dụng thực tiễn

Hầu hết học sinh đều có hứng thú khi được học môn Toán với sự hỗ trợcủa phần mềm dạy học như GeoGebra nhưng ở c c trường THCS vẫn chưa

có sự phổ biến và sử dụng rộng rãi do điều kiện sử dụng còn hạn chế và mức

độ sử dụng còn ít Bên cạnh những ưu điểm mà học sinh thấy được thì vẫncòn một số hạn chế về cơ sở vật chất cần khắc phục để có thể mang các phầnmềm dạy học như GeoGebra vào sử dụng phổ biến trong dạy học Toán Vìvậy, tôi chọn sử dụng phần mềm GeoGebra hỗ trợ dạy học hình học lớp 7 làhoàn toàn có cơ sở

CHƯƠNG 2 ỨNG DỤNG PHẦN MỀM GEOGEBRA TRONG HỖ TRỢ DẠY HỌC

CHƯƠNG TRÌNH HÌNH HỌC LỚP 7, TRƯỜNG

THCS 2.1 Giới thiệu phần mềm GeoGebra

2.1.1 Giới thiệu về phần mềm GeoGebra

- “Markus Hohenwarter v Judith Preiner (Đại học F orida At antic,

Hoa K ) những người đã s ng tạo ra phần mềm GeoGebra Đây một phần mềm

To n học dùng trong H nh học, Đại số, Vi phân, Tích phân” [8, tr 33].GeoGebra một trong những phần mềm To n học động h ng đầu được sử dụngrộng rãi tr n thế giới, hỗ trợ hiệu quả cho việc dạy v học Website chính củaphần mềm : https://www geogebra org

- Phần mềm được viết tr n Java v phần mềm đa nền

- GeoGebra được sử dụng để v c c h nh học đơn giản như điểm,đoạn

thẳng, đường thẳng, điểm quan trọng nhất tạo sự gắn kết giữa c c đối tượng h

nh học, được gọi quan hệ như thuộc, vuông góc, song song Tính n ng n ygiúp phần mềm v h nh ảnh rất chính x c v có khả n ng tương t c như

chuyển động nhưng vẫn giữ được mối quan hệ giữa c c đối tượng Bạn cũng

có thể nhập v thao t c với phương tr nh v tọa độ, cũng như tạo c c điểm,đường thẳng, vecto v đường cô-nic GeoGebra cũng cho phép người dùngđưa v o một số câu ệnh như Root hoặc Sequence giúp giải c c phương tr nhphức tạp đơn giản v dễ d ng hơn

- “H nh học động” hay “To n học động” Trước ti n phải nói đến ti uchí của phần mềm được thể hiện ngay trong t n gọi của phần mềm GeoGebraphần mềm đầu ti n đặt ra mục đích không chỉ mô phỏng để trở th nh “h nhhọc động” m ti u chí chính của phần mềm “to n học động” Phần mềm đượcthiết kế để biểu diễn tất cả c c đối tượng to n học kể cả h nh học v đại số T ngọi của phần mềm GEOGEBRA được ghép ại của hai t GEOmetry v aGEBRA H nh học v Đại số Chúng ta s được thấy ngay dưới đây

19

nhiều điều kỳ diệu của phần mềm n y trong việc mô tả c c đối tượng hình học

v đại số động

- Ưu điểm nổi bật của phần mềm GeoGebra:

+ Ho n to n miễn phí, hỗ trợ hiệu quả công việc giảng dạy v học tập

+ Giao diện phần mềm dễ sử dụng v khả n ng tương t c đầy đủ với nhiều tính n ng mạnh m

+ Có s n nhiều ngôn ngữ trong đó có Tiếng việt

+ Cung cấp một c ch thú vị để xem v trải nghiệm To n học v khoa học, thích ứng tốt với bất k chương tr nh hoặc dự n n o

+ Được sử dụng bởi h ng triệu người tr n thế giới

2.1.2 Các công cụ cần dùng và tính năng

2.1.2.1 Màn hình làm việc của GeoGebra 6.0

*) Giao diện khi chạy ần đầu của chương tr nh:

Hình 2.1 Giao diện khi chạy lần đầu của GeoGebra 6.0

Có thể chuyển sang giao diện tiếng Việt bằng c ch sau: Chọn t menu Options Language Vietnamese/Tiếng Việt

20

Hình 2.2 Cách chuyển GeoGebra sang Tiếng Việt

Giao diện sau khi chuyển sang tiếng Việt:

Hình 2.3 Giao diện GeoGebra Tiếng Việt

Giao diện của phần mềm đã hỗ trợ ho n to n tiếng Việt, tất cả hệ thốngthực đơn, câu ệnh, hộp hội thoại đều đã thể hiện bằng tiếng Việt, rất thuậntiện cho c c gi o vi n v nh trường Việt Nam

M n h nh m việc chính của GeoGebra được chia m 5 phần chính nhưsau:

1 Khu vực thanh công cụ;

2 Khu vực thanh bảng chọn;

3 Khu vực hiện c c đối tượng đồ họa chính;

4 Cửa sổ c c đối tượng Đại số (A gebra window);

5 Khung nhập ệnh trực tiếp (Input fie d)

Ba khu vực 1, 2, 3 ho n to n tương tự như c c phần mềm h nh học động kh c như Cabri hoặc Geometer‟s Sketchpad Hai khu vực 4 v 5

ho n to n mới trong GeoGebra v những đặc điểm đặc trưng nhất củaphần mềm

*) Thanh công cụ

Thanh công cụ của phần mềm được thiết kế đơn giản với tính n ng popup

đổ xuống rất gọn nh , đ p mắt v dễ sử dụng C c công cụ cùng nhóm được tíchhợp trong cùng một nút tr n thanh công cụ C c nút n y có chức n ng v , chỉnhsửa v thao t c với c c đối tượng C n cứ v o biểu tượng ri ng của mỗi công cụ sbiết được công dụng của nó Để chọn một công cụ ta nh y chuột

n biểu tượng của công cụ n y

Hình 2.4 Thanh công cụ 2D

*) Thanh bảng chọn

Thanh bảng chọn nơi thực hiện c c ệnh chính của phần mềm Tr nthanh bảng chọn có nhiều bảng chọn, nh y chuột chọn một trong chúng ta s thấy một bảng chọn nhỏ xuất hiện Di chuyển chuột đến dòng ệnh tương ứng

tr n bảng chọn n y để chọn ệnh cần thực hiện

*) Cửa sổ Đại số (A gebra window)

Cửa sổ đại số nơi thể hiện tất cả c c đối tượng của phần mềm khôngphân biệt đó đối tượng h nh học, đại số hay tính to n Người dùng có thể quan

s t, điều khiển c c đối tượng n y một c ch độc ập v ho n to n chủ

22

động Mỗi đối tượng của GeoGebra đề có một t n duy nhất trong to n bộ hệ thống dùng để phân biệt Khả n ng n y cho phép đại số hóa tất cả c c đối

tượng h nh học trong phần mềm Đây một tính n ng đặc biệt củaGeoGebra so với c c phần mềm h nh học động kh c

*) Khung nhập ệnh trực tiếp (Input fie d)

Khung nhập ệnh trực tiếp nơi cho phép nhập trực tiếp c c đối tượng củaphần mềm Tại đây người dùng được phép nhập trực tiếp c c đối tượng to nhọc, rất nhiều đối tượng Đại số phải nhập t vị trí n y

2.1.2.2 Các đối tượng hình học không

Nguy n tắc hoạt động v sử dụng c c nút ệnh tr n thanh công cụ 3D ho n

to n tương tự như 2D Ngo i một số nút ệnh giống như trong cửa sổ 2D,thanh công cụ 3D bổ sung th m một số nút ệnh sau: V đường thẳng vuônggóc với mặt phẳng cho trước; V đường tròn biết trục v một điểm nằm tr nđường tròn… được tr nh b y tại phụ ục 3

2.1.3 Các giải thưởng đạt được

- EASA 2002: Giải thưởng Phần mềm hàn lâm châu Âu

- Learnie Award 2003: Phần mềm giáo dục Áo

- Digita 2004: Giải thưởng phần mềm giáo dục Đức

2.2 Khái quát chương trình hình học lớp 7

2.2.1 Nội dung chương trình hình học 7

Chương tr nh h nh học ớp 7 gồm c c nội dung chính:

Chương 1[4] - Đường thẳng vuông góc Đường thẳng song song, gồm c c nội

dung: Hai góc đối đỉnh, hai đường thẳng vuông góc, hai đường thẳng songsong, ti n đề Ơc it về đường thẳng song song, kh i niệm định ý, chứng minhđịnh ý

Mục tiêu của chương 1 là cung cấp cho học sinh các kiến thức sau

- Kh i niệm hai góc đối đỉnh, kh i niệm góc vuông, góc nhọn, góctù

v kh i niệm hai đường thẳng vuông góc, hai đường thẳng song song

- Biết ti n đề Ơc it, tính chất của hai đường thẳng song song v mối quan

hệ giữa tính vuông góc và tính song song

- Biết được thế n o một định ý v chứng minh một định ý

- Học sinh được rèn uyện c c kỹ n ng về đo đạc, gấp h nh, v h nh, tính

to n, biết v hai đường thẳng vuông góc, hai đường thẳng song song bằng eke

v thước thẳng, biết gọi đúng t n của c c góc tạo bởi một đường thẳng cắt haiđường thẳng

- Đặc biệt, học sinh được rèn uyện về khả n ng quan s t, dự đo

n, rèn

uyện tính cẩn thận, chính x c, thực h nh suy uận có c n cứ v bước đầu biết c

ch chứng minh một định í

Chương 2[4] - Tam gi c: Bao gồm c c nội dung: Tổng ba góc của một tam gi

c, kh i niệm hai tam gi c bằng nhau, ba trường hợp bằng nhau của tam gi c:cạnh-cạnh-cạnh, cạnh-góc-cạnh, góc-cạnh-góc, tam giác cân, tam giác

24

đều, tam gi c vuông, định ý Py-ta-go (thuận v đảo), c c trường hợp bằng nhau của tam gi c vuông v phần thực h nh ngo i trời

Mục tiêu của chương 2 là cung cấp m t cách tương đối hệ thống các kiến thức về tam giác bao g m

- C c kh i niệm về c c tam gi c bằng nhau, tam gi c đều, tam gi c cân,tam gi c vuông v tam gi c vuông cân Kh i niệm đường trung tuyến, đườngphân gi c, đường trung trực,

- Định ý về tổng ba góc của một tam gi c, định ý về góc ngo i của

tam giác, trường hợp bằng nhau của tam gi c vuông, tính chất của tam gi c cân

Về kỹ năng Học sinh có kỹ n ng xem xét sự bằng nhau của hai tam gi

c v p dụng c c trường hợp bằng nhau của tam gi c để chứng minh c c đoạnthẳng bằng nhau, c c góc bằng nhau Mặt kh c, học sinh hiểu v p dụng c c định

í để giải c c b i to n

Chương 3 [6] - Quan hệ giữa c c yếu tố trong tam gi c C c đường đồng quy

trong tam gi c bao gồm c c nội dung:

- Quan hệ giữa c c yếu tố trong tam gi c

- Quan hệ giữa đường vuông góc v đường xi n, giữa đường xi n v h

nh chiếu của nó

- C c đường đồng quy trong tam gi c

Mục tiêu của chương 3 là cung cấp cho học sinh các kiến thức sau

- C c kh i niệm về đường vuông góc, đường xi n, h nh chiếu củađường xi n, khoảng c ch t một điểm đến một đường thẳng, đường trungtuyến, đường phân gi c, đường trung trực, đường cao của một h nh tam gi c

- Tính chất của đường phân gi c, đường trung trực

- Mối quan hệ giữa c c góc v c c cạnh đối diện trong một tam gi c,

bất đẳng thức của một tam gi c, mối quan hệ giữa đường vuông góc v đường

xi n, giữa c c đường xi n v h nh chiếu của nó

25

Về kĩ năng: Biết vận dụng c c mối quan hệ tr n để giải b i tập Hiểu v

p dụng c c định ý về sự hội tụ của ba đường trung tuyến, ba đường phân gi

c, ba đường trung trực, ba đường cao của một tam gi c Biết chứng minh sựhội tụ của ba đường phân gi c, ba đường trung trực

C c y u cầu về thực h nh, uyện tập vận dụng kiến thức to n học để giải

c c b i to n thực tế được nhấn mạnh trong chương tr nh h nh học ớp 7 (với thời ượng khoảng 40% d nh cho ý thuyết, 60% d nh cho thực h nh v giải to n)

S ch gi o khoa to n 7 có một hệ thống c c câu hỏi, c c b i tập để

uyện tập v thực h nh Có nhiều câu hỏi nhỏ, b i tập nhỏ để giúp học sinh t ihiện v vận dụng trực tiếp kiến thức sử dụng trong giờ

uyện tập kỹ n ng tính to n, kỹ n ng suy

2.2.2 Một số lưu ý trong dạy học hình học cho học sinh lớp 7

N m ớp 7, học sinh bước đầu m quen với định

định ý, thấy sự cần thiết việc chứng minh định ý, bước đầu

to n chứng minh h nh học Do đó, đây

được chuẩn bị kỹ ưỡng, giúp học sinh nắm vững tr nh tự cơ bản của b i to n

chứng minh h nh học, t đó tạo niềm tin cho học sinh về môn học v cơ sở chonhững n m học sau

Ng y nay, trong dạy học h nh học có t nh trạng nhiều học sinh khôngthể giải to n h nh học, v vậy những học sinh n y không chỉ không có đủ điềukiện để hiểu th m kiến thức h nh học (kể cả phép chứng minh) m còn dễ biquan, thiếu tự tin, mất hứng thú học tập Do vậy, dạy giải to n h nh học, trướchết phải m cho học sinh giải được to n, nhất học sinh yếu, để khả n ng giải to

n t ng n Muốn thế cần chú ý c c biện ph p sau:

- Khả n ng giải b i tập phụ thuộc rất nhiều v o việc tiếp thu kiến thứcMỗi ần dạy c c kh i niệm, định ý mới, cần có c c câu hỏi v b i tập miệng đểgiúp học sinh nắm vững c c dấu hiệu bản chất của kh i niệm, trước khi giải c

c b i tập trong s ch gi o khoa